Boerenblog

1921 x bekeken 11 reacties

Bekend maakt bemind

De burger oordeelt over boerenzaken, zoals weidegang, omdat hij kennis mist. Haal die burger naar de boer, laat hem meehelpen en leg zaken uit. Of is dat een soort Utopia?

Op de Facebook-site Koeienboerinnen vermeldt een berichtje dat bij Natuur en Milieu Overijssel een enquête loopt over 'Landbouw van Overijssel in de toekomst'. Zie: http://www.enquetemaken.be/toonenquete.php?id=171666 Meerdere boerinnen hebben daarop gereageerd. Zij zijn het erover eens dat de vragen in deze enquête zeer suggestief zijn. Ik lees reacties als 'bij mij gaan de haren overeind staan' en de vraag wordt gesteld of er niet gerotzooid zal worden met de uitslag en of deze zonder enige inzage zal zijn.
Omdat ik toch wel nieuwsgierig was naar de vraagstelling, heb ik aan de enquête meegedaan. Met het risico dat natuurlijk dat mijn antwoorden niet worden meegenomen; ik woon niet in Overijssel.

Vraagstelling enquête over landbouw niet neutraal

Het viel me bij de vraagstelling inderdaad op dat die niet echt neutraal is. Zelfs de vraag of een boogstal mooi zal staan in het Overijsselse landschap werd gesteld. Ik heb de opmerking geplaatst dat, om over een beroepsgroep te kunnen en mogen beslissen, er meer kennis bij de burgers moet zijn. Onbekend maakt immers onbemind. Het gros van de mensen die deze enquête zullen invullen, zijn bijvoorbeeld niet op de hoogte van de steeds hoger wordende kosten van bijvoorbeeld aankoop en onderhoud machines, loonwerk, (kracht)voer, veearts, elektriciteit, brandstof, water en noem maar op. Ook zijn veel mensen er bijvoorbeeld van overtuigd dat koeien alleen maar een beetje gras nodig hebben en minstens elke dag een aantal uur  in het weiland moeten lopen 'want dan krijg je gelukkige koeien'. Dat geldt ook voor het andere vee.

 

De duurzaamheid van koeien in de wei

Toevallig had ik gisterenavond het Vara-programma Kassa Groen bekeken, waarin biologische boer Ado Bloemendal van Pure Graze en Rudy Rabbinge, hoogleraar duurzame ontwikkeling en voedselzekerheid van Wageningen UR aan het woord kwamen over de duurzaamheid van koeien in de wei. Volgens de heer Bloemendal horen bijvoorbeeld koeien. zoveel mogelijk in de wei en word de consument door de bij de supermarkt te krijgen 'weidemelk met een mooi vignet van FrieslandCampina' in het ootje genomen. De koeien die deze melk produceren, zouden volgens hem maximaal één maand per jaar buiten lopen, terwijl zijn koeien gemiddeld 200 dagen per jaar, zestien uur per dag, buiten zijn.
Nog een groot verschil, vertelt hij, is dat Pure Graze-koeien (en varkens, kippen en schapen) een 'saladebuffet' eten, oftewel een mix van zo'n twintig soorten grassen, kruiden en klavers waar hij zijn weilanden mee heeft ingezaaid. Het vee voelt zich niet alleen gezonder, maar ook krachtvoer is dan niet meer nodig. Zie http://www.puregraze.com/consument/vlees_in_de_kuip/een_vergelijk.html
De heer Rabbinge van Wageningen UR stelt echter dat mensen dénken dat het voor koeien gezonder is om buiten in de wei te lopen. Wat vergeten wordt, is bijvoorbeeld dat koeien er ook hun behoefte doen. "De stallen van tegenwoordig zijn dusdanig ingericht dat ze heel milieuvriendelijk en duurzaam zijn. Alle maag- en darmgassen van de koeien worden er opgevangen. Als je kijkt naar de diervriendelijkheid, wordt er ook heel veel aan gedaan. Voorbeelden zijn knuffelpalen en robotsystemen waarbij de koe zelf aangeeft wanneer zij gemolken wil worden." Hij is ervan overtuigd dat de intensieve landbouw en veehouderij op sommige vlakken duurzamer is dan de meeste mensen denken.

