Rundveehouderij

Achtergrond 1761 x bekeken 2 reacties

Biomarkers voorspellen pensverzuring bij koe

Het herkennen van subacute pensverzuring via biomarkers in melk is nog niet zo simpel. Hoe traceer je koeien met SARA? Op deze vraag wil het project Biomarkers voor pensverzuring van Innovatieprogramma Dairy Campus antwoord geven.

Subklinische pensverzuring of subacute ruminal acidosis (SARA) komt in Nederland bij 14% van de melkkoeien voor, maar het is niet altijd duidelijk welke koeien dat zijn. Vroege opsporing van SARA kan erger voorkomen. Dit was aanleiding voor het project Biomarkers voor pensverzuring, één van de projecten uit het Innovatieprogramma Dairy Campus.

Rantsoen tijdig bijsturen

De hypothese is dat tijdens pensverzuring de melksamenstelling verandert. Als via biomarkers of indicatoren in de melk vroegtijdig subklinische pensverzuring te herkennen is, kunnen veehouders het rantsoen tijdig bijsturen om klinische pensverzuring te voorkomen. "Het idee is goed, maar de praktijk is weerbarstig", zegt Jan Rademaker, innovatiemanager van Qlip, op basis van de eerste resultaten van het project. "Het viel niet mee om bij gezonde koeien de pens-pH voldoende te verlagen door het verstrekken van pensverzurende rantsoenen. Blijkbaar kunnen koeien hun pens-pH goed zelf reguleren onder meer door aanpassing van de dagelijkse drogestofopname en microbiologische bijstellingen in de pens."

Meer over project: Biomarkers voor pensgezondheid

Doel: ontwikkelen indicator om pensverzuring te voorspellen op melksamenstelling, bruikbaar voor rantsoenoptimalisatie ter verbetering pensgezondheid en voerefficiëntie.
Projectleider: Roselinde Goselink, Wageningen UR Livestock Research.
Betrokken instellingen: Qlip BV, ForFarmers, Wageningen UR Livestock Research, Dairy Campus.
Financiers: Qlip BV, ForFarmers, Samenwerkingsverband Noord-Nederland (SNN).
Status: afgerond (in 2016 nog onderzoek naar indicatoren in melk).
Looptijd: augustus 2014 tot juli 2015.

Herkennen pensverzuring in testopstelling is moeilijk

In een voedingsproef is met 8 koeien met pensfistels geprobeerd subklinische pensverzuring te veroorzaken. Vervolgens keken onderzoekers of de melksamenstelling veranderde. Gedurende 2 rondes met elk 4 koeien en 2 typen pensverzurende rantsoenen is dagelijks de melkproductie en drogestofopname gemeten en elke 2 minuten de pens-pH met een pH-bolus in de pens. Koeien op een rantsoen met een hoger aandeel krachtvoer in vergelijking met de controlegroep hadden SARA, maar de pens-pH kwam niet lager dan 5,6.

De koeien op een rantsoen met krachtvoer dat meer snel afbreekbare koolhydraten (70% gemalen tarwe) bevatte en een lager ruwvoeraandeel ten opzichte van de controlegroep, ontwikkelden geen SARA.</p>
<p><em>Foto: Herbert Wiggerman</em>
De koeien op een rantsoen met krachtvoer dat meer snel afbreekbare koolhydraten (70% gemalen tarwe) bevatte en een lager ruwvoeraandeel ten opzichte van de controlegroep, ontwikkelden geen SARA.

Foto: Herbert Wiggerman

Volgens Bart Tas, innovatiemanager van ForFarmers, begint de moeilijkheid bij pensverzuring al bij de definitie ervan. Wanneer is er sprake van pensverzuring? Het wordt gedefinieerd als een situatie waarin de pens-pH gedurende minimaal 3 uur lager is dan 5,8, maar hoe is dit in de praktijk klinisch vast te stellen? "In de praktijk verdenken we koeien met verminderde voeropname, een lagere melkproductie en met dunnere mest van SARA. Maar de werkelijke gevallen van SARA op basis van metingen van pens-pH varieert enorm", stelt Tas. Het continu meten van de pens-pH is het betrouwbaarste instrument, maar dat is te duur om in de praktijk toe te passen. Ook de vet-eiwitinversie in de melk is een belangrijke indicatie, maar ook deze is niet nauwkeurig genoeg.

Praktijkproef met 2.000 koeien

Het project is opgeschaald naar een praktijkproef met 2.000 koeien op 15 melkveebedrijven. Op basis van koesignalen of klinische symptomen, zoals verlaagde voeropname en melkproductie en verminderde mestconsistentie, worden koeien met een SARA-verdenking vastgelegd. Vervolgens onderzoekt Qlip of er een relatie is tussen deze koeien en de samenstelling van de melk door detailanalyse van de melkmonsters van de verdachte koeien. "We kunnen met infraroodtechnologie steeds meer meten in de melk", zegt Rademaker. "Als indicator voor het traceren van SARA komen 18 biomarkers in aanmerking. Het gaat daarbij onder meer om veranderde verhoudingen tussen verschillende vetzuren."

Lees ook: 'Innoflexstallen voor vernieuwend onderzoek'. Bekijk meer info over Innovatieprogramma Dairy Campus in dossier Dairy Campus.

Laatste reacties

  • bulky

    Bij Coops Mengvoeders hebben ze een hele mooi samen stelling er voor. Dat werkt het beste met een paar dagen geen zurige stank in de stal en een stuk dikker op de mest.

  • alphons1

    geen grondstoffen gebruiken die dood zijn gespoten met glysophaat. dan is de kans al heel veel kleiner op pensverzuring

Of registreer je om te kunnen reageren.