Rundveehouderij

Achtergrond 140 x bekeken 1 reactie

Regering riep: wolf, wolf!

Het Kirgizische landbouwministerie kondigde onterecht een veeramp aan. Maar de grootste ramp is het gemodder door de overheid zelf.

Wie kent niet het verhaal van dat herdersjongetje, die voor het eerst de schapen van het dorp mocht hoeden. Hij werd gewaarschuwd: als er een wolf komt moet je ‘wolf, wolf!’ roepen en dan komen we je helpen. Na een tijdje begon hij zich te vervelen en dacht: toch eens kijken of ze echt komen. Dus hij riep en tot zijn grote vermaak kwam het hele dorp voor niets aanhollen om hem te helpen. De volgende dag deed hij dit nog een keer en had nog grotere pret dan de eerste keer. Toen op de derde dag er echt een wolf kwam, riep hij weer, maar… er kwam niemand meer.

Overheid kondigde ‘veeramp’ aan

Ik moest aan dit verhaal denken toen de Kirgizische overheid hier een ‘ramp’ voor de veeboeren zag aankomen. Ik werd in juni opgebeld vanuit de Wereldbank in Washington, of ik zo snel mogelijk kon helpen om te bekijken hoe erg de situatie was in Kyrgyzstan. Want de overheid had een bericht gestuurd dat na de strenge winter en het droge voorjaar en de ook nog verwachte droge zomer er zeker 40-50 procent van al het vee zou doodgaan en veel boeren failliet zouden gaan. Uiteindelijk werd het half oktober voordat ik in Kyrgyzstan was om de door de overheid gemelde ‘ramp’ te bekijken (tja, het duurt altijd eventjes met de bureaucratie).

Stokken, stofjassen en getekende koppen

Zoals gebruikelijk begin ik dit soort werk op een veemarkt, want daar komen mensen van alle kanten, je kunt er dieren bekijken en de meningen van velen snel polsen. De veemarkt in Tokmok zondagmorgen om 6.00 uur is eigenlijk een beetje zoals vroeger de veemarkt in Den Bosch, toen ik nog in Wageningen studeerde en zo af en toe met ‘de prins’ uit Valburg naar de markt ging. Er klinkt dan wel geen ‘pas’t’erop!’ als iemand met een stier aankomt, maar de stokken, touwen, stofjassen en dezelfde intense door weer en wind getekende koppen zijn er allemaal. In plaats van frikadellen, kroketten, patat en koffie eet en drink je hier kebab of ‘plof’ (een centraal-Aziatische rijstmaaltijd), met veel groene thee.

Geen magere schapen of koeien

Op de vraag of er erg veel problemen waren dit voorjaar en deze zomer, keken mensen wat verbaasd en zeiden: ,,Nee hoor: we moesten wat hoger de bergen in, maar daar was genoeg gras. We hebben wat minder hooi, maar dan moeten we maar wat meer dieren verkopen.” Al voelend kon ik geen magere schapen vinden en ook de koeien gaven niet het Afrikaanse droogtebeeld; hoewel wat minder gevuld dan na een goed jaar, zagen ook de runderen er niet slecht uit.

Klachten over dure diesel en krachtvoer

Op bezoek bij boeren hoorde ik overal dezelfde klachten, over dure diesel, dat het hooi en krachtvoer twee keer zo duur was geworden en dat slachtvee prijshoudend was maar jongvee en mager vee nog maar de helft waard was. Wel waren er in het Zuiden nogal wat gevallen dit jaar van miltvuur bij zowel vee als mensen: zieke dieren worden geslacht en vlees verdeeld. Een veearts dacht (en ik denk terecht), dat door de droogte en het kort aan de grond grazen dieren makkelijker sporen op nemen. En dat ‘een beetje verder de bergen in’ heeft mensen misschien zonder het te weten in de buurt van oude miltvuurbegraafplaatsen gebracht . De meeste zijn niet gemarkeerd en… als zo’n gebied jaren gemeden is, dan staat er nu prachtig gras, in een droogte jaar niet te versmaden.

Boeren hier wachten niet op het ministerie

Ook hier hebben de boeren niet gewacht op de overheid: ze verkopen en slachten wat ze niet nodig hebben voor de fokkerij, kopen wat extra voer en accepteren dat je in een droogtejaar een stuk minder verdient. Daar hebben ook hier boeren geen consultants of het ministerie voor nodig om dat te bedenken. Dat het ministerie van landbouw hier eens wat aan de verbetering van de veterinaire dienst moet gaan doen, is duidelijk. Dat boeren meer moeten weten over veeziekten, strategische bijvoedering met bijvoorbeeld ureum, molassis en mineralen, zodat rantsoenen met hoge ruwecelstof gehaltes beter benut worden, staat ook buiten kijf. Het advies wordt dan ook dat de private voorlichtingsorganisaties boeren meer kennis gaan geven wat te doen in tijden van droogte en om de toegang tot gemeenschappelijke weidegronden door boeren zelf en niet de overheid te laten regelen (zoals we in Nederland de marken en erfgooiers hadden).

Miltvuur

De onder het juk en de duim van de overheidsveterinairen (broodnijd!) ploeterende private veterinairen moeten meer mogelijkheden krijgen hun klanten goed van dienst te zijn, want dat gemodder van een incompetente en ongeïnteresseerde veterinaire dienst van de overheid heeft hier meer schade aangericht dan de droogte. Waarom die gevaccineerde koeien toch miltvuur kregen? Het vaccin was in de kelder van het veterinaire departement bij 20 graden bewaard: leuke poging om het koel te houden maar niet goed genoeg. De schade voor boeren en gezondheid van de bevolking: er zijn zelfs doden gevallen!

Foto

Eén reactie

  • no-profile-image

    José

    Hoi Anton,
    Thuis hebben ze je stukje over Den Bosch met een brede grijns op het gezicht gelezen.
    Groetjes,
    José

Of registreer je om te kunnen reageren.