Home

Nieuws 9535 x bekeken 8 reacties

Verdere daling grondprijs verwacht

Afgelopen kwartaal daalde de gemiddelde grondprijs in Nederland. Die neerwaartse trend lijkt zich door te zetten.

Cijfers van het Kadaster tonen aan dat in het derde kwartaal van dit jaar de waarde van grasland daalde naar €48.900 per hectare. Een kwartaal daarvoor werd nog gemiddeld €53.000 betaald. Een hectare bouwland bracht nog wel meer op, namelijk gemiddeld €67.600 per hectare. In het tweede kwartaal werd €66.500 betaald.

"Vraag naar grond is er wel. De groep boeren die het kunnen betalen wordt steeds kleiner", zegt Hans Peters, voorzitter sectie Agrarisch Vastgoed van brancheorganisatie VBO Makelaar. In juni dit jaar voorspelde Rabobank al dat de grondprijs gaat dalen. Alleen kwalitatief hoogwaardige akkerbouwgrond behoudt zijn waarde. Die voorspelling klopt dus.

'Gemiddelde grondprijs gaat dalen'

"De gemiddelde grondprijs in Nederland gaat dalen", bevestigt Arjan Ausma, sectormanager akkerbouw en adviseur bij Rabobank. Hij spreekt hierover dinsdag 15 november tijdens het congres Grondgebonden Ondernemen in Kamerik. Ausma: "Je ziet 2 bewegingen. Goede gronden, die veelzijdig inzetbaar zijn, zijn prijshoudend of worden nog duurder. In regio’s waar alleen grasland is daalt de prijs. Dat zie je nu al gebeuren."

NVM: prijs wel stabiel

Makelaarsvereniging NVM ziet het anders. "De grondprijs is nog steeds stabiel", zegt Ard Klijsen, voorzitter vakgroep Agrarisch & Landelijk Vastgoed bij NVM. "Er is veel vraag naar grond", benadrukt hij. De NVM laat weten dat uit zijn eigen cijfers (alle transacties van NVM-makelaars) blijkt dat de prijs voor grasland stabiel is gebleven.

"Per sector is de grondmarkt verschillend. In 2015 bepaalde de melkveehouderij de grondprijs. Dit jaar zijn het de varkenshouders en met name de akkerbouwers die de grondprijs bepalen. De NVM-grondprijs steeg licht in het derde kwartaal van dit jaar ten opzichte van het tweede kwartaal", aldus Klijsen.

Fosfaatrechten en grondgebondenheid

Oorzaak van de prijsdaling is de lage melkprijs, invoering van fosfaatrechten en de AMvB Grondgebonden groei melkveehouderij. De Rabobank en LTO Nederland verwachten het komend jaar een hausse aan bedrijfsbeëindigingen in de melkveehouderij. Peters: "Je krijgt dus meer aanbod van landbouwgrond. Er wordt nu zelfs al gesproken over een stoppersregeling in de melkveehouderij."

'Boeren willen wel grond kopen, maar ze kunnen het niet'.

Banken terughoudend met verstrekken leningen

Volgens Peters en Ausma lopen potentiële kopers tegen het probleem aan dat zij de grond niet gefinancierd krijgen. "Men wil wel kopen, maar kan het niet", zegt Peters. "Met de huidige grondprijzen is het heel lastig voor de bank om alles netjes rond te rekenen", aldus Ausma. Banken zijn zeer terughoudend geworden met het verstrekken van nieuwe leningen aan melkveehouders, voor uitbreiding van het bedrijf of overname. De banken willen eerst politieke duidelijkheid over de invoering van fosfaatrechten.

Hoeveel de grondprijs nog gaat dalen, is koffiedik kijken. "Grasland is onlangs al bijna 10% goedkoper geworden. Misschien gaat die prijs nog wel een keer met 10% omlaag. Dat is sterk afhankelijk van de prijzen van fosfaatrechten. Die rechten konden wel eens een stuk goedkoper worden als meer bedrijven stoppen", aldus Peters.

'Niet kopen maar samenwerken'

Ausma roept boeren op om meer te gaan samenwerken. Geen grond kopen, maar op een andere manier, door bijvoorbeeld een samenwerking aan te gaan met een andere boer, het bedrijfsareaal vergroten. Ausma: "Bedrijven zijn vaak zwaar belast met vreemd vermogen. Kwetsbaar dus. Kijk ook naar andere mogelijkheden en belast niet alleen je eigen balans." De Rabo-man doelt op bijvoorbeeld erfpachtconstructies, of het inschakelen van hulp van een particuliere belegger, om zo extra grond te krijgen.

