Rundveehouderij

Achtergrond 8940 x bekeken 30 reacties

Megastap: van 60 naar 480 koeien

Melkveehouder Jan Jonkman in Mariënheem (Ov.) bouwt een stal met 480 plaatsen. Hij melkt nu 60 koeien. De komende jaren gaat het bedrijf stapsgewijs meer melken.

Bouwvakkers zijn druk met het storten van keldermuren in de grote bouwput achter op het erf. Melkveehouder Jan Jonkman (56) wijst over de betonvlakte, en legt uit hoe de stal er uit gaat zien. "Het gebouw wordt 134 x 39 meter. Naast een 2x20 melkstal en een aantal strohokken is er ruimte voor 480 ligboxen. Het wordt dus een compacte stal."

 

De bouw is het begin van een grote groeisprong. Wat is de reden?

"Directe aanleiding is dat onze zoon Jurgen (26) er voor kiest om het bedrijf over te nemen. Door de ligging van het bedrijf nabij het Boetelerveld, een Natura 2000-gebied, zat ons bedrijf jarenlang op slot. Via allerlei procedures lukte het om een Natuurbeschermingswetvergunning te krijgen voor 470 koeien en 200 stuks jongvee."

Zijn vijfhonderd koeien nodig voor een gezinsinkomen?

"Ik zie de uitvoering van ons bedrijfsplan vooral als vastleggen van bedrijfsvermogen. Zonder deze groeisprong maakt de ligging nabij het Boetelerveld het lastig om de waarde van het bedrijf vast te houden. Soms moet je stappen zetten. Als je met je bedrijf op een lastige plek zit, zoals wij, moet je de beschikbare ruimte maximaal benutten. Later kan dat niet meer. "

Welke investering is er met de nieuwe stal gemoeid?

"Simpel te bouwen houdt de kale aanneemprijs voor de stal onder €2.500 per plaats. De Groene Vlag rooster is wel een dure, maar volgens ons ook de beste emissiearme stalvloer. De roosters verhogen de bouwkosten met €500-600 per koe. Tel nog eens €500 per koe voor de melkerij. Dan kom je op €3.500 per koe."

€3.500 per koe betekent een totaal investering van bijna €1,7 miljoen. Wilde de bank mee?

"Twee banken wilden met ons in zee gaan. Je moet dan wel een realistisch bedrijfsplan hebben. Het beschikken over de noodzakelijke vergunningen is voor financiering uiteraard een eerste voorwaarde. Natuurlijk zijn niet alle risico's af te dekken. Hoe de opbrengstprijs van melk, en de prijzen van voer en koeien zich ontwikkelen, weten wij ook niet."

U moet straks het grootste deel van de mestproductie verwerken. Hoe gaat u dat doen?

"We kiezen voor mestverwerking met een mestscheider op boerderijniveau en gaan vervolgens de dikke fractie hygiëniseren. Dat gaat we doen met een unit van Veenhuis in een gezamenlijk demonstratieproject. De gehygiëniseerde mest zetten we af voor export, en de dunne fractie kunnen we op onze eigen 35 hectare grond kwijt."

Wanneer staat de nieuwe stal vol koeien?

"Het kan nog wel tot volgend voorjaar duren voordat we de stal echt in gebruik nemen. Extra quotum kopen of superheffing betalen is financieel ongunstiger dan wachten op het einde van de quotering. We willen starten met 200 koeien. Na een jaar kijken we of we een volgende groeisprong maken."

Was het niet voordeliger om de bouw ook op te knippen in meerdere fases?

"Nee, de kosten van twee keer bouwen zijn hoger. Met het oog op het uitsluiten van zo veel mogelijk onzekerheden vinden we ineens uitvoeren van de bouw de beste keuze. En dat nu voor scherpe prijzen gebouwd wordt, stimuleerde onze beslissing."

Bekijk hier de foto's van de bouw.

