Redactieblog

640 x bekeken

Stadsdorpen

Chinese boeren bouwen hun land vol met huizen. Dat zou in Nederland niet kunnen.

Ik ben vorige week maandag met de storm in de rug naar China gereisd. Er reed geen trein en de snelwegen waren geblokkeerd, maar het vliegtuig vertrok gewoon op tijd.
Ik bezocht verschillende universiteiten voor gastcolleges, overleg en andere dingen. Ook heb ik 'veldwerk' gedaan, samen met een collega van de universiteit van Peking. Het is nogal lastig om het platteland te bereiken, want het duurt lang voor je vanuit Peking-Centrum de stad echt uit bent. Het is namelijk een gigastad met gigafiles. De vorige keer dat ik hier was, heb ik ook een poging gedaan, maar toen is het niet gelukt. Er wonen zo'n twintig miljoen mensen in Peking, net zoveel als in Nederland en Vlaanderen samen. Of daar alle illegale inwoners ook bijgeteld zijn, weet ik niet, want internet wordt in China zo zwaar gecensureerd dat ik het niet kon vinden.
Ook deze keer heb ik het platteland niet gehaald. Wel kwamen we in de buurt van de rand van de stad. Daar verzeilde ik in het merkwaardige fenomeen van 'stadsdorpen', in het Engels urban villages. In dit geval waren dat vroegere collectieve boerderijen die zijn opgeslokt door de stad, maar toch dorp gebleven zijn. In China maakt de bevolkingsregistratie onderscheid tussen stedelingen en plattelanders/boeren. Plattelanders kunnen niet legaal in de stad gaan wonen. De bewoners van het stadsdorp dat we bezochten, zijn dus wettelijk gezien plattelanders. Ze kunnen niet naar het stedelijke ziekenhuis, en hebben minder rechten. Ze worden aangeduid als boeren, maar hebben niets met landbouw. Hun grootouders wel, die werkten op de collectieve boerderij en hadden een huisje met een tuin. Gaandeweg gingen ze uit de landbouw weg, vonden een baantje in de stad en bleven lid van het collectief. Ze konden niet anders, want ze hadden geen recht op een huis in de stad.
Nu de stad over het dorp heen gerold is, heeft het collectief de grond verkocht. Dat heeft veel geld opgebracht en dat is te zien; het dorp ziet er goed onderhouden uit. Het enige bijzondere is dat het er in geen enkel opzicht meer als een dorp uitziet. Er is aaneengesloten bebouwing van meerdere bouwlagen. Dat komt zo. De oud-boeren zijn, zoals gezegd, in hun huis met tuin blijven wonen. Vervolgens kwamen ze erachter dat er grote woningnood in de stad is. En dus zijn ze hun tuinen vol gaan bouwen met appartementen. En die verhuren ze, aan immigranten van het platteland. Het is een beetje onduidelijk of het helemaal legaal is, maar het levert veel geld op. Boeren in de Randstad zouden dat vast ook wel willen, hun hele land volbouwen met huizen, maar wij hebben ruimtelijke ordening. Die zit in China toch heel anders in elkaar.

Of registreer je om te kunnen reageren.