4222 x bekeken 16 reacties

'Homeopathie: baat het niet, het schaadt zeker'

Dick Groothuis
De verkoop van 'natuurlijke alternatieven' voor antibiotica in de veehouderij neemt toe. Een bedenkelijke ontwikkeling, want schade wordt wel geleden door de kosten van het middel, door het dier een goede therapie te onthouden en daarmee een langer ziekteproces te bevorderen. Dit schrijft Dick Groothuis, gepensioneerd dierenarts.

'Natuurlijke middelen tegen mastitis'. Deze titel van een artikel in Boerderij Vandaag van vrijdag 26 februari trof mij. De druk op de veehouderij om het gebruik van antibiotica te minderen is enorm. Het Nederlandse voorzitterschap van de Europese Unie zet hoog in op de vermindering van resistentie bij bacteriën bij zowel mens als dier. Veehouders willen hun dieren gezond houden door goede huisvesting en evenwichtige voeding, kortom: een goed bedrijfsmanagement. Toch worden dieren ziek.

Met de druk op een reductie van antibioticagebruik in de veehouderij, zijn middelen die niet onder deze definitie vallen, maar wel op enige wijze genezing claimen; een gat in de markt.

Dat blijkt dus uit het bovengenoemde artikel. Daarin wordt gemeld dat afgelopen jaar het percentage boeren dat deze middelen gebruikt, is toegenomen van 45 naar 61%. Een op de drie van deze boeren gebruikt het homeopathische middel Pyrogenium van Ecostyle. Daarnaast claimt de vertegenwoordiger van Ecostyle dat het middel 'op veel melkbedrijven werkt'.

'Wat is een homeopathisch middel?'

Maar wat is een homeopathisch middel en hoe is de werkzaamheid te verklaren dan wel te onderbouwen? Homeopathie komt uit de geneeskunst voor mensen. Het principe houdt in dat je mensen probeert te genezen met een middel dat dezelfde verschijnselen opwekt als die ziekte. Dit idee is twee eeuwen geleden bedacht door de Duitse dokter Samuel Hahneman. A

ls de stof geselecteerd is, wordt het middel verdund en elke verdunning wordt geschud om de 'afdruk van de stof in het water' vast te leggen. Zo geeft C6 aan dat het middel zes maal honderd keer verdund is, dat is 1 gram van het middel in 1 miljoen ton water. Een C12 verdunning komt overeen met een druppel in de Atlantische oceaan. Bij dergelijke verdunningen is in 1 liter water geen molecuul meer aanwezig van de oorspronkelijke stof.

Toediening van een homeopathisch middel tegen longontsteking, door het op het slijmvlies te smeren.</p>
<p><em>Foto: Henk Riswick</em>
Toediening van een homeopathisch middel tegen longontsteking, door het op het slijmvlies te smeren.

Foto: Henk Riswick

'Geen verschil tussen homeopathisch middel en placebo'

De homeopathie claimt dat het werkt, maar op een manier die niet met bestaande wetenschappelijke methoden is te onderbouwen. Denk aan een proef met een behandelde groep en een controlegroep; willekeurig verdeelde mensen/dieren die hetzelfde middel, alleen dan zonder de actieve stof, krijgen toegediend zonder dat de verstrekker van het middel en de persoon die de resultaten evalueert weet in welk middel de actieve ingrediënt zit. In hedendaags Nederlands: 'double blind randomized clinical trial'.

Inderdaad is heel veel onderzoek verricht, met name bij mensen, om te bewijzen dat het werkt. Maar als je alle onderzoeken bij elkaar legt en beoordeelt op onderzoekskwaliteit en op de resultaten, dan blijkt dat er geen verschil is tussen behandeling met een homeopathisch middel en een nepmiddel (placebo).

Ziekten met cyclisch verloop

Natuurlijk zijn er mensen die claimen baat te hebben bij dergelijke middelen. Verbetering in hun ziekte kan optreden door het placebo-effect. De andere vaak voorkomende reden is dat een aantal ziekten, meestal langdurige aandoeningen zoals rugpijn, een cyclisch verloop hebben; het gaat slechter en ook vanzelf weer beter. Juist op het moment dat het slecht gaat neemt men het middel en zie: verbetering, die echter ook zonder dat middel zou zijn opgetreden.

Schade

Nu kan de aanhanger van homeopathie stellen dat als het zo zit men wel gebruik kan maken van de regel 'baat het niet, het schaadt ook niet'. Dat valt tegen. Het baat inderdaad niet, maar schade wordt wel geleden door de kosten van het middel en door het dier een goede therapie te onthouden en daarmee een langer ziekteproces te bevorderen. Dan wel dat de ziekte verergert en er tenslotte toe kan leiden dat de koe moet worden afgevoerd. Een betere leus in deze is: 'het baat niet, maar het schaadt zeker'.

Leveranciers van dergelijke middelen mogen sinds 1992 wettelijk geen claim aan het middel verbinden dat het 'geneest'. Daarom worden meestal woorden gebruikt als 'ondersteunt', 'stimuleert', 'wordt gebruikt bij' en 'wordt toegepast bij'.

Laatste reacties

  • weiteman

    Deze dierenarts is duidelijk tegen homeopathie, net als de huisartsen in het begin. Toch werken deze middelen wel degelijk. Niet bij een doodziek dier en niet bij alle ziektes. Een vuiler, die je 5 dagen pyrogenium spuit, geneest wel en hoef je later niet schoon te maken. De homeopathie is gebaseerd op het opbouwen van weerstand, dus het dier moet met een beetje hulp, zelf genezen. Bij een uierontsteking werkt pyrogenium niet. Je kunt het wel gebruiken ter ondersteuning van een behandeling. JW

  • cornelis 22

    Heel goed artikel , doe volgende keer maar een artikel over de wiggelroede lopers.

