Home

Achtergrond 2551 x bekeken 6 reacties

Crisis politieke puzzel voor Hogan en Van Dam

De Europese landbouwministers hebben verlanglijstjes ingeleverd voor een maatregelenpakket om de crisis in de varkenshouderij en de zuivel te bezweren. Staatssecretaris Van Dam moet daaruit een politiek haalbaar en betaalbaar pakket destilleren, samen met Europees landbouwcommissaris Phil Hogan.

Moed, daadkracht en effectiviteit. Dat hebben de Europese landbouwministers nodig als ze volgende week weer bijeenkomen om te praten over de belabberde marktsituatie in de zuivel en de varkenshouderij. Het is de Poolse landbouwminister 
Krzysztof Jurgiel die deze termen gebruikt in zijn voorstellen voor een nieuw pakket aan maatregelen, waarover de Europese landbouwministers volgende week in Brussel vergaderen onder voorzitterschap van staatssecretaris Martijn van Dam (Economische Zaken).

De voorstellen bevatten een reeks aan mogelijke maatregelen. De vaakst terugkerende elementen in de voorstellen zijn:

  • maatregelen om tot een (vrijwillige) beperking van de zuivelproductie te komen, eventueel gestimuleerd met subsidie;
  • een verplichte herkomstetikettering voor zuivelproducten;
  • verhoging van de interventieprijzen;
  • verlenging en uitbreiding van de private opslagregeringen (in de zuivel en de varkenshouderij);
  • versterking van de positie van de boeren en tuinders in de levensmiddelenketen;
  • de instelling van een Europese marktmonitor voor varkensprijzen, vergelijkbaar met de Milk Market Observatory;
  • de versterking van de export van zuivel en varkensproducten (onder andere door meer politieke inzet om de markt naar Rusland open te krijgen) en
  • een nieuw pakket aan noodmaatregelen, vergelijkbaar met dat van het afgelopen najaar.

Eind vorig jaar trok de Europese Commissie €500 miljoen uit, dat voor een groot deel door de lidstaten naar eigen inzicht kon worden ingezet.

De meeste lidstaten zijn het erover eens dat het noodpakket nauwelijks zoden aan de dijk heeft gezet, terwijl ondertussen de marktsituatie nog is verslechterd. Innovatieve nieuwe instrumenten zitten er niet tussen die nieuwe voorstellen.

Subsidie veehouders

De Franse landbouwminister Stéphane Le Foll komt tot meer concrete en uitgewerkte voorstellen, in tegenstelling tot de meesten van zijn collega's. Een van de Franse voorstellen is een subsidieregeling van 10 cent per kilo melk voor melkveehouders die afzien van productie van melk, met een minimum van €500 per boer. Dat voorstel zou pas moeten worden ingevoerd als een vrijwillige beperking van de productie niet werkt. Om tot productieafspraken te komen, zouden melkveehouders tijdelijk een uitzondering kunnen krijgen van de regels voor mededinging. Afspraken tussen marktpartijen over productiebeperking om de markt te beïnvloeden, zijn in principe niet toegestaan.

Fransen willen weer quotering

De Fransen opteren terugkeer naar een soort quotering
systeem, inclusief een superheffing - te betalen door de zuivelondernemingen die meer melk verwerken dan ze vorig jaar deden. De Luxemburgse landbouwminister Fernand Etgen vindt dat een niet-begaanbare weg. Als een van de weinigen spreekt Ettgen bij zijn voorstellen niet alleen uit wat hij wél wil, maar ook wat hij zeker níet wil. Hij verzet zich uitdrukkelijk tegen quotering, een verplichte herkomstetikettering voor zuivel en het aanwenden van de crisisreserve voor extra maatregelen.

Als de Europese Commissie de crisisreserve zou willen aanspreken voor een noodpakket, dan zou dat een korting betekenen op de inkomenssteun voor de Europese boeren. Dat wil Ettgen niet, en hij staat daarin niet alleen.

Frankrijk wil een verhoging van de interventieprijs

Verplichte herkomstetikettering

De opmerkingen van Ettgen over verplichte herkomstetikettering van zuivel is een reactie op een voorstel dat van verschillende kanten wordt gedaan, in navolging van de Fransen. Gedachte achter de herkomstetikettering is onder andere dat consumenten hun producten zoveel mogelijk afnemen van lokale producenten. Er zijn lidstaten die daarvoor zelfs een verplichting willen invoeren, gecombineerd met subsidies voor transport van lokaal geproduceerde melk naar lokale verwerkers.

