171 x bekeken 1 reactie

'Luister bij landbouwproductie naar natuurlijke behoeften'

De landbouw wil maar blijven groeien. Boeren en tuinders zouden er beter aan doen natuurlijke behoeften te laten spreken, zegt Wil Braakman. Er is meer aandacht nodig voor lokale productie.

We weten dat groei natuurlijke grenzen heeft. Toch willen we in de landbouw meer van de gewassen vergen dan ze van nature kunnen opbrengen, door veel meststoffen en chemicaliën te gebruiken. Hoewel ziekten en plagen niet zijn te voorkomen, gaat de grote meerderheid er toch nog mee door. Deze keuze hangt af van inzicht, sociale invloed, gedragspatronen, leerstelligheden, het op ’zeker’ willen exploiteren. Toch zijn de ervaringen dat dit niet altijd lukt en dit onhoudbaar is uit de optiek van duurzaamheid.

Bij de nieuwe plannen voor het Europese landbouwbeleid (GLB) geldt: als vergroening en duurzaam boeren en tuinieren meer zal samengaan, wordt dat beloond. We weten dat groei natuurlijke grenzen heeft. Meer produceren in plaats van natuurlijke behoeften laten spreken en als basisbeleid hanteren, heeft geleid tot over-globalisering, verspilling van voedsel, lang transport en bewaarkosten. Dit leidt tot een onnodig hogere kostprijs dan bij het werken met meer lokaal voedsel.

In Duitsland behoort drijfmest bovengronds te worden uitgereden om het bodemleven niet te schaden. In Nederland moet het worden geïnjecteerd om de uitstoot van stikstof niet te hoog te laten oplopen. Als de mest van goede kwaliteit is en in kringlopen wordt gewerkt, is er natuurlijk geen probleem om het bovengronds uit te rijden.

Het braak laten liggen van grond, zoals in de voorstellen van het GLB, lijkt mij onverstandig. Grond kan zich altijd door gewassen verrijken. Het zijn de combinaties en werkwijzen die daarin bepalend zijn om veel winst met zich mee te brengen.

Een prachtig voorbeeld is het bericht in de laatste Nieuwe Oogst over de ketenorganisatie Bionext. Staatssecretaris Henk Bleker heeft aldaar gezegd dat biologisch ondernemen volwassen is geworden en de overheid daarom deze verduurzaming zal blijven steunen.

Na de oorlog is landbouwsubsidie ontstaan voor het zeker stellen van voedsel. Ondanks het feit dat ik mij daarin kon vinden, was het ook protectie. Protectionisme mag worden afgewogen, als meer gericht lokaal zal worden geproduceerd en er een gerichte bestemming vooraf wordt opgebouwd. Daar kunnen we de supermarkten op aanspreken. Zelf nemen ze te weinig initiatieven. En laten wij beseffen dat wanneer een investering niet het rendement oplevert dat je verwacht, het een indicatie is dat je aanpak verkeerd is.

Vijfentwintig jaar geleden heb ik gepleit om ook een wortel, aardappel en/of ui in het Max Havelaar-model op te nemen. De standsorganisaties zagen dit helemaal niet zitten. En u weet wat nu de prijzen van uien en aardappelen zijn: om te huilen. Toch is dit eenvoudige voorwaardenconcept van Fair Trade, net als Max Havelaar, waardevol. Het zou bij de huidige enorme lobbyactiviteiten kunnen worden ingebracht.

Het is ook geschikt voor elke ondernemer om meer vooraf bestemming te vinden van zijn producten. Dit sluit aan bij de mening van SP-Kamerlid Henk van Gerven om een verbod op de verkoop van producten met verlies te bewerkstelligen. We zijn van elkaar afhankelijk. En onrecht heerst nog, maar er kan recht worden gedaan.

Wil Braakman uit Schagen is tuinder en agrarisch adviseur.

Foto

Eén reactie

  • no-profile-image

    Wil Braakman. Ik kan het net bewijzen, maar heb het gevoel dat de specialisatie en daarmee samenhangende monocultuur de landbouw meer kost dan het op levert. Ik zeg niet in fysieke opbrengst maar in geld, omdat er steeds meer input nodig is omeen gezondgewas van hoge kil opbrengst te genereren en om de bodemvruchtbaarheid op peil te houden

Of registreer je om te kunnen reageren.