Home

Achtergrond 7348 x bekeken 24 reacties

‘Ik wil de bio-industrie overbodig maken’

Jaap Korteweg, de ‘vegetarische slager’, wil het dier uit de voedselketen halen. Toch is het niet zijn doel veehouders brodeloos te maken, zegt hij.

Binnen drie weken had Jaap Korteweg, oprichter en directeur van de Vegetarische Slager, de € 2,5 miljoen binnen die hij nodig had voor de bouw van een heuse fabriek in Breda. De obligaties die hij hiervoor uitschreef via een soort van crowdfunding waren zo snel verkocht dat de inschrijvingstijd vervroegd kon worden afgesloten. Teken dat er veel animo is voor zijn initiatief bij in ieder geval een deel van de bevolking.

De Vegetarische Slager-fabriek komt in een oude fabriekshal en krijgt een capaciteit van 50 miljoen vegetarische maaltijdcomponenten per jaar. Korteweg wil dat mensen plantaardig gaan eten in plaats van dierlijk en denkt dat hij ze alleen zover krijgt als vleesvervangers een ‘complete vleesbeleving’ geven. “Dat is wat we doen bij de Vegetarische Slager: succesvolle vleesproducten hacken voor die 95 procent van de bevolking die vlees wil eten.”

Waarom verkoopt u namaakvlees en geen andere vegetarische producten?

“Vanaf 3 december draait de documentaire Vleesverlangen, die over vleesverslaving gaat, in filmhuizen. Het blijkt dat vleesverslaafden tijdens het eten van vlees eenzelfde reactie in hun hersenen krijgen als alcoholisten of rokers. Dat is ons uitgangspunt: mensen zijn verslaafd aan vlees.
Ik ben de Vegetarische Slager begonnen vanuit mijn eigen behoefte. Toen tijdens de varkenspest van 1997 1 miljoen varkens werden geslacht, werd ik vegetariër. Om ethische redenen, vanwege milieu en duurzaamheid, wilde ik geen vlees meer eten. Dat was de rationele kant, ik had er echter wel behoefte aan.”

Cijfers wijzen uit dat de omzetstijging in vleesvervangers is gestopt. Is de top bereikt?

“Wereldwijd stijgt de omzet juist enorm. In Nederland blijft de omzet van vleesvervangers momenteel gelijk, alleen wij groeien jaarlijks met 70 procent. Het komt door de kwaliteit van onze producten. Je moet niet suggereren dat je een vleessmaak gaat proeven. Als het eruit ziet als vlees en het smaakt als groenteprut, dan is dat een grote tegenvaller. De smaak moet echt goed zijn. Ons saucijzenbroodje is ontwikkeld door een vleesbedrijf en won een test in een smaakpanel van een grote retailer tussen saucijzenbroodjes van vlees. Nu zeggen de verkopers: proef ons lekkerste saucijzenbroodje, en dan zeggen ze later: het is vegetarisch.”

Ontstaan er in het buitenland ook bedrijven zoals het uwe?

“Ja, de ontwikkeling gaat hard. In Duitsland beginnen alle grote vleesverwerkende bedrijven met vleesvervangers en ook hier hebben alle grote vleesverwerkende bedrijven er duidelijk zin in om met vleesvervangers aan de slag te gaan. Ze hebben het gehad met het gezeur dat vlees oplevert, ze krijgen liever complimenten.”

Wie is uw consument en wat is uw doelgroep?

“Hoogopgeleide vrouwen tussen 25 en 50 jaar oud kopen nu onze producten. Maar de doelgroep bestaat uit alle vleesliefhebbers – of ze vegetariër, flexitariër of wat ook zijn, maakt mij niet uit. Ik ben zelf vleesliefhebber maar vegetariër.”

Vlees is onvervangbaar, mensen hebben er toch behoefte aan?

“Als de consument in smaak en beleving van vlees niets hoeft te missen, dan gaat hij over. De vleesconsumptie daalt zo’n procent per jaar. Ik denk dat we over vijftien jaar een marktaandeel van 20 procent gaan halen. Daarna komt er een kanteling en wordt plantaardig vlees goedkoper dan dierenvlees, ik denk dat over dertig jaar 75 procent van het vlees plantaardig of vegetarisch is.”

Als de markt voor vleesvervangers groeit, wat betekent dat dan voor boeren?

“Voor de grondgebonden landbouw maakt het niet veel uit. Akkerbouwers verbouwen op dit moment grondstoffen voor dieren, maar voor vleesvervangers zijn erwten nodig, tarwe, soja en lupine. Als wij groter worden, wordt de industriële veehouderij wel kleiner. Dat is de wet van de communicerende vaten.”

U wilt de veehouder brodeloos maken?

