439 x bekeken

Productschap Tuinbouw heeft zijn tijd gehad

De uitslag van de ondernemerspeiling is vernietigend voor het Productschap Tuinbouw (PT), meent Jos de Boer, voorzitter van de NVAF (Nieuwe Vrije Agrarische Federatie). "Het PT moet nu stoppen en inzien dat het zijn tijd heeft gehad," aldus De Boer.

Zoals verwacht, wil het grootste gedeelte van de heffingsbetalers het heft in eigen hand nemen en op eigen kracht ondernemen zonder daarbij gehinderd te worden door de verplichte collectiviteit. Dat blijkt uit de PT ondernemerspeiling. Het Productschap Tuinbouw heeft naar aanleiding van de eerste resultaten, een uiterst vaag persbericht gepubliceerd. De ene alinea spreekt de andere tegen en cijfers worden merkwaardig tot zelfs ongeloofwaardig geïnterpreteerd.

De NVAF ontving naar aanleiding van de ondernemerspeiling veel reacties. Kwekers waren boos op PT omdat ze een eenvoudige JA/NEE peiling hadden verwacht. In plaats daarvan moesten ze deelnemen aan een uitgebreide suggestieve enquête.

Ondanks de suggestieve vraagstelling is de uitslag van de enquête vernietigend voor PT. Bestuurders binnen PT, met waarnemend voorzitter Bruggeman (vakbondsman) voorop, willen echter van geen wijken weten en zien al deze negatieve informatie als basis voor een toekomst voor PT. Wij vinden dit schofferend richting alle deelnemers. PT moet nu stoppen en inzien dat het zijn tijd heeft gehad.

Volgens het PT zouden er nog kansen liggen op het gebied van het voorkomen van plantenziekten. Echter feiten uit het verleden hebben bewezen dat een Productschap daar niets aan kan doen. Het in stand houden van de Productschappen geeft een schijnzekerheid. Heeft het Productschap bijvoorbeeld de uitbraak van de Ehec-bacterie kunnen voorkomen? Nee. Heeft PT kunnen voorkomen dat Rusland regelmatig haar grenzen sloot voor Nederlandse agro-producten? Nee.

Bij dit soort calamiteiten is het gebruikelijk dat er op regeringsniveau (ministers) wordt onderhandeld. Landen ervaren het vernederend als er een voorzitter van één of ander Productschap komt onderhandelen.

Voor de voedselveiligheid hebben wij in Nederland immers de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA). De VWA heeft als kerntaak het toezicht houden bij bedrijven en instellingen op de naleving van wetten en voorschriften. Hieronder valt per 1 januari 2012 ook de Plantenziektekundige Dienst.

Om voorsprong op het gebied van onderzoek te houden, dienen opdrachten van onderzoeken vanuit het bedrijfsleven zelf te komen. Telers en handelaren zoeken elkaar op om bepaalde onderzoeken te laten uitvoeren. De uitkomsten van het onderzoek blijven binnenskamers en zijn dus niet toegankelijk voor concurrenten zoals nu via PT wel het geval is.

Dit geldt bijvoorbeeld ook voor de Coördinatoren Effectief Middelen Pakket. Van deze dubbele taken die het Productschap naar zich toe heeft getrokken moeten we af. Er moet meer duidelijkheid komen wie waar verantwoordelijk voor is. PPO vindt het natuurlijk prima dat zij apart voor elke sector het onderzoek mag doen voor de toelating van bestrijdingsmiddelen. Maar dat kan veel effectiever. De NVAF wil het simpel houden en roept al jaren dat de toelating voor bestrijdingsmiddelen éénvoudig gesplitst kan tussen Food en Non-Food. Dus niet apart voor elke gewas. Dan ligt ook de kerntaak van de bestrijdingsmiddelenfabrikanten - onderzoeken of producten voldoen - weer bij deze fabrikanten, waar ze ook thuishoren. Onafhankelijke brancheorganisaties zullen dan hierin kunnen meedenken.

Dat het PT nog denkt te kunnen moderniseren is als mosterd na de maaltijd. In 2004 heeft de NVAF zeer kritische geluiden laten horen en de pijnpunten bij de Productschappen aangegeven. Deze aanbevelingen werden compleet genegeerd. Het PT zegt dat de heffingen de afgelopen jaren zijn gedaald, maar dit is slechts gedeeltelijk juist. In diverse sectoren wordt er nu rechtstreeks aan organisaties betaald zoals aan de Bloembollenkeuringsdienst. Bovendien is het Productschap Tuinbouw de enorme reserves (lees: uw geld) aan het opmaken. Deze reserves hadden nooit geïnd mogen worden want ze lagen ver boven de wettelijke norm.

Inmiddels zijn, mede door de grote opkomst van het internet, de bedrijfsontwikkelingen zo snel gegaan dat de agrarische sector veel kansen ziet om op eigen benen te staan. De consument heeft behoefte aan een agrarisch “gezicht”. Dat biedt ondernemers kansen om bijvoorbeeld het personeel meer aantrekkelijke banen te bieden. Bedrijven gaan zich profileren in plaats van zich te concentreren op alleen de productie zoals jarenlang door de productschappen en de brancheorganisaties is gepropageerd.

Bij afschaffen van de Productschappen zijn we verlost van het Tuchtrecht wat regelmatig wordt ingezet om agrariër te dwingen zich aan de collectiviteit te houden. Zelfs op de AOW van ondernemers, die hun leven lang hard hebben gewerkt, wordt beslag gelegd.

Het wordt tijd voor echt ondernemerschap in vrijheid.

Jos de Boer is voorzitter van de NVAF (Nieuwe Vrije Agrarische Federatie)

Of registreer je om te kunnen reageren.