Boerenblog

3839 x bekeken 14 reactieslaatste update:6 dec 2012

De emancipatie van de natuurboer

Op de campus van CAH Vilentum in Dronten kregen de eerste vijftien deelnemers aan de beroepsopleiding voor professionele natuurboeren onlangs hun eerste colleges. Een heel bijzondere dag.

Veertig jaar geleden begon ik dapper aan een melkveebedrijf in de prachtige natuur van landgoed Oldenaller, tussen Nijkerk en Putten. De vereniging Natuurmonumenten gaf ons een kans door ons een bedrijf te verpachten. Met een enigszins onrustig gevoel, want een boer is geen echte natuurbeheerder.

Boeren met natuur waren losers
De collega-melkveehouders namen mij evenmin serieus. Ze zagen mij meer als idealist (alsof dat verkeerd is), als sneue wroeter. Want ondernemers in een natuurgebied, ook al bezitten zij vee, stallen, tractoren, werktuigen, mest en gewassen, dat zijn geen echte boeren. Boeren met natuur zijn losers, was de mening.

Natuurbedrijf met vleesvee
Toen ik in het midden van mijn werkend bestaan een natuurbedrijf met vleesvee en schapen startte in een vaargebied, was de situatie al beter. Op tientallen plekken in Nederland waren moedige en succesvolle pioniers bezig om van hun onderneming in de natuur op twee fronten een succes te maken.
Toch bleef de geringschatting bij de productieboeren, die zichzelf als de enige echte veehouders beschouwden. Wat ook bleef, was het dedain van de natuurbeschermers, die boeren vaak geen serieuze natuurbeheerders vinden, omdat die geen ‘echte natuur’ voortbrengen.

Natuurboeren tussen wal en schip
Bovenstaande beeldvorming heeft er toe geleid dat de categorie natuurboeren op veel beleidsterreinen tussen wal en schip is gevallen. De EU-inkomenssteun voor natuurboeren is laag, omdat de voedselproductie op natuurhectares (net overigens als in de biologische landbouw) laag is. Geen tegemoetkoming in de wildschade, want ganzen zijn ook natuur. Geen uitrijpremie voor vaste mest, want die is gekoppeld aan agrarisch natuurbeheer en dat mag vooral buiten de reservaten. En als klap op de vuurpijl: LTO wil geen GLB-hectarepremie en geen groene toeslagen in natuurgebieden met de leus ‘geen boerengeld naar natuur’.

De emancipatie van de natuurboer
Intussen zijn in veel grasland-natuurgebieden volwassen ondernemingen ontstaan die voedselproductie en puik natuurbeheer combineren. En dan begint nu de professionaliseringsslag: een opleiding tot professioneel natuurboer op hbo-niveau. Vijftien razend enthousiaste deelnemers in de klas, die het besef delen dat het vak van natuurboer deskundigheid en vaardigheden vereist op twee vakgebieden. Een slechte boer gaat zeker ten onder in de vaak moeilijke productieomstandigheden in natuurgebieden. En voor natuurbeheer zijn kennis, vakmanschap en een professionele werkwijze bij planning en verantwoording vereist. Wat ligt meer voor de hand dan een diploma en een keurmerk?
De start van deze vakopleiding markeert de voltooiing van de emancipatie van de natuurboer.
Kijk ook eens op www.beroepsverenigingnatuurboeren.nl

Laatste reacties

  • Bison

    Vroeger was iedere boer een natuurboer.
    Moeten ze nu het wiel weer heruitvinden dan

  • Bison

    Vroeger was iedere boer een natuurboer.
    Moeten ze nu het wiel weer heruitvinden dan

  • info48

    Vroeger hadden de koeien horens waar ze met een touw aan voort gezeuld werden, stonden tot diep in de herfst in vaak slecht ontwaterde weiden, droog plekje om te liggen? dun op de mest, hygiene tijdens het melken? de hele winter vast gebonden op vaak te kleine plaatsen in 'warme' maar vooral bedomte stallen.
    Vroeger beter?????
    Met de huidige normen: onaanvaardbaar dier onvriendelijke omstandigheden!!

    De vossen ,kraaien,wilde zwijnen en alle roofdieren en schadelijk wild werden volop bejaagd en in toom gehouden ten faveure van de weide vogels in die zin waren we veel meer natuur boer!........maar misschien wil Bison dit juist niet horen.

  • alco1

    Mooi neergezet info48

  • jamiemf

    nouu de grupstal was zo slecht nog niet

  • Bison

    Info48 jij ben waarschijnlijk te jong om dat aan de lijve te hebben meegemaakt maar Zomers een koe of twintig buiten melken met emmer en blok en de vogeltjes horen fluiten en de koeien rustig horen herkauwen met verder niets anders als stilte om je heen was een genot. s'Winters lekker warm in de grupstal,genoeg vrije tijd om de koeien te roskammen en laten glimmen.
    Ja het regende weleens ook,..goed voor het jonge groen en je kon er toch niks aan doen,..de koeien hebben nooit geklaagd.
    Tegenwoordig is het alleen maar herrie in de stal en erbuiten,trekkers,fans,gejank van de vacuum pomp,motortje hier,motortje daar, je noemt het maar,
    Tegenwoordig horens van de koeien eraf gezaagd, uiers zo groot ze kunnen amper liggen.De natuur is naar de klote...Leve de mechanisatie en climate change!.Veel veel beter nu...right?
    Ik ken nog veel meer zeggen.