Laatste reacties

  • A de v

    Vastleggen van bedrijfsvermogen. Het bedrijfsvermogen zal zeker vastgelegd zijn, bij de bank wel te verstaan. Als het maar geen leven lang ploeteren wordt om dit bedrijfsvermogen weer enigszins los gepeuterd te te krijgen. Er moet volgens mij meer achter zitten om deze stap te rechtvaardigen. Misschien wordt dit bij de volgende reportages duidelijker.

  • Schaapje

    Met een gemiddelde melkprijs van circa 0,35 cent dien je maar 5 miljoen liter te melken om op nul uit te komen. Dan komen de mestverwerkingskosten, boterham voor je zelf etc nog te worden terug verdient....succes....

  • Ewullink

    Er zijn twee banken nodig. Uit weelde?

  • Sjaak

    'Twee banken wilden met ons in zee gaan. Je moet dan wel een realistisch bedrijfsplan hebben.'

    Nou...., kom maar op dan met dat realistisch bedrijfsplan!
    Met wat wij hier voorgeschoteld krijgen gaat geen één bank akkoord, dat is zeker. Ben het helemaal eens met voorgaande reakties... er moet meer achter zitten!
    Zelfs 35 ha eigendom rechtvaardigen een dergelijke investering nog niet...

    Maar misschien zie ik iets over het hoofd of snap ik het niet helemaal.... vind dat ook niet erg, maar ik wil wel graag leren...-:)

  • boerke brabant

    je melkt 60 koeien en hebt 35 ha grond, werkt beide deels buitenhuis, het bedrijf ligt nabij een natura 2000 gebied, en dus besluit je een stal voor 480 koeien te gaan bouwen om je bedrijfsvermogen vast te leggen.

    Sorry , maar die snap ik niet

    hopelijk wordt een en ander duidelijker bij de vervolg reportages. Voor dit moment verklaar ik ze nog voor gek. (sorry)

  • joannes

    Nou @boerke brabant, zo is eea ook bij de varkens ontwikkeld! Wanneer de vergunning er was; volbouwen voordat het te laat is! Daarbij komt dat je met die nieuwe installatie altijd goedkoper werkt dan met de oude die zeer waarschijnlijk compleet is afgeschreven. Wanneer er dus slechte tijden komen zullen die afgeschreven kleine bedrijven het eerste geld weglekken ten opzichte van de nieuwe moderne bedrijven die met een lagere kostprijs en een hoger productiviteit kunnen werken. Voer, Mest en Melk zijn bij volume altijd goedkoper te handelen. Denk aan de export biggen: per vracht zijn ze geld waard maar in enkele koppels brengen ze te weinig op. Zo gaat het dus ook worden in de Melkvee houderij met zo´n bedrijf. Het zijn de vergunningen die dat gaan bepalen! Ook de bank loopt het kleinste risico bij de grote, mits goed beheerde, bedrijven. Maar met tandem van jonge energie van 26 en een oude rot in het vak is ook dat geborgd.

  • schoenmakers1

    ik vind het een gedurfd en mooi plan

  • info295

    Meneer Jonkman ik vind het een prachtig ondernemers plan, en laat de rest maar praten uit jaloezie.
    Ik wens jullie veel succes en veel melk in de nabije toekomst.

  • John*

    inderdaad. zit een duidelijke visie onder en kiezen duidelijk ook voor een tak van sport! Succes met het aankopen van het voer en de mestafzet.

  • Edje2

    zeer zeer slecht voor het imago van de melkveehouderij, we gaan zo de varkenshouderij achterna!!!!!!!!!

  • LUCTOR

    @Sjaak Zou je ook willen zeggen welke banken en met welk rente percentage en wordt bestaande Hypotheek ook in de nieuwe financiering onder gebracht{ uiteraard als die nog op het bedrijf rustte}.

