Rundveehouderij

Achtergrond 23703 x bekeken 28 reactieslaatste update:12 jan 2017

Gestaag groeien met 100 koeien per jaar

Jac en Jeannette Broeders hebben een financiering van zo’n €15.000 per koe. Gestructureerd werken drukt de kosten en ze groeien uit de cashflow.

“In 2006 organiseerde de Deense tak van de European Dairy Farmers (EDF) het jaarcongres onder de titel ‘Debt is good’. Daar zijn we aardig van teruggekomen”, stelt Jac Broeders. “De Deense boeren waren gefinancierd met allerlei constructies in yens en Zwitserse franken en ook swaps waren volop in zwang. Dat was ook erg interessant. Van 2003 tot medio 2008 betaalden we zelfs een negatieve rente. Maar wat we daarmee verdienden, waren we in drie maanden kwijt toen de kredietcrisis uitbrak. Dat ging niet alleen op ons bedrijf zo, dat lot trof veel Deense boeren.” Veel melkvee- en varkenshouders gingen failliet toen ook nog eens de grondprijs flink daalde. “In deze regio werd op de top, in augustus 2008, ruim € 35.000 per hectare betaald. Nu is dat € 15.000 minder.”

Jac (56) en Jeannette (52) Broeders houden in het Deense Rødekro 1.030 Holsteinkoeien met 750 stuks jongvee op 750 hectare. De melkproductie is 10.500 kilo per jaar met 4,10% vet en 3,58% eiwit. Er zijn elf vaste medewerkers en een leerling. Broeders, die vicevoorzitter is van de EDF, teelt 500 ha mais en 250 ha gras. - Foto's: Mark Pasveer
Jac (56) en Jeannette (52) Broeders houden in het Deense Rødekro 1.030 Holsteinkoeien met 750 stuks jongvee op 750 hectare. De melkproductie is 10.500 kilo per jaar met 4,10% vet en 3,58% eiwit. Er zijn elf vaste medewerkers en een leerling. Broeders, die vicevoorzitter is van de EDF, teelt 500 ha mais en 250 ha gras. - Foto's: Mark Pasveer

Broeders is niet bang voor een stevige financiering. Hij startte in 1992 in Rødekro met 80 koeien op 52 hectare. “Het bedrijf was twee slagen groter dan we eigenlijk wilden, maar we wilden per se een ligboxenstal. Die waren niet kleiner te koop, de meeste koeien stonden toen in Denemarken nog in grupstallen.” Destijds bracht hij ruim € 100.000 in, wat minder dan 10 procent eigen vermogen was.

Groei toch snel ingezet

Dat het bedrijf te groot was, bleek slechts een tijdelijke zaak. Uitbreiding binnen de bestaande stallen leidde tot een veebezetting van 135 koeien in 1999. In 2003 werd een nieuw melkgebouw met wachtruimte en een 2x16-visgraatmelkstal in gebruik genomen. Het aantal koeien passeerde de 200 in 2005. Ondertussen werd 130 hectare bijgekocht. Dat hield de financiering per kilo melk op een hoog peil. Twee jaar later is een nieuwe ligboxenstal met 400 plaatsen gezet. In 2011 en 2012 kochten de ondernemers twee jongveebedrijven met 360 en 125 plaatsen, een tweede melkveelocatie met 300 koeien en in totaal 220 hectare. In 2014 kwam er 220 hectare eigendom bij, in 2016 100 hectare. Daarbovenop is in de gebouwen opnieuw ruimte gemaakt voor extra koeien. “Het klinkt misschien gek, maar door de aankopen en stijging van de productie daalde de financiering per kilo melk. Nu is die rond € 1,40. Ons eigen vermogen is nog steeds ruim 20 procent, wat in Denemarken als nagenoeg risicoloos geldt.” Ondanks de stevige financiering is alleen in 2009 de kostprijs niet gedekt.


  • Broeders startte in 1992 met 80 koeien op 52 hectare. Inmiddels zijn honderden hectaren en enkele bedrijven aangekocht. Broeders: “Het klinkt misschien gek, maar door de aankopen en stijging van de productie daalde de financiering per kilo melk."

    Broeders startte in 1992 met 80 koeien op 52 hectare. Inmiddels zijn honderden hectaren en enkele bedrijven aangekocht. Broeders: “Het klinkt misschien gek, maar door de aankopen en stijging van de productie daalde de financiering per kilo melk."

