Redactieblog

302 x bekeken

Herinneringen aan MKZ-crisis geboekstaafd

De MKZ-crisis van tien jaar geleden staat volop in de belangstelling. Nu is er het boek Toen werd het stil. Oude herinneringen in willekeurige volgorde. Maar hoe ingrijpend het ook was, het past niet om MKZ in het rijtje wereldoorlogen en watersnoodramp te scharen, oordeelt Jan Braakman.

De uitbraak van mond- en klauwzeer, op de kop af tien jaar geleden, heeft de tongen inmiddels weer losgemaakt. Een voortslepende juridische procedure rondom de betwiste besmetverklaring in Kootwijkerbroek kreeg een nieuwe wending.

In het streekmuseum in Epe wordt een expositie gewijd aan de traumatische gebeurtenis. Documentairemaker Geertjan Lassche maakte een indrukwekkende film, die de diepste zieleroerselen blootlegt van de mannen in Kootwijkerbroek, die tot op heden strijden tegen het overheidsoptreden van destijds.

De uitbraak was een traumatische ervaring voor honderden boeren en hun gezinnen, voor hun vrienden, voor iedereen die op de een of andere manier beroepsmatig betrokken was bij de ruiming. Maar wie de uitbraak van 2001 zet in het rijtje van de Eerste en de Tweede Wereldoorlog en de watersnoodramp van 1953, is het gevoel voor proportie enigszins kwijt.

Dat gebeurt echter wel in de proloog van het overigens lezenswaardige boek Toen werd het stil (tekst Dirkje Sneller, foto’s Aart Veldman). Mogelijk is de oorzaak de nauwe betrokkenheid van de auteurs bij de gebeurtenissen.

Wie de proloog van het boek overslaat en de van internet overgenomen beschrijving van mond- en klauwzeer laat voor wat het is, komt al snel terecht in de beklemmende notities van Alie Spronk, die destijds een dagboek bijhield. Verwarring, verdriet, ongeloof en boosheid strijden om voorrang.
Nu, tien jaar later, ziet Alie Spronk ook de lichtpuntjes die zijn voortgekomen uit de crisis. De gemeenschapszin in de buurt is gegroeid, constateert ze.

Veldman en Sneller laten het niet bij het verhaal van de boerin. In Toen werd het stil komen ze allemaal aan bod: van de hobbydierhouder tot de slager en van de politieagent tot de burgemeester. De crisis ging niemand in de koude kleren zitten.
”Soms werd het me te veel en zat ik wel eens een uur aan de kant van de IJssel te janken”, bekent politieman Gert Lokhorst tien jaar later.

Toen werd het stil haalt oude herinneringen aan de mond- en klauwzeercrisis op en legt die voor de geschiedenis vast, in min of meer willekeurige volgorde.

Jan Braakman is verslaggever voor agd.media

Toen werd het stil; Dirkje Sneller en Aart Veldman, uitgave in samenwerking met BDU Uitgevers (€ 16,50), te bestellen via www.aartveldman.nl

Of registreer je om te kunnen reageren.