Home

Achtergrond 2280 x bekeken

Mestverwerking in Oosten maakt inhaalslag

Dit jaar start een aantal grote installaties voor mestver­wer­king, in 2017 nog meer. Vooral in Oost-Nederland is een inhaalslag in capaciteit.

In 2016 komt er door het gereedkomen van 5 grote installaties 825.000 ton mestverwerkingscapaciteit bij, op basis van gemiddelden circa 2,5 miljoen kilo fosfaat. Dat blijkt uit een inventarisatie van grotere projecten die in de steigers staan. De grens ligt hier bij 50.000 ton per jaar.

Een aantal projecten heeft de financiering en/of vergunning nog niet rond, maar verwacht dat snel te hebben. Met een bouwtijd van minimaal een halfjaar en opstartfase zijn die op zijn vroegst begin 2017 operationeel. Het betreft nog 7 projecten die ruim 1,8 miljoen ton verwerken, goed voor 5,5 miljoen kilo fosfaat.

De techniek is geen probleem bij nieuwbouw. De financiering en het vergunningentraject werken nog wel vertragend. Foto: Henk Riswick
De techniek is geen probleem bij nieuwbouw. De financiering en het vergunningentraject werken nog wel vertragend. Foto: Henk Riswick

De overheid wil dit jaar 32,8 miljoen kilo fosfaat laten verwerken en 38,5 miljoen in 2017. In 2015 was dat circa 29 miljoen ton. De 9,5 miljoen kilo extra in 2 jaar tijd wordt dus met bijna alleen grote installaties ingevuld. Naast grootschalige mestverwerkers zijn er ook tientallen kleine verwerkers, verwerking van dikke fractie en export. In hoeverre dit opgeteld voldoende is, zal blijken uit de nieuwe inventarisatie van onder meer Bureau Mest Afzet (BMA), die nog moet komen.

Zuiden loopt ver voor op rest van Nederland

Dit jaar wordt de meeste capaciteit gebouwd in het Zuiden. Ook in het overzicht van bestaande verwerkers loopt het Zuiden ver voor op de rest van Nederland. Toch is er wel een inhaalslag. Als Greenferm in Apeldoorn (Gld.) dit jaar de poorten opent, neemt de capaciteit boven de rivieren met 350.000 ton of 1,1 miljoen kilo fosfaat toe. Volgend jaar staat verwerking gepland in Zenderen (Ov.), Groenlo (Gld.) en Varsseveld (Gld.), voor in totaal bijna 800.000 ton of ruim 2,4 miljoen kilo fosfaat.
Een andere meevaller is dat de biogasinstallatie in Heeten (Ov.) blijft draaien. Na een aantal overnames was de situatie lang onduidelijk, maar vooralsnog wordt daar 60.000 ton drijfmest verwerkt. Het aandeel mestverwerking dat zich in het Oosten bevindt, neemt door alle investeringen toe van 10% in 2015 naar 24% in 2017.

De invulling van het nieuwe beleid in Noord-Brabant wordt dit voorjaar duidelijk. Vooralsnog kunnen nieuwe grote bouwprojecten geen vergunning aanvragen.

Limburgse fabriek Merensteyn per maart in bedrijf

In het Zuiden is een van de meest concrete initiatieven Merensteyn van mestcoöperatie Mestac. In Ysselsteyn (L.) is de bouw van de fabriek nagenoeg klaar. De installatie gaat vanaf maart jaarlijks 100.000 ton mest verwerken. Oorspronkelijk zou voor 200.000 ton gebouwd worden, maar dat aantal kreeg Mestac niet ingetekend.
Ook ver is loonwerker Gerwin Peters in Odiliapeel (N.-Br.). Hij gaat 200.000 ton mest van 85 varkens- en melkveehouders verenigd in Mineralen Initiatief Coöperatie (MIC) verwerken. Dit gebeurt onder de naam Terramass. Peters zegt uiterlijk begin maart op te starten en gedurende het jaar richting maximale capaciteit te gaan.
Mestverwerking Sterksel begint binnen enkele maanden met de verwerking van mest in Sterksel (N.-Br.). Van de 9 productielijnen draaien er in maart drie. Afhankelijk van de financiering wordt de capaciteit uitgebreid tot maximaal 220.000 ton per jaar.