“Nee, daar gaat het mij natuurlijk niet om, integendeel. Ik wil de bio-industrie overbodig maken, omdat ik de nadelen zie van deze vorm van vleesproductie. De kippen en varkens uit de stallen en onze vleesmachines erin. Onze machines produceren op veel efficiëntere wijze. Ik ben ook biologisch akkerbouwer en zou graag zien dat de hele landbouw biologisch wordt. Dat is iets anders dan alle niet-biologische akkerbouwers brodeloos willen maken. Het is sowieso een geleidelijk proces waarop je als ondernemer tijdig kunt inspelen.”

U bent zelf ook boer, hoe ziet u boeren?

“Ja, ik ben zelfs negende-generatieboer. Hoe zie ik mezelf, is dan eigenlijk de vraag. Boer zijn is een prachtig vak omdat je iets produceert waarvan het nut vanzelfsprekend is: voedsel. Ik vind het een uitdaging om verbeteringen te vinden in de bestaande landbouwpraktijk. Werkpaarden zijn 100 jaar terug vervangen door trekkers en zo hoop ik ook dat de slachtdieren vervangen gaan worden door vleesmachines. De ontwikkeling van de bio-industrie heeft het aantal boeren in ons land in vijftig jaar gedecimeerd. Onze ontwikkeling zal veel minder impact hebben, omdat er door de schaalvergroting inmiddels weinig intensieve veehouders meer over zijn.”

‘Ik wil de bio-industrie overbodig maken’
Herbert Wiggerman

 

De NVV organiseert de Pinokkio 2015-verkiezing. Wakker Dier staat op 1 met 1.140 stemmen, u staat op een tweede plaats met 81 stemmen, omdat u uw producten ‘kipstuckjes’ en ‘gehackt’ noemt. Wat vindt u daar van?

“De eerste persoon moet zich nog melden die zich door onze productnamen om de tuin geleid voelt, dus ik kan dit niet echt serieus nemen. Wat ik hierin proef is frustratie door veranderende marktomstandigheden.”

Plantaardige eiwitten zijn goedkoper om te produceren dan dierlijke eiwitten. Toch zijn de producten van de Vegetarische Slager hoger in prijs dan vlees. Hoe kan dit?

“Plantaardige vleesproducten zijn in essentie goedkoper. Op dit moment hebben we 2,5 procent van de vleesmarkt. Als de markt van vleesvervangers groeit naar 15 procent, kunnen we concurrerend worden in prijs. De rotatie in het schap, die nu nog laag is ten opzichte van vlees, gaat dan omhoog.”

Tijdens het kick-off evenement van de bouw van de 
fabriek werd de door prof. dr. ir. Atze de Jong ontwikkelde plantaardige biefstuk gepresenteerd. Gaat het nog smaken als biefstuk?

“De smaak heb je zo voor elkaar. Het productieproces moet nog opgeschaald worden. De couette cell, het apparaat dat de biefstuk kan maken, is nog niet geschikt voor grootschalige productie. In een optimistisch scenario denk ik dat de biefstuk over twee jaar klaar kan zijn.”

De timing van de presentatie van die biefstuk – net na het WHO-rapport over kankerverwekkend vlees – was wel handig.

“Het bedrag van de obligatielening was op dat moment al binnen.”

Het is toch helemaal niet mogelijk om zonder dieren te produceren?

“Dieren zijn een verliespost in je mineralenhuishouding. Als je het duurzaam wilt doen, moet de kringloop anders. Onze mensenmest, die nu in het riool verdwijnt, zou moeten terugkeren op de akker. Dierlijke mest is een inefficiënte tussenstap. Als je veevoer zou composteren en gebruiken als plantaardige mest heb je geen verlies, omdat het dan voor 100 procent naar de akkerbouw teruggaat.”

Waar betrekt u uw soja van?

“We gebruiken soja die niet-genetisch gemanipuleerd is. We zouden het graag uit de regio willen betrekken. Dan heb je nog de bewerkingsstap om de eiwitrijke fractie eruit te filteren. Dat zouden we ook graag regionaal willen doen.”

Wat is uw drive?

“Ik ben een beetje een wereldverbeteraar. De intensieve veehouderij is een achterhaald systeem. De rechtvaardiging is: het kan niet anders. Veehouders doen het zo goed mogelijk, binnen de marge van wat mogelijk is. Ik vind dat dieren vrij moeten kunnen leven naar hun aard. Vlees eten om te overleven, is niet meer nodig, het vormt nu eerder een bedreiging voor de wereldvoedselvoorziening. Als de kennis en het besef gaan komen, gaat het kantelen. Bill Gates investeert veel in onderzoeken naar duurzame alternatieven en zegt: de toekomst van vlees is plantaardig.”

