Redactieblog

3840 x bekeken 29 reacties

Stront aan de knikker

Het gebruik van gescheiden mest als boxvulling kan leiden tot grote imagoschade voor de sector.

Er is de laatste tijd veel aandacht voor mestscheiding. Vaak wordt een soort van schroefvijzel gebruikt, maar de techniek is nog in ontwikkeling. Het wordt dus vast nog wel goedkoper om mest te scheiden. De mest wordt gescheiden in een dunne fractie en een dikke. Scheiding van mest heeft allerlei voordelen. Afvoer van de stapelbare dikke fractie is relatief goedkoop omdat het water wordt thuisgelaten. En twee soorten mest kan handig zijn in een bemestingsplan.
Er is ook nog een andere aanwending van de dikke fractie, namelijk als boxvulling in de stal. Ook daar is de afgelopen tijd nogal wat aandacht voor geweest. Aan de ene kant is het een relatief goedkoop strooisel, met naar het schijnt goede ligkwaliteiten. Aan de andere kant zijn er twijfels over de hygiëne. Er zijn aanwijzingen dat er gemakkelijk dierziekten door worden overgedragen. Zo lijkt er meer mastitis op te treden.
In de discussie is tot nu nauwelijks aandacht voor de beeldvorming die uit het gebruik van dit soort strooisel kan optreden. Daarbij zijn twee heel verschillende posities te bedenken. De ene is dat het een bijna nostalgisch concept is; er is een sterke overeenkomst met de aloude potstal. Die nostalgie heeft maatschappelijke waarde: zelfs om moderne potstallen met 200 vleeskoeien hangt een sfeer van romantiek. De andere positie is dat de koeien in hun eigen stront liggen. Tezamen met genoemde gezondheidsrisico’s zijn de poppen dan snel aan het dansen. De landbouw kan nu nog kiezen welke van de twee verhalen ze verteld wil hebben.
Nog wel, want als er echt gezondheidsrisico’s blijken, is de regie weg en zijn er binnen de kortste keren anderen die het verhaal bepalen. De grote voedingsmiddelenbedrijven zouden in hun productieprocessen zulke risico’s nooit willen lopen. De voedingsgiganten zijn als de dood voor negatieve publiciteit over vervuiling of voedsel met een luchtje. Ze hadden komkommers en taugé al uit de salade voordat duidelijk was wat er met de Ehec aan de hand was. Dat is niet onlogisch. Lang geleden heeft Unilever eens een akkefietje gehad met giftige nasi. Bij het woord euthaNASIe moet ik nog altijd aan dat voorval denken.
Een goed imago is goud waard, het kost miljarden om schade te herstellen. De landbouwsector zou zich dat ook moeten realiseren. De sector is echter geen centraal gecoördineerde multinational, maar een samenstel van individuele bedrijven met individuele belangen. Die bedrijven doen wat hen het beste lijkt. Er is geen wet die het hen verbiedt, sterker nog, veel vooruitgang komt op die manier tot stand. Toch moeten boeren die met dit soort strooisel bezig zijn zich goed realiseren dat er opnieuw het risico van imagoschade is.

Laatste reacties

  • DJM

    Noem het biobedding in het vervolg, klinkt al heel anders!!!

  • rb1990

    Wat is er bio aan? het blijft mest, bij biobedding heb ik meer het idee van een compoststal, die ook z'n langste dagen heeft gehad zoals het nu lijkt.

  • agratax2

    Dirk, als deze dikke fractie wordt gebruikt zoals is bedacht, is er geen vuiltje aan de lucht. Zit er geen luchtje aan en zijn de ziektekiemen gedood door het composteringsproces waarbij de temperaturen oplopen tot boven de grens waarbij microleven het loodje legt. Dus de compost bevat niet meer microleven dan stro of zaagsel en verder wordt het gezuiverd met ongebluste kalk. Laten we niet spreken over dikke mest fractie als beding maar over compost. Iedere Nederlander met en tuin weet wat en hoe compost is, droog, schoon en nagenoeg geurloos.