  • Broeders heeft voornamelijk Oost-Europeanen in dienst. Hij merkt dat die ‘schaarser’ worden. Hij verwacht daarom uiteindelijk een gerobotiseerde draaimelkstal te moeten plaatsen.

    Broeders heeft voornamelijk Oost-Europeanen in dienst. Hij merkt dat die ‘schaarser’ worden. Hij verwacht daarom uiteindelijk een gerobotiseerde draaimelkstal te moeten plaatsen.

Structuur in bedrijf aanbrengen

Naast de koers op stevige groei, is de afgelopen jaren ook hard gewerkt aan de structuur in het bedrijf. “Ik kijk veel naar de varkenshouderij en laat me erdoor inspireren. Daar wordt zeer gestructureerd gewerkt. Dat kun je als melkveehouder ook; afhankelijk zijn van het weer is geen reden om ongestructureerd te werken.”

De thuislocatie is nu bevolkt met een kleine 400 vaarzen aan de melk, 100 hoogdrachtige vaarzen, een stuk of 30 verse tweedekalfskoeien en 100 vaarskalveren tot 4 maanden oud. Op een opfokbedrijf op korte afstand staan 350 kalveren en pinken. Na drachtig testen gaan ze naar het tweede opfokbedrijf. Enkele weken voor afkalven, gemiddeld op 23 maanden leeftijd, komen ze weer op de thuislocatie, waar ze afkalven en opnieuw geïnsemineerd worden. Twee tot zes weken na de tweede keer afkalven gaan ze naar het tweede melkveebedrijf dat dus alleen tweedekalfs- en oudere koeien heeft.

Alle tweedekalfs- en oudere koeien worden geïnsemineerd met Belgisch Witblauw-sperma. De kruislingkalveren brengen ruim € 200 meer op dan zuivere Holsteins, dat is ruim een ton per jaar aan extra omzet en aanwas. Het jongvee en de vaarzen worden geïnsemineerd met gesekst sperma. Omdat de vervanging van de veestapel structureel onder 20 procent ligt, blijven er na selectie ruim 100 hoogdragende vaarzen per jaar meer over dan nodig. “Ons doel is 100 koeien per jaar te groeien in de komende drie jaar. Binnen de bestaande gebouwen kunnen we voor zo’n twee ton een kleine 300 koeien extra houden.” Daar komen de investering in het vee en de opfokkosten, ongeveer € 1.500 per vaars, nog bovenop. “Die investering kan vanuit de cashflow gedaan worden.”


  • De kalveren worden drie tot vier weken opgevangen in eenlingboxen die direct naast de melkstal staan. Dat is ideaal vanuit looplijnen. Er zijn voldoende plaatsen; de ‘afdeling’ wordt na elke ronde gereinigd en ontsmet. Broeders overweegt de muren volledig op te trekken en zo het directe luchtcontact met de melkkoeien te doorbreken.

    De kalveren worden drie tot vier weken opgevangen in eenlingboxen die direct naast de melkstal staan. Dat is ideaal vanuit looplijnen. Er zijn voldoende plaatsen; de ‘afdeling’ wordt na elke ronde gereinigd en ontsmet. Broeders overweegt de muren volledig op te trekken en zo het directe luchtcontact met de melkkoeien te doorbreken.

  • De droge koeien en hoogdrachtige vaarzen zitten in een potstal die automatisch ingestrooid wordt. Er is een aparte groep voor de dieren die tegen afkalven staan.

    De droge koeien en hoogdrachtige vaarzen zitten in een potstal die automatisch ingestrooid wordt. Er is een aparte groep voor de dieren die tegen afkalven staan.

Sterk in arbeidsefficiëntie

De veehouder ziet arbeidsefficiëntie als een van de sterkste punten van zijn bedrijf. “Op het tweede melkveebedrijf werken zes mensen en produceren we ruim 6 miljoen kilo per jaar. Het is zo superefficiënt omdat daar alleen melkkoeien zijn, met nauwelijks werk buiten voeren, melken en gezondheidscontrole.”

