Pluimveehouderij

Foto & video 3685 x bekeken

Overdag kuikens vangen in donkere stal

Het wegladen van de kuikens gebeurt bij Koos en Bram Akkerman in Nieuw-Amsterdam (Dr.) vaak overdag. Om dan toch in het donker te kunnen vangen, lieten de broers een lichtsluis maken in de voorzijde van de nieuwe stal. Lichtfilters in de stofkap zorgen ervoor dat er ook geen daglicht via de ventilatoren naar binnen komt.

Foto

  • De broers Bram (50, links) en Koos (53) Akkerman hebben in het Drentse Nieuw-Amsterdam een agrarisch bedrijf met twee takken. De broers boeren op twee nabijgelegen locaties. De akkerbouwtak omvat 150 hectare. Het bouwplan bestaat uit aardappelen (80 hectare, waarvan 72 hectare zetmeelaardappelen en 8 hectare pootaardappelen voor eigen gebruik), suikerbieten (19 hectare) en wintertarwe (51 hectare). Met de bouw van een nieuwe stal groeit de vleeskuikentak naar 108.000 dieren. Die worden gehouden in drie stallen.

    De broers Bram (50, links) en Koos (53) Akkerman hebben in het Drentse Nieuw-Amsterdam een agrarisch bedrijf met twee takken. De broers boeren op twee nabijgelegen locaties. De akkerbouwtak omvat 150 hectare. Het bouwplan bestaat uit aardappelen (80 hectare, waarvan 72 hectare zetmeelaardappelen en 8 hectare pootaardappelen voor eigen gebruik), suikerbieten (19 hectare) en wintertarwe (51 hectare). Met de bouw van een nieuwe stal groeit de vleeskuikentak naar 108.000 dieren. Die worden gehouden in drie stallen.

    Foto: Koos Groenewold
  • De nieuwe stal is 90 meter lang en 25 meter breed en heeft een vloeroppervlakte van 2.250 vierkante meter. Het voorste deel van het gebouw wordt straks gebruikt als opslagruimte voor machines. Deze ruimte – van 400 vierkante meter – fungeert daarbij tevens als lichtsluis. De vleeskuikens van de broers Akkerman worden meestal overdag gevangen en weggeladen. Om op die momenten de rust in de stal te kunnen bewaren willen de broers geen daglicht in de stal. “In de twee bestaande stallen hangen we bij het wegladen een doek op om licht te weren. Dat werkt wel, maar is vanwege de extra arbeid niet ideaal”, zegt Koos Akkerman.

    De nieuwe stal is 90 meter lang en 25 meter breed en heeft een vloeroppervlakte van 2.250 vierkante meter. Het voorste deel van het gebouw wordt straks gebruikt als opslagruimte voor machines. Deze ruimte – van 400 vierkante meter – fungeert daarbij tevens als lichtsluis. De vleeskuikens van de broers Akkerman worden meestal overdag gevangen en weggeladen. Om op die momenten de rust in de stal te kunnen bewaren willen de broers geen daglicht in de stal. “In de twee bestaande stallen hangen we bij het wegladen een doek op om licht te weren. Dat werkt wel, maar is vanwege de extra arbeid niet ideaal”, zegt Koos Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De broers vroegen de bedrijfsuitbreiding vijf jaar geleden al aan. Het duurde een flinke poos voordat de uitbreiding van het bouwblok en de aanpassing van het bestemmingsplan door de ambtelijke molen was. “In december 2007 is een van de bestaande stallen afgebrand. Dat gebeurde bij renovatiewerkzaamheden tijdens de leegstand. We hebben toen direct weer een nieuwe stal laten zetten en de uitbreiding aangevraagd”, zegt Koos Akkerman.