  • joannes

    Dirk je haalt een aantal cruciale kwesties naar de oppervlakte. Ten eerste natuurljk dat imago probleem van die stront, maar natuurlijk ook het 1 dimensionale probleem-oplossing handelen, het gebrek aan coördinatie op imago risico´s, het mogelijke mismanagen van dreigende volksgezondheids discussies, de vergelijking met de concurrentie: de multinationals, de bereidheid tot risico´s nemen in de agro, en natuurlijk het grote creatieve en dynamische voordeel van vele bedrijven met initiatieven. Maar waren dit in het verleden niet zaken, behalve dat risico´s nemen, die de boeren ¨uitbesteed¨ hadden aan ¨De Coöperatie¨ de ¨Land en Tuinbouw Organisatie¨, en de Universiteit. Zij hadden toch de controle over het imago met van tijd tot tijd een stimuli, in de zin van innovatie en, een verordering voor het stoppen van een ¨middel¨ of ¨werkvorm¨ ? Waarom en hoe kan de individuele boer zich zorgen maken over het sector imago waar hij geen invloed op heeft? Wanneer hij iets vindt over zijn buurmans handelen krijgt hij ruzie in de buurt!

  • Zuperboer

    Hier ligt een duidelijke taak voor de zuivelbedrijven. Zij stellen immers op dit moment regels op allerlei gebied, zoals diergezondheids- en dierenwelzijnseisen, de vorm/duur van weidegang tot de TL lamp boven het mangat in de tank en de tegels aan de wand in de melkstal. Het verbaast mij als lid/leverancier van FC dat men zo lang afwacht.

  • jancoenmans

    Zie het maar als een hype,en aan iedere hype komt een eind.

  • joannes

    Agritax1, maar wie vertelt het aan de consument en hoe? Hoe kan je voorkomen dat de consument medelijden krijgt met die koeien en/of het als dieren mishandeling gaat zien? Een borstel in de stal hangen, verkoopt zichzelf! Maar een koeienbed maken van gedroogde stront brengt vreemde associaties in de hoofden van de consument. Daarbij, wanneer in de boeren gemeenschap ook nog onzekerheid is, vermoeden heeft, en praat over verhoogd mastitis risico, kan je zelfverzekerd een mening hebben als voorstander, maar daarmee is de consument niet overtuigd. En die overtuiging is er nodig voor het vertrouwen. Het succes van Mc Donalds is vooral dankzij de grote discipline en standardisatie van hun producten en processen. Iets wat dus compleet vrij is binnen wettelijk gedefinieëerde grenzen in de Agro gemeenschap. Tot er een schandaal is waar we allemaal slachtoffer van worden kan een ieder experimenteren wat hij wil binnen de grenzen van de product, melk in dit geval, en de wet.

  • jan1966

    Hetzerig verhaal van een conservatieve babyboomer die nog nooit een koe in gescheiden mest heeft zien liggen

  • schoenmakers1

    mest in de boxen is net zo slecht als een potstal, of net zo goed het is maar hoe je het noemt

  • voer

    @ agratax, jij schets dat alle het microleven wordt gedood door de hoge temperaturen die ontstaan bij het composteringsproces. Dit is dus juist het punt waar het fout gaat. Niet alle bacterien worden gedood maar 99,9% De rest krijgt dus de kans om ongelimiteerd door te groeien. Dit zal het probleem zijn voor de zuivelverwerking omdat deze melk ook niet meer gepasteuriseerd kan worden. Dit is nu gaande met boxcompost. Dus wil je een dikke fractie gebruiken als bedding moet je dus zorgen dat er geen composteringsproces op zal treden

  • joannes

    @jan1966, bij elke bedreiging kan je 2 kanten uit: aanvallen of vluchten! Met aanvallen neem je de probleemstelling op en ga je er in iedergeval over nadenken; dat image bij de consument! Bij vluchten zoek je snel een excuus om het onderwerp, wat nog geen bedreigend probleem voor je is, te ontkennen, en... in dit geval diskwalificeer je ook nog de boodschapper. Je diskwalificeert hem met zijn afstand van het ¨echte¨ boerenbedrijf zoals jij dat beleeft! Wat je duidelijk in opmerking, observatie, laat zien @jan1966 is dat jij voor vluchten kiest. Je wil je eigen weg gaan zoals al die collega´s van je, en wacht af. Wanneer er een incident ontwikkelt waar die kwestbare exportpositie van Nederland mee bedreigd kan worden of de Nederlandse consument verdedigd wordt,door een overambitieuse Justitie, is het volgens jouw de tijd om er aandacht aan te besteden, in de zin van overheids steun claimen voor geleden schade. Ik denk dat je een mooi voorbeeld bent van de mentaliteit die subsidie beleid, marginale marges, efficiëntie streven, schaal vergroting, e.d. hebben geresulteerd!