  • ........

    probeer het eens zonder weiteman,de meeste koeien zuiveren zichzelf

  • BO(skabout)ER

    dikke hakken genezen ook wel van Pyrogenium.

  • Bennie Stevelink

    Dan te bedenken dat de PvdD als alternatief voor antibiotica homeopatische middelen adviseert. Daaraan kun je zien dat deze partij echt buiten de werkelijkheid staat.

  • Bennie Stevelink

    @Boskabouter, als je dikke hakken insmeert met trekzalf waardoor het open gaat genezen ook de meeste gevallen. Vaak gaat het ook vanzelf open en geneest het spontaan. Als je dan al een homeopatisch middel hebt toegediend denk je dat het daarvan komt.

  • geen boer

    @weiteman, dat klopt. Maar alleen wanneer op dat moment de Aarde, Saturnus en Pluto in één lijn staan.

  • Heemskerkboerderij

    we zouden met z'n allen flink gebaat zijn met onderzoek naar zowel regulier als alternatief waar geen financieel belang voor de onderzoeker aan hangt.

  • landboer

    Juist Heemskerk waarom gebeurt dat niet.

  • sjoerddehoop1

    Het is jammer dat wij te maken hebben met een generatie dierenartsen die tijdens hun opleiding aan de Faculteit in Utrecht nooit iets hebben geleerd over andere werkmethoden dan alleen maar chemisch /synthetische stoffen toe te dienen.
    Wanneer boeren zelf op zoek zijn naar alternatieven om zonder antibiotica te werken biedt de Faculteit daarvoor geen enkele faciliteit. Dat is heel jammer.
    Mensen die in het verleden hebben geprobeerd om 'alternatieve geneeswijze' op de Faculteit handen en voeten te geven zijn stelselmatig tegengewerkt.
    Nu moeten ze nog een grote in haalslag maken om weer van de overmaat aan antibiotica af te komen.

  • A1967

    Landboer, dit onderzoek is er al. Dit wordt zelden of niet gepubliceerd in de vakbladen omdat het voor de verkoop cq reclameopbrengsten niet interessant is.

  • geen boer

    @Sjoerd. Wanneer alternatieve geneeswijzen middels dezelfde rigoureuze proefmethoden aantoonbaar werkend zijn, dan is er geen enkel probleem. Maar dat lukt steeds niet, daarom is het 'alternatief' en hoort derhalve niet thuis op een wetenschappelijk instituut. Die gaan namelijk per definitie uit van feiten en herhaalbare resultaten.
    Zo zijn we uit de grotten gekomen namelijk, niet door wichelroedes en sterrenkijkers.

  • alco1

    Veearts Gert Jan Streefland is er volop mee bezig.
    Zijn verhaal is in ieder geval indrukwekkend.

  • Nevertoolate

    'Weiteman' spuit 5 dagen pyrogenium aan een vuiler. In de meeste gevallen spuit ik niets en na enkele dagen is het geen vuiler meer. Zonder pyrogenium kan dus ook. Waarschijnlijk moeten we wachten tot de koeien zelf hun afweer bijgewerkt hebben. De koeien waren preventief met antibioticum behandeld. Nu gaan de koeien en nakomelingen hun afweer zelf kunnen opbouwen tegen veel mastitis-verwekkers, dit duurt nog even maar het is aan de gang.
    Pyrogenium is een middel voor ...de boer, die niet zonder medicijnen kan werken. Jammer, dan kan hij niet vaststellen welke koe wel zonder medicijnen kan en welke niet. Koeien die het zelf (nog) niet kunnen, ja, die verdienen een hulpje van de veearts. Hij verkoopt toch graag antibiotica. Hij heeft bij mij homeopathische middelen verkocht. Mijn dieren knapten op. Maar ik had de middelen niet gebruikt. Voor een echte behandeling is de dierenarts wel welkom.
    Gezond (boeren)verstand is goedkoop en duurzaam. Homeopathische middelen? Goede marketing. Veel geld voor water. O, ja en enkele moleculen!

  • Nevertoolate

    @sjoerddehoop, generatie dierenartsen die enkel chemische/synthetische stoffen leerden gebruiken?
    Penicilline is een schimmel. Oudere dierenartsen zijn even (of meer) op de hoogte als de verse, blijven kennis opstapelen en zijn minder voor oplossingen als medicijnen verkopen.

  • Liesbeth Ellinger

    Helaas is de heer Groothuis niet op de hoogte van de laatste ontwikkelingen. Uit dubbelblind onderzoek en RCT's blijkt, dat homeopathische middelen wel degelijk werken: preventie van biggendiaree, de behandeling en ook de preventie van kalverdiarree en ook het vergemakkelijken van de geboorte bij schapen (Texelaars) is in dit type onderzoek aangetoond.
    Als je alle onderzoeken bij elkaar legt die gedaan zijn bij mensen, blijkt ook dat homeopathie werkt. Er is 1 onderzoek dat dit weerlegt: van Shang et al., en dat bleek niet te voldoen aan wetenschappelijke eisen en bleek gemanipuleerd te zijn. Homeopathische middelen worden gegeven op basis van de individuele symptomen van het dier, of bij een koppelziekte van het hele koppel. Veehouders die daar verstandig mee omgaan, hebben erg goede resultaten: minder ziekte, meer welzijn en gezondheid, en een aanmerkelijk betere bedrijfswinst.

Laad alle reacties (12)

Of registreer je om te kunnen reageren.