Redactieblog

732 x bekeken

Weersverzekering: kwestie van wikken en wegen

Na de 8,45 miljoen euro in 2010 stelt de overheid dit jaar 10,6 miljoen euro subsidie beschikbaar voor de brede weersverzekering. De belangstelling was in 2010 zeer gering, hoewel telers 60 procent van de premie vergoed krijgen. Aanbieders hebben de verzekeringen nu aantrekkelijker gemaakt. De verschillen tussen de verzekeraars zijn groot.

De brede weersverzekering was vorig jaar niet populair. Slechts 486 ondernemers sloten een brede weersverzekering af. Met een gezamenlijk subsidiebedrag van € 3.239.752 werd nog geen 40 procent van de beschikbare 8,45 miljoen euro subsidie benut. Het geld dat niet gebruikt is, gaat terug naar Brussel en is de Nederlandse landbouw dus kwijt.

De geringe belangstelling kwam mede doordat de verzekering pas laat werd toegelaten door het ministerie van landbouw. Hierdoor waren er slechts enkele weken om de verzekering af te sluiten. Telers moeten uiterlijk 15 mei bij de gecombineerde opgave aangeven dat ze een brede weersverzekering afsluiten, om in aanmerking te komen voor de subsidie. Veel boeren bleken het risico zelf te willen dragen. Met het huidige aanbod, dat aantrekkelijker is voor telers, doen ondernemers er goed aan om verzekeren te overwegen.

Agriver verzekerde vorig jaar de gewassen bij 160 agrariërs. ”We kregen 36 schademeldingen en bij ongeveer tien telers is de schade uitgekeerd”, vertelt Marien Boersma van Agriver. In veel gevallen kwam de schade niet boven het eigen risico uit, of bleek de schade niet aan de norm voor de verzekering te voldoen, zoals het aantal millimeters regen. Dit kwam ook bij andere verzekeraars voor.

Vereinigte Hagel sloot 121 verzekeringen af voor een verzekeringspremie van 2 miljoen euro. ”We hebben 47 schademeldingen gehad in 2010. Het ging vooral om droogteschade en waterschade. Bij 36 ondernemers werd de schade ook uitgekeerd. Dit gebeurde verspreid over het hele land; Flevoland, Haarlemmermeer, Walcheren, Overijssel en West-Brabant”, aldus Jan Schreuder van Vereinigte Hagel.

Bij Onderlinge Weerschade Verzekering (OWV), een initiatief van LTO, Rabobank en Achmea, hadden tachtig ondernemers een verzekering afgesloten. ”27 bedrijven hebben een schade gemeld en in elf gevallen zijn we gekomen tot een uitkering”, zegt Gert Jan van Dijk van OWV.

De akkerbouwers in de Achterhoek die door extreme neerslag miljoenenschade opliepen, waren niet verzekerd. ”Als ze verzekerd waren geweest, was de schade wel vergoed omdat ze ruim aan de neerslagnormen voldeden. Ook al liep het water uit de sloot op het perceel, als de neerslagnorm was gehaald zou de schade vergoed worden”, aldus de verzekeraars.

Voor de percelen aardappelen die met name in het Zuidwesten niet geoogst konden worden, is het de vraag of de schade vergoed zou worden. Hiervoor moet de neerslagdrempel van 70 millimeter in 24 uur bij OWV en Agriver of 50 millimeter bij Vereinigte Hagel behaald zijn. Ook de schade die ontstond door vorst omdat de aardappelen in december nog in de grond zaten, is bij de verzekeraars niet gedekt. Bij alle verzekeraars loopt de vorstdekking voor aardappelen tot 1 november.

Voor komend jaar hebben aanbieders de verzekering aantrekkelijker gemaakt. De periode waarin telers de verzekeringspremie moeten voorschieten voordat ze de subsidie terugkrijgen wordt verkort en telers hebben meer keuzemogelijkheden voor het eigen risico. ”Telers kunnen eerst het risico voor hun bedrijf inschatten en daarna hier een passende verzekering bij zoeken”, aldus Schreuder.

Bij OWV kunnen telers per perceel kiezen hoeveel eigen risico ze willen dragen: een hoger eigen risico betekent een lagere premie en een lager eigen risico betekent eerder uitkering van eventuele schade. De maximale uitkering voor schade door extreme neerslag of droogte is verhoogd van 25 naar 70 procent bij een eigen risico van 30 procent.

