Home

Achtergrond 727 x bekeken 149 reacties

Jong elan in de landbouw (2) – Discussieer mee

De landbouw vergrijst. Te weinig jongeren kiezen voor landbouw. En wie wél wil, kan amper een bedrijf overnemen. Na de vorige discussie gaat het deze keer over perspectieven: hoe bieden we uitzicht op een diverse en interessante loopbaan?

Het pad naar de ondernemerspositie als boer is lang en hobbelig. Zelfs een klein landbouwbedrijf kost een vermogen, wil je 'toekomstbestendig' zijn is het nog meer. Jarenlang verplicht in maatschap met pa en ma, en ook daarna een molensteen aan verplichtingen om je nek. Het alternatief van een baan aanverwant aan de landbouw is vrijer voor zowel ouders als jonge boer. Al generaties lang stromen jonge boeren - zelfs na een groene opleiding - de primaire landbouw uit.

Liever kleine boer dan grote knecht

Liever kleine boer dan grote knecht, zo redeneren boeren. In dienst van een andere boer werken doe je alleen tijdelijk, of als je jong bent. Zelfs de functie als rechterhand of bedrijfsleider op grote bedrijven wordt vaak gezien als tussenstation op weg naar een eigen bedrijf. Maar de positie van hoofdondernemer met een eigen bedrijf is aan weinigen voorbehouden. Wie er niet helemaal zeker van is of dat gaat lukken, of zich nog afvraagt of hij dat wil of kan, begint er maar niet aan. Niet vreemd dat er een tekort aan goed middenkader is.

Steeds meer middenkader nodig

Ondertussen komt er door de schaalvergroting op steeds meer agrarische bedrijven behoefte aan een professioneel middenkader. Al wordt dat niet altijd herkend. De werkgever heeft zelf meestal zijn ervaring opgedaan in een situatie zonder middenkader. Hij verwacht van zijn rechterhand of bedrijfsleider (bewust of onbewust) misschien capaciteiten en inzet als van een toekomstige boer. Of hij biedt juist te weinig uitdaging of afwisseling. Veel ondernemers worstelen met de vraag hoe ze concreet invulling moeten geven aan de middenkaderfuncties en zoeken naar hun eigen (nieuwe) rol.

Perspectief bieden

Tot nu toe konden bedrijven dat nog opvangen met mensen uit het eigen personeelsbestand, maar in de toekomst zal het moeilijk worden deze vacatures te vervullen, zo meldt het LEI.
Hoe kun je talent werven? Door betere en meer verscheiden perspectieven op een agrarische loopbaan te bieden. Als er niet voldoende van die spannende banen zijn, dan moeten we die creëren. Tijd dus voor herwaardering van zowél kleine(re) boer als grote 'knecht'.

Kansen creëren

Wie denkt mee? Wat zijn instap- en loopbaanmogelijkheden voor jong talent? Zoals nu de boerin, zoon of dochter een tweede tak opzet, kan dat ook een medewerker of kleinere ondernemer zijn. Een kleiner bedrijf kan opereren in het kielzog van een groter landbouwbedrijf, waarbij arbeid of machines gepoold worden. Welke nieuwe samenwerkingsvormen zijn denkbaar? Grond kan voor productie gebruikt worden, maar ook multifunctioneel.

Discussie

Hoe bieden we interessante loopbaanperspectieven aan jong talent van agrarische opleidingen en van daarbuiten?

Wat stemde u?

Wat stemde u in de peiling, en waarom? Laat uw mening horen en discussieer mee!

