260 x bekeken

Schaalvergroting is geen duurzame route

Anne Mieke Ravenshorst
Staatssecretaris Bleker voert een maatschappelijk dialoog over megastallen. Maar schaalvergroting brengt een duurzame veehouderij niet dichterbij, stelt Klaas Breunissen.

Milieudefensie wil verduurzaming van de veehouderij. Er moet een einde komen aan de schade die de huidige veeteelt aanricht aan het milieu. Belangrijke milieuwinst kan behaald worden door de voer-mest-kringloop te sluiten. Dat wil zeggen dat we Zuid-Amerikaanse soja in het veevoer vervangen door in Europa geteelde voedergewassen en dat de mest teruggebracht wordt naar de Europese grond, waarop die gewassen geteeld zijn.

Op regionale schaal, zo dicht mogelijk bij huis, maar in ieder geval op Europese schaal. Het sluiten van die kringloop voorkomt uitputting van de grond in Zuid-Amerika en een overschot aan mineralen hier.

Een duurzame veehouderij houdt voor Milieudefensie ook in dat dieren voldoende ruimte hebben in de stal, dat hun lichamelijke integriteit niet wordt aangetast en dat ze naar buiten kunnen om hun soorteigen gedrag te manifesteren.

Schaalvergroting brengt zo’n duurzame veehouderij niet dichterbij. Integendeel, schaalvergroting betekent meestal intensivering, dat wil zeggen een hogere veedichtheid. Dus een grotere concentratie van milieuproblematiek: meer mest, meer ammoniak. Ook vrije uitloop van dieren is moeilijker te organiseren vanuit een grote stal dan vanuit kleinere stallen. Al is het maar omdat er bij een grote stal onvoldoende huiskavel aanwezig is.

Schaalvergroting kan impuls geven aan duurzaamheid, schreef het landbouweconomisch instituut LEI een paar weken geleden bij het uitbrengen van het rapport ’Schaalvergroting in de land- en tuinbouw’. Sommige media leggen dat uit alsof duurzaamheid alleen met schaalvergroting te bereiken is.

Dat laatste is zeker niet waar. Immers, het is de wet- en regelgeving die de verduurzaming afdwingt. Schaalvergroting is de manier waarop ondernemers willen bereiken dat hun bedrijven voldoen aan de eisen van milieu en dierenwelzijn.

Schaalvergroting kán leiden tot een aantal milieu- en welzijnsverbeteringen, maar is daarvoor een noodzakelijke noch een voldoende voorwaarde. Want schaalvergroting is primair gericht op kostprijsverlaging, niet op verduurzaming.

Bij duurzaamheid horen een gezonde boerenstand en een eerlijke prijs voor de veehouders. Milieudefensie vindt dat veehouders niet tot schaalvergroting
gedwongen moeten worden, maar wil een goed economisch toekomstperspectief voor hen
realiseren via productiebeheersing en marktbescherming.
Alleen zo kunnen economie en duurzaamheid langdurig samengaan.

Klaas Breunissen is campagneleider Voedsel bij Milieudefensie

Of registreer je om te kunnen reageren.