Boerenblog

5228 x bekeken 16 reacties

Robotdorp Tolga

In Tolga, het dorp waar wij wonen, worden meer koeien in melkrobots gemolken dan waar ook in Noorwegen.

De robotdichtheid is in Tolga is twee keer zo hoog dan in de rest van Noorwegen. Opmerkelijk is dat vooral jonge boeren kiezen voor robots.  De jongste robotboer van Noorwegen woont ook in Tolga, Åsmund Nymoen, 23 jaar. Na wat avonturen in de biathlonsport, een korte studie pedagogiek en een jaar werkervaring als agrarisch medewerker, keerde Åsmund terug naar zijn geboortedorp om boer te worden. Inmiddels is hij eigenaar van een splinternieuwe stal van 966 vierkante meter, met plaats voor 55 melkkoeien, 35 pinken en 14 kalveren en een automatische melkinstallatie van Lely.
De kosten van het totale nieuwbouwproject, inclusief dieren en enkele machines, bedroegen ruim €1 miljoen (8,2 miljoen Noorse kronen), waarvan ruim €160.000 (1,2 miljoen kronen) door eigen arbeidsinzet en die van vrienden en familie zelf is verdiend. Momenteel heeft het bedrijf een melkquotum van 320.000 kilo.

Nieuwe stallen
Åsmund is geholpen door het project Framtidslandbruket i Tolga (Toekomstlandbouw in Tolga) van de gemeente Tolga. Projectleider Gunnbjørn Trøan is ondanks zijn hoge leeftijd van 71 jaar een voorstander van toekomstgerichte ideeën. Door zijn invloed als landbouwverantwoordelijke in de gemeente zijn veel nieuwe stallen gebouwd, enkele voor legkippen en vleeskuikens en een heleboel voor melkvee.
Tolga was jarenlang een vooraanstaande gemeente in de regio op het gebied van landbouw, maar in de jaren negentig begon dit te stagneren. De gemeente besloot het tij te keren, en ging met hulp van een externe adviesfirma aan de slag met cursussen en individuele adviesprojecten over nieuw- en verbouw en het verkrijgen van meer landbouwgrond. Het toekomstproject is in 2008 gestart. Sinds die startdatum zijn er tien nieuwgebouwde stallen en aanbouw gerealiseerd, allemaal met een melkrobot. Bijna de helft van al het melkvee in de gemeente huist in deze stallen. De koeien produceren beter. Het aantal koeien in de gemeente is gedaald, maar de melkproductie is gelijkgebleven.

Statusverhogend
Ook Åsmund ging naar de cursusavonden van het toekomstproject. Dat werkte inspirerend, want zo wilde hij ook boer zijn! Hij kon de boerderij van een oom overnemen en het vee van zijn schoonouders. De keuze voor een melkrobot niet moeilijk. Hij zou zonder personeel werken, en volgens Noorse begrippen heb je bij 55 koeien echt een robot nodig om de boel in je eentje te kunnen draaien. Volgens Åsmund heeft de intrede van de melkrobot en andere moderne stalmechanisatie de status van het boerenberoep verhoogt.
Åsmund koos niet voor de goedkoopste bouwondernemers, maar voor lokale firma's en veel eigen inzet. Hij wilde zelf sturing houden op de bouw. Dat bleek een flinke uitdaging tijdens het bouwproces. Hij kreeg veel hulp van vrienden, die nu nog steeds veevuldig langskomen. Åsmund vertelt trots aan Bondebladet, de krant voor agrarisch Noorwegen, dat hij veel goede gesprekken heeft in de stal en zich zeker niet eenzaam voelt.

Onaangename verrassing
Vanaf september 2011 verhuisden de dieren van zijn schoonouders naar de nieuwe stal en molken vanaf drie tot vier dagen al zonder problemen met de robot. Een onaangename verrassing was echter de hoeveelheid voer die erdoor ging. 2011 was een slecht jaar. Åsmund moest net als veel andere boeren extra ronde balen aankopen tegen een hoge prijs. Hij heeft redelijk veel grond op 5 kilometer afstand van de boerderij, en met de huidige dieselprijzen is dat ook een grote kostenpost. Helaas is ook de oogst van 2012 geen bijster goede. In de komende jaren is er dus weinig ruimte voor investeringen en aankoop van machines.