Foto

Laatste reacties

  • no-profile-image

    Han

    Josien je stelt twee problemen tegelijk aan de orde;1) zijn geen jonge boeren (kosten), 2) er s te weinig middenkader. Hoe wil je middenkader kweken als al deze mensen alleen maar eigen baas willen worden. Jouw woorden "Liever kleine baas dan grote knecht." Hier komt bij dat we de ontwikkeling eens breder moeten gaan zien dan ons eigen Nederland onder leiding van het LEI. Kijk om je heen en je ziet dat de Urbanisatie een wereld probleem is, met andere woorden er is mondiaal een Brain Drain gaande van het platteland naar de steden. Hier kan ik enkele redenen voor aanvoeren; 1) verdiensten binnen voedselproductie te laag, 2) kansen in de stad beter (financieel), 3) meer cultuur en andere activiteiten in de steden. Hier komt bij dat decennia lang de landbouw als vies, vuil en iets voor domme mensen is weg gezet en daar komt bij de stille armoede die heerst binnen veel plattelands gemeenschappen en dat al vele tientallen jaren. Tot slot is de landbouw door zijn automatisering verworden tot een Kapitaal verslindende bezigheid waarbij het rendement niet opweegt tegen de risico's die de ondernemer loopt. Overname was mogelijk toen dat nog eenvoudig van ouder op kind kon voor boekwaarde ongeacht de markt waarde, maar hier heeft de fiscus een stokje voor gestoken en eist zijn deel zo gauw ze denkt dat er sprake is van een gift. Wil je als buitenstaander de landbouw in zijn er twee mogelijkheden; 1) je neemt een groot vermogen mee, 2) je gaat volkomen je eigen weg, met een nieuw concept of nieuw product. Slot conclusie kan / moet zijn eerst weer rendement en dan komen de ondernemers (hopelijk) weer. Maar ik vrees dat we The point of no return gepasseerd zijn. Wordt het financieel weer gezond binnen de landbouw, dan zal het grootkapitaal zich er op storten. De eerste tekenen zijn al zichtbaar nu de Rabo afzet contracten met prijs afspraken gaat eisen bij verschillende vormen van krediet verstrekking. Wie is er nu de baas op dit bedrijf??

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Dat is een groot probleem @Han; hoe blijft de boer baas in eigen huis???... En, willen wij knecht van het groot-kapitaal cq. bank worden???... Met bank bedoel ik ook de lease-maatschappijen, die op hun beurt weer samenwerken met de toeleveranciers van allerlei producten die de boer nodig heeft???... Ik vraag mij wel eens af, of daar voldoende over nagedacht wordt???...

  • no-profile-image

    Jeroen

    Waarom een nieuwe discussie, deze is het zelde als de andere in princippe.
    Waarom zal je in de landbouw willen inversteren als er geen rendement terug komt?(te klein in verhouding). Punt twee is net wat Han zegt, je moet wel over de rust en weinig belevenissen op het platteland kunnen (winkels,restaurants,bar etc).

