Rundveehouderij

Achtergrond 2035 x bekeken

Snel en stofvrij machinaal strooien met voermengwagen

Foeke de Jong gebruikt de voermengwagen ook als stroblazer. En met succes: snel, makkelijk en met weinig stof. Het geheim schuilt in de vernuftige constructie van de blazer en mengkuip.

Dagelijks voorziet Foeke de Jong met de voermengwagen en stroblazer 360 kalveren in 15 minuten van een verse laag stro.

Drie stallen naast elkaar en een vierde in aanbouw. Als die vierde klaar is, beschikt kalverhouder Foeke de Jong in het Friese Oudemirdum over één ligboxenstal, drie potstallen en twee stallen elders waar in totaal zo’n 1.200 rosékalveren staan.
Juist om die potstallen gaat het. Daarin moet stro. Veel stro. Tot een halfjaar geleden was stro instrooien handwerk, 250 ton per jaar. Elke dag twee grote balen stro vanaf de zolder in de kalverhokken gooien en klaar. Maar mooi werk is het niet. „’s Zomers kom je als een doorweekt katje van de zolder af”, aldus De Jong. Het is zwaar werk. Zijn vaste medewerker kan dit werk daarom niet doen. Afgelopen jaar kreeg De Jong zelf last van gewrichten en ontstekingen in zijn hand. Waarschijnlijk overbelast. Er moest dus iets gebeuren.
In het verleden experimenteerde De Jong al met diverse stroverdelers. Hij was hierover niet positief. De machines veroorzaakten veel stof. Een verkoper van mechanisatiebedrijf Van den Berg in Bolsward wees hem op de combinatie van een voermengwagen met stroblazer. Die keus lag niet voor de hand, omdat De Jong 4 maanden daarvoor een nieuwe mengwagen in gebruik had genomen. Desondanks reed hij naar Duitsland om de machine in werking te bekijken. Hij was enthousiast. Hij ruilde de bijna nagelnieuwe menger voor een goed bedrag in en bestelde een versie met blazer.

Weinig stof, minder stro

De Jong was met name enthousiast over het gemak: één machine waarmee hij kan voeren én instrooien. Nog een voordeel is dat de machine weinig stof maakt tijdens het instrooien. Als bewijs draait hij een baal mooi, schoon blinkend stro en een baal broos, slecht ogend stro. In beide gevallen gaat het instrooien nagenoeg gelijk: weinig stof en de hokken krijgen een prima laagje stro. Twee stallen (circa 360 kalveren) van stro voorzien kost, inclusief laden, een kwartier.
De machine maakt weinig stof. Dat komt door de vernuftige constructie. Zo zit er een gebogen plaat aan de binnenkant van de mengkuip die voor een lage, constante strotoevoer zorgt. Volgens de leverancier verplaatst het werprad weinig lucht, hetgeen zorgt voor weinig stofwolken. „Maar feit is dat je gewoon goed stro moet hebben. Stro dat bij elkaar geharkt is met een te diep afgestelde zwadhark is een ramp. Dan heb je altijd last van stof”, zegt De Jong.
De nieuwe menger met blazer is 4 maanden in gebruik. Gaandeweg ontdekte de kalverhouder meer voordelen. Bij het handmatig instrooien gingen er wekelijks 14 strobalen door. Nu er machinaal wordt gestrooid, zijn dat er 10. Een besparing van 30 procent. Oorzaak is de betere verdeling. De machine kan ook ongesneden stro verwerken. Is het stro te lang, dan laat De Jong de mengwagen wat langer draaien.
Naast het stro strooit hij soms hooi in de stallen. Simpelweg omdat het erg goedkoop is. „Als het maar vocht opneemt”, is zijn redenering. Om die reden verwerkt hij doorgaans broos stro dat langer op het land gelegen heeft. Minder mooi, maar het neemt genoeg vocht op. Ook kan hij nu mixen: dus hooi en stro door elkaar. Dat is een kwestie van de menger wat langer laten draaien.
De opgebouwde stroblazer kostte €1.000 meer (exclusief btw) dan de goedkoopste aparte stroblazer. Voor De Jong niet eens het overwegen waard (zie kader). „Het feit dat ik nu met één trekker al mijn dagelijkse werkzaamheden kan verrichten, telde voor mij veel zwaarder.”
De Jong vindt het prachtig om te zien hoe de kalveren genieten van een dagelijks vers laagje stro. Ook het uitmesten gaat vlotter, omdat er alleen kort stro in de stallen ligt. Er is echter één nadeel: de kalveren eten het stro deels op. Dat zorgt doorgaans voor een mindere vetbedekking. Maar daarvoor heeft De Jong een oplossing: hij strooit de hokken in net nadat de dieren vers voer hebben gekregen of ’s avonds laat.

Kalveren genieten van vers stro. Door de goede verdeling wordt 30 procent op stro bespaard tegenover handmatige verdeling.

Deze plaat zorgt voor een gedoseerde toestroom van stro naar de blazer. Dat veroorzaakt minder stof.



Eerst de machine uitproberen

Kiezen tussen een blazer of extra stroverdeler. Wat is de beste keus? Het prijsverschil is gering.
Tot nu toe leveren alleen de mengwagenfabrikanten Van Lengerich, Strautmann, Trioliet, AGM en Mayer een stroblazer op een verticaalmenger. De gemiddelde meerprijs voor een stroblazer is €7.000 tot €8.000. Een aparte kleine stroverdeler, meestal hangend in de hefinrichting van de trekker, kost €6.500 tot €10.000.
De mengwagen met blazer heeft als grootste voordeel dat alles met één machine gedaan kan worden. Voor een goede stroverdeling is een exacte, constante lage dosering naar de blazer een must. Per machine kan dit fors verschillen. Probeer daarom eerst een machine op het eigen bedrijf en praat met andere gebruikers.

Profiel

Naam: Foeke de Jong (37).
Woonplaats: Oudemirdum (Fr.).
Bedrijf: 1.200 rosévleeskalveren van 10 weken tot 11 maanden, verdeeld over 6 koppels. Gemiddeld geslacht-gewicht is net boven 200 kg. 80 ha zandgrond, waarvan 50 ha in gebruik voor mais-teelt, 20 ha voor gras en 10 ha wordt verhuurd. De Jong heeft één parttime medewerker in dienst.
Aanleiding voor reportage: De jongste 360 kalveren staan in een potstal op stro. Over enkele maanden is weer een potstal klaar voor 260 kalveren. Het tijdrovende en zware stroverdelen gaat nu machinaal met een stroblazer op een voermengwagen. Volgens De Jong een slimme investering, omdat kalveren op stro in de toekomst wel eens verplicht kan worden.

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.