  • John*

    ach intensief heeft de toekomst :-D. In Amerika staan ze met 4800 in een stal en gaat ook prima. Zolang niet in een piramde constructie verzeild bent geraakt

  • g.g

    hopelijk kan deze ondernemer schakelen (in z ' n hoofd ) van 60 naar 480 koeien.
    foto s van de 'oude' boerderij gezien....ik .zou mijn geld er niet op zetten.

  • Sjaak

    @LUCTOR Dat vraag je mij...??
    Ben er zelf van overtuigd, dat dit bedrijf op basis van de gepresenteerde exploitatie geen financiering krijgt....100% zeker!
    Maar natuurlijk kun je bij niemand in de portemonnee kijken en dat hoeft ook niet.... Het is echter ook volksverlakkerij om deze investering te presenteren als zijnde rendabel op basis van voeraankoop/mestafzet. Vandaar de gevraagde aanvullende informatie!

    @John* Als we iets hebben kunnen leren van Amerika, dan is het wel dat deze bedrijfsopzetten géén toekomst hebben... zelfs daar is het té riskant!

    Laat natuurlijk onverlet, dat de ondernemer zelf de keuze maakt om te 'springen'....ook al is het té diep, te vergelijken met kamikaze!

  • Mozes

    Een financiering van 1.7 miljoen op 35 ha is 48500 per ha.
    Dan zit je volgens mij toch wel aan de grens qua zekerheidsstelling voor financiering.

    Mijn zwager is enkele jaren geleden verhuist van Twente naar Groningen. Hier hadden ze eerdere jaren een bedrijf van 120 koeien wat gegroeid is naar 180 koeien. Ze hadden hier al veel ervaring met stagiaires en personeel. In Groningen hebben ze een stal gebouwd voor 350 koeien waar er op dit moment ongeveer 250 inlopen. Hun manier van werken is totaal anders dan mijn manier van werken met mijn 75 koeien. Ik werk nog met koeien, hun steeds meer met personeel.

    Je moet personeel niet te gedetailleerd instructies geven want dat werkt verstikkend, ruimte laten voor eigen initiatief werkt motiverend en stimuleerd eigen verantwoordelijkheid. Tegelijk moet je controle en overzicht houden. Hier zit een spanning tussen waar je mee moet leren omgaan. Mijn zwager en zuster zijn daar geleidelijk ingegroeid.

    In één keer opschalen van 60 naar 480 koeien voelt voor mij als het springen in een donker gat zonder te weten of je in een warm zwembad terecht komt of op rotsblokken te pletter slaat.
    Ik ken al meerdere gevallen van boeren die opschaalden naar een omvang waar ze met personeel moesten werken en daar op afgeknapt zijn. Nergens in het verhaal wordt duidelijk welke ervaring vader en zoon Jonkman hebben met het aansturen van personeel en het houden van overzicht.

  • masmas

    Ik vraag me af waar die grote bedrijven hun ruwvoeder zullen blijven kopen. Wordt binnen 10 jaar onbetaalbaar!

  • gjcamps

    Misschien lotto of staatsloterij?

  • bartele69

    Veel te grote sprong van 60 naar 500 koeien in een keer ben zelf van 150 in dk naar 350 in oost duitsland gegroeid en in 6 jaar naar 600 gegaan vooral het omgaan met personeel moet je leren !!!

  • koster

    ik mis de weidegang. De bouwkosten vind ik megalaag. Ik vraag me af hoe dat kan

  • veldzicht

    Straks geen huilie huilie als er te veel melk is en de melkprijs helemaal weg zakt.er hoeft maar wat met de export te gebeuren en het is zo ver.