  • politiek

    Ik hoorde laatst een verhaal(tje) over een boer en boerin die op vakantie gingen. Zonder alle druk en de dagelijkse stress , s,morgens ontbijten op die welverdiende vakantie in het buitenland. Een beetje wennen was het wel. Niet die natuurlijke wekker . s,morgens melken , vlug eten , als het kan nog vlug met de kinderen eten voordat ze naar school gaan , en dan de ,,echte,, werkzaamheden.
    Zegt die boer s,morgens op vakantie tegen zijn vrouw tijdens ontbijt. Moet je eens horen hoeveel vogeltjes er hier fluiten . Ja maar zegt zijn vrouw, dat doen die vogeltjes bij ons ook. En warempel, na een week toen men weer thuis was van vakantie hoorde die boer die vogeltjes ook. Hij had een stukje van de wereld ontdekt en gezien !.....( en gehoord !)

  • Bison

    Ja politiek dat kun je hebben met boeren van tegenwoordig met zoveel werk te doen op hun intensieve boerderijen,geen tijd en teveel herrie om van de (weinige)natuur te genieten die er nog over is...dan moeten ze op vakantie om even bij te komen.
    Ik ging voor en na school(ook de lagere) met m'n vader mee om te helpen melken (dat was meer plezier dan de hele dag in die suffe klas zitten)
    Zo stressvol was het bij ons thuis niet dat men op vakantie moest.

    Voor een baas werken...DAT is stressvol

  • info48

    Och Bison ik loop al een paar jaartjes mee en ik betwijfel het dat jij meer koeien met de hand gemolken hebt dan ik.
    In de zomer met mooi weer was het voor de boer en koe ook een mooie periode.....probleem is en was we hadden lang niet altijd mooi weer.
    Jouw verhaal lijkt verdacht veel op dat van natuur monumenten: altijd beelden van het voorjaar, heel romantisch gefilmd en bewerkt, maar waar zijn de beelden van b.v. de Oostvaarders plassen in de winter met de duizenden creperende dieren?
    Willens en wetens worden de ,belasting betalende , burgers continue een ge-idealiseert , half en dus VERKEERD beeld voorgeschoteld om maar meer miljarden uit die belasting pot te krijgen.
    Alleen al het onderhoud aan de 'natuur gebiedjes' in ons 'grote Nederland' kost dit jaar al 1.3 MILJARD naar het schijnt en loopt de laatste jaren op met 10% per jaar.
    De aankoop en inrichting ( zeg maar 'natuur'maken) voor b.v. de EHS kost ong. € 150000.00 tot 200000.00 per ha.
    Dat dit bij de kwetsbaren in de samenleving ( verpleging, verzorging,bijstand enz.) weggehaald wordt deert deze fanatici schijnbaar niet, m.i. A-sociaal.

  • zanden

    Natuurboeren mogen dan in de ogen van collega's die intensiever boeren losers zijn, laat dat maar mooi zo zijn. Zelf weet je immers dat je een keuze hebt gemaakt, die overeenkomt met jouw inzichten. Je wilt boeren met respect voor moeder aarde, voor haar bodemleven, voor de dieren en voor het milieu. Het zal geen vetpot zijn, maar het levert je anderszins heel veel op. Het is juist goed om trouw te zijn en te blijven aan je eigen overtuigingen en daarnaar te handelen. Succes met de vakopleiding!

  • Bison

    Nou info48 we kunnen dat aantal handgemolken koeien wel vergelijken met een beetje rekenen.Ik leerde handmelken toen ik 8 was en ben dat dagelijks blijven doen tot m'n 21 ste (in 71 ben ik overgestapt op een melkmachine).
    we molken 24 koeien tussen mij,m'n broer en m'n vader.
    Dat is 16 koeien per man/dag,dat duurde tot m'n broer ergens anders ging werken toen ik 14 was,toen werd het 12 koeien voor mij en m'n vader per keer zo dat word 24 stuks man/dag tot m'n 19de
    Ik heb de laatste 2 jaar alles alleen gedaan toen vader ziek werd.
    6 verkocht en 18 koeien blijven melken dat maakt 32 stuks man/dag.
    dat is totaal ruim 90.000 koeien voor mij.
    Ik ben met melkveehouden in Holland gestopt toen ik 30 was.
    Holland is nou eenmaal te klein om nog echt 'natuurlijk' te kunnen boeren en het financieele plaatje laat het helemaal niet toe.En de tijd terugdraaien ken ook niet maar je zal toch moeten toegeven dat de boer 60 jaar geleden een stuk dichter bij de natuur stond als tegenwoordig.
    Dat de burger een loer gedraaid word is een feit maar ook hun eigen schuld zo daar kan ik niet mee zitten.
    De Natuur heeft geen onderhoud nodig,het kan heel goed op zichzelf passen.
    Maar ja,bij de Hollander moet alles netjes recht,strak en schoon zijn.

  • daantje

    amen

  • info48

    Bison jij wint, ik ben gelukkig later begonnen 10 jaar en tijdens schooldagen niet 's morgens wel 8 pp, en zijn eerder overgeschakeld op machine melken, Waar ik afstand van wil nemen is dat ge-romantiseer van vroeger, dat was toen ook een mooie tijd( want we wisten niet beter) maar het was beslist niet beter voor mens en dier!!!..... vroeg de handen uit de mouwen steken is niks mis mee maar de jeugd kan nu gelukkig ook nog jong en zorgeloos zijn, de Aziatische kinderarbeid wordt heden ten dage scherp veroordeeld.

  • Piet, Midden-Europa

    Zo is het @zanden, u begrijpt waar het om gaat !!!...

Laad alle reacties (10)

Of registreer je om te kunnen reageren.