186 x bekeken

'Ook supermarkten moeten antibioticagebruik aanpakken'

Christel Labee
Het gebruik van antibiotica in de veehouderij bedreigt de voedselveiligheid. Daarom moeten ook de supermarkten in actie komen, vindt Wouter van der Weijden.

In kippen- en varkensvlees en zelfs in groenten worden de laatste jaren steeds meer bacteriën aangetroffen die resistent zijn tegen antibiotica. Het gaat vooral om stafylokokken (MRSA), campylobacter en zogenaamde ESBL-bacteriën.

Reeds 94 procent van het kippenvlees is besmet met ESBL. Resistente bacteriën vormen een bedreiging voor de gezondheid van de veehouder en de consument. Worden deze in het ziekenhuis opgenomen, dan kunnen zij zelfs medepatiënten en verplegend personeel besmetten met een onbehandelbare bacterie. Deze bacteriën horen dus niet thuis in voedsel.

De bacteriën zijn deels afkomstig van patiënten die in buitenlandse ziekenhuizen hebben gelegen en deels uit de Nederlandse veehouderij, waar het gebruik van antibiotica de laatste tien jaar sterk is toegenomen. Dat probleem wordt inmiddels erkend door de overheid, de vee- en vleessector en de KNMvD.

Het vorige kabinet heeft een doel gesteld van 50 procent reductie in 2013. Staatssecretaris Bleker dreigt dat hij – als de doelstelling niet wordt gehaald – de verkoop van antibiotica zal weghalen bij de dierenartsen.

Dat dreigement kan helpen, maar de diergeneesmiddelensector heeft al bezwaar gemaakt. Daar is men kennelijk zelf resistent geworden; tegen maatschappelijke kritiek. Experts betwijfelen of de 50 procent reductie zal worden gehaald. En dan te bedenken dat 50 procent lang niet genoeg is om het probleem op te lossen.

Als overheid en sector te weinig doen, wordt het tijd dat de supermarkten in actie komen. Zij zijn wettelijk verantwoordelijk voor de veiligheid van de levensmiddelen in hun schappen.
De laatste jaren hebben zij met kiloknallers geconcurreerd op prijs. Dat is kortzichtig. Ze kunnen beter gaan concurreren op voedselveiligheid.

Komen supermarkten niet in beweging, dan ligt er een taak voor de Consumentenbond of Tros Radar. Zij kunnen supermarkten eenvoudig onder druk zetten: neem steekproeven van kippen- en varkensvlees en groenten, laat ze op resistente bacteriën onderzoeken en maak openbaar welke supermarkten slecht en welke goed scoren. Dat zou de hele voedselketen activeren om in hoog tempo orde op zaken te stellen. De goeden hoeven dan niet meer te lijden onder de kwaden.

Milieuorganisaties hebben met zulke ’naming and shaming’ resultaat geboekt toen het ging om residuen van bestrijdingsmiddelen in groente en fruit. Mede daardoor zijn Nederlandse groente en fruit enkele jaren geleden zelfs aanbevolen door Greenpeace Duitsland. Het zou aardig zijn als Nederlands vlees over een paar jaar wordt aanbevolen door Duitse consumentenorganisaties.

Wouter van der Weijden is van de Stichting Centrum voor Landbouw en Milieu

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.