  • no-profile-image

    boerin

    Wijze woorden van een oudere generatie. Nederlanders weten het altijd beter en lijden daardoor aan bedrijfs-blindheid. Als het buitenland zoveel beter is ; gebruik hun kennis en ga als mini-staatje niet al die dure onderzoeken overdoen.
    De landbouw interessanter maken ? Als je de weers- en grondgebondenheid verlaat doorbreek je de kringloop en nu dus milieu-problemen. De oplossing = simpel terug naar de kringloop. Na tientallen jaren geldverspillende onderzoeken wordt dat op de lange duur het antwoord. DAAR voedsel produceren waar het nodig is . DUS export /gesleep met dieren en voedsel en goederen zal door aktie-groepen geremd worden. Al die wetten en grote dure machine's verhogen de kostprijs en maken het werk ' ínteressanter'. Maar de markt/consument betaalt het niet/ te weinig.
    Hoe gaat het met bedrijfs-opvolging op die grote bedrijven in het buitenland ? Het antwoord komt daar ook weg. Voldoende vergoeding voor gedane arbeid/gerwerkte uren . Een mens zal toch ergens van moeten leven.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Waar zal een volgende generatie boeren zo al mee geconfronteerd worden? Daarvoor nodig ik u uit om eens een rondreis door Friesland te maken. En deze keer dan niet langs de toeristische plaatsen, maar langs de Friese plattelandsgemeenten. Dan valt het op dat in verreweg de meeste gevallen de grootste economische activiteit van de betreffende plattelandsgemeente plaatsvindt in het zelfde dorp waar ook het gemeentehuis staat. De algemene voorzieningen zoals het enigste bejaardentehuis, de enigste sporthal, de supermarkten, de winkelgalerij, het zwembad, het enigste filiaal van bank en postkantoor, het grootste bedrijventerrein, de tankstations, de brandweerkazerne, enz. zijn allemaal te vinden in hetzelfde dorp waar ook het gemeentehuis staat. En in de andere dorpen van diezelfde gemeenten zijn de winkels en bedrijven de een na de ander gesloten en dreigt verpaupering. Bij de Friese plattelandsgemeenten is het wel duidelijk waarneembaar op welke plek de gemeentelijke belastinggelden het meest worden uitgegeven. Niet ver van het gemeentehuis dus. En hoe zou het in Nederland dan zijn met het uitgeven van ons rijksbelastinggeld.?? Volgens mij precies eender zoals bij de Friese plattelandsgemeenten . Niet ver van de plek waar `s lands schatkist staat. Of populair gezegd de Randstad. Randstedelingen kloppen zich op de borst dat de grootste economische activiteit van Nederland in de Randstad plaatsvindt. Wat wil je ook, het meeste geld van onze rijksbelastingen worden in de Randstad uitgegeven. Alsmede het meeste belastinggeld van plattelanders en boeren. Zodat plattelanders en boeren fungeren als medefinanciers voor het welzijn van werk en leefomgeving van de Randstedelingen. Vandaar ook de trek van platteland naar stedelijk gebied. De plattelanders mogen in Nederland achter hun eigen zuur betaald belastinggeld aanhollen. Zolang die onbalans met de bestedingen van rijks- en gemeentelijk belastinggeld tussen platteland en stedelijk gebied blijft bestaan, zal de kans aanwezig zijn dat een volgend generatie boeren hun beroep moeten uitoefenen in een leegelopen en verpauperd platteland. Boeren dreigen niet alleen slaaf van het grootkapitaal te worden. Ze worden via ons belastingstelsel ook nog eens slaaf van de Nederlandse samenleving. De stedelingen willen niet alleen het eten van de boer, ze willen via belastingen, heffingen en accijnzen ook zoveel mogelijk het geld van de boer hebben. Met betrekking tot het aanwenden/besteden van Nederlands belastinggeld , lijkt het erop dat er in Nederland een mentale omslag nodig is voor meer evenwicht tussen platteland en stedelijk gebied. Anders zie ik weinig perpectief voor een volgende generatie boeren.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Natuurboer, weet niet waar jij in Friesland zit, maar ten Noorden van de Gemeente Franekeradeel, kan je niet eens financiering op het platteland krijgen om een huisje te kopen. Idem dito voor grote gebieden in Groningen.

  • no-profile-image

    Hendrik de broer van Gait

    Josien, als je de ontvolking van het platteland als een probleem ziet, moet je de oorzaak van het probleem op lossen. Jij gaat er bij voorbaat al vanuit dat een bedrijf groot moet zijn om klaar te zijn voor de toekomst. Dus afhankelijk van geldschieters en grondstofleveranciers.
    Die visie wordt gedeeld door de LTO en zij zijn ook medeverantwoordelijk voor het geschetse probleem. DE oplossing van het probleem is een beter rendement voor bedrijven en dat krijg je door het reguleren van de produktie en regionaal zonder kunstmest en pesticiden te produceren.

  • no-profile-image

    dirk

    Goed stuk Natuurboer,zoals jij het beschrijft klopt als een bus:het platteland hangt er maar wat bij,leuk om flink tegen aan te schoppen door vooral randstedelingen!Zolang een boer hier niet gewaardeerd wordt zoals in bijna alle andere landen wel,dan weet je dat er geen eind zal komen aan dit uitrookbeleid,is het niet via mest,dierwelzijn,stank,stof,medicijngebruik,huisartsen die tegen de sector gekeerd zijn,jaloerse burgers(waarop??)maatschappelijk verantwoord ondernemen,horizonvervuiling,co2 uitstoot,en niet vergeten de dingen die men nog aan het uitbroeden is!