Filmpje
De jonge boer wil graag zijn ideeën delen met andre boeren. Hij is aanwezig op het jongerenplein van de Noorse Agrotechniekbeurs Lillestrøm in november. Zijn motto: Geef je jongeren de verantwoordelijkheid, dan nemen ze hun verantwoordelijkheid!
Een filmpje zegt meer dan 1.000 foto's! Klik hier voor een filmpje van het Noorse nieuwsteam dat bij Åsmund in de stal was, één maand na de oplevering.

Laatste reacties

  • pieter p

    Dan is deze man voor 2,63€ gefinancierd per kg melk. Persoonlijk vind ik dat hoog. Maar is dat normaal in Noorwegen?

  • Hodalen

    Dat is heel erg afhankelijk van het bedrijf en de achtergrond van de aanvrager.
    Er zijn bedrijven die wel 100% gefinancierd worden, i.v.m. vernieuwende ideeën. Er zijn ook bedrijven waar men niet zo ver wil gaan, omdat er te weinig groei te verwachten is.
    Ook wijzelf hebben beide situaties meegemaakt. Een lening voor 1.99 euro per liter afgewezen. Een hogere lening bij dezelfde staatsinstantie, ook voor een groter bedrijf maar toch omgerekend voor 2.48 euro per liter wel goedgekeurd (maar helaas de koper nog niet mee, die wilde nóg meer...).
    Verschillende provincies, verschillende prioriteiten.

  • pieter p

    Maar hoelang is de normale aflossings periode in Noorwegen? Hier in Frankrijk is het 15 jaar en wordt nu wel wat langer, wij hadden alles op 12 jaar en dan vind ik 1€ per kg wel genoeg.

  • Hodalen

    Hier is dat 20 tot 25 jaar. 12 jaar vind ik best kort trouwens!

  • pieter p

    Ja dat is zo, maar dan is het een keer van je zelf. Ze beredeneren hier zo, je koopt een boerderij, je lost hem af. Dan is er ruimte om je bedrijf uit te breiden of vernieuwen, daarna ga je meer voor oudedag reserve opbouwen. Wij zitten nog 2 jaar 'zwaar' daarna kunnen we wat 'makkelijker adem halen', is ook wel lekker

  • Hodalen

    Is ook wel een overweging ja. Wij kwamen erachter dat in Frankrijk zo veel eigen vermogen nodig is. 30 tot 40%! Dan is het leenbedrag wel een stuk lager. Bij ons laatste (overigens goedgekeurde, maar helaas nog niet doorgevoerde) project, hadden we maar 9% eigen vermogen. Wij hebben helaas in Nederland geen bedrijf verkocht, waardoor we een zak geld mee kunnen nemen.

    Maar Frankrijk is wel een interessant land vind ik. Sta altijd open voor tips! ;-)

  • pieter p

    Misschien zijn nu de banken wat meer terug houdender, maar wij dik 10 jaar terug hadden maar 5% eigen vermogen. We moesten wel naar meedere banken om een te vinden die mee ging en we hadden ook een goed bedrijfsplan nodig.
    Wij zijn ook met niets begonnen, werken en werken opzij leggen, maar waar een wil is is een weg

  • Hodalen

    Dan houden we maar gewoon de moed erin!! Vind Noors trouwens wel wat makkelijker spreken als Frans, maar ook dat zal wel weer te leren zijn.

  • Kobonde

    In deze stal kan veel meer gemolken worden bovendien worden krijgen ze in noorwegen en hoge melkprijs en veel inkomenstoeslag dus zie je veel bedrijven die in onze ogen omrendabel zijn maar toch een goed inkomen halen.

