Het wordt straks heel anders bij ons op de boerderij. Hanna is nu nog mijn maatje, maar dat mist onze zoon en bedrijfsopvolger Hans. Zijn vrouw Tessa wil een baan.
”Ik bemoei me liever niet met de boerderij. Dat belemmert mijn carrièremogelijkheden”, zegt ze.
Wij zwijgen als we dit horen, maar als we samen zijn, zeg ik tegen Hanna: ”Daar moet ik aan wennen. Wij zijn thuis een hecht koppel. Voelen ons beide verantwoordelijk. We nemen samen beslissingen. Dat is niet zo als je allebei je eigen weg gaat. Wij zijn sparringpartners. De keukentafel is de plek waar alles wordt besproken en besloten.”
”Boer zijn is veel prettiger als je het samen doet”, is Hanna het met me eens. ”Dat wil ik de jongelui toch even meegeven.” Ze belt meteen Hans.
Die lacht onze bezwaren weg. ”In Texas bemoeit Tessa zich nergens mee. Dat is maar beter ook. Als je samen op de boerderij werkt, wordt het leven wel heel beperkt. Eén van beide moet een baan buitenhuis hebben. Dat brengt naast inkomen leven in de brouwerij. Je krijgt heel andere gesprekken. Ik moet er niet aan denken dat Tessa overal over mee zou praten.”
”In Holland is dat toch wel gebruikelijk”, probeert Hanna, ”Boerinnen hebben hier soms een zwaardere stem dan de boeren. Ze hebben vaak een uitstekend inzicht. Twee weten meer dan één. Je vult elkaar aan.”
Hans reageert kort en duidelijk: “Dat is een achterhaald standpunt. Je isoleert je. De boeren in Holland praten bijna altijd over de boerderij en wat er mee samenhangt. Dat is me al opgevallen. Dat wil ik niet. Ik wil breder leven. Ik ben een wereldburger, geboren in Holland. Dat willen wij ook onze ook kinderen meegeven. Ze moeten over de grenzen heen blijven kijken. Niets is benauwender dan altijd die boereninteeltgesprekken.”
Hanna legt wat verslagen de telefoon neer: ”Hij kijkt er totaal anders tegenaan. Hij vindt ons, geloof ik, maar bekrompen.”
Het is goed dat Hanna dit gesprek voerde. Ik had hem wel willen vragen waarom zijn kinderen dan zo nodig in Holland opgevoed moeten worden. Ik doe het niet. Soms is zwijgen goud, heb ik in de laatste weken geleerd.