Boerenblog

2592 x bekeken 21 reacties

Leefbaarheid van het platteland

Het platteland loopt leeg. Scholen, verenigingen, buslijnen en winkels verdwijnen. Is er een oplossing? Ja, boeren hebben zelf de sleutel tot een beter platteland in handen.

Een tijd geleden zag ik een documentaire over de bevolkingskrimp op het platteland. Ook las ik hierover een artikel. De bevolkingskrimp op het platteland zorgt voor een sociale verarming. De industrialisatie van de landbouw levert daaraan geen positieve bijdrage. Hiermee vertel ik u niets nieuws, maar dat is ook niet mijn bedoeling. In de documentatie kwamen de gevolgen van deze ontwikkeling naar voren:

1. terugloop jonge gezinnen
2. sluiting scholen
3. sluiting winkels
4. veroudering bevolking
5. achteruithollend sociaal leven
6. achterblijvende medische zorg
7. onverkoopbare huizen met tot nul dalende prijzen
8. verarming over de hele linie

Jeugd verloren
Bovengenoemde situatie wordt nog versterkt door de eis om scholen met minder dan honderd leerlingen te sluiten. Daardoor valt ook de sociale cohesie die op het schoolplein ontstaat, weg. Er komt nog bij dat de verzuiling nog lang niet is opgelost in Nederland. Dat betekent dat plattelandskinderen naar verschillende scholen in verschillende grote dorpen/steden zullen gaan en daar hun vriendjes en vriendinnetjes vinden. Op die manier zijn ze verloren voor een toekomstig sociaal leven op het platteland.

Urbanisatie niet te stoppen
Het proces van ontvolking is een autonoom proces. Het is niet te stoppen met subsidie of andere overheidsregels. Urbanisatie is een globaal verschijnsel dat door de industriële landbouw wordt versterkt. Is er dan geen? Ja, anders gaan denken en handelen. Boeren hebben de sleutel tot een beter platteland zelf in handen.
Waarom gaan boeren niet terug naar zelf hun producten consumentgereed maken? Spruiten gaan van Nederland naar Polen om daar schoongemaakt en verpakt te worden. Daarna komen ze weer terug in Nederland. De prijs is intussen wel met een factor tien hoger geworden dan de afleverprijs van de boer.

Wie verdient de marge?
Wat voor spruiten geldt, geldt voor vele andere producten die met weinig extra werk op te waarderen zijn met minstens een factor 5 tot 10. Ik verbaas me nog steeds over de zoutkampgarnalen. Ze mogen niet in Groningen worden gepeld, maar moeten per koelauto naar Marokko. Daarna komen ze weer in Nederland voor verdere be- en verwerking.  Ik heb geen idee wat tafelaardappelen af boerderij doen vandaag de dag, maar in de winkel kosten ze €0,60 tot €0,95 per kilo.
Wie verdient deze marge? Niet de boer, maar de handelaren die de partij heen en weer schuiven. Denk aan het paardenvlees dat na een lange reis door Europa als rundvlees op het bord komt te liggen.

Lokale producten
Als ik kijk wat voedselproducten kosten bij de boerenwinkel, zie ik weinig verschil met de prijs in de supermarkt. Maar één ding weet ik wel: de producten in de boerenwinkel  hebben minimaal gereisd, zijn niet vermengd met allerlei goedkope middelen en hebben niet meer conserveermiddelen dan oma gebruikte. Daar komt nog bij dat deze winkels doorgaans nog  lokale producten verkopen tegen acceptabele prijzen. Als deze boerenwinkel niet rendabel was, bestond hij al lang niet meer. Deze winkels weten naast marge het volgende generen:

1. werkgelegenheid voor de lokale bevolking
2. consument krijgt weer gevoel bij voedselproductie en plattelandsleven
3. een aanzienlijk geringere milieuvervuiling door transportbeperking
4. gerommel met voedsel is hiermee te voorkomen
Om dit soort boerderijwinkels op te zetten, moeten boeren bereid zijn nieuwe samenwerkingen aan te gaan om ‘hun’ winkel van een uitgebreid assortiment te voorzien. Het geeft tevens een kans om de consument te betrekken bij deze vorm van voedselvoorziening.