  • joannes

    Over hygiene gesproken, ook daar zijn 2 richtingen. De ene die voor complete ontsmetting e.d. gaat en voordurend verrast wordt met allerlei infectie problemen. En de tegenover gestelde, die er vanuit gaat, dat een ecosysteem voor zich zelf zorgt met voordurend de balans zoeken tussen elkaar bestrijdende en.. complementerende bacteriën en organismen. Wat duidelijk is dat die koeien in die potstallen van destijds relatief gezond waren en daarmee kan je concluderen dat die omgeving niet ongezond is. Waarom die koeien gezond waren vraagt niemand zich af, de natuur regelde het voor de meeste, en die paar zwakke vielen uit. Mogelijk natuurlijke selektie! We hadden in die tijd ook nog niet veel KI en Stiervader concentratie. Ook het idee dat we zonder stalmillieu melk gaan produceren is natuurlijk onzin. Koeien gaan niet naar het toilet en hun mest zal altijd in de omgeving zijn. Daarom moet die discussie gewoon aangevuld worden met: hoe communiceer ik dit zo naar de consument dat hij begrijpt dat we de koe geen toilet kunnen geven en zij in tegenstelling tot mensen in gedroogde stront ligt.

  • bharbers

    het is en blijft stront.

  • kontra1

    Dirk, jij hebt het over de beeld vorming van gescheidemest in de boxen, die kan optreden. Die beeld vorming begint toch echt bij je zelf en als jij het heb over dat de koeien in hun eigen stront liggen begin je toch echt verkeerd.
    Door deze uitspraken die jij nu doe kunnen mensen echt een verkeerde beeldvorming krijgen.

  • joannes

    kontra1, ik kan het niet laten! Wanneer ik jou reactie zie moet ik aan dat stads juffertje denken die met haar hondje in het park, en met borden wordt duidelijk gemaakt, dat die hond daar niet mag schijten of je moet het opruimen. Wanneer dat hondje dan zijn behoefte doet gaat dat vrouwtje door de knieën met een plastik zakje of een grijpintrumentje om het op te ruimen en met een knoop in het zakje de stront in een afvalbak te gooien. En diegene die helemaal secuur zijn, vegen dat hondje zijn kont af met een papiertje voor de laatste keutel. Wat denk je dat de jeugd, die er inmiddels mee is opgevoed, denkt als ze horen dat die koeien van jouw niet alleen in de stront lopen maar er ook verplicht op slapen. De vreemdste gedachten kunnen door die hoofden schieten en.... wanneer ze invoelend en betrokken bij dieren zijn, beschuldigd ze de boer van verwaarlozing en diermishandeling en... doneren ze bij WD en stemmen op PvdD om toch maar vooral die boeren te leren hoe het moet. Dus wie heeft er nu een opleidings en opvoedings plicht wanneer hij melkproducten wil verkopen aan dat vrouwtje van dat hondje?

  • jordi 1455

    niks gaat boven boerenwijsheid.
    zonder praktijkervaring kun je eigenlijk niet goed oordelen over bepaalde onderwerpen.

  • j.verstraten1

    Ik vind mestkuikens in een vleeskuikenstal een mooi gezicht. Na 6 weken lopen ze in een mengsel van eigen mest en zaagsel, nog steeds een mooi gezicht maar de dierenbescherming/wakker dier praat de consument aan dat de kip in zijn eigen mest moet lopen een associatie in negatieve zin.
    Aangezien deze juist van grote invloed zijn ophet al dan niet afbreken van een imago ( al of niet inhoudeljik terecht zie kippenverhaal) zou ik deze dus betrekken in de discussie. Dat is misschien nog wel belangrijker dan wel of niet verhoogd risico van mastitis ed.

  • somporn

    Bij weidegang ligt de koe toch soms ook wel in de stront!
    Wat kan de consument dat nu schelen waar de koe in ligt,als hij weet dat het product maar een goede kwaliteit heeft,en het liefst zo goedkoop mogelijk.
    Soms moet je de consumenten niet wijzer maken dan noodzakelijk.
    Eigenlijk weet de boer toch zelf wel wat goed of fout is,iedere boer is tegenwoordig een hooggeschoolde vakman.