  • no-profile-image

    W Geverink

    De economie staat op het randje van instorten. Voor regeringen is het een hele goede ruil om over de rug van plusminus 2% van de bevolking de magen van de andere 98% zo goedkoop mogelijk gevuld te houden. De consument moet zo veel mogelijk geld overhouden om uit te geven aan producten en diensten die de economie stimuleren. Je kunt hoog of laag springen maar reken er niet op dat daar voorlopig verandering in komt. Blijft de vraag in hoeverre je als boer aan zoiets mee wil werken. Laat het jonge elan maar wat anders gaan doen als het zo moet.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Helaas deel ik de mening van de vorige reactie-genoten; perspectiefloosheid, verpaupering van het platteland schrijft @Natuurboer @Boerin-Friesland vraagt zich af wie volgt ons nog op ?, dhr @W. Geverink, maakt zich zorgen over de wereldeconomie en de kromme verhouding dat 2% voedsel moet produceren voor de overige 98%. Het is waar de Economie draait op grond van het uitgave patroon van de burger, die nu (in de EU) nog 15% voedsel te veel koopt voor de vuilniscontainer. Als wij (boer en tuinder) dan ook nog uitgeknepen worden als één citroentje!!!... Wie moet ons dan nog opvolgen???... Dat geldt in zekere mate ook voor het Buitenland @ Boerin uit Friesland. Naar mijn mening blijven alleen nog mogelijkheden over voor kinderen van héél rijke ouders!!!... Uiteraard mag/moet men zich dan nog afvragen is de verhouding inzet/beloning in evenwicht ???...

  • no-profile-image

    Han

    @Natuurboer. Wat je opmerkt over de voorzieningen in de hoofdplaatsen van de gemeenten of daar waar het bestuur zetelt, komt overeen met wat ik in oost Europa aantrof na de val va het communisme. De hoodvestiging van de Sov of Kolchoze had scholen en vooral een prachtig theaterachtig dorpshuis, de rest had modderwegen. Nu zijn we 25 jaar verder en waar liggen de mooiste wegen en culturele activiteiten juist Moskou en in de dorpen zijn net als 300 jaar geleden de wegen van zand en modder. Dus trekt de jeugd naar de stad waar actie is en waar het leven bruist. @Piet je bent nog te optimistich met je uitspraak, dat de economie draait op het uitgaven patroon van de burger. De econmie draait op het vertrouwen dat de mensheid tegen beter weten in heeft in de US$ en de Euro. Ik denk dat Greverink gelijk heeft en dat de economie aan het einde van zijn latijn is. hebben de communisten niet hetelfde gedaan, de boeren (plattelanders) dom en arm houden en ze voorhouden, dat zonder hun inspanning het mooie socale bolwerk instorte? Helaas de rest onder aanvoering van het militaire apparaat (koude en warme oorlog) vrat letterlijk de peilers onder lands economie weg. En wat hebben wij in het westen met onze arrogantie hiervan geleerd, NIETS. Toen de grootste bank in Amerika omviel had al duidleijk moeten worden bij de regeringsleiders, dat ze rigoureus moesten ingrijpen. Nee ze lulden het vertrouwen terug in de burgers en dat terwijl iedereen kan zien dat grote delen van de wereld (verlaten industrie en kantoor terreinen) netzo vepauperd zijn als in de Sovjet Unie. Het is belaglijk om nieuwe landbouwgronden op te offeren aan nieuwe bebouwing als je d eoude terreinen braak laat liggen zng. economischer. Wat brengt de bevrijding van Irak en Afganistan ons een lege schatkist. De mensen aldaar kopen echt geen liter melk meer hier en er komt ook geen gram opium minder hier op de markt en er komt ook geen geloofsfanaat minde. Eerder meer door arrogante onze houding . Ik kan alleen maar concluderen dat Boerin het wel eens bij het rechte eind kan hebben, "Laat ieder volk zijn eigen voedsel produceren zo dicht mogelijk bij de keuken."