    De broers vroegen de bedrijfsuitbreiding vijf jaar geleden al aan. Het duurde een flinke poos voordat de uitbreiding van het bouwblok en de aanpassing van het bestemmingsplan door de ambtelijke molen was. “In december 2007 is een van de bestaande stallen afgebrand. Dat gebeurde bij renovatiewerkzaamheden tijdens de leegstand. We hebben toen direct weer een nieuwe stal laten zetten en de uitbreiding aangevraagd”, zegt Koos Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • Op het erf staan sinds 2005 twee grote graansilo’s. Daarin kunnen de broers 600 ton tarwe opslaan. “We voeren al jaren tarwe bij. Door de tarwe zelf op te slaan, houden we alles in eigen hand en gaat er geen marge verloren”, zegt Bram Akkerman. Het percentage tarwe dat wordt bijgevoerd wisselt nog weleens, zegt de kuikenhouder.

    Op het erf staan sinds 2005 twee grote graansilo’s. Daarin kunnen de broers 600 ton tarwe opslaan. “We voeren al jaren tarwe bij. Door de tarwe zelf op te slaan, houden we alles in eigen hand en gaat er geen marge verloren”, zegt Bram Akkerman. Het percentage tarwe dat wordt bijgevoerd wisselt nog weleens, zegt de kuikenhouder.

    Foto: Koos Groenewold
  • De broers hebben een tarwebreker aangeschaft. Daarmee kunnen ze de korrels breken. “De gebroken korrels worden beter opgenomen en verteerd. Dat leidt weer tot droger strooisel”, zegt Bram Akkerman.

    De broers hebben een tarwebreker aangeschaft. Daarmee kunnen ze de korrels breken. “De gebroken korrels worden beter opgenomen en verteerd. Dat leidt weer tot droger strooisel”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De lichtsluis annex werktuigenopslag komt straks goed van pas. Op de locatie aan de Zijtak Oostzijde kunnen de ondernemers hun machines nu nauwelijks onderdak bieden. “De meeste machines staan op de andere locatie. Maar het is prettig dat we hier straks ook een machineberging hebben”, zegt Koos Akkerman.

    De lichtsluis annex werktuigenopslag komt straks goed van pas. Op de locatie aan de Zijtak Oostzijde kunnen de ondernemers hun machines nu nauwelijks onderdak bieden. “De meeste machines staan op de andere locatie. Maar het is prettig dat we hier straks ook een machineberging hebben”, zegt Koos Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De broers houden sinds 1992 vleeskuikens, toen ze de locatie aan de Zijtak Oostzijde kochten. Sindsdien gebruikten ze altijd eigen stro als strooiselmateriaal. Ervaring met ander strooisel hebben ze niet. “We zorgen ervoor dat het stro goed droog in het pak komt. Het is gesneden stro, dat wordt gehakseld. Daardoor breek je de structuur. Onze voetzoollaesiescores zijn tot dusverre altijd laag geweest”, zegt Koos Akkerman. Wanneer de kuikenhouders onverhoopt natte plekken zien in de stal strooien ze extra stro bij.

    De broers houden sinds 1992 vleeskuikens, toen ze de locatie aan de Zijtak Oostzijde kochten. Sindsdien gebruikten ze altijd eigen stro als strooiselmateriaal. Ervaring met ander strooisel hebben ze niet. “We zorgen ervoor dat het stro goed droog in het pak komt. Het is gesneden stro, dat wordt gehakseld. Daardoor breek je de structuur. Onze voetzoollaesiescores zijn tot dusverre altijd laag geweest”, zegt Koos Akkerman. Wanneer de kuikenhouders onverhoopt natte plekken zien in de stal strooien ze extra stro bij.

    Foto: Koos Groenewold
  • Dit is het voorste gedeelte van de stal. In zowel de kopgevel als de zijgevel zijn grote roldeuren gemaakt. De roldeur in de zijgevel wordt gebruikt bij het wegladen van de kuikens.

    Dit is het voorste gedeelte van de stal. In zowel de kopgevel als de zijgevel zijn grote roldeuren gemaakt. De roldeur in de zijgevel wordt gebruikt bij het wegladen van de kuikens.

