79 x bekeken

Weinig comfortabel, maar wel werkbaar

Ondanks alle onduidelijkheid over de uitslag van de PS-verkiezingen en de gevolgen daarvan, valt één ding met zekerheid vast te stellen: het zijn níet de verkiezingen van de megastallen geworden, hoezeer de PvdD dat ook had gehoopt.



De partij maakte veel werk van dit thema, maar de kiezers kozen anders.

Het kabinet had een meerderheid voor de gedoogcoalitie in de Senaat tot inzet gemaakt van de verkiezingen. In die opzet is het geslaagd: provinciale thema’s zijn totaal overvleugeld door de nationale machtsvraag. Of dit ook het door Rutte gewenste resultaat heeft opgeleverd, blijft echter nog onduidelijk.

De PVV heeft weliswaar fors gewonnen, en Ruttes eigen VVD ook licht, coalitiepartner CDA kreeg opnieuw een dreun, hoewel die wat minder zwaar uitviel dan menig christen-democraat van tevoren had gevreesd. Of zoals staatssecretaris Henk Bleker (landbouw) vaststelde: ”Het had slechter gekund.”



Wel werkbaar

Op basis van de voorlopige uitslag zal het erom hangen: de coalitie komt vermoedelijk uit op 37 zetels in de Senaat, en zou met de ene SGP-zetel erbij al een krappe meerderheid kunnen bereiken. Comfortabel is dat niet, maar wel werkbaar.

Als dit scenario inderdaad uitkomt zullen veel boeren en tuinders opgelucht ademhalen: zij zijn tot nu toe redelijk tevreden over het optreden van het kabinet, dat het goed voorheeft met ondernemers, en met staatssecretaris Bleker in het bijzonder.

Tegelijk kan worden geconstateerd dat het CDA, boerenpartij bij uitstek, in alle provincies fors terrein heeft verloren. Waren de christen-democraten tot nu toe in acht van de twaalf provincies de grootste partij, nu is dat er nog maar één; Overijssel ontpopt zich als laatste bastion van het CDA, dat daar overigens ook een derde van de kiezers kwijtraakte.

Tekenend voor de tanende populariteit van het CDA op het platteland is dat het ook in de gemeente Dinkelland, waar Bleker in de campagne de versoepeling van Natura 2000 aankondigde, een derde van zijn aanhang verloor. In het stedelijke Westen is die achteruitgang al langer gaande. In Noord-Holland wisten de christen-democraten nauwelijks meer dan 5 procent te behalen, en zijn ze nog maar twee keer zo groot als de PvdD.

Gevolgen

De gevolgen voor het provinciaal bestuur hoeven op voorhand niet al te groot te zijn; in de meeste provincies beschikken de traditionele ’grote drie’, VVD, CDA en PvdA, nog altijd over een (zij het slinkende) meerderheid; breed samengestelde colleges zijn eerder regel dan uitzondering. Die colleges kunnen zich dan buigen over de megastallen, die punt van controverse blijven.

Toch moet de gestage uitholling van het CDA de agrarische sector zorgen baren; de onderlinge lijntjes zijn van oudsher kort. Bovendien lijkt de neergang in de partij nog niet gestopt. De verdeeldheid over de deelname aan de coalitie is onverminderd groot, en een nieuwe partijleider nog niet gevonden.

Inmiddels gaan stemmen op om Bleker als nieuwe leider aan te wijzen. Dat lijkt gezien zijn positie in het kabinet een riskante keuze. Tevens heeft de partij op korte termijn een nieuwe voorzitter te kiezen. Die staat voor de zware taak de eenheid in de partij te bewaren en de weg naar boven te vinden.

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.