Redactieblog

1663 x bekeken 2 reacties

Waar zit de rem?

Groeien melkveebedrijven door naar 500 koeien en nog meer of houdt het op bij 150 tot 200 koeien per bedrijf?

Afgelopen week heb ik met wat boeren en anderen zitten filosoferen over de toekomst van de melkveehouderij. Een vraag is dan hoe groot de bedrijven zullen zijn over pakweg 20 jaar. De omvang van de bedrijven neemt al een halve eeuw toe, soms met een hik en soms met een sprongetje. In 1970 had een melkveebedrijf gemiddeld 16 koeien, nu 76. Inmiddels hebben we ruim 4.000 bedrijven met meer dan 100 koeien, een klein aantal heeft er meer dan 200.

Om de discussie wat te voeren, leek het me goed om ongenuanceerd de volgende stelling op tafel te leggen: in delen van Nederland gaan heel wat bedrijven doorgroeien naar 500 koeien en meer. Niet op korte termijn, maar wel binnen nu en 20 jaar. Er blijven schaalvoordelen, er valt best wel fatsoenlijk voor de dieren te zorgen op grote bedrijven en hun gebouwen zijn in het landschap in te passen.

Mijn tafelgenoten zagen dit toch anders. Ze waren het met de schaalvoordelen wel eens en met de inpasbaarheid ook wel, maar ze dachten dat de maatschappij zulke grote bedrijven niet gaat pikken. Ze gingen er niet zozeer van uit dat de overheid serieus gaat ingrijpen, maar dat de zuivelverwerkers dat gaan doen, bang als ze zijn voor het imago. FrieslandCampina, DOC en straks Fonterra gaan in die gedachte dus een 'cordon sanitaire' om grote bedrijven leggen.

Mijn tafelgenoten hadden trouwens nog een ander argument waarom de groei tot stilstand komt: grote bedrijven zijn niet over te nemen. Er ontstond zelfs even discussie over het idee dat een grootgroeier misschien beter twee bedrijven van 150 koeien kan hebben dan een van 300. Vanwege de verkoopbaarheid. En als de grootgroeier dat zelf al niet verzint, helpt de bank hem er wel aan herinneren, want die is geïnteresseerd in de executiewaarde. Ik ben geen specialist op het vlak van financiering, maar dit zou best eens waar kunnen zijn.

In de invloed van verwerkers op de schaal van melkveebedrijven geloof ik veel minder. Het is best denkbaar dat een aantal verwerkers, Cono bijvoorbeeld, ooit grenzen gaat stellen aan waar melkveehouderijen hun melk van betrekken. Ik moet het overigens nog zien. Maar ik geloof niet dat alle verwerkers dat gaan doen. Een aantal zal zich van het imago van de sector weinig aantrekken.

En daarmee zit de melkveehouderij in een spagaat, die recent in het parlement ook helder was terug te vinden. Grote bedrijven zijn slecht voor het imago van de sector. De overheid wil niet ingrijpen of weet niet hoe. De sector ziet het probleem ook, maar weet evenmin hoe grote bedrijven voorkomen kunnen worden. En de verwerkers kunnen wel iets, maar gaan het niet doen.

Laatste reacties

  • joannes

    Wat me opvalt is het startpunt van deze vraag? Men gaat uit van ¨het bedrijf¨! Agrarische bedrijven zijn naast bedrijven vaak ook diegene die landschaps beheer uitvoeren, in de regel geleid worden in familie verband en die families vormen samen weer een plattelands cultuur. Wanneer bedrijven buiten de familie grenzen groeien zullen er veel maatschapplijke verstoringen in de plattelands cultuur plaatsvinden. Persoonlijk kan ik me de ambities van de boeren wel voorstellen om in plaats van veeverzorger/ ondernemer naar manager/ ondernemer te groeien maar dat zal dan ten koste gaan van de familiebedrijven en de plattelands cultuur. En dat in een land wat al jaren prijsdruk kent en aan chronische overproductie lijdt met alle gevolgen van dien. Het kan volgens mijn niet zo zijn dat de ambitie van enkele een hele cultuur kan bedreigen. Laat deze heren hun ambitie in een ver weg land uitvoeren waar nog behoefte is aan agrarisch vakmanschap. In Nederland maken ze meer kapot dan ze zich nu realiseren. De strategie van een koekoeksjong moet herkend worden en in mijn beleving gestopt worden in het belang van de plattelands cultuur.

  • Mels

    Laat de markt het maar regelen,ze zullen in Nederland echt zelf moeten melken omdat melkers simpelweg te duur zijn,als je goed rekent kan je de melker wegsturen en minder koeien melken en net zoveel overhouden.

Of registreer je om te kunnen reageren.