  • joannes

    somporn, die consumenten komen er wel achter waar, en hoe, die koe ligt als er mensen zijn die denken dat in de stront liggen verkeerd, onhygiënisch, slecht voor de gezondheid, mastitis provocerend, enz, enz, is. Daar zorgen de aktiegroepen als WD en PvdD wel voor, want dankzij hun geluid en beeld, wat ze natuurlijk op de slechtste plekken vanuit het meest negatieve beeld opnemen, en op hun website zetten, worden ze betaald, ontvangen donaties, voor hun hobby; veel lawaai maken.

  • denker123

    Hier in de V.S.komt gescheiden mest in de ligboxen niet echt van de grond,integendeel boeren die al meer dan 5 jaar hiermee werken stoppen plots met dit systeem omdat de ziekte problemen niet meer beheersbaar zijn,en gaan terug naar zand in de ligboxen. Een veel gehoord en gezien nadeel is veel stof in de stal in de zomer en vuilere koeien in de winter.

  • joannes

    denker 123, kan de oorzaak ook niet liggen in de stalbouw, ventilatie, klimaat, koppelgrootte, enz...?

  • denker123

    joannes,de koestallen hier met gescheiden mest zijn allemaal nieuwere goed geventileerde stallen.De oude slecht geventileerde stallen zijn bindstallen of kleine ligboxstallen met matten.Koppelgroote speelt geen rol.We hebben zelf zandboxen en kijken ook wel eens rond naar gescheiden mest in ligboxen.We horen en zien dat vooral in de zomer de melkproduktie lager is,waarschijnlijk door het vele stof[meer longziekten] en door het opwarmen van de gescheiden mest waardoor op hete dagen de koeien hun warmte slecht kwijt kunnen ,daarvoor is zand veel beter [koeler] .Ook is er op veel plaatsen een langzame maar sluipende stijging van het celgetal in de melk.

  • sybrenm1

    Beste Denker, dat vind ik toch wel meevallen. Tenminste hier in het westen van de USA wordt wel meer gescheiden mest toegepast en dat de koeien longproblemen in de zomer hebben door het stof is mij nog niet opgevallen. Ik zie meer longproblemen in temp schommelingen (koudere nachten, warme dagen) dan met gescheiden mest. Zand is wel hygienisch, maar men hekelt zand vanwege dat het in de mestpomp terecht komt en ook dat zand als soort scheurpapier op de klauwen werkt. Stallen met zandbeddingen hebben meer koeien met versleten klauwen.

  • denker123

    sybrenm1,hier in het noorden van de V.S.heeft het gebruik van zand in de ligboxen het bijkomend voordeel dat de koeien niet uitglijden dus minder verwondingen,omdat er altijd wat zand ligt op de looppaden.De klouwen van de koeien zijn nog beter omdat er minder mortelario is met het gebruik van zand in de ligboxen.

  • verhoefcolby

    Jaren met mest in de boxen gewerkt en is geen probleem, maar je moet de mest de tijd geven om omtezetten en het niet broeid als het in de boxen ligt. Ook celgetal was geen probleem (<150.000 met meer als 3000 koeien)

  • sybrenm1

    Ja idd @ Verhoefcolby, bij ons ook zo. Mortellaro kun je door hygiene en goed voetbadprotocol voorkomen.

  • denker123

    verhoefcolby,werkt u nog met gescheiden mest in de ligboxen? Uw reactie geeft de indruk dat het verleden tijd is.

  • agratax2

    daan980. Die laatste 0.1 % wordt gedood met ongebluste kalk die elke dag in de compost wordt ingewerkt om nieuwe bacterie infectie te onderdrukken. Maar roep niet tegen iedereen die het horen wil, dat je het >mestprobleem< hebt opgelost, door de droge fractie als >strooisel< te gebruiken. Geeft een beeld van >vieze< boeren die niet denken aan de gezondheid van dier en consument.

  • DEfries

    Erg jammer dat er zo veel word geroepen zonder dat er daadwerkelijk ervaring mee is of research naar gedaan is door de mensen die het roepen. In een recent onderzoek van Valacon Dairy en het PZ blijkt toch duidelijk dat er géén directe negatieve resultaten zijn. Daarbij word in het onderzoek ook nog eens gekeken naar het imago verhaal.

    Misschien toch gewoon eens een stal met het Greenbedding product bezoeken? Of wellicht iemand als @key_dollar volgen op Twitter?

Laad alle reacties (25)

Of registreer je om te kunnen reageren.