3578 x bekeken 1 reactie

‘Agrarische data delen is sleutel tot succes’

Het delen van informatie tussen bedrijven is essentieel voor het succes van data in de agrarische sector. Op dit moment ontstaat echter een wirwar van platforms, signaleert Sjaak Wolfert.

De digitalisering van de samenleving ontwikkelt zich in hoog tempo en data wordt steeds belangrijker. Sommigen zien data als de nieuwe olie van de economie. Dit wordt versterkt door het opkomen van het Internet of Things waarin allerlei apparaten, sensors, et cetera via internet met elkaar verbonden zijn en realtime data leveren.

Veel bedrijven zien data als dé manier om nieuwe business te genereren, zo ook in de agrifoodsector. Zogenoemde dataplatforms worden opgezet door gevestigde coöperaties en gerenommeerde machinefabrikanten, maar ook nieuwe spelers zien kansen in de agrifoodsector. Soms zijn dit innovatieve startupbedrijfjes, maar ook intenetgiganten zoals Google hebben de eerste stappen al in de sector gezet. De traditionele machtsverhoudingen zouden zomaar drastisch kunnen veranderen, al is het nog te vroeg om daar stellige uitspraken over te doen.

Kritische succesfactor

Echter, de toegevoegde waarde van data wordt alleen gecreëerd als verschillende databronnen worden gecombineerd, om die vervolgens te analyseren op allerlei verbanden. Hieruit kunnen dan profielen van bijvoorbeeld gewassen, rassen en dieren worden gegenereerd, waaruit vervolgens heel specifieke adviezen kunnen worden afgeleid. En die zijn geld waard. Het delen van data tussen bedrijven in de keten is daarom een belangrijke kritische succesfactor.

Hoewel verschillende initiatieven om agrifooddata te delen in gang zijn gezet, lijkt deze ontwikkeling te stagneren. Op dit moment worden door de agribusiness vooral bedrijfseigen platforms ontwikkeld in de hoop hét platform à la Facebook of Amazon te worden. Hierdoor dreigt er op dit moment een wirwar aan platforms te ontstaan en de sector is te divers om één dominant platform te laten bovendrijven. Op korte termijn is het alleen maar lastiger om data tussen verschillende systemen en apparaten uit te wisselen. Dit veroorzaakt eerder meer administratieve lasten dan minder.

Sensoren om de nek en de poten van een koe leveren data op. Vooralsnog profiteert vooral de agribusiness hiervan en niet de boer, zegt Sjaak Wolfert. - Foto: Herbert Wiggerman
Sensoren om de nek en de poten van een koe leveren data op. Vooralsnog profiteert vooral de agribusiness hiervan en niet de boer, zegt Sjaak Wolfert. - Foto: Herbert Wiggerman

Weerstand om data te delen

De ontwikkeling stagneert verder, doordat er discussie ontstaat over het eigendom van data, privacy, angst voor machtsconcentratie in de keten en het ontbreken van transparante businessmodellen waarbij de toegevoegde waarde uit het combineren van de data over de diverse belanghebbenden eerlijk wordt verdeeld. Voorlopig lijkt het erop dat het voordeel voor de primaire producent – de boer – minimaal is en de agribusiness het meest profiteert. Hierdoor ontstaat weerstand om data te delen. Dat remt innovaties die uiteindelijk ook in het belang zijn van de boer en de Nederlandse concurrentiepositie van de sector als geheel.

Project DATA-FAIR

Het onlangs gestarte project DATA-FAIR doorbreekt deze patstelling door het organiseren van een aantal grootschalige trials met bedrijfsleven en Wageningen University & Research. Hierin worden applicaties ontwikkeld waarbij data tussen diverse platforms wordt gedeeld en toegevoegde waarde wordt gecreëerd. Denk bijvoorbeeld aan bedrijfsspecifieke normen en duurzaamheidsdata voor kredietbeoordeling, of vermindering van administratieve lasten en risicoanalyses door verzekeraars op basis van externe data.

De agrarisch ondernemer staat hierbij centraal als leverancier en beheerder van data. Hij of zij bepaalt wie welke data mag gebruiken en onder welke voorwaarden. Digitale machtigingen die een boer kan beheren in een register (zoals AgriTrust) spelen hierbij een belangrijke rol.

Data-uitwisseling versnellen

DATA-FAIR creëert geen nieuw platform, maar koppelt bestaande platforms door gebruik te maken van bestaande bouwstenen die als ‘lijmlaag’ fungeren, en zal die zo nodig helpen verbeteren. Hierbij kan gedacht worden aan standaards en open applicatie-interfaces, waarbij er wordt voortgebouwd op goede ervaringen met bestaande datahubs zoals EDI-Circle en AgriPlace.

Met de expliciete aandacht voor eigendom van data, het maken van afspraken over de uitwisseling ervan via machtigingen, de verdeling van de revenuen en de organisatorische inbedding, zal DATA-FAIR de data-uitwisseling in agrarisch Nederland versnellen. De boer staat hierin centraal als volwaardige speler in de nieuwe data-economie.

Eén reactie

  • farmerbn

    Ik ben grote tegenstander van het delen (het nieuwe woord voor weggeven) van data. Zoals gezegd levert het niks op voor de boer maar wel voor andere bedrijven die de boer daarna weer uitmelken. Wageningen kan dan een mooi project van Data-fair oprichten maar daar heb ik geen vertrouwen in. Ook Wageningen raakt wel eens wat data kwijt zoals de meetgegevens van de ammoniak. Als er mensen, overheden en bedrijven zijn die allemaal data willen dan moet je oppassen en die niet weggeven. Het wordt altijd tegen je gebruikt. Mensen willen macht, bedrijven geld en overheden goedkoop voedsel.

Of registreer je om te kunnen reageren.