De arbeidsproductiviteit ligt voor het hele bedrijf nu boven 800.000 kilo melk per persoon, op basis van een 40-urige werkweek. Het uitbesteden van alle landwerk aan een loonwerker telt daarin wel door. Dat doet de ondernemer al sinds 1996. “We weten alles van elkaar en stemmen keuzes hierop af. Ons bedrijf is goed voor 55 procent van zijn omzet. Waarschijnlijk is graan telen voor ons melkveebedrijf interessanter dan de laatste hectaren snijmais. Maar het loonbedrijf moet dan een combine aanschaffen. We verliezen de winst door graanteelt direct aan de jaarkosten van de combine en doordat de kosten van de hakselaar door minder hectares worden gedekt. Zo’n intensieve samenwerking leidt dus soms tot beslissingen die op het eerste oog niet de meest optimale lijken.”

Het bedrijf heeft nauwelijks mechanisatie buiten een zware trekker voor de 36-kuubs voermengwagen en een shovel. Een loonwerker verzorgt al het landwerk.
Het bedrijf heeft nauwelijks mechanisatie buiten een zware trekker voor de 36-kuubs voermengwagen en een shovel. Een loonwerker verzorgt al het landwerk.

Eind aan groei nog niet in zicht

Het ziet er niet naar uit dat een van de vier kinderen het bedrijf wil overnemen. Dat dwingt de 56-jarige ondernemer nu zich te oriënteren op de toekomst. Het liefst wil hij zelf door, maar ja, niemand heeft het eeuwige leven. “Wij zijn het grootste risico op dit bedrijf. Als ik of mijn vrouw wegvalt, zadelen we de kinderen op met een probleem.” Verkoop van het gehele bedrijf ineens ziet hij niet als echt haalbaar. Daarvoor is de waarde, zo’n € 20 miljoen, te groot. Daarom overweegt hij iemand naast zich te zoeken, eventueel een bedrijfsleider die een of meer van de locaties op termijn kan overnemen. Als dat iemand is die ook van ondernemen houdt, komen de 2.000 koeien in zicht. Broeders denkt al over de volgende bouwfase: concentreren van alle droge koeien op één locatie. “Dan is er nog meer structuur in de bedrijfsvoering en kun je het personeel nog efficiënter plannen en plaatsen.” Maar als het iemand is die vooral aan optimaliseren denkt, heeft Broeders daar ook geen moeite mee. “De grootste fout die je kunt maken, is je wil doordrukken bij iemand die naast je staat. Je moet zijn of haar zienswijzen respecteren.”

De 56-jarige ondernemer is zich aan het oriënteren op de toekomst. Hij overweegt iemand naast zich te zoeken die een of meer van de locaties op termijn kan overnemen. Als dat iemand is die ook van ondernemen houdt, komen de 2.000 koeien in zicht.
De 56-jarige ondernemer is zich aan het oriënteren op de toekomst. Hij overweegt iemand naast zich te zoeken die een of meer van de locaties op termijn kan overnemen. Als dat iemand is die ook van ondernemen houdt, komen de 2.000 koeien in zicht.

Laatste reacties

  • farmerbn

    Al het vee verspreid over meerdere bedrijven is erg slim. Hoef je niet al het voer naar één locatie te brengen en al de mest niet overal heen te slepen. Daarnaast kunnen tegenstanders niet spreken over mega-stallen. Ben bang dat de kinderen als de ouders weg zijn de boel verkopen. Jammer.

  • info519

    Veelzeggend dat de kinderen het niet leuk vinden.....wat een kopzorgen.......veel leuker zou zijn 4gezinsbedrijven waar elk v zn kinderen op zou boeren...dan is het ook nog verkoopbaar....

  • koestal

    De bomen groeien niet tot de hemel

  • vink

    56 jr. 4 miljoen netto. ik zeg cashen als het kan.

  • WGeverink

    Je kunt geen boer maken die geen boer wil zijn.

  • el

    Petje af voor deze ondernemers!

  • Ewullink

    Groeien uit de cash flow? Met 15000 Euro financiering per koe ben je niet gegroeid uit de cash flow.

    Is dit een bedrijf reportage of is dit een makelaarsadvertentie?

  • landboer

    Juist E Wullink ,daar zat ik mij ook over te verbazen ,wat een gigaschuld heeft die man, hij is gewoon zetboer van zn financiers ,maar dat heeft ie zelf niet door ... En sommigen hierboven ook niet!

  • pette

    ik zeg petje af ,succes met de onderneming!!

  • kleine boer

    Nou duurt ff voor de reacties kwamen over de 15000 per koe dacht even dat ik enige was die het giga bedrag vond.

  • Gat

    Achja iedereen zijn verslaving. De een drugs de ander koei!
    @kleine boer gem financiering nl is ook 2 euro de liter dan valt het wel mee he.