Soja

Dan komt in hetzelfde programma het onderwerp op soja die uit Amerika duur word geïmporteerd en waardoor de regenwouden verdwijnen. De heer Rabbinge benadrukt dat het gaat om sojaSCHROOT, oftewel het afval wat overblijft na de verwerking van soja. Dit onderdeel van het programma eindigt met de heer Bloemendal aan het woord, die denkt dat biologische boeren toch veel duurzamer zijn dan de intensieve veehouderij. De CO2-uitstoot van zijn koeien is minder dan de koeien in de grote stallen. Dan vraag ik me af; hoe weet hij dat zo zeker? Is er onderzoek naar gedaan? In ieder geval is, door hem als laatste aan het woord te laten, de toon eigenlijk al gezet.

Hoe betrek je de consument meer bij de boerderij? En hoe kan je de consument laten zien dat grotere nieuwe stallen toch echt een enorme vooruitgang zijn? Zoals de heer Rabbinge al zei: "Koeien hebben er knuffelpalen, ze kunnen zelf bepalen wanneer ze naar de melkrobots gaan, om gemolken te worden." Koeien in de wei zullen moeten wachten tot ze worden opgehaald en vaak kunnen ze niet schuilen bij slecht weer of op (te) warme dagen.

Hoe consument meer betrekken bij de boer?

Dan komen we op de vraag: hoe krijgen we de consument meer betrokken bij de boer? Er worden steeds meer kijkdagen georganiseerd, zodat de consument kan zien hoe het is op een boerderij. Ze zien mooi opgepoetste stallen, alles ziet er spic en span uit (en zo hoort het ook). Toch heb ik het gevoel dat, om de bezoekers meer bij het werkelijke boerenleven te betrekken, het anders zou moeten. Nodig, als het kan tenminste, groepjes geïnteresseerden uit voor een 'steek de handen uit de mouwen en werk mee'-dag!  Zo wordt men niet alleen meer betrokken bij het werk van alledag, de werkzaamheden in en om de stal, met het vee, enzovoort, maar doordat men zo het boeren beter gaan begrijpen, krijg je meer begrip. Denk aan samen de kuil toedekken en vertellen over het hoe en waarom. Niet aan de kant toekijken, maar meewerken.

Utopia

En dan sla ik aan het fantaseren: Misschien kunnen deze 'stagiairs' gevolgd worden? Als mensen een jaar lang in een loods gevolgd worden, waarom niet op een boerderij? Maar dan wel een uitzending zoals Yvon Jaspers afgelopen zondag 5 januari beschreef in het programma Jinek over Boer zoekt Vrouw. In haar vergelijking met Talpa's 'De speld in de Hooiberg' zei ze tegen John de Mol: "Niet gecreëerd, maar zoals het is". Je zag hem fronsen, hij was daar duidelijk over aan het nadenken. Misschien is hij er al mee bezig: een goed vervolg op het massaal bekeken "Boer zoekt Vrouw"? Of is dat een Utopia?!

Laatste reacties

  • flyinghollander

    Waarom moet de boer wel zo open van ze proces zijn en bijvoorbeeld een fabriek niet.
    Dat over de kosten is gewoon de ondernemer zijn probleem heeft de burger niks mee te doen, die kan zelfs hoogsten zeggen wat met de subsidie?

  • agratax2

    Monique. Een prachtig gedachte maar hebben we dit al niet op de Boeren Camping waar de gasten niet alleen met hun pilsje voor de tent zitten en de koeien voorbij zien komen. Ik ben er van overtuigd dat een groot deel van de boeren Camping gasten ook met de boer en boerin praat tijdens het melken of de rondgang over de stal of camping of dat de kinderen de koeien uit de wei halen en helpen kalfjes voeren. Hier kunnen erg veel items over het boeren en de weidegang al dan niet besproken worden. Dit soort zaken kan alleen maar goed 'landen' als het ongedwongen en spontaan ontstane gesprekken zijn, Geen 'verplichte' stage voor de burger hier komen alleen maar misverstanden van. Ik heb me mijn hele leven boer gevoeld en heb leiding gegeven op bedrijven met >1000 stuks melkvee en toch vind ik koeien in de wei in de open natuur mooi om te zien en wens iedere koe voldoende 'actief wandelen' toe zoals we dat in het Russische noemden. Dit wandelen komt de gezondheid alleen maar ten goede en zal de vruchtbaarheid verbeteren. Of dit wandelen nu in de weide moet of in de 'buitenbak' doet er even niet toe, maar frisse buitenlucht en zon zijn voor de koe net zo gezond als voor jouw en je kinderen. Wij mensen verschillen in dezen niet zo veel van de dieren (koeien).