    Foto: Koos Groenewold
  • De werktuigenberging annex lichtsluis en de vleeskuikenstal worden gescheiden door een brandmuur. In eerste instantie werd de broers te kennen gegeven dat de stal één compartiment omvatte. In dat geval was een brandmuur niet verplicht geweest. Pas tijdens de stalbouw werd de broers medegedeeld dat een brandmuur wettelijk vereist was, aangezien het toch om twee compartimenten ging. Een onaangename verrassing, die voor wat bouwvertraging zorgde en meerkosten tot gevolg had. “We moesten improviseren”, zegt Bram Akkerman.

    De werktuigenberging annex lichtsluis en de vleeskuikenstal worden gescheiden door een brandmuur. In eerste instantie werd de broers te kennen gegeven dat de stal één compartiment omvatte. In dat geval was een brandmuur niet verplicht geweest. Pas tijdens de stalbouw werd de broers medegedeeld dat een brandmuur wettelijk vereist was, aangezien het toch om twee compartimenten ging. Een onaangename verrassing, die voor wat bouwvertraging zorgde en meerkosten tot gevolg had. “We moesten improviseren”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De spanten in de muur zijn voorzien van brandvertragend materiaal (60 minuten). De brandmuur is afgetimmerd met hout. Boven de overheaddeur hangt een brandwerend scherm. Hoewel de bevindingen uit het brandrapport ze wel iets eerder ter ore had mogen komen, beschouwen de broers de brandmuur niet als een noodzakelijk kwaad. “We weten natuurlijk uit ervaring wat brand kan doen. Dat maakt dat we er toch wat anders tegenaan kijken”, zegt Bram Akkerman.

    De spanten in de muur zijn voorzien van brandvertragend materiaal (60 minuten). De brandmuur is afgetimmerd met hout. Boven de overheaddeur hangt een brandwerend scherm. Hoewel de bevindingen uit het brandrapport ze wel iets eerder ter ore had mogen komen, beschouwen de broers de brandmuur niet als een noodzakelijk kwaad. “We weten natuurlijk uit ervaring wat brand kan doen. Dat maakt dat we er toch wat anders tegenaan kijken”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De vleeskuikenhouders kozen voor ledverlichting. In de stal hangen acht lichtbakken. “Anders hadden er nu zestig tl-lampen gehangen”, zegt Koos Akkerman ter vergelijking. Een egale lichtspreiding in combinatie met kostenbesparing was voor de broers reden om voor ledverlichting te kiezen. “De lampen zijn iets duurder, maar de installatie ervan is goedkoper. Per saldo zit daar geen verschil in”, zegt Bram Akkerman. De verwachte besparing op stroomkosten is echter wel behoorlijk. “We denken per jaar €2.400 te besparen. Ik was erg sceptisch over ledverlichting. Maar je bent een dief van je eigen portemonnee als je er niet voor kiest”, zegt Bram Akkerman.

    De vleeskuikenhouders kozen voor ledverlichting. In de stal hangen acht lichtbakken. “Anders hadden er nu zestig tl-lampen gehangen”, zegt Koos Akkerman ter vergelijking. Een egale lichtspreiding in combinatie met kostenbesparing was voor de broers reden om voor ledverlichting te kiezen. “De lampen zijn iets duurder, maar de installatie ervan is goedkoper. Per saldo zit daar geen verschil in”, zegt Bram Akkerman. De verwachte besparing op stroomkosten is echter wel behoorlijk. “We denken per jaar €2.400 te besparen. Ik was erg sceptisch over ledverlichting. Maar je bent een dief van je eigen portemonnee als je er niet voor kiest”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De stal is uitgerust met nevelkoeling. Langs de zijwanden van de stal kunnen de vleeskuikenhouders de inlaatlucht koelen door verneveling. Ook in het midden van de stal hebben de broers de mogelijkheid te vernevelen. “De nevelkoeling in het midden van de stal is oplierbaar”, zegt Bram Akkerman.