  • no-profile-image

    guillaume

    Communisme in een nieuw jasje.We hebben toch van de fouten van het oostblok geleerd?Nu geleid door de burger en grootkapitaal.Nu de o.a.PVV maar kort houden dit soort partijen worden vaak gevoed door angst en (stille armoede) en verschil tussen arm en rijk.Gelukkig is er in dit deel van Europa genoeg(goedkoop) voedsel dus het zal wel niet
    vaart gaan lopen.Afscheid van individueel kapitaal ligt op de loer(is al zo ver).Mijn opa zei altijd "ze beginnen eerst bij de boeren de rest volgt later".De geschiedenis herhaalt zich.Nu hier geen oorlog maar een economische oorlog wereldwijd met de economische grootkapitaal voorop!

  • no-profile-image

    boerin

    NIET de Overheid maar de consument/plattelands-bevolking zelf zorgt dat de voorzieningen naar de kernen gaan. Ook de forensen werken en winkelen in de stad of op het internet. Dus de winkels vlakbij zijn voor de vergeten boodschappen. Daar kan de plaatselijke middenstand niet van leven.
    Internet /marktplaats en de auto zorgen dat elke bewoner niet aan de regio gebonden is ; dus ook via de computer vraag je offerte's bij verschillende banken en boodschappen betaal je met de pinpas. Dus zelden dat je nog in een bank-gebouw komt. Door de OV-studenten-kaart gaat veel jeugd naar feesten in het hele land en niet alleen naar het dorpsfeest en de kroeg van het eigen dorp.
    De jeugd mag/moet studeren in de stad , dus op kamers en buitenland-stage. Ik vindt dat echt geen probleem ; dan is boer zoekt vrouw straks overbodig.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Boerin Friesland, uw visie/waarneming is re-eel. ''Boer zoekt vrouw'', wordt ook vvt (voltooid verleden tijd). Toch vraag ik mij af als de prijzen door banken,handel en politiek laag blijven, wie wil dan nog boer worden???... Goed, de vraag blijft; zijn er nog atraktieve mogelijkheden in het boerenleven???... Persoonlijk denk ik dat er voor zzzp ers die eventueel verantwoordelijkheid nemen, bij goede resultaten met bonussen, voor lange termijn ingezet kunnen worden.

  • no-profile-image

    Han

    @Greverink. Bij veel boeren is niet veel kapitaal meer te halen, op zijn grond en gebouwen rust een hypotheek, de machines heeft hij geleasd, zijn voer en kunstmest gaat op krediet. Wat wil een jonge boer nu nog overhouden na een leven hard werken ten tijde van aflossings vrije lypotheken? Zo de jonge boeren nu nog kunnen beginnen, zal hun nageslacht met een lege huls achter blijven. Ik ben het geheel met je eens,, dat het de landbouw niet te goed >mag< gaan in de toekomst om de groei van de welvaart voortgang te laten vinden. Zouden er nog boeren zijn die mogen verdienen aan hun activiteiten, dan moeten ze leven in goedkoopte landen om door verkoop aan het >rijke, westen om handel te genereren met deze landen. Het lijkt op de leningen die Eurpa aan Griekenland geeft onder het motto "Als we ze niet van geld voorzien, kunnen ze niets kopen bij ons en valt onze economie stil." We geven dus eerst geld aan de armen om het daarna terug te krijgen als betaling voor onze producten. Staat dit niet gelijk aan het leveren op >krediet

  • no-profile-image

    boerin

    Er is dus genoeg verborgen talent. De maatschappij gunt ze geen inkomen door te veel startkapitaal of een te hoge lease-/huurprijs te vragen in combinatie met te lage opbrengstprijs. ZZPers kunnen niet leven van piek-perioden, dat is verborgen armoede.

  • no-profile-image

    kraai

    Wat een negatieve reacties allemaal.
    Er zijn drie mogelijkheden 1 je koopt een bedrijf en wordt fulltime ondernemer, 2 je koopt en bedrijf en zoekt daarnaast een baan, 3 je zoekt een baan.
    Het ligt niet aan een ander maar alleen aan jezelf of dat een succes wordt.
    Griekenland, boer zoekt vrouw en de politiek hebben daar niets mee te maken.