  • pieter p

    Misschien wel, maar mij trekt het klimaat totaal niet, ook het verschil van daglengte lijkt me maar lastig

  • Hodalen

    Dat verschil in daglengte valt me eigenlijk nog wel mee. Ik mis meer het 4-seizoenen gevoel, wat we in nederland hadden. Hier ontbreekt eigenlijk gewoon een seizoen, we hebben een hele lange en soms schitterende lente, dan de herfst en dan klopt de winter weer aan de deur. Altijd iets te vroeg, dat wel... Maar dat ligt voor ons nu aan de hoogte (800 meter), zitten we zuidelijker en lager, dan zal ook dat weer met 1,5 tot 2 maand gerekt worden.

    En de winter is niet alleen maar koud en donker, het is ook veel buiten zijn in stabiel zonnig winterweer, veel boeren hebben in de winter (i.v.m. geen landwerk) veel tijd voor sport, skieën/langlaufen etc. Toch wel schitterend hoor, om in wintersportland te leven.

    Maar... ik kijk nu wel heel erg uit naar onze Frankrijkvakantie die straks begint. Even zon bijtanken.

  • pieter p

    Hoe is het eigenlijk om als 'buitenlander' in Noorwegen te wonen? Wordt je daar wel geaccepteerd, opgenomen in de noorse gemeenschap? Wij hebben zelf 18 jaar terug in Denemarken gewerkt bij denen. Vond zelf dat je er slecht tussen kwam, ben van mening dat de mensen net zo koud zijn als het klimaat. Waar we ook in Frankrijk gewoond hebben, we werden altijd gastvrij ontvangen.

  • W Geverink

    Hier in canada hebben we ook alleen maar zomer en winter. Zomer noemen ze hier ook wel a brief period of poor snowmobiling... Het is raar als je voor een nieuwe blowermotor voor de houtkachel op zoek bent als het de hele komende week nog tussen de twintig en 25 graden is voorspeld. Al dat gure koud tot op het bot wind en regenweer zoals in nederland slaan wij hier gelukkig over. En als in het voorjaar de sneeuw smelt bulkt het gras vrijwel meteen uit de grond.

  • Willem1962

    Hr. Geverink, ik weet niet waar je woont in Canada, maar als ik in onze omgeving naga (smack in the middle of BC) dan hebben we een lente, zomer, herfst en winter. We hebben geen klagen wat dat betreft, dus of je zit een heel eindje hoger dan wij (Yukon????) or I hear a lot of BS.

  • Bison

    Willem1962 ik zit bij Peace river in Noord Alberta.
    W geverink heeft gelijk met 2 seizoenen.
    Winter hier starts vaak rond mid october met de eerste sneeuw en duurt tot begin april.de meeste koeboeren(cow/calf) voeren bij voor 200 dagen.
    De sneeuw dat valt blijft de hele winter liggen.
    De zomer is kort maar het blijft lang licht ,(langste dag wel 20 uur)en gewassen groeien snel.

  • Hodalen

    @ Pieter P, wisselende ervaringen. Ons dorp is erg gastvrij en open, vooral als je bij de oudere garde aanklopt. Die zijn altijd thuis, hebben de koffie warm en soms zelfs de taart al aangesneden als je voorbij loopt. bij de wat jongere generaties, de 30 en 40ers is het lastiger. Die zijn zo druk met jonge kinderen, 2 banen, bestuurswerk, hobbies en hun al bestaande vrienden, daar past een immigrantengezin niet altijd bij. In de winter is er echter wel meer tijd om elkaar op te zoeken, en dan worden veel contacten weer aangehaald.
    Vond zelf DK, vooral op Jutland, ook wat gereserveerd.

    Maar waar je ook woont, de buitenlander zullen we altijd blijven.Ook onze kinderen, 2e generatie buitenlanders heten die hier, krijgen zelfs extra taalles, terwijl ze beter Noors spreken dan Nederlands.

    Klimaat hier is behoorlijk vergelijkbaar met delen van Canada inderdaad.
    Hier noemen ze de zomer 'de groene winter'.

Laad alle reacties (12)

Of registreer je om te kunnen reageren.