Rundveehouderij

Achtergrond 6595 x bekeken 18 reacties

‘De overheid heeft het laten gebeuren’

De sectorpartijen zijn er nog niet uit hoe invoering van fosfaatrechten moet plaatsvinden. Harm Wiegersma, voorzitter van melkveehouders-vakbond NMV, vindt dat iedereen water bij de wijn moet doen.

Door een opeenstapeling van regels is het mestbeleid niet meer uit te leggen aan burgers. Sterker nog: ook veel melkveehouders moeten alle zeilen bijzetten om zich door het woud aan nieuwe regels te werken. Dat moet anders, stelt Harm Wiegersma. De melkveehouder is sinds juli voorzitter van de Nederlandse Melkveehouders Vakbond (NMV). Na vijf maanden regelmatig overleg tussen de sectorpartijen is er echter nog steeds geen definitieve oplossing gevonden en veel onduidelijk.

Het systeem van fosfaatrechten hoeft volgens Wiegersma niet zozeer van tafel, maar waar mogelijk moeten de regels eenvoudiger en in elkaar worden geschoven. Deze week gaat de belangen­organisatie met de kersverse staatssecretaris van Economische Zaken, Martijn van Dam, om tafel.

U valt met de nieuwe mestregels met uw neus in de boter. Hoe gaan we het fosfaatprobleem oplossen?

“Deze week leggen we ons plan de campagne bij de staatssecretaris op tafel. Daarna beleggen we vier bijeenkomsten door het land, waar we onze leden en geïnteresseerden meer duidelijkheid willen geven. We hebben nog niet volledig duidelijk hoe wij er als bestuur instaan, al weten we wel wat we willen. Het is in aanloop naar het gesprek met de staatssecretaris nog net te vroeg om onze visie te delen.”

Harm Wiegersma (58) is sinds afgelopen zomer de nieuwe voorzitter van de Nederlandse Melkveehouders Vakbond (NMV). Daarnaast houdt Wiegersma 150 melkkoeien op 60 hectare grond in Rinsumageest (Fr.).
Harm Wiegersma (58) is sinds afgelopen zomer de nieuwe voorzitter van de Nederlandse Melkveehouders Vakbond (NMV). Daarnaast houdt Wiegersma 150 melkkoeien op 60 hectare grond in Rinsumageest (Fr.).

 

Hangt de visie van de NMV dan af van wat de staatssecretaris wil?

“Natuurlijk hebben wij onze eigen visie, daar blijven we bij. Maar we willen er op voorhand niet te hard ingaan. We weten dat we allemaal water bij de wijn moeten doen. We gaan sowieso pleiten voor een versimpeling van de nieuwe mestregels. Daarbij staat voor ons als een paal boven water dat voor Brussel alleen het totale fosfaatplafond geldt en niet het sectorplafond. Ook zien we kansen om via de nieuwe mestregels weidegang te stimuleren, zoals door een aanpassing in de verliesnormen.”

Is het niet vreemd dat de NMV na vijf maanden overleg niet met een duidelijkere visie komt?

“In zekere zin is er nog tijd. Natuurlijk moet er zo snel mogelijk duidelijkheid komen, maar het ziet er niet naar uit dat de nieuwe wet voor 2017 ingaat. Met dit in het achterhoofd is er dus nog tijd om zaken door te rekenen. Dan kunnen we op basis van die uitkomsten de beste oplossing kiezen.”

Denk u dat de nieuwe staatssecretaris het lef heeft om alles terug te trekken en alles met één nieuwe wet te regelen?

“Het zou misschien wel de beste oplossing zijn, maar volgens mij gaat hij verder met wat er nu op tafel ligt. Daarbij heeft hij meerdere problemen op te lossen. Ook in de varkenshouderij speelt het een en ander. Al is de conclusie al getrokken; daar moet gesaneerd worden.”

Met de introductie van dierrechten in de rundveehouderij zouden melkveehouders toch een deel van de fosfaatruimte van de varkenshouders kunnen overnemen?

“Ik heb het idee dat de overheid de schotten tussen de verschillende sectoren graag wil houden, maar het zou helemaal niet gek zijn om meerdere problemen in één keer op te lossen. We hebben immers één fosfaatproductie. De overheid kan in het kader van een herstructurering van de varkenssector dierrechten opkopen, om hiermee ruimte te creëren voor de rundveehouderij.”

'Je kunt niet tegen individuele boeren zeggen dat ze het verkeerd hebben gedaan'

Waarom zou de overheid daar geld in steken?