  • no-profile-image

    Han

    @Guillaume. Geen oorlog? Wat denk je van de Oorlog tegen Drugs en terrorisme om niet te spreken van de vluchtelingen die over de wereld zwerven. Dit soort zaken doen een enorme aanslag op het economische bestel. In een wereld waar landbouw geen rendement doet, is wapenhandel een goudmijn.

  • no-profile-image

    Jasper

    Waar een wil is, is een weg! De landbouw wordt de komende jaren alleen maar weer interessanter om in te ondernemen ondanks dat productiefactoren duur kunnen zijn. Het mooie van deze dure productiefactoren is dat ze veelal waardevast zijn om vermogen te kunnen opbouwen. Ik zie voldoende mogelijkheden om als jonge ondernemer in de agrarische sector een goede boterham te kunnen verdienen. Dat er meer uren in gestopt moeten worden dan bij een loondienstverband is duidelijk, dat is voor (bijna) iedere ondernemer een feit. Op de lange termijn kun je met de dure waardevaste productiefactoren ook nog een mooi vermogen opbouwen.
    Een prima manier om zonder vermogen een eigen bedrijf te kunnen beginnen is te starten als bedrijfsleider of manager. Op meer en meer grote bedrijven is behoefte aan zeer betrokken mensen waarbij winstdeling geen enkel probleem is. Op die manier kan (snel) vermogen opgebouwd worden en vertrouwen bij een bank. Dit kan dan later weer gebruikt worden om een bedrijf over te nemen. Een andere manier is het werken in loondienst in de toeleverende sector een band op te bouwen. Er zijn tal van ondernemers welke het bedrijf graag zien voorbestaan. Als je als jonge ondernemer presteert bij de top en en creatief kunt zijn dan ben ik er van overtuigd dat er mogelijkheden te over zijn om een mooi bestaan te hebben in de landbouw op deze wereld.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Geachte @Jasper uit Ontario, ''Kwaliteit wint altijd'', dat is waar!!!... Maar er zijn vandaag de dag zo akelig weinig jonge mensen die verantwoordelijkheid als Bedrijfsleider aankunnen. De meeste zien wel wat anderen verkeerd doen, maar beseffen zelden waar zij zelf in tekort schieten!!!... Als er dan iets mis gaat krijgt iedereen de schuld, behalve de Bedrijfsleider. Ik ben ook van mening als iemand zijn uiterste best doet en niet op een uurtje kijkt, zijn er mogelijkheden. Toch blijf ik van mening dat de echte boer/ondernemer voor zichzelf gaat werken, zijn eigen geld inzet en zich niet afhankelijk maakt van papa, mama, bank, suikeroom of leasemaatshappij !!!... Mocht zo iemand dan nog niet over voldoende geld beschikken kan hij/zij toch b.v. als zzzp er beginnen (?), in Nieuw-Zeeland komt dat toch ook voor, dat veranwoordingsbewuste melkers zo hun Melkveestapel verdienen???...

  • no-profile-image

    josien kapma

    jasper helemaal met je eens: De landbouw blijft ook de komende jaren interessant, vooral buiten Nederland maar ook wel daarbinnen. Juist omdat het huidige systeem tegen grenzen aanloopt (we zijn het er allemaal over eens dat een rechttoe-rechtaan bedrijfsovername voor jonge boeren bijna onmogelijk is) ontstaan er nieuwe vormen. Onder andere doordat er een middenkader nodig wordt waardoor ook mensen met minder kapitaal kansen krijgen. Babyboomers gaan met pensioen.. Buiten NL zijn allerlei geemigreerde NL boeren die behoefte hebben aan middenkader / opvolgers.

