Home

Nieuws 674 x bekeken laatste update:13 sep 2012

Ruim 10.000 hectare grondoverschot bij gemeenten

Nijmegen – Gemeenten in Nederland hebben ruim 10.000 hectare grond aangekocht waarvoor geen bestemming is. Het overschot komt neer op ruim 1,1 miljard euro, ruim een ton per hectare.

Dit blijkt uit onderzoek van ingenieursbureau Royal Haskoning DHV in samenwerking met het Kadaster.

De onderzoekers hebben per gemeente alle grondaankopen geanalyseerd in de afgelopen 20 jaar.

Vooral plattelandsgemeenten kampen met een grondoverschot. Met name in midden-Brabant, in de westelijke en oostelijke Veluwe, Twente, Noordoost-Overijssel, het Weidegebied in Overijssel, midden- en Noord-Friesland en in het noordwesten van Groningen zit de lokale overheid met honderden hectares overschot aan bouwgrond.

Voorraden drukken op balans
"Gemeentelijke grondbedrijven verkeren in zwaar weer. Er is de afgelopen twintig jaar veel grond aangekocht. Door de economische crisis en de stilgevallen woningmarkt drukken deze voorraden nu zwaar op de balans", aldus het onderzoek.

In de afgelopen twee decennia hebben gemeenten ruim 60.000 hectare grond aangekocht. Het gaat dan voornamelijk om landbouwgrond rondom steden en dorpen. Dat is een gebied ter grootte van de Noordoostpolder. Ruim een derde van deze grond is nog steeds in het bezit van de gemeenten. Het gaat om 21.500 hectare.

Onderzoekers concluderen dat hiervan ruim 10.000 hectare niet bestemd is voor bijvoorbeeld woningbouw of bedrijventerrein. Gemeenten hebben hiervoor gemiddeld dus ruim een ton per hectare voor betaald. Momenteel ligt de agrarische waarde gemiddeld in Nederland rond de 50.000 euro per hectare.

Steden juist tekort
Grote steden hebben vaak een grondtekort, terwijl omliggende plattelandsgemeenten een overschot hebben. Om het overschot enigszins te verminderen, is samenwerking nodig tussen gemeenten, aldus het onderzoek. "Met regionale afstemming kan een deel van het probleem in sommige regio’s worden verminderd. Toch blijkt regionale samenwerking rondom grondzaken vaak lastig. De regio bestaat immers niet als algemene bestuurslaag. Kortom, samenwerken op grondbeleid is geen gegarandeerd succes. Met name zwakkere regio’s zullen met overschotten blijven zitten. Het is voor gemeenten, provincies en het rijk van belang om goed grip te krijgen op de opgave en niet te wachten tot de wal het schip keert", aldus de onderzoekers.

Dat gemeenten in het verleden verkeerd gegokt hebben met aankoop van landbouwgrond ten behoeve van woningbouw en bedrijventerrein blijkt wel uit de berichtgevingen van gemeenten in de diverse media over hun grondbalansen. "Meerdere gemeenten hebben al maatregelen genomen, bijvoorbeeld door het treffen van voorzieningen en door afboekingen op gemeentelijke grondbalansen. Een volledig overzicht ontbreekt nog, maar het lijkt er niet op dat deze gifbeker reeds overal is leeggedronken", aldus de onderzoekers.

Of registreer je om te kunnen reageren.