“De overheid heeft het laten gebeuren. De melkveehouders zijn zogenaamd door het sectorplafond ­gegaan, maar het is de overheid die zoveel stallen heeft vergund. Wat niet veel mensen weten is dat de sector als gevolg van fosfaatproductie van ruim boven 80 miljoen kilo in 2013 al bij de overheid heeft aangegeven dat er een rem moest komen, in verband met de afschaffing van de melkquotering. De reactie was toen dat het allemaal wel zou meevallen. Dan kun je nu niet tegen individuele boeren zeggen dat ze het verkeerd hebben gedaan.
De recent opgestelde AMvB die grondgebondenheid moet regelen, is te traag in werking getreden, anders had die zijn werk al gedaan. Het is een historische fout dat het quotum is afgeschaft zonder een goed flexibel Europees alternatief. Nu worden de Nederlandse melkveehouders door de mest op slot gezet, terwijl collega’s in omliggende landen wel verder kunnen uitbreiden.”

Moet de overheid fosfaatrechten afromen ter wille van knelgevallen?

“Wat ons betreft is de overheid verantwoordelijk; zij heeft de stallen vergund. Dus afromen om knelgevallen op te lossen is niet onze eerste keus. Maar we vinden ook niet dat je ondernemers, die fors geïnvesteerd hebben in groei en nu alleen door de fosfaatrechten in de problemen komen, in de kou kunt laten staan. Het kan best zijn dat er nog een regeling uit de hoge hoed komt. Het is ook niet ondenkbaar dat bedrijven die goed vergund zijn straks een schadeclaim kunnen indienen bij de overheid.”

'De KringloopWijzer is zo lek als
 een mandje'

NMV-leden stemden recent tegen de verplichte invoering van de KringloopWijzer. Toch moeten alle melkveehouders er aan geloven. Wat nu?

“We zijn inderdaad kritisch op de KringloopWijzer, maar als een aantal bedrijven er voordeel bij heeft, vinden we dat geen probleem. Van een echte verplichting is trouwens geen sprake. Voor iemand die de KringloopWijzer niet wil verzilveren, zitten er geen kosten en verplichtingen aan. Nadat je RVO.nl toestemming geeft jouw gegevens in te lezen, worden die automatisch verwerkt. Je kunt daar eigen gegevens aan toevoegen, zoals uit de kuilanalyse. Pas als je de gegevens wilt verzilveren, moet je een adviseur benaderen. Natuurlijk moeten we er bij stilstaan dat dit in de toekomst kan veranderen. Je geeft nu een vinger, maar straks nemen ze de hele hand.”

Is de KringloopWijzer wel te handhaven?

“Nee, de KringloopWijzer is hartstikke lek. Er zijn nu al jongens ergens in den lande die met 300 pakken kuilvoer heen en weer rijden. Ze zetten ze desgevraagd neer of halen ze weer weg. En als ik een vracht kunstmest in Duitsland zou bestellen, wordt die ook netjes afgeleverd. Dat ding is zo lek als een mandje. Maar als een meerderheid van stemmen zegt dat we er mee aan de slag gaan, be my guest.”

U opperde de weidepremie te verhogen tot het niveau van de kwantumtoeslag. Veel reacties gehad?

“De boodschap is niet juichend ontvangen. Ik geloof niet dat de zuivel er om zit te springen. Onze leden heb ik er trouwens niet over gehoord. Duidelijk is dat er iets moet gebeuren om de trend van opstallen te keren. Stichting Weidegang lijkt het spoor in elk geval bijster. Ze is opgericht om in Nederland zo veel mogelijk koeien in de wei te houden. Dan moet je geen buitenlandse bedrijven gaan helpen door toe te staan het weidemelklogo te gebruiken. Zijn ze nu helemaal gek geworden? Ik vermoed dat de retail druk heeft uitgeoefend, maar ik begrijp niet dat een stichting, waarin de sector tonnen investeert, daarvoor zwicht. Als retailers zich niet kunnen vinden in de doelstelling van het Convenant Weidegang, moeten ze vertrekken.”

De overheid lijkt het Convenant Weidegang ook te willen openbreken.

"De overheid zou alleen moeten stimuleren, bijvoorbeeld door iets te doen in het mestbeleid, waar ze tot nu trouwens nooit aan wilden. Ook de €30 miljoen (uit Europees steunpakket, red.) die nu in 'pretpakketten' wordt gestopt, had ze voor het stimuleren van weidegang kunnen inzetten."

Hoe verder?

“Het bestuur moet volgens mij bij zichzelf te rade gaan. Kunnen we zo nog wel verder? Die discussie wil ik wel aanzwengelen. Ik denk dat meer partijen hiermee moeite hebben.”

Denkt u dat de staatssecretaris het mestbeleid nu wel wil gebruiken om weidegang te stimuleren?