  • kleine boer

    @karel meevallen? grondprijs is de helft zowat met nederland.....

  • Gat

    Kleine boer hij financieert op basis van cashflow kan ik me niet voorstellen als je opbrengsten afgelopen tijd onder je kosten lagen. Ik zou zeggen dat hij zijn uitbreidingen in koeien financieert met goedkope grondaankoop in de hoop dat die straks verdubbeld in prijs om zo zijn eigen vermogen naar boven te krikken.
    Arbeidsefficientie. Jah gelul dus 800.000 kg melk de man. Tellen we voortaan loonwerk niet als ingehuurde arbeid mee????

  • gerardb

    Vraag me af waarom je zo'n groot bedrijf zou willen, zeker als er geen opvolgers zijn. 4 kleiner bedrijven zou mooier zijn. Ook voor eventuele kopers. Zo'n bedrijf zal wel door de chinezen overgenomen worden.

  • H.Grotenhuis1

    @ karelvdboogaart@hotmail.com
    De Deense melkveehouderij is verslaafd aan bankfinanciering, dat was ook het credo toen EDF daar haar jaarvergadering hield.
    Ingerekende en betaalde arbeidsuren van de loonwerker zullen de arbeidsproductiviteit wel ergens brengen op 600 ton melk per arbeidskracht.
    Hebben ze de boekhouding over 2016 al klaar? Is in dit boekjaar ook de kostprijs gedekt?

  • varitron270

    deze ondernemer heeft in de afgelopen vier minimaal 15000 euro per koe geinvesteerd aan uitbreidingen in grond en koeien
    mijn conclusie is dan dat hij een gedeelte van zijn financieringen vergeet mee te tellen en dat hij alleen de bank financiering rekent en kreditmaatschappij vergeet mee te tellen

  • farmerbn

    Volgens het verhaal heeft deze familie 4 locaties dus kritiek dat ze één boerderij hebben is onjuist. Respect voor die mensen dat ze zoveel hebben bereikt. Zeker in het beweeglijke Denemarken.

  • Wat is de kosten post in NL dan voor 1 koe? Mm... 50.000€ / ha. Mag je 2 koeien houden. Is nog altijd 25.000€. Omdat je het bedrijf van pa hebt geerfd en de rest van de kinderen dat laat zitten, betekent niet dat je wel eens mag rekenen. Geweldig gedaan Fam. Broeders!

  • agratax(1)

    Bij een minimaal eigen vermogen van 20 % lijkt dit melkveebedrijf veel op onze zo geprezen kassen complexen in Agriport. Deze kassen die zgn. door 1 ondernemer worden gerund zijn al lang eigendom van de bank en daar mag de ondernemer zich uit de naad werken om daarmee een inkomen over te houden en zijn lease contract te voldoen. Of hij na het bereiken van zijn AOW leeftijd nog een aanvullende financiering voor zijn oude dag heeft is de vraag.

  • Toon van de Koevering

    Wat een zwets-verhaal. Wat als je aan het rekenen gaat helemaal niet kan. 100 ha gekocht in 2016, 220 ha in 2014 en dan uit de cashflow. Is de melkprijs een Euro in Denemarken?

    Maar bij de Boerderij vragen ze ook niet verder door en nemen alles maar klasseloos over wat een boer vertelt.

  • koestal

    Waar doe je het voor ,als de kinderen niet willen opvolgen ?

  • farmerbn

    Toon, goed lezen. Er staat dat ze de komende drie jaren er steeds 100 verse vaarzen per jaar bij willen. De kosten van de vaarzen incl opfokkosten betalen ze uit de cash flow. Dat is drie jaar lang elk jaar 150.000 euro.

  • evert-jan

    1500 per vaars farmerbn?toe maar

  • kleine boer

    Zou dat andere artikel op deze site ook van toepassing zijn even veel inkomen groot als klein.....

  • Attie

    kleine boer, liever kleine boer dan grote knecht!!

  • edke

  • Farmer4life2

    De mogelijkheden in Denemarken zijn groter dan in Nederland!

  • Dysa

    @Toon van de Koevering, kopen van land moet je meer zien als rente en aflossing betalen/overnemen van een boer die faillliet is gegaan. Rente extreem laag, en hij zal technisch gezien prima draaien anders liet de kredietmaatschappij/pensioenfonds dat niet toe.

Laad alle reacties (24)

Of registreer je om te kunnen reageren.