Home

Achtergrond 197 x bekeken

Verkoop-BV nieuw tuinbouwantwoord op versnippering

De fruitsector heeft de primeur van een nieuw afzetmodel. Het moet een einde maken aan de versnippering. Afzet-organisaties treden daarin niet op als verkoopagent; een nieuwe Verkoop-BV wordt eigenaar van het fruit, zoals FrieslandCampina in de zuivel. De Verkoop-BV moet zelfstandig de beste prijs uit de markt halen voor de telers.

Fusies komen in de groente- en fruitsector maar niet van de grond. Het model van de Inova Fruit Verkoop BV moet daarvoor een alternatief vormen. Onder het bestaande nieuwfruitrassen-bureau Inova Fruit (gezamenlijk eigendom van afzetorganisaties) is de Fruit Verkoop BV opgericht. Deze koopt de totale oogst Rubens, Junami en Wellant op van telers. Afzetorganisaties brengen het product bijeen zonder fusie of zelfs een associatie van producentenorganisaties (APO).

Het model lijkt revolutionair, maar het principe is niet anders dan dat van FrieslandCampina in de zuivel, zegt mededingingsjurist Greetje van Heezik van bureau Houthoff Buruma. ”Friesland Campina wordt ook eigenaar van alle melk en gaat zelfstandig de markt op. Het is een veelvoorkomend model in veel sectoren. Het is wel een model waarbij de telers bereid moeten zijn hun directe invloed op de afzet los te laten. Het moet een onafhankelijke partij zijn die verantwoordelijk is voor de afzet.”

Andere productgroepen lijken de weg van de afzetorganisaties te volgen. In de paprikasector wordt al gesproken over een verkoop-BV en onderzoek gedaan en ook is belangstelling getoond door de komkommersector.

Met het model wordt feitelijk een extra schakel in de keten geplaatst, die eigenaar wordt van het fruit. Afzetorganisaties kunnen het fruit terugkopen voor hun eigen klanten. De Fruit Verkoop BV uit Geldermalsen bepaalt op eigen gezag de prijs. In het contact met alle marktpartijen heeft de organisatie zicht op de verkoop en voorraad van product. Voordeel is volgens Inova Fruit dat veel actiever de markt benaderd wordt. Ook bepaalt Inova Fruit Verkoop BV het ruimschema. Afzetorganisaties worden zo gedwongen gelijk te starten en te stoppen. Zo ontstaat een partij die de gehele ketenregie voert over de clubrassen Rubens, Junami en Wellant.

Volgens Pieter Vernooij, voorzitter van telersvereniging Rubensco, hebben telers de laatste vijf jaar geijverd voor invoering van het model. Vernooij is blij dat ook andere productgroepen er interesse voor hebben. ”Toen we hier vijf jaar geleden mee begonnen, stelden groentetelers dat het onhaalbaar was.” Het model van de afzet-bv kan wat Vernooij betreft een blauwdruk zijn voor de groente- en fruitsector. ”Je zou de afzet van bijvoorbeeld een ander nieuw clubras of het bestaande ras Elstar zo in kunnen schuiven in dit model. Maar dat is iets voor de toekomst.”

De inrichting van een verkoop-bv luistert nauw, denkt Van Heezik. ”De GMO (Gemeenschappelijke Marktordeningsgelden red.) voorziet niet in dit model, maar verbiedt het evenmin. Het gaat vooral om de mededingingskant. De vraag of het mag hangt af van de afbakening van de markt. Er moet voorkomen worden dat afzonderlijke afzetorganisaties informatie krijgen over de verkoop van andere producten door concurrenten in de afzet-bv.” Ook de afstemming van afzetmarkten is een gevoelig punt, denkt ze. Afspraken over klanten mogen niet.

Toch zullen ook afzetorganisaties (zie schema) zelf blijven verkopen. De Verkoop-BV mag ook leveren aan bestaande klanten van afzetorganisaties, maar het lijkt niet logisch dat afzetorganisaties klanten verliezen door dit model. Supermarkten willen een breed assortiment, Fruit Verkoop BV heeft dat niet.

Met Fruit Verkoop BV is een fruitpartij ontstaan met een breed takenpakket. Vernooij: ”Alles is in één hand gebracht, centrale regie over productie van bomen, kwaliteitscontrole, promotie, verkoop, marketing en kwaliteitscontrole. We zien dat als een efficiëntieslag.” Voorlopig is oud-Greenery-verkoper John van Os aangesteld als commercieel verantwoordelijke, onder directeur Karel van der Linden.

Toch zal Fruit Verkoop BV geen grote organisatie worden waar de regie over de rassen gevoerd wordt. Ondersteundende diensten zoals kwaliteitscontrole kunnen bij derden ingehuurd worden of mogelijk in de toekomst in eigen beheer worden uitgevoerd.

Volgens fruitteler Henk Uijttewaal uit ’t Goy (gemeente Houten) is de afzet-bv de laatste kans voor het nieuwe fruitrassenbureau Inova Fruit. ”De prijsvorming is een aantal jaren slecht. Het ras is feitelijk onrendabel. De afzetorganisaties hebben het laten lopen, net als Inova Fruit. Dan kun je je verschuilen achter de mededingingswet, maar als dit mislukt is het afgelopen met Inova Fruit.”
Het kan beter, denkt hij. Het nieuwe ras Junami rendeert beter, doordat fruitveiling Zuid-Limburg leidend opereerde in de markt. Zo’n aanpak moet ook de Rubens-afzet weer tenminste kostendekkend maken voor de telers.

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.