Veel vragen
Waarom sluit de buurtsuper en doet de toko beheert door arbeidsmigranten het goed? Zij verkopen naast speciale voeding veel Nederlandse verse groenten, vruchten en vlees tegen prijzen waarvan onze supermarkten niet blij worden. Deze ondernemers moeten bij hun inkoop toch iets anders doen dan andere retailers.
Waarom kijken onze landbouwvoormannen niet eens over de heg of er nieuwe wegen zijn in plaats van de eindeloze weg te volgen van groot, groter en nog groter? Daarmee maak je het platteland sociaal onleefbaar. Op lange termijn woont hier alleen nog die oude boer tussen onverkoopbare, bouwvallige huizen.
Is dit wat de landbouw voor ogen heeft? Boeren die steeds minder te vertellen hebben over hun leefomgeving en hun productiemethode? Moeten we doorgaan op de ingeslagen weg waar andere mensen dicteren hoe en wat je als boer mag maken en vooral tegen welke prijs, om daarna de vette marges in de steden te verdelen?

Denk in oplossingen
Wijs de huidige coöperaties op een nieuwe weg of laat hen opnieuw beginnen met een nieuwe coöperatie, waarbij de afzet zonder ‘mee-eters’ wordt geregeld. Denk hierbij aan de kleine buurtsuper of toko als partner, en vergeet niet dat internet een goedkope uitbreiding van de klantenkring kan zijn.
Ik heb al eerder gewezen op de Amerikaanse CSA, waarin zowel boer als klant financieel risico lopen met betrekking tot de voedselproductie. Of dit systeem een op een overgenomen kan worden, weet ik niet. Wegwuiven is echter de simpelste weg. Dat sluit verandering uit en dan blijven boer en consument zitten met onaantastbare marges en gesjoemel met voedsel. Nog erger: boer en stedeling zullen steeds verder uit elkaar groeien. Regenten zullen van deze verwijdering gebruik maken door Nederlands steeds meer in te richten volgens de ‘wensen’ van de burger. Deze burger wordt via actiegroepen rijp gemaakt voor de wensen van een handjevol ‘natuur-lovers’. Zij gebruiken steeds opnieuw de termen ‘dierenwelzijn’ en ‘duurzaamheid’, en als hun eisen niet worden ingewilligd is volgens hen het klimaat niet meer te controleren.
Kunnen wij mensen het klimaat controleren? Kunnen wij de in gang gezette veranderingen terugdraaien? Kunnen we op duurzame wijze al die miljarden mensen op deze aarde een luxe leven laten leiden met voldoende eten en voldoende ruimte voor flora en fauna op de aardbol?

Laatste reacties

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • aarthamstra1

    Hans goed verhaal ,Als je er over nadenkt. Is EEN EUROPA met open grenzen de slechtste beslissing die men maar kon bedenken. Europa is alleen maar goed voor de grote jongens ,de multinationals. Zelfs boeren die al voor de grootste helft door dit gebeuren het loodje hebben gelegd. Blijven vertrouwen op wolven in schaapskleren .RABO.ZLTO enz. Die Boeren weide koeien laten houden .Om de blinde burger vervolgens vol te proppen met imitatie producten met het logo van de weide koe er op.

  • sallandseboer

    Ik vind het best, een beetje meer ruimte kan ik wel gebruiken.
    Ik vind het nu al vol zat op het platteland.

  • Hodalen

    Een goed vervolg op je vorige artikel van 'de boer laat zich ringeloren.' Konkrete ideeën, waar de individuele ondernemer zijn eigen draai aan moet geven. Maar doe het wel nu! Nu is de tijd rijp voor dit soort lokale intitiatieven. Zowel vanuit producentzijde, als van de kant van de consument.

  • Hermen de Jong

    Leuk idee, maar het volume van een boerderijwinkel kan bij lange na niet op tegen supermarkten en daarmee verdwijnt het grootste gedeelte van je marge in je eigen kosten voor je 'onefficientie'. Je zal als boer bij lange na niet je productie kunnen afzetten in je eigen winkel en zeker niet als er aan iedere buitenweg nog een paar zulke winkels zitten. Dan zou ik er toch voor pleiten om je eigen winkel te openen in de stad. Het verhaal van je winst verhogen gaat dan misschien op (transportkosten naar dichtsbijzijnde stad nog steeds minimaal) maar het verhaal van de leefbaarheid verhogen is dan toch weer onhaalbaar. Het buitengebied verliest steeds meer zijn karakter als woongebied en daar is waarschijnlijk weinig aan te doen, zeker ook omdat bedrijven steeds groter worden en de noodzakelijkheid van buiten wonen dus voor steeds meer mensen er is.

  • ACB

    Ja, het logische verstand zijn ze in nederland al een tijdje kwijt.

