Redactieblog

823 x bekeken 5 reacties

Samen verantwoordelijk

Individuele boeren kunnen niets met collectieve verantwoordelijkheid. Ze hebben alleen hun eigen belang.

Het zal bij u wel net zo gaan als bij mij. Je ziet of hoort iets voor de eerste keer, en plotseling hoor of zie je het overal. Dat gaat bij mij nu zo met het begrip 'collectieve verantwoordelijkheid'. Een poosje geleden dook het op rond het fosfaatplafond, een convenant tussen staatssecretaris en landbouwsector over de groei van de melkveestapel. Nu we vrijwel direct door dat plafond heen schieten, ontstaat de vraag of er een rem is en wie die kan bedienen. Ik schreef op deze plek al eerder dat individuele boeren niet bij die rem kunnen. Als je in je eentje niet bijbouwt, dan heeft dat geen effect. Kortom, het is een collectieve verantwoordelijkheid.
Eenzelfde soort verantwoordelijkheid kwam ook aan de orde in een interview met de Gelderse gedeputeerde Jan Jacob van Dijk. Het ging over de stikstofverordening van de provincie. De gedachte achter die verordening was dat boeren die stikstofruimte over hadden, die wel zouden inleveren ten gunste van boeren die ruimte nodig hadden. Droom lekker door.
Zoals gezegd, plotseling zie ik overal collectieve verantwoordelijkheid. Nu gaat het weer om het scheuren van blijvend grasland. Het areaal blijvend grasland loopt snel terug en dreigt een door de EU gestelde grens te overschrijden. Individuele boeren zien dat gebeuren en besluiten snel hun grasland te scheuren, voordat ze dit niet meer mogen. Daarmee loopt het areaal natuurlijk nog harder terug. Je kunt het een individuele boer moeilijk kwalijk nemen.
Ik neem alleen mijn collectieve verantwoordelijkheid als ik weet voor wie ik het doe. Voor mijn gezin, directe collega's, vrienden, buren, misschien het dorp. En een enkele keer voor hogere doelen, zoals politieke gevangenen via Amnesty International, of de EU, door ervoor naar het stembureau te gaan. Maar daarmee houdt het wel op. Bij boeren is het natuurlijk niet anders. Zij willen best hun buurman helpen bij het afkalven van een koe, en ze zullen misschien een gift aan Amnesty doen, maar ze laten de bouw van een grote stal of het scheuren van grasland echt niet achterwege vanwege het sectorbelang. Als je als overheid of organisatie denkt dat boeren of anderen individuele verantwoordelijkheid met grote offers willen nemen voor iets collectiefs, dan snap je niets van het menselijk brein. Je hebt dan regels, prijzen, wetten en verdeelmechanismes nodig. Zonder gaat het niet.
Er is onderzoek gedaan naar hoe ver onze verantwoordelijkheid reikt. Ik kan u vertellen dat dat niet erg ver is; het bereik beperkt zich vooral tot de groep die we persoonlijk kennen. Het lijkt me verstandig daar bij convenanten en aanverwante afspraken rekening mee te houden. Collectieve verantwoordelijkheid werkt niet.

Laatste reacties

  • r.haijtink1

    Spijker op z'n kop...

  • Mozes

    Mensen die onnodig gebruik maken van een uitkering, mensen die zwart werken, belasting ontduiken, verantwoordelijkheid gaat niet verder dan ons blikveld.
    Jaren geleden zag ik een interview van Paul Witteman met de geneticus professor Galjaar. Deze professor verklaarde dat de mens 'altijd een dorpsmens is geweest en ook altijd een dorpsmens zal blijven'. Met andere woorden: wij zijn genetisch geprogrammeerd om ons verbonden te voelen met mensen in onze directe omgeving en nemen dan ook alleen daar verantwoordelijkheid voor.
    In feite is dit ook de oorzaak van de mislukking van het communisme. Als Marx, Lenin en Engels iets van de mens hadden begrepen hadden ze van tevoren kunnen weten dat hun ideaal een utopie was.

  • schoenmakers1

    nu snap ik dus ook waarom Dijksma er niks van bakt, de landbouw staat niet dicht genoeg bij haar

  • agratax2

    @Dirk door de verantwoording bij de sector (het collectief) neer te leggen, wast de overheid haar handen in onschuld. Gaat het mis en dat gaat het dan kan Den Haag ingrijpen met alle mogelijke middelen om het milieu te beschermen. Wie is dan de hoofdschuldige -de landbouw zelf- zij hebben de aan hen gegeven verantwoording niet aan gekund en dus moest het hoofd van het gezin (minister) wel ingrijpen. Ik zie al dat afschuiven van verantwoording richting de boer en de burger als een brevet van onvermogen van de politiek. De politiek die 4 maal per 4 jaar moet denken aan zijn kiezer, die vooral tevreden moet zijn en het juiste vakje rood moet maken.
    @schoenmakers1. Dijksma zou er wel eens meer van kunnen maken dan jij denkt. Zij geeft de boeren hun verantwoording en ze weet dat ze die als groep niet kunnen dragen en dus -moet zij ingrijpen-. Zo kan ze haar 'wil' doordrukken en zetten de boeren zichzelf buitenspel.

  • Sjaak

    Heb hier al vaker gemeld, dat een dergelijk beleid niet serieus te nemen is!

    Ieder individu reageert en anticipeert op het beleid, waardoor de sector collectief 'uit de bocht vliegt'....
    Volgens mij moet de overheid altijd een beleid nastreven, waarin doelen gesteld worden die te verantwoorden zijn. Het was en is te voorzien, dat dit beleid drastisch uit de hand zou lopen....misschien was/is dat ook wel het doel, maar het is niet verantwoord!
    Kortom, de overheid is debet aan het falen van bv. dit mestbeleid, graslandscheurbeleid etc. etc. ....
    Het is aan de sector om dit aan te kaarten!

    Maar inderdaad, het collectief stelt niks voor, de belangenbehartiging stelt dus niks voor en hierdoor gaat de sector teloor.....

    Amen!

Laad alle reacties (1)

Of registreer je om te kunnen reageren.