  • joannes

    @veldzicht, dan het wordt een competie tussen diegen die de laagste kostprijs realiseren met relatief veel vreemd geld en diegene aan de andere kant van het spectrum de wat oudere laag gefinancierde bedrijven met een hogere kostprijs. Alleen de extremen in die boog winnen en diegene die stil zit, ergens in het midden, zullen de grootste problemen krijgen. In tijden van crisis zullen de garantie waarden zoals grond en gebouwen óók dalen in waarden en dat geldt voor alle bedrijven: de efficiënte en de arbeidsintensieve. Dat geeft dus geen houvast! Alleen de hoeveelheid geld die je kan verbranden om door de crisis te roeien is bepalend voor perspectief. Hoe langer de crisis duurt des te voordeliger de lagere kostprijs strategie wordt omdat het de concurrentie bij de hogere kostprijs bedrijven uitroeit.

  • alco1

    @joannes. Onder kostprijs versta ik ook rente en aflossing.

  • joannes

    Nu, @alco1, dan zijn diegene die nu financieren voor historisch lage tarieven voordelig uit! Geld is goedkoop! Dus vol in de aanval voor de laagste kostprijs en hopen op een crisis! Om je buurman uit de boot te duwen, want in een crisis wordt de taart nooit groter!

  • Mozes

    Joannes, is de kostprijs per liter bij 480 koeien met vreemd personeel, aangekocht voer en afgevoerde mest lager dan bij een boer met 100 koeien die hij met eigen en gezinsarbeid verzorgt, voer grotendeels van eigen land en de mest ook grotendeels plaatsbaar op eigen land?

    En wat te denken van een gezin met 60 koeien waarbij de vrouw een volledige baan buitenhuis heeft? Die zijn niet kapot te krijgen.
    Iedereen kan toch op de vingers natellen dat het bedrijf met 480 koeien extreem kwetsbaar is. In 2009 bleek dat in Amerika gezinsbedrijven die in eigen voer en arbeid konden voorzien weinig problemen hadden met de lage melkprijs. Juist de mega-bedrijven legden het loodje.

  • info58

    @koster en andere reageerders
    daar willen we jullie in de komende maanden met name over bijpraten.
    Gelet op de vele andere reacties zullen we samen met de verslaggever proberen het eea te verduidelijken.
    groet Jan Jonkman

  • veldzicht

    Dat vind ik sportief van je Jan Jonkman,ik ben wel van mening dat de
    kwaliteit van de boer(en zijn gezin) van groter belang is dan de schuld die hij heeft
    mits hij tenminste een levensvatbaar bedrijf heeft maar over de kundigheid daar twijfel ik hier niet aan.

  • joannes

    Ik weet het niet exact @Mozes, maar men onderneemt die veronderstelling zo blijkt! Overigens die vergelijking is niet helemaal eerlijk. Dat kleine bedrijf heeft het inkomens risico voor een belangrijk deel al afgedekt met die 2e baan en/of 3e baan. Dat grote bedrijf kan óók risicos afgedekt hebben met lange contracten of andere samenwerkings vormen! Het gaat om de vergelijking laagste kostprijs met volume tegenover het ¨traditionele¨ omvang bedrijf met minder volume. Evenals @veldzicht vind ik het te waarderen dat Jan Jonkman meer inzicht geeft; gissen is creatief, maar daar wordt je niet veel wijzer van!

  • bartele69

    Dat inkomen van de vrouw heeft toch niks met de kostprys van de melk te maken en ik vraag me af waarom een familiebedryf geen arbeidskosten hoeft te rekenen of leeft de nl boer van de lucht
    en arbeit hy voor niks

  • aarthamstra1

    Klopt Bartele ,69 De vraag is of je een levensvatbaar bedrijf hebt ? Word hier op de site , vooral geredeneerd hoe kan ik het bedrijf betaalbaar houden.
    Het gaat te ver om het loon dat elders verdient word mee te rekenen ,Eigen arbeid niet mee rekenen gaat wel ,als je je bedrijf als hobby wilt houden.
    Heeft niets met je bedrijfs- onderneming te maken. Geeft wel veel voldoening .

  • raika

    waarom zo groot

Laad alle reacties (26)

Of registreer je om te kunnen reageren.