VBO-voorzitter Peters is geen voorstander van dergelijke erfpachtconstructies. "Je haalt een stuk zekerheid weg onder je bedrijf. Bij zo’n erfpachtconstructie financiert de boer 20 tot 30%. De rest is afkomstig van de belegger, zoals Fagoed, ASR of bijvoorbeeld kerkelijke instellingen. De boer kan de grond dan huren voor 2 tot 3% van de grondwaarde. Natuurlijk heeft erfpachtrecht een waarde, maar als de looptijd voorbij is, dan is de grond voor de erfpachter, en is de boer zijn geïnvesteerd bedrag van 20 of 30% kwijt”, waarschuwt Peters.

Congres Grondgebonden Ondernemen
Melkveehouders gebruiken steeds vaker grond van akkerbouwers uit de buurt en vice versa. Door grond uit te wisselen kunnen akkerbouwers hun bouwplan met wisselteelten vergroten, en kunnen melkveehouders de mest gemakkelijker kwijt. Hoe kan zo’n samenwerking tussen akkerbouwers en veehouders beklijven en juridisch worden geborgd? Welke vormen van financiering binnen samenwerking zijn er mogelijk? Wat zijn de voordelen voor alle samenwerkende partijen?
Deze en andere vragen komen aan bod op 15 november tijdens de tweede editie van Grondgebonden Ondernemen, met als thema ‘Samenwerken in grond en vastgoed’. Kaarten alleen nog verkrijgbaar via NVM-makelaar.

Alle onroerendgoedtransacties in het buitengebied staan in één database op boerderij.nl. Boerderij publiceert ook elke maand nieuwe gemiddelde grondprijzen per regio. Bekijk het hier.

Laatste reacties

  • Hilmar

    Ik weet dat het voor veel ondernemers lasting is om grond te financieren. Ik ben niet bang voor een grote daling van de grondprijs. Grond is een niet slijtend activum, waardoor je er ook niet op kan afschrijven.
    Om voorspellingen te kunnen doen over ontwikkelingen van waarden is het van belang om je niet te beperken tot het hier en nu. Dat is de reden waarom historici het beste goede voorspellingen kunnen doen.
    Geld in onze economie is een middel dat je eindeloos creeeren kan. De grond die tegenover de zak geld staat kan niet worden gecreeerd. Daarom gaat historisch gezien de waardeontwikkeling altijd mee met de geldgroei in de Eurozone. Plat gezegd kon je 30 jaar geleden net zoveel broden van een hectare grond kopen als nu.

    Uiteraard houd je altijd plaatselijke marktinvloeden, waardoor tijdelijk kleine correcties op kunnen treden. Een echte daling of halvering gaat er voor mij niet in. De kans op subsitutie van kopers is dan heel groot. (investeringsmaatschappijen)

  • wmeulemanjr1

    Met de zeer lage melkprijs investeert een melkveehouderij sowieso bijna niet.

  • info519

    het mooie van grond is dat er gewoon gras blijft groeien en mest op kan ook al staat het 10 jaar te koop. Daardoor zal in die regio's de honger naar grond dalen. Verplaatsen van grond lukt ook niet itt bv fosfaatrechten......

  • bb40

    Ik vrees dat de volgende generatie boeren geen eigenaar zijn van de grond die zij bewerken.
    De machines in de lease, de grond huren en het risico ? ....
    Die ligt bij de boer

  • Mfb

    We komen er blijkbaar toch achter dat grond voor de gebruiker wel rendabel moet zijn (en niet alleen voor de belegger...).
    Voor prijzen van boven de € 30.000,-- per ha kan je in de meeste gevallen geen gras telen

  • Jan Mark

    "Oorzaak van de prijsdaling is de lage melkprijs, invoering van fosfaatrechten en de AMvB Grondgebonden groei melkveehouderij."

    Er staat helaas niet bij wie dit suggereert, Maar het lijkt me wel heel sterk dat de AMvB grongebondenheid een prijsdaling veroorzaakt. Zolang er nog ondernemers zijn die meer dan 15.000 liter de bunder melken hou je hiermee te maken volgens mij.

  • toin

    haha wat zijn die voorspellingen altijd kort zuchtig maar als iemand zich is zou verdiepen in de geschiedenis die zich altijd herhaald zie de olie graan markten oorlogen en zo dan weet je wat er met de grond prijs gaat gebeuren de prijs fluctueert allen de cyclus ( net als de bekende varkens cyclus ) is niet te stoppen

  • jaap69

    lage prijzen, hier is net weer grond voor 75.000/ha verkocht

Laad alle reacties (4)

Of registreer je om te kunnen reageren.