“Dat weet ik niet. Ik heb gezien dat hij pro-weidevogels is, al moet hij dat nog in beleid omzetten. Hij kan mooie dingen doen, maar dan moet hij lef tonen. Het moet fundamenteel anders. Dijksma heeft het te veel op zijn beloop gelaten. Als we zo doorgaan met weidevogelbeheer, zijn we alleen maar hapjes voor predatoren aan het maken. Goed predatiebeheer is noodzakelijk voor goed weidevogelbeheer. Hier in Friesland is het aantal predatoren sinds de muizenplaag verdubbeld. Het werkt demotiverend als melkveehouders zien dat de eieren uitkomen, maar de kuikens het niet overleven. Ik denk dat het onze taak is om de natuur te beheren. Verdeel en heers, dat doet de politiek ook met ons. Wij moeten dat doen met de predatoren.”

Vijf uur in auto voor één uur vergaderen

Harm Wiegersma was niet van plan de voorzittershamer van de Nederlandse Melkveehouders Bond (NMV) op te nemen, maar gezien de vele ontwikkelingen in de sector en het tekort aan vrijwilligers, heeft hij het toch gedaan. Voorwaarde was een goede taakverdeling binnen het bestuur. Vijf uur in de auto voor een uur vergaderen is desondanks geen uitzondering voor Wiegersma.
De NMV belegt vier openbare bijeenkomsten over invoeren van fosfaatrechten. Op 17 december om 13.30 uur in Leende (N.-Br.) en om 20.00 uur in Spanbroek 
(N.-H.). Op 21 december om 13.30 uur in Nijkerk (Gld.). Op 22 december om 13.30 uur in Marum (Gr.).

Robert Bodde en Jan Willem Veldman

Laatste reacties

  • erardus1

    Kringloopwijzer is lek? Als mensen fraude plegen, moet je het systeem niet de schuld geven, maar de fraudeur aanpakken!

  • erardus1

    Klinkt allemaal wel erg van links. Wel iedereen recht op fosfaatrechten toedelen. Alleen weten we nog niet waar we deze rechten vandaan halen, want afromen van dehandel is ook geen optie. Of gaat de melkveehouderij haar laatste centen benutten om de varkenshouderij te saneren. Straks is het geld in de melkveehouderij op. Dan is er gelijk een reden om deze sector óók te saneren. Alleen zal er niemand zijn die dat voor ons gaat betalen!

  • mtseshuis

    Wat wil je dan? Ik heb al eerder gezegd, de diernormen omlaag doen, maar dat zal ook niet gebeuren denk ik

  • mtseshuis

    Ik vind het allemaal best dat we 2014 aanhouden en niet afromen, maar in het interview in Veeteelt heeft Jonkman ook wel een punt: Hij heeft zich aan de regels gehouden en netjes NB vergunning aangevraagd en mestverwerking geregeld, waarom zou hij nu geen fosfaatrechten mogen krijgen??
    Ik vind gewoon dat van Dam het pas moet maken..

  • Foxxy

    Als we alle moleculaire en of atomen die negatieve en of positieve invloed op het milieu hebben individueel in wet en regelgeving gaan reguleren, is het na fosfaat rechten nog lang niet afgelopen!

    Laten we dan ook direct maar de zuurstof productie per hectare in toeslagen opnemen, immers zowel auto's als industrie dragen niet bij aan verbetering van het milieu, daarentegen landbouw wel!

    Verder goed artikel!

  • melkveehouder .

    Als het fosfaatplafond eind 2015 wordt overschreden, dan lijkt me dat het startmoment voor het instellen van maatregelen zoals de Wet grondgebondenheid en de fosfaatrechten. Zo niet zijn dan kan men iedere willekeurige datum in het verleden nemen, maar of dat juridisch overeind blijft waag ik te betwijfelen omdat je volgens het Europees recht niet zomaar iemand het houden van zijn koeien mag verbieden. De ingangsdatum 1 januari 2016 met, desnoods, terugwerkende kracht naar December 2015 ( toen werd pas feitelijk het plafondplafond overschreden) lijkt me een van de weinige mogelijkheden om zonder veel (juridisch) gedoe de nieuwe regelgeving van kracht te laten worden.
    En natuurlijk begrijp ik dat er stemmen opgaan die zeggen dat je de fosfaat aan de grond moet koppelen. Maar hoe je dan de huidige akkerbouwers het recht tot het melken van koeien zou willen onthouden weet ik ook niet.

  • alco1

    De staat moeten zich gewoon nergens mee bemoeien.
    Maar er zijn heel veel boeren die zich gedekt willen voelen en dat gaat dan weer ten koste van boeren die verneukt worden. Dus tweespalt.
    Niemand. Ook de burger en Brussel niet, heeft bezwaar bij meer fosfaat door de melkveehouderij.
    Het is alleen maar een bureaucratisch gedrogd.