  • @meelmuisje

    Deze reactie kreeg ik via Facebook binnen. Niet van een boer, maar van een burger:
    'Helemaal mee eens Monique. Heb je blog gelezen. Nog beter, maak ze medeverantwoordelijk. Laat ze de zin en de onzin van het boerenbedrijf ervaren en meedelen. Onder het motto; Je eet vlees, neem er dan ook verantwoording voor. Je nuttigt melkproducten, wees er dan bij betrokken. Hoe? Adopteer je eigen kippen, schapen, koeien, varkens. Als je mensen echt bewust wilt maken van het landleven, het werk dat er aan verbonden is. Hoe intensief je deelname moet zijn om een dierwaardig bestaan te creeëren, niet alleen zaterdags of zondags, iedere dag van de week, ieder uur, iedere minuut waar het soms echt op aan komt. Al bereik je maar 5% van de consumenten; het zal gaan draaien, gesprekken zullen hierover gaan, bardiscussies zullen steeds herhaald worden, dieren en voeding komen centraal te staan. Het kán de samenleving veranderen'.

  • flyinghollander

    Dus nu moet ik aandeel phillips gaan adopteren en kijken hoe ze het maken?
    Waarom moet de ene alles en open en blood laten zien en anderen niet. Controle is er wel via overheid, tuurlijk wat openheid, maar overdrijf het niet.

  • schoenmakers1

    meelmuisje, weet je wat het probleem is, men wil allemaal beslissen wat de boer moet doen, maar financieel risico lopen dat moet de boer altijd alleen zelf, degene die zo hard roepen het moet anders, laat ze dan ook eens het risico van de veranderingen lopen!

  • agratax2

    @meelmuisje. Heb ik al niet eens geblogd in de trend van 'Betrek de consument bij je financieen'. In Amerika maar ook in Duitsland is dit proces reeds jaren gaande in de Organische Landbouw voor WO II hebben de Zwitsers dit systeem al bedacht. Helaas zolang de 'normale landbouw niet meer rendement oplevert is beleggen in landproductie niet aantrekkelijk voor de burger en de doorsnee boer wenst geen inspraak van buiten af. Bij de Bio landbouw ligt het anders, hun consumenten kijken meer naar 'Wordt het gemaakt volgens mijn idee en gevoel'. Klopt dat dan mag het een beetje kosten of in prijs of in kapitaal of soms in tijd (mee werken) waarmee ze zich verzekeren van 'inspraak' bij de productie.

  • farmerbn

    Volgens mij is het nuttig dat burgers ook de boerderij,veeteelt en oogst lezen. Daar staan vaak artikelen in die een helder en eerlijk beeld geven hoe het precies gaat op de agrarische bedrijven. Alleen hoe krijg je de burger aan het lezen: Gemakkelijk want als wij boeren naar de docter,tandarts enz gaan ,dan nemen we gewoon het al gelezen vakblad mee en leggen dat bij hen op de stapel van leesvoer. Wedden dat de burgers de onze bladen gaan lezen?

  • josrodenburg

    agratax jij hebt het over je blogs; waar kunnen we die vinden? wat is jouw achtergrond en waar heb je de kennis vandaan, las in een reactie dat je manager op grote bedrijven bent geweest.
    farmer leuk idee van die vakbladen meenemen naar wat dan ook.

  • alco1

    @Jos Lees de blogs van Han van Riel

  • Piet, Midden-Europa

    Mooie gedachten @Monique, en @agratax1 ook uw visie deel ik, elk voordeel heeft ook een nadeel !!!... Zon en Buitenlucht zijn belangrijk voor mens en dier !!!... Natuurlijke Vitamientje's, beweging enzovoort !!!... Uiteindelijk moet ieder voor zich invullen wat haar/hem het beste lijkt.

  • agratax2

    @josrodenburg. Op dit adres vindt je al mijn tot nu toe grtypte blogs .http://www.boerderij.nl/Bloggers/Han-van-Riel/
    Ik ben 20 jaar boer geweest en daarna 20 jaar werkzaam in de binnen en buitenlandse landbouw (oude Sovjet staten. midden Oosten, Afrika en Azie). Mijn kennis heb eenvoudig opgedaan tijdens mijn opleidingen, cursussen, werk en verder vragen en luisteren naar mensen o.a. internet fora. Hierdoor heb zowel technische als ook algemene kennis opgedaan.

Laad alle reacties (7)

Of registreer je om te kunnen reageren.