  • agratax2

    @ABC Niet alleen Nederland is zijn logische verstand kwijt. Op de hele wereld wordt geregeerd van uit de steden, daar wonen de mensen, daar zetelt het 'intellect' wat dat ook mag zijn. Het buitengebied wordt voor deze mensen bevolkt door dieren, domme mensen en daar komt bij dat het een gebied is dat erg veel kost per inwoner (infrastructuur / inwoner). Daar komt bij dat in de wat wij noemen Democratie nog steeds >meeste stemmen< gelden en die zijn door natuurlijke verbrokkeling niet in het buitengebied te halen.
    @sallandsboer. Dat jij alleen schijnt te denken aan >ruimte< begrijp ik, maar die ruimte kan je sociale leven in de weg gaan staan. Ik mag er van uit gaan dat jij op je oude dag ook nog graag in het buitengebied wilt wonen, maar helaas als het zo door gaat is er voor ouderen geen leefomstandigheid eer op het platteland. Lege dorpen, geen winkels, geen gezondheidszorg alleen nog een enkele boer moet grote stallen en robots. Deze man og moet ik zeggen directeur van een BV of NV heeft geen tijd om de oude boer te verzorgen en daar komt bij dat deze man en forens is geworden die in de rijkere buitenwijk van het dichtstbijzijnde stad woont. Ik weet voor Sallandse ideeën overdrijf ik maar ik heb deze situaties (robots zijn nu nog in barakken wonende arbeiders) in het buitenland mee gemaakt. De boe woont met zijn gezin hooguit in de zomer op het bedrijf net als de oude garde landeigenaren in Midden Europa begin vorige eeuw.

  • agratax2

    Hamstra. jij tipt de banken aan. Voor mij zijn die steeds meer bezig alleen de (hele) grootten te helpen en de kleintjes kunnen het vergeten. Nu is de standaard, lening minder dan Euro 10.000 weg wezen meld je maar bij de >micro credit bank< als was je een startende ondernemer in een ontwikkelingsland. Voor veel kleine starters die nu juist het buitengebied leefbaar kunnen houden is er geen kans en hiermee is de overleving van het buitengebied weer verder weg gekomen. Van alle banken kan ik me dit beleid voorstellen, maar van de Rabobank die zijn mond (zie reclame) vol heeft over het >er voor elkaar zijn< en >alternatief denken< zou dit niet mogen voorkomen. Hoeveel reclame spotjes moet je niet maken om mond op mond reclame over er voor elkaar zijn te over treffen??

  • alco1

    Je zal maar een boerenwinkel gehad hebben. Hoe vaak moeten er wel niet producten weg gegooid worden vanwege slapheid, omdat het grote aanbod tijdelijk niet te bewerken is. Mensen het maar vies werk vinden en trouwens onbetaalbaar zijn.
    Als dit de oplossing moet zijn voor de ontvolking en ACB dit logisch verstand vindt.
    Nou dan moet je het maar zelf eens gaan opzetten, dan kom je er wel achter tegen welke 'Muur'je loopt.

  • Bison

    Is die ongeremde Europese en wereld handel niet de drijfveer voor dit gebeuren.Tarieven weg en produceren voor de export.
    Vroeger werd er alleen voedsel voor mens en dier geimporteerd als er een tekort dreigde,vandaag de dag importeren ze omdat het buitenlands goedkoper is.
    Het zal wel een keer fout gaan.

    Margaret tatchers quote...' the trouble with democratie is that men eventually
    will run out of other peoples money'

  • agratax2

    In alle reactie zit een kern van waarheid. Maar zoalng we blijven denken dat onze boerderij winkel van enkele jaren geleden dezelfde zal zijn van een winkel die bestaat uit een super in de stad of het dorp maar dan bevoorraad van uit de nieuw te vormen boeren samenwerking en eventueel met internet ondersteuning. Via internet kan de twee verdiener zijn / haar benodigde eten bestellen dat dan na werktijd op een centraal afhaal punt klaar ligt. Zou dit niet werken? Als we het niet proberen weten we zeker dat de Jumbo ś onze marge zullen verlagen door onbeschofte betaal regelingen in te voeren waar je als leverancier niet op kunt reageren, je product is soms al een jaar in hun bezit (dus geconsumeerd) Retailers laten dit soort praktijken rustig met terugwerkende kracht ingaan. Als boeren hier voor kiezen en geen antwoord weten te geven of te bedenken dan zijn ze niet meer waard dan als een hondje aan de lijn van AH en zijn vriendjes te lopen. De gevolgen laten zich raden?

  • Mels

    agratax1,het enige wat helpt bij asociale inkopers van Jumbo en AH is simpelweg niet meer leveren,helaas zijn de meesten al zover uitgeknepen dat dat er niet inzit.Die kunnen dat niet dragen.
    Ik ben het met Thatcher eens,zei legde de vinger op het grote manco van het kapitalisme/democratie.

Laad alle reacties (17)

Of registreer je om te kunnen reageren.