  • Mfb

    Per direct maximaal 2 melkkoeien met bijbehorend jongvee per ha in gaan stellen. Wie dat niet kan regelt er maar grond bij of verkoopt een deel van zijn koeien. Alles opgelost.
    Scheelt veel vergaderen en direct duidelijkheid voor iedereen.
    Anders los je het nooit op hier in NL.
    De boerenorganisaties krijgen de schuld maar de overheid is de werkelijk schuldige doordat ze geen besluit durven te nemen.

  • Marco22

    Verdeel En HEERS dat is de strategie van RVO.

  • Foxxy

    Stel, je hebt in 1 jaar een productiestijging van 1000 liter (bijvoorbeeld 2014 naar 2015)
    En dan van 2015 naar 2016 nog een. Keer 1000 liter erbij!
    (zonder aankoop vee, dus min of meer met dezelfde veestapel)

    Dan ga je volgens de nieuwe fosfaatrechten wet ruwweg 13 kg fosfaat per dier meer uitscheiden!

    Op een bedrijf met 100 koeien, 1300 kg fosfaat, ben je dus ineens met grofweg 72 koeien aan je tax!

    Kort mooi in!

    En wij accepteren dat?

  • Foxxy

    M.a.w. Geef mij maar dierrechten!?

  • alco1

    Geen van beide!!!!!

  • loes1

    vind het wel een goeie "de overheid heeft het laten gebeuren, die heeft die stallen vergund" alles wordt uit de kast gehaald om vergunning te krijgen, kosten nog moeite worden gespaard, maar nu heeft de overheid het gedaan!!!
    vecht nog maar een poosje verder samen, de sterkste blijft vanzelf over, misschien is dat wel degene die zich niet tot aan de wenkbrauwen in de schuld heeft gestoken!

  • melkveehouder .

    @loes. Je kunt er wel cynisch over doen, maar toch heeft de overheid het ten gebeuren. Het was de overheid die dacht in de onderhandelingen met Brussel slim te zijn een fosfaatplafond af te spreken. Een papieren tijger die milieutechnisch kant nog wal raakt, maar goed is voor de werkgelegenheid in ons kikkerlandje over de rug van werkend agrarisch Nederland. Een fosfaatplafond wat beteugeld had kunnen worden door het reguleren van vergunningen. Dát is niet gebeurd! En daarom gaat de overheid niet vrijuit in de fosfaatdiscussie! En terecht!!

  • melkveehouder .

    Correctie; toch heeft de overheid het LATEN gebeuren

  • Farmer4life2

    Uiteindelijk kun je stellen dat de explosieve groei (al meerdere jaren van ongekende stallen bouw en vergunningen) niet door de zuivelsector noch overheid juist is ingeschat.

    Hierdoor is traag gereageerd en vooral wetjes gemaakt om specifieke problemen dicht te spijkeren. Mest verwerking was het doel om alle mest fatsoenlijk te plaatsen.

    Melkvee wet was im de groei te vertragen, helaas veel te laat inwerking gezet.

    Nu fosfaatrechten om het fosfaatplafond veilig te stellen.

    Geen fosfaatrechten = zelfstandig de fosfaat productie onder de fosfaatplafond brengen.

  • Foxxy

    Uiteindelijk kan je ook tevens beredeneren dat er ruim 700.000 melkkoeien minder zijn dan in 1983, en de, zowel grond- als oppervlakte-water kwaliteiten aanmerkelijk minder verontreinigd worden door de melkveesector! Sterker nog, het oppervlakte water verlaat de landbouw gebieden schoner, dan het de landbouw gebieden binnen komt!

    Feitelijk heeft dus agrarisch Nederland (naast zuurstof en voedsel productie!) tevens een reinigende werking op ons oppervlakte water!

    Dat er nu ineens op geschatte aannames rekenmodellen bedacht worden, op basis van jaren geleden is achterhaald!

    Immers, de gazonnetjes van onze burgers worden met de zachte winters nu in December nog steeds (tussen de buien door) gemaaid! Hoezo neemt een plant tussen September en Maart niets op?

    Feiten en Fictie!

  • Foxxy

    Iemand heeft mijns inziens een keer een getal omtrent fosfaat geroepen.

    Laat mij maar roepen dat dat getal niet klopt!

    Als er 110 kg fosfaat van grasland geoogst wordt, lijkt mij 85 kg plaatsingsruimte ietwat krap! Zelfs een kind begrijpt dat!

Laad alle reacties (14)

Of registreer je om te kunnen reageren.