Ook zijn de drempelwaarden voor extreme neerslag en droogte vereenvoudigd. ”Voor alle gewassen en grondsoorten geldt een schadedrempel van 70 millimeter regen binnen 24 uur, 85 millimeter in 48 uur of 100 in vier dagen. De schadedrempel voor droogte ligt op zandgrond bij een neerslagtekort van 252 millimeter, bij kleigrond moet het neerslagtekort minimaal 317 millimeter zijn voordat iemand in aanmerking komt voor schadevergoeding”, legt Van Dijk uit.

Voor droogteschade in zomergranen geldt een droogtedrempel van 240 millimeter op kleigrond en 190 millimeter op zandgrond. Agriver heeft dezelfde droogtenormen. Voor granen geldt de droogtenorm niet zo strikt: telers die verwachten 30 procent schade aan hun gewas te hebben, kunnen dit melden. Deze schade is wat lastiger in verband met zonnebrand. Vereinigte Hagel heeft als droogtenorm 250 millimeter voor alle grond.

OWV biedt de mogelijkheid om maximaal twee gewassen in het bouwplan niet te verzekeren. ”Hiervoor moet per gewas wel een premieheffing van 10 procent op de totale premie worden betaald”, legt Van Dijk uit. Hierdoor kan het aantrekkelijker zijn om bijvoorbeeld graangewassen toch mee te verzekeren.

Agriver heeft de verzekering eveneens aangepast. De brede weersverzekering kan worden uitgebreid met een extra hagelverzekering en een extra waterschadeverzekering, die gezamenlijk de klimaatpolis vormen. ”Via de brede weersverzekering wordt maximaal verzekerd, waarbij de subsidie wordt gegeven. Om het eigen risico te verlagen en de uitkering te verhogen kan een extra hagelverzekering en waterschadeverzekering worden afgesloten”, zegt Boersma.

Vereinigte Hagel heeft de polis nauwelijks aangepast. Bij deze verzekeraar was maatwerk vorig jaar al mogelijk. Het eigen risico voor waterschade is verhoogd van 10 naar 20 procent, maar Vereinigte Hagel houdt het laagste eigen risico. Vereinigte Hagel is de enige verzekeraar die Europees opereert. ”Daardoor hebben we risicospreiding en hoeft een ondernemer bij ons niet alle gewassen te verzekeren. Ook hebben we hierdoor gegarandeerde volledige uitkering van de schade.”

Een goede vergelijking maken tussen de verzekeringen is lastig, vanwege de grote flexibiliteit van het aanbod. De ene verzekering is goedkoop maar sober, de ander biedt lagere drempelwaarden en grotere schade-uitkering, maar hier zijn de premies hoger. De ondernemer kan kiezen wat hij wil. Bij OWV kan een ondernemer zelf een offerte samenstellen via internet, om de mogelijkheden inzichtelijk te krijgen. Vast staat dat de overheid met de ruime subsidieregeling de verzekering krachtig ondersteunt.

Overheid keert niet meer uit

Na de miljoenenschade door wateroverlast in 1998 en 2002 en de meer recente vorstschade in prei is in 2010 de brede weersverzekering in gebruik genomen. De overheid heeft aangegeven niet meer bij te dragen aan schade door extreem weer: de sector moet het zelf oplossen.

Als er onvoldoende belangstelling is voor de verzekering, zal deze stoppen. Verzekeraars bepalen dit zelf. De overheid ondersteunt de verzekering met subsidie, die voor 75 procent afkomstig is uit Brussel. In het Europese landbouwbeleid is tevens een regel opgenomen dat er bij extreme omstandigheden extra staatssteun mag worden gegeven aan getroffen telers.

De brede weersverzekering dekt schade aan gewassen door regen, droogte, vorst, sneeuwdruk, ijzel, storm, hagel, erosie als gevolg van wateroverlast en brand door blikseminslag.

In Nederland zijn er vier aanbieders. Agriver, fruitteeltverzekeraar OFH, Onderlinge Weerschade Verzekering (OWV) en Vereinigte Hagel. OWV is een initiatief van LTO Nederland, Achmea en de Rabobank. Deze boden eerder waterschadeverzekering Aquapol aan.

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.