    De stal is uitgerust met nevelkoeling. Langs de zijwanden van de stal kunnen de vleeskuikenhouders de inlaatlucht koelen door verneveling. Ook in het midden van de stal hebben de broers de mogelijkheid te vernevelen. “De nevelkoeling in het midden van de stal is oplierbaar”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • Heaters zijn niet te vinden in de stal. De broers werken met buizenverwarming in combinatie met vloerverwarming. Dat bevalt de ondernemers prima, ook al duurt het iets langer voordat de stal op temperatuur is. In de twee andere stallen werken de broers eveneens met vloerverwarming. In de nieuwe stal hebben ze daarbij ook de mogelijkheid om de vloer te koelen. Om dat mogelijk te maken werd een extra bron geslagen. “Op warme dagen kunnen we daarmee een paar graden koelen. Dat is goed voor het welzijn van de kuikens”, zegt Koos Akkerman.

    Heaters zijn niet te vinden in de stal. De broers werken met buizenverwarming in combinatie met vloerverwarming. Dat bevalt de ondernemers prima, ook al duurt het iets langer voordat de stal op temperatuur is. In de twee andere stallen werken de broers eveneens met vloerverwarming. In de nieuwe stal hebben ze daarbij ook de mogelijkheid om de vloer te koelen. Om dat mogelijk te maken werd een extra bron geslagen. “Op warme dagen kunnen we daarmee een paar graden koelen. Dat is goed voor het welzijn van de kuikens”, zegt Koos Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • Detail van een van de TPI-luchtinlaatkleppen. De kleppen zijn vrij groot en zorgen voor een goede luchtstroom richting het midden van de stal. De kuikenhouders kozen voor meer luchtinlaatcapaciteit dan strikt noodzakelijk was. “Twee kleppen per spantvak was voldoende geweest. Wij hebben per twee spantvakken een extra klep laten plaatsen”, vertelt Bram Akkerman.

    Detail van een van de TPI-luchtinlaatkleppen. De kleppen zijn vrij groot en zorgen voor een goede luchtstroom richting het midden van de stal. De kuikenhouders kozen voor meer luchtinlaatcapaciteit dan strikt noodzakelijk was. “Twee kleppen per spantvak was voldoende geweest. Wij hebben per twee spantvakken een extra klep laten plaatsen”, vertelt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • Detail van een van de waterlijnen. De waterlijnen zijn voorzien van de nieuwste Lubing-drinknippels (TwinClean Line). Het water wordt continu rondgepompt en blijft niet stilstaan, waardoor de kans op bevuiling klein is. “Schoon drinkwater is belangrijk. Daar willen we meer aandacht aan besteden”, zegt Bram Akkerman.

    Detail van een van de waterlijnen. De waterlijnen zijn voorzien van de nieuwste Lubing-drinknippels (TwinClean Line). Het water wordt continu rondgepompt en blijft niet stilstaan, waardoor de kans op bevuiling klein is. “Schoon drinkwater is belangrijk. Daar willen we meer aandacht aan besteden”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • In de stal hangen Landmeco-voerpannen. Deze pannen zijn gemakkelijk schoon te maken, zo verwachten de kuikenhouders. Door een kantelsysteem is het bovendien mogelijk om naast de pan te voeren. Het voer valt dan op het kuikenpapier. “We willen de start van de eendagskuikens bevorderen. Het automatisch naast de pan voeren scheelt bovendien arbeid. In de andere stallen strooien we handmatig voer bij op het kuikenpapier”, zegt Bram Akkerman.

    In de stal hangen Landmeco-voerpannen. Deze pannen zijn gemakkelijk schoon te maken, zo verwachten de kuikenhouders. Door een kantelsysteem is het bovendien mogelijk om naast de pan te voeren. Het voer valt dan op het kuikenpapier. “We willen de start van de eendagskuikens bevorderen. Het automatisch naast de pan voeren scheelt bovendien arbeid. In de andere stallen strooien we handmatig voer bij op het kuikenpapier”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De buis van de warmtewisselaar komt uit in de nok van de stal. Via steunventilatoren wordt de geconditioneerde lucht door de stal geblazen.