De Fransen willen ook een verhoging van de interventieprijs voor zuivel, een lang gekoesterde wens van Frankrijk. Daar is zeker geen eenstemmigheid over. De Finse landbouwminister Kimmo Tiilikainen stelt dat verhoging van de interventieprijs in de zuivel er in het ergste geval toe leidt dat de efficiëntste producenten hun productie verhogen, waardoor de marktsituatie alleen maar zou verslechteren.

De Franse landbouwminister Stéphane Le Foll, links naast EU-commissaris Phil Hogan, wil melkproductie beteugelen middels subsidie.
De Franse landbouwminister Stéphane Le Foll, links naast EU-commissaris Phil Hogan, wil melkproductie beteugelen middels subsidie.

Afrikaanse varkenspest

De meeste landen zijn het wel eens over de versterkte inzet die moet komen om de Europese zuivel- en varkensproducten over de grens te brengen. De Europese Commissie moet er meer aan doen om handelsbelemmeringen weg te nemen - inclusief de door de Europese Unie als disproportioneel en onterecht beschouwde Russische invoerbeperkingen, vanwege de uitbraak van Afrikaanse varkenspest. In verband daarmee zou extra steun moeten komen voor varkenshouders in de getroffen regio’s, bepleit de Poolse landbouwminister. Voor de melkveehouders bepleit Polen een vrijstelling van de betaling van de superheffing.

Een aantal lidstaten vraagt de mogelijkheden van staatssteun voor de landbouw te vergroten. Aan de steun die lidstaten kunnen geven aan boeren zijn beperkingen opgelegd door de Europese regelgeving. Volgens een aantal lidstaten (onder andere Frankrijk) kan dat maximale bedrag worden opgerekt.

Het is aan staatssecretaris Van Dam en Europees landbouwcommissaris Phil Hogan het door de ministers gemaakte huiswerk te bundelen en te bezien wat er uit die voorgestelde maatregelen als politiek haalbaar, betaalbaar en passend binnen de bestaande regelgeving kan worden uitgevoerd.

Nederland levert geen voorstel

Tijdens de vergadering van de landbouwministers van de Europese lidstaten in februari kregen de ministers huiswerk mee. Ze konden tot 25 februari voorstellen indienen. Europees commissaris Phil Hogan zal samen met voorzitter Martijn van Dam bekijken welke maatregelen politiek haalbaar zijn, passen binnen het Europees landbouwbudget en vallen binnen de kaders van het Europees landbouwbeleid.

Het merendeel van de 28 lidstaten heeft voorstellen ingediend. 
Nederland niet. Martijn van Dam vindt het niet passen bij zijn rol als voorzitter om met eigen voorstellen te komen. Opvallend is dat ook de Duitse landbouwminister geen voorstellen heeft gedaan, blijkt uit een inventarisatie van de stukken die inmiddels openbaar zijn gemaakt.

Behalve Nederland en Duitsland hebben ook Denemarken en Cyprus geen openbaar gemaakte bijdragen geleverd.

Laatste reacties

  • smi062971

    kortom, omdat je voorzitter bent houd je gewoon je mond maar dicht ??
    geen voorstellen, geen ideeen en zeker geen eisen.!!

  • Klaasvaak

    Dus we schieten er niets mee op.

    Misschien moet van dam over heel Europa fosfaatrechten invoeren en direct 4% afromen. Is direct 4% minder melk.

  • Peerke1

    Gewoon het heilige melkquotum moeten laten en eerlijkheidshalve opnieuw invoeren. Helaas allemaal weggegooid geld en tijd.

  • leftturn

    Ook maar Europese quotering varkens vlees productie dan? Vreemde eenzijdige focus op melk.
    Alleen lange termijn maatregelen, geen ruimte voor individuele landen. Leidt tot willekeur, en in NL krijgen we sowieso niets.
    Conclusie mag zijn dat voorgaande maatregelen absoluut niet gewerkt hebben. Wellicht zelfs verslechterd! Leer hier eens van.

  • Zents beheer

    Allemaal voorstellen die leiden tot niets. Subsidie en eigen markt bescherming het aloude zuivel verhaal. Stuiptrekkingen van het Franse systeem dat niet met z'n tijd is meegegaan. Wat de Nederlandse positie betreft : tanden op elkaar, betere tijden breken aan. En koester uw afnemer (FRC) die maakt nu en in de toekomst het verschil. Rest alleen nog een taak voor de kamer om het gedrocht dat melkvee wet heet weg te stemmen of in elk geval flink aan te passen.

  • PIETER123

    Speelveld is wel anders in de EU nu met fosfaatrechten in Nederland.Waarom geen voorstel dat dez maatregel een ""vrijwillige bijdrage ""is om de melkproductie te verlagen. Dan moet er toch ook een potje met geld te vinden zijn in Brussel.

Laad alle reacties (2)

Of registreer je om te kunnen reageren.