  • no-profile-image

    W Geverink

    Mischien woon ik in het verkeerde deel van Canada Jasper maar ik woon hier lang genoeg om te weten dat niemand die hier een boerenbedrijf in zijn schoot geworpen krijgt. Er zijn genoeg praatjesmakers die met loze beloften een goede knecht proberen in te palmen, en ja daar kunnen ook je eigen landgenoten bij horen. Je schrijft dat er betrokken mensen bij zitten bij wie winstdeling geen enkel probleem is. Zorg eerst dat op papier presies omschreven staat wat winst is zodat je weet of dat voor of na de nieuwe trekker is. Ik ben benieuwd hoe groot gedeelte van de "winst" van jouw is als je weinig of geen eigen vermogen in dat bedrijf hebt zitten. Zorg ook dat je weet hoe een eventueel verlies verdeeld wordt. Ik denk dat je gelijk hebt dat er in de toekomst weer meer mogelijkheden komen om te gaan boeren. Hoe dat er uit gaat zien? Geen idee, maar het barst van de boeren die nog volop ploeteren en ze zijn vaak al voorbij de 65 jaar! En dat de gemiddelde leeftijd van een boer erg hoog is gaat in de toekomst wereldwijd voor problemen zorgen vooral als ik zie dat de boeren van middelbare leeftijd om uiteenlopende redenen (meestal economische) de handdoek in de ring gooien. Jasper ik wens je succes.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Piet Slingerland, niet met je uitspraak eens "er zijn vandaag de dag zo akelig weinig jonge mensen die verantwoordelijkheid als Bedrijfsleider aankunnen"

    Ten eerste: vroeger waren ze er ook niet. Al die boeren van nu zijn begonnen met véél kleinere verantwoordelijkheden en koeien die veel meer tegen een stootje konden. Ze hebben een leven lang kunnen leren en wennen aan het hebben van een groot bedrijf.

    Ten tweede: ze zijn er wel. We hebben een heel aantal excellente stagiaires van de HAS gehad, jongens en meiden die kwaliteit leverden en zéker bedrijfsleidercapaciteiten hadden. Bijvoorbeeld CAH dronten leidt er specifiek voor op.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Bedankt voor je mening/standpunt en informatie @Josien, k'heb geschreven over te weinig verantwoordelijk-bewuste bedrijfsleiders. Goed mijn ervaring en info gebiet is oost-duitsland en west-polen. Tot nu toe is 60% van de NL boeren/ondernemers in PL gedesillussieoneerd gestopt, in oost-duitsland is het iets beter ca. 50%, inclusief de aanwezige Bedrijfsleiders. Bovendien heb ik nog niet 1 bedrijfsleider ontmoet in de genoemde regio die de ambitie had zich zelfstandig te maken. Natuurlijk zullen er uitzonderingen zijn die de regelmaat bevestigen, maar nogmaals dat zijn uitzonderingen. In de vorige discussie is reeds besproken dat de winst-marge (te)laag is en dat de subsidie's veel moeten compenseren. Misschien is er ook weinig animo om in genoemde regio als bedrijfsleider te werken ???... Dat kan ook een oorzaak zijn van mijn opinie (?).

  • no-profile-image

    josien kapma

    Piet, ik moet mijn uitspraak nuanceren, ik ben het wél met je eens dat het vinden van de juiste persoon bijna niet te doen is. Er is vraag, er is aanbod, maar ze vinden elkaar niet of het gaat veel te vaak mis door te verschillende verwachtingen. Daaarom moeten we nadenken over die verwachtingen aan weerszijden; over loopbaanperspectieven voor agri-jongelui. Welke verwachtingen heb jij en wat stel je daar tegenover?