    De buis van de warmtewisselaar komt uit in de nok van de stal. Via steunventilatoren wordt de geconditioneerde lucht door de stal geblazen.

    Foto: Koos Groenewold
  • Hier wordt de warme stallucht afgezogen.

    Hier wordt de warme stallucht afgezogen.

    Foto: Koos Groenewold
  • Zo ziet de Agro Supply-warmtewisselaar er van buiten uit.

    Zo ziet de Agro Supply-warmtewisselaar er van buiten uit.

    Foto: Koos Groenewold
  • Dit is de stofkap achter de stal. Bram en Koos Akkerman hebben de stofkap voorzien van lichtfilters om inval van daglicht in de stal tegen te gaan. “Wanneer we straks tijdens de ronde de ventilatoren een voor een aanzetten, komt er geen extra licht de stal binnen. In de andere stallen zie je de kuikens schrikken op de momenten dat een ventilator wordt aangezet. Dat heeft invloed op de verdeling van de kuikens. De laatste voerpannen blijven dan een poosje onbezet”, zegt Bram Akkerman.

    Dit is de stofkap achter de stal. Bram en Koos Akkerman hebben de stofkap voorzien van lichtfilters om inval van daglicht in de stal tegen te gaan. “Wanneer we straks tijdens de ronde de ventilatoren een voor een aanzetten, komt er geen extra licht de stal binnen. In de andere stallen zie je de kuikens schrikken op de momenten dat een ventilator wordt aangezet. Dat heeft invloed op de verdeling van de kuikens. De laatste voerpannen blijven dan een poosje onbezet”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De broers kunnen ook vernevelen in de stofkap. Dat reduceert de emissie van stof behoorlijk, zo zegt Bram Akkerman. “Door te vernevelen slaat het stof neer in de stofkap. Dat kun je in een oogopslag zien. Helaas wordt deze methode nog niet officieel erkend als manier om fijnstof te reduceren. Ik ben er zeker van dat je hierdoor meer fijnstof reduceert dan met een warmtewisselaar, die de emissie van fijnstof officieel met 11 procent terugbrengt.” De broers zien de extra reductie van fijnstof ook als een geste richting omwonenden. “Je moet aan je omgeving denken. We moeten wel in goede harmonie kunnen samenleven”, aldus Bram Akkerman. Bijkomend voordeel is dat de achterzijde van de stal schoon blijft en dat er geen witte plek op het dak ontstaat.

    De broers kunnen ook vernevelen in de stofkap. Dat reduceert de emissie van stof behoorlijk, zo zegt Bram Akkerman. “Door te vernevelen slaat het stof neer in de stofkap. Dat kun je in een oogopslag zien. Helaas wordt deze methode nog niet officieel erkend als manier om fijnstof te reduceren. Ik ben er zeker van dat je hierdoor meer fijnstof reduceert dan met een warmtewisselaar, die de emissie van fijnstof officieel met 11 procent terugbrengt.” De broers zien de extra reductie van fijnstof ook als een geste richting omwonenden. “Je moet aan je omgeving denken. We moeten wel in goede harmonie kunnen samenleven”, aldus Bram Akkerman. Bijkomend voordeel is dat de achterzijde van de stal schoon blijft en dat er geen witte plek op het dak ontstaat.

    Foto: Koos Groenewold
  • Dit is de bovenkant van de stofkap. In de achterzijde van de stofkap zijn twee grote kleppen geplaatst. Door deze kleppen open te zetten kunnen de broers op warme dagen de lucht snel afvoeren. “Wanneer de ventilatoren op warme dagen op volle toeren draaien, kan de lucht door de lichtfilters niet snel genoeg naar buiten”, aldus Bram Akkerman. 
De stofkap is opgetrokken uit sandwichpanelen en is zodoende gemakkelijk schoon te spuiten.