Laatste reacties

  • Pauwke1086

    Wat is het toch een mafketel eej.... Alle paarden vervangen door trekkers en dus met dieren ook zo?.... De mens word nu ook vervangen door machines dus over 100 jaar alleen robots eten geven dan?.... Kan niet begrijpen dat iedereen ineens vleesvervangers en insecten moet gaan eten om een of andere vage reden... Oh, van vlees krijg je kanker?.. Ja , maar als ze je van je fiets afrijden ben je ook dood... Kom op jongens ... Ik hoop nog minimaal 60 jaar te leven en dan met vlees!!... Echte biefstuk is door niks te vervangen!!!!!

  • wbrooymans

    ach zolang je nog geimporteerde soja gebruikt van de andere kant van de wereld ben ik nog steeds duurzamer bezig.

    hij wil menselijke "mest" inzetten als bemesting. daar zou ik nu wel eens een monster van willen zien met alle medicijnen die mensen wel binnen krijgen en dieren niet. geloof me, uitwerpselen van iemand die een chemo behandeling krijgt (hoe erg dat ook is) kan nooit beter voor het milieu zijn dan dierlijke mest.

    het wordt eens tijd dat deze man geen steun meer krijgt van de linkse politiek (zijn vrouw voorop) en niet klakkeloos reclametijd krijgt op publieke tv betaald door belastinggeld van de nl-se burger.

    komt nog bij dat je een vleesvervanger maakt je geen slager bent en je spul ook geen vleesgerelateerde naam geeft. biefstuk is biefstuk en geen sojapasta in een bepaalde vorm geperst.

  • Schaapje

    Soja is echt niet zo gezond als Jaap Korteweg wil doen geloven. Ook de productie van de sojabonen zijn niet altijd duurzaam, en maar niet te spreken over de voedsel veiligheid die hiermee gepaard gaan. Lees maar eens wat rapporten door de jaren heen over de productie en consumptie van de sojabonen. Het is puur zijn zakken vullen en zijn vrouwtje Thieme zoet houden. Wat is gezond en duurzaam, alles in verhouding en proportie is de beste remedie. En misschien moet hij toch eens een kijkje nemen bij de in zijn ogen bioindustrie. Is blijven steken in de vorige eeuw.

  • Bennie Stevelink

    "Hij was vegetariër geworden in 1997 tijdens de varkenspest".
    Hij was eerder een fervent jager totdat hij een relatie kreeg met Marianne Thieme. Toen moest hij zijn jachtakte inleveren, anders moest hij op de bank slapen. Dat is minder dan tien jaar geleden. Wat heeft hij in de tussentijd gedaan met al die hazen en konijnen die hij schoot?
    Je kunt dus op je vingers natellen dat hij liegt.

  • kleine boer

    Voor zijn eigen knip is het duurzaam denk dat ie dat bedoeld wereldverbeteraar..... subsidie via een andere weg binnenhalen is wel slim moet ik toegeven die vegalui trappen er altijd in. Alles tegen een boer is beter als van de boer is hun motto of het gezonder enzo is maakt niks als het maar anders is als van de boer dan is het sowieso beter hoeft niet onderzocht te worden ze weten dat zelf wel......

  • werklust

    zolang er maar niet meer bos wordt gekapt, om soja te verbouwen.

  • John*

    hoe meer van die rommel gemaakt wordt, des te meer mensen echt vlees weer gaan waarderen, En dan echt vlees zonder toevoegingen!

  • fransderondhoeven

    als ze er achter komen dat zijn ingrediënten gespoten worden met middelen die hier al 40 jaar verboden zijn zingt hij wel een toontje lager alleen is er dan alweer veel schade toegebracht aan de gewone boer

  • farmerbn

    Er blijven in de toekomst gewoon uitstoot koeien en zeugen die opgegeten worden. Ook herkauwers die het gras opeten op land waar alleen gras kan groeien, blijven en worden opgegeten. Soja schroot is is tegen die tijd een afvalproduct geworden en jaap met zijn vrienden geven grof geld toe om het kwijt te raken.

  • agri2

    Als Jaap Korteweg het niet doet, dan doet een ander het wel. Hij ziet een gat in de markt en daar is hij ingedoken. Volgens mij kan het plantaardig 'vlees' prima bestaan naast echt vlees.
    Er zijn veel gebieden in de wereld waar akkerbouw niet mogelijk is en mensen niet zonder vlees of vis kunnen, maar dat zal Jaap ook wel begrijpen.
    De 'politieke' ondersteuning die hij nu van zijn vrouw krijgt zou wel wat minder mogen.