Onzekerheid of ze dit jaar kunnen gaan bouwen is er bij Bio Recycling De Kempen. Deze coöperatie wil in Bladel (N.-Br.) een verwerker bouwen voor 100.000 ton. In principe is alles geregeld, maar de provinciale bouwstop gooit roet in het eten.

Beweeg met de muis over de iconen voor het interview met Theo Coppens, voorzitter van coöperatie Bio Recycling De Kempen.

Greenferm Apeldoorn start eind 2016 met mestverwerking

In het midden en oosten van Nederland verwacht Greenferm Apeldoorn dit jaar nog aan de slag te gaan met de verwerking van 350.000 ton mest. De financiering is rond, het vergunningtraject bevindt zich in de eindfase en het inschrijven is gestart. De minimale starthoeveelheid is 225.000 ton, daarvan is nu 90.000 vastgelegd.

Groot Zevert in Beltrum (Gld.) vergist en hygiëniseert nu 100.000 ton vleesvarkensmest. Het bedrijf heeft plannen om dit om te zetten naar mestraffinage, om betere en efficiënte afzet van producten te krijgen. Voor de totale verwerking maakt het weinig verschil, want de vergunning staat niet meer capaciteit toe.

Nog 7 projecten gaan van start in 2017

Naast deze 5 projecten staan er nog 7 in de startblokken, maar die gaan 2016 niet meer halen. In het Zuiden zijn dat MACE, Comiva en Zitta Biogas Tilburg. Die laatste is het meest concreet en gaat dit jaar nog bouwen. Voor Oost-Nederland zijn de installaties van Twence, RMS en Biogas Achterhoek belangrijk. De laatste wil 90.000 ton mest vergisten en verwerken, maar wacht nog op een uitspraak van de Raad van State. Ook moet de financiering nog worden rondgemaakt. In het Noorden start Bio Energie Coevorden mogelijk in 2017.
Twence omvat een installatie voor het verwerken van 250.000 ton per jaar. LTO-Noord is betrokken bij het project en verwacht dat de installatie in de herfst van 2017 kan draaien. Als het meezit, wil de verwerker in het najaar beginnen met de bouw. Daar komen nog 7 tot 8 maanden bouwtijd bij en 2 maanden voor de opstart.

Buitenstaander is Duitse mestverwerker RMS

Een vreemde eend in de bijt is het Duitse RMS. Deze ontwikkelaar heeft in Duitsland al meerdere grote installaties voor mestraffinage draaien en wil dat concept kopiëren naar Nederland. Het meest concreet is het project in Groenlo. Hoewel de provinciale vergunningprocedures nog doorlopen moet worden en er protest is uit de omgeving, verwachten de Duitsers volgend jaar te kunnen bouwen voor 450.000 ton. Als Groenlo eenmaal draait, wil RMS ook in Venlo (L.) en daarna in Moerdijk (N.-Br.) een installatie neerzetten.

Dikke fractie verwerken

De komende jaren zal ook de verwerkingscapaciteit van dikke fractie verder toenemen. De grootste van Nederland is nu Mestverwerking Friesland, met een aanvoer van 170.000 ton dikke fractie. Het bedrijf heeft ambities om binnen 3 jaar door te groeien naar 400.000 ton per jaar.

Verwerking van dikke fractie. Een van de grootste partijen hierin is Mestverwerking Friesland, goed voor jaarlijks 170.000 ton. Foto: Mark Pasveer
Verwerking van dikke fractie. Een van de grootste partijen hierin is Mestverwerking Friesland, goed voor jaarlijks 170.000 ton. Foto: Mark Pasveer

Een grote slag wordt geslagen als de drooginstallatie bij afvalverwerker Sita in Roosendaal (N.-Br.) kan opstarten. Dit ZLTO-initiatief moet 100.000 ton dikke fractie per jaar gaan verwerken, net zoveel als Zitta Biogas Tilburg in 2017.

In tegenstelling tot investeringen in mestverwerking gaan deze procedures sneller. Bovendien zijn ze financieel eenvoudiger rond te maken. Daarom kunnen deze verwerkers sneller inspelen op veranderingen in de markt. Volgens enkele mestdeskundigen is er dit jaar weinig noodzaak om de capaciteit uit te breiden.

Boerderij nodigt u uit voor het Nationaal Mestcongres op dinsdag 8 maart 2016. Bent u er ook bij?

Of registreer je om te kunnen reageren.