    Dit is de bovenkant van de stofkap. In de achterzijde van de stofkap zijn twee grote kleppen geplaatst. Door deze kleppen open te zetten kunnen de broers op warme dagen de lucht snel afvoeren. “Wanneer de ventilatoren op warme dagen op volle toeren draaien, kan de lucht door de lichtfilters niet snel genoeg naar buiten”, aldus Bram Akkerman. De stofkap is opgetrokken uit sandwichpanelen en is zodoende gemakkelijk schoon te spuiten.

    Foto: Koos Groenewold
  • De ventilatoren in de achterzijde van de stal. De broers werken met een zesweekse planning. De kuikens worden licht afgeleverd, op 2.000 tot 2.100 gram. Normaal gesproken worden de kuikens op donderdag afgeleverd, waarna op de dinsdag erop weer nieuwe kuikens komen. Een strakke planning. Aan uitladen wordt op het bedrijf niet gedaan. De kuikens voor de twee bestaande stallen komen op dinsdag 3 december. In de nieuwe stal komen ze een dag later. “Dat biedt ons net wat meer tijd om alles goed op orde te hebben”, zegt Bram Akkerman.

    De ventilatoren in de achterzijde van de stal. De broers werken met een zesweekse planning. De kuikens worden licht afgeleverd, op 2.000 tot 2.100 gram. Normaal gesproken worden de kuikens op donderdag afgeleverd, waarna op de dinsdag erop weer nieuwe kuikens komen. Een strakke planning. Aan uitladen wordt op het bedrijf niet gedaan. De kuikens voor de twee bestaande stallen komen op dinsdag 3 december. In de nieuwe stal komen ze een dag later. “Dat biedt ons net wat meer tijd om alles goed op orde te hebben”, zegt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • De broers stoken op gas. Sinds het systeem erkend is als rav-techniek, kozen de kuikenhouders direct voor warmtewisselaars op hun bedrijf. Het gasverbruik op het bedrijf daalde daardoor flink. “Met de derde stal erbij komen we straks weer op hetzelfde gasverbruik als we voorheen hadden in twee stallen zonder wisselaars”, zegt Koos Akkerman treffend. De gestegen stroomkosten staan volgens hem niet in verhouding tot de besparing op gas, die de broers ramen op 30 tot 40 procent.

    De broers stoken op gas. Sinds het systeem erkend is als rav-techniek, kozen de kuikenhouders direct voor warmtewisselaars op hun bedrijf. Het gasverbruik op het bedrijf daalde daardoor flink. “Met de derde stal erbij komen we straks weer op hetzelfde gasverbruik als we voorheen hadden in twee stallen zonder wisselaars”, zegt Koos Akkerman treffend. De gestegen stroomkosten staan volgens hem niet in verhouding tot de besparing op gas, die de broers ramen op 30 tot 40 procent.

    Foto: Koos Groenewold
  • Deze generator voorziet in de noodstroomvoorziening. “Deze werkt volautomatisch. Voorheen hadden we altijd zo’n trekkeraggregaat”, vertelt Bram Akkerman.

    Deze generator voorziet in de noodstroomvoorziening. “Deze werkt volautomatisch. Voorheen hadden we altijd zo’n trekkeraggregaat”, vertelt Bram Akkerman.

    Foto: Koos Groenewold
  • Vanaf de graansilo’s hebben de kuikenhouders een prachtig uitzicht over de uitgestrekte Drentse vlaktes. Zaterdag 30 november is er een open dag op het bedrijf van Koos en Bram Akkerman. Bezoekers zijn tussen 11.00 en 16.00 uur welkom aan Zijtak Oostzijde 104 in Nieuw-Amsterdam.

    Vanaf de graansilo’s hebben de kuikenhouders een prachtig uitzicht over de uitgestrekte Drentse vlaktes. Zaterdag 30 november is er een open dag op het bedrijf van Koos en Bram Akkerman. Bezoekers zijn tussen 11.00 en 16.00 uur welkom aan Zijtak Oostzijde 104 in Nieuw-Amsterdam.

    Foto: Koos Groenewold

Of registreer je om te kunnen reageren.