  • j.verstraten1

    agri2 ik ben het helemaal met je eens. Mensen een schuldgevoel tussen de oren aanpraten en tegelijkertijd een alternatief bieden heel slim. Als het alternatief smaakt is het kansrijk. En al stijgt de consumptie van vlees wereldwijd, als we het hier steeds minder consumeren neemt het draagvlak zienderogen af dat we het kunnen produceren en gaan we de nertsen achterna.

  • el

    Voor mij 12ounce ribeye (medium well),laat iemand anders die bonen maar eten!

  • boerke brabant

    een land zonder koeien in de wei, en eten wat volledig uit een fabriek komt met ingrediënten die geïmporteerd worden van de andere kant van de wereld. Als dat vooruitgang is ... dan laat mij maar lekker ouderwets zijn!

  • farmer135

    Ben wel benieuwd hoeveel kleur, geur- en smaakstoffen er aan zijn 'vlees' toegevoegd worden om het een beetje te laten smaken.

  • hietkamp


    Waarom wil je geen vlees eten, maar toch ook wel en dan in de vorm van vlees vervangers. Ik zou zeggen je eet gewoon vlees of geen en geen half gebakken oplossing met nep vlees. Goed er is ook veel onderscheid in echt vlees en daar valt nog wel wat te halen richting de consument denk ik. Ook kwa verduidelijking in de schappen van de bekende winkel ketens

    Voor nep vlees wordt ook soja gebruikt tja wat is dan verschil als koe (lekkere) vlees maakt dan die vegaburgers waar van je dubbel zoveel moet eten voor de zelfde energie waardes.

  • agro1

    hij bouwt een fabriek voor kunstmatige industriële voedselproductie om biologische industriële voedselproductie te stoppen..... gooi maar in me duurzame pet. zo'n partij heeft mijn stem. (oh, ironie).

  • boerke brabant

    de poster op de achtergrond vind ik vreemd. Een dame met een bos wortelen en een ouderwets slagersbijl ? Wat wil je daarmee uitstralen ?

  • vandenbrand

    gaan we in het veenweidegebied soja telen????? dieren zijn een verliespost in de mineralenhuishouding ?????hoe leg je dat uit dan??waar blijven we met de rommel die de verwende mens niet wil eten? zoals sojaschroot, bietenpulp, koolzaadschroot aardappelafval, bierborstelafval, melasse, vinasse, raapschroot citruspulp enzvoort enzevoort

  • zwbig

    waar blijven we met die rommel: nou, gewoon wat E-nummers erbij en Jaap maakt er wel nepvlees van, lekker duurzaam?

  • veldzicht

    Je moet toch wel erg fanatiek vegetarier zijn om naast je bloemkool prakkie een bal of schijf gemalen en gebakken soyaprut met erwten en stukjes peen er in te leggen, de saus en kruiden moeten het nog wat smaak geven ,dan maar liever niks.

  • agro1

    boerke b... ja, Jugendstil he? zweverig gedoe aan de vooravond van iets ergs. enfin, de indringers zijn er al en de eerste voorboden van onaangenaamheden (Parijs etc) zijn zich zachtjes aan het onwikkelen. we aint seen nothing yet.

  • sjoerddehoop1

    Jaap Korteweg speelt in op een nichemarkt. Daarin is hij succesvol en weet via crowdfunding zijn basiskapitaal bij elkaar te krijgen uit de achterban waar hij het allemaal voor doet. Er is nu een trendbreuk gaande:
    De intensieve veehouderij heeft een achterban die wil alleen goedkoop vlees en boeren verdienen geen droog brood; een aantal moet met hun bedrijf stoppen met een restschuld. Die boeren staan er alleen voor. Bovendien hebben wij een mestprobleem in Nederland en verschraling van landbouwgrond elders in de wereld. Vlees produceren voor de wereldmarkt loont niet meer.
    De trendbreuk is dat we de overdaad aan vleesproductie kunnen verminderen en dat er een nichemarkt ontstaat voor 'plantaardig vlees'.
    De veehouderij blijft wel bestaan. Melkkoeien zullen gras blijven eten en nog een beetje krachtvoer van suikerbietenresten en graanafval. Varkens eten het afval uit de voedingsindustrie. Het vlees dat daarvan komt kunnen we dan makkelijk kwijt

  • meter

    Jammer dat zo'n mooi weer prater door deze schrijfster niet eens scherp aan de tand wordt gevoeld omtrent onderwerpen als misleiding van de consument, milieumisstanden m.b.t sojaproductie, voedselveiligheid, en GGO die hieraan vast kleven. Nu blijft het weer bij een tendentieus promotie artikel vol met open deuren en leugenachtige cliches.

  • Anne-Marie B

    Ga zo door Jaap ! Je producten zijn super !!

Laad alle reacties (20)

Of registreer je om te kunnen reageren.