  • no-profile-image

    Han

    Josien bedrijfsleiders zijn per defenitie geen ondernemers.Onze Nederlandse ondernemings goeroe,v.d. Most, noemt bedrijfleiders niet meer dan babysitters die op de toko passen een ondernemer is creatief en bedenkt nieuwe concepten, start ze op en geeft de begeleidng / leiding daarna aan de manager. Voor echt succes in landbouw, niet alleen overleven, is nodig dat er een ondernemer zit die Off the record kan denken en niet net als zijn buren een kilootje meer na streeft. De meeste succes stories die we voorgeschoteld krijgen zijn die mensen die iets eigenzinnings doen binnen de productie, de afzet of wat dan ook maar zij doen meer dan alleen produceren ten de laagste prijs. Nee soms hebben ze de hoogste kosten maar een verkoop prijs de navernant is. Jouw perfecte stagaires, zijn die boer geworden of hebben ze hun heil gezocht in de bedrijfsleiding, dienstverlening en handel etc.? Als ze geen boer zijn geworden heeft dat een reden, die vermoedelijk iets te maken heeft Geld, Arbeid, Rendement, Sociale omstandigheden. Loon naar werken!
    Ik zie in Nederland niet hoe veel boeren bij de huidige prijs - kosten verhouding nog een vermogen kunnen opbouwen terwijl de hele landbouw draait op hypotheken, lease en oogst kredieten. Denk aan de varkens op dit moment, iedere goeroe is het er over eens dat er een zware sanering aan komt, waarbij alle schakels in de keten geld verliezen maar de boer echt met nits achter blijft. Nu beweren sommige lezers van je blog >dat dit slechte boeren zijn< een >goede moderne manager had het gered als hij de kans maar kreeg<. Josien ik weet zeker dat er dit jaar voldoende varkens bedrjven ter overname zijn / komen om jouw trappelende opvolgers supper bedrijfsleides / ondernemers een kans te geven, of ze hem pakken blijft de vraag? Een goede ondernemer pakt iedere kans die hij ziet. eén ding is duidelijk de bedrijven moeten Groot beginnen om door te kunnen richting toekomst, dit vereist en enorme input bij aanvang, hiervan zal een behoorlijk deel eigen geld moeten zijn. Als jij volhoudt dat je klein kunt beginnen en dan met rustig groeien en een goed leven ook verder komt, dan vraag i me af"Waarom is de hang naar Groter dan zo belangrijk? Als je als klein bedrijf (zeg minimaal 500.000 ltr = Euro 180.000) levens vatbaar vindt en groot genoeg om te groeien, waarom moet dan iedere Nederlandse boer kletsen over 2.500.000 ltr = Euro 900.000 als toekomst proof. Waar heb ik iets gemist in deze twee benaderingen van toekomst proof? Of heb ik de bankdirecteur gemist, die zijn inkomen via Omzet / hypotheek stijgingen moet veilig stellen en achter deze advies groeicijfers zit?

  • no-profile-image

    Jeroen

    Josien,

    Hoe wil je bedrijfsleider in NL opleiden die bedrijven van >1200 gaan leiden of meer koeien? Dat is toch iets anders dan 100 tot 200 koeien. Deze moeten ook de kans krijgen, ik heb het zelf ook moeten leren en zeg niet dat ik het nu voorledig kan, maar red me redelijk.
    En waarom blijft de landbouw interessant? Het geld komt straks van financiele beleggers, die wat strakkere eisen stellen dan een bank, dus je blijft loonslaaf als je geen geld mee krijgt.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Jeroen en Han; precies, volgens mij zijn we het eens. De capaciteiten die we nodig hebben (bedrijfsleiders voor grote bedrijven en/of originele ondernemers die nieuwe kansen pakken via niche of 'anders') kunnen mensen niet opdoen op school, slechts in de praktijk in binnen- of buitenland. Maar die praktijkmogelijkheid biedt de huidige landbouw niet of onvoldoende, omdat het gebaseerd is op het oude boer-arbeider denken. Jonge ondernemers, managers, innovators, de primaire productie heeft ze op zich voldoende te bieden, alleen het huidige lage rendement en de oude garde zijn elan-dovend.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Verstandige reacte van 12.00 uur @Josien, communicatie en het begrijpen van elkaar het luisteren naar elkaar en het wisselen van gedachten, denken /praten over mogelijkheden enz. is een must. Bovendien moet ook rekening gehouden worden met de klimatoologische en culturele omstandigheden. Ik geef toe Josien de voormalige sovjet-unie heeft een voor ons vreemde/eigen cultuur, waar wij rekening mee moeten houden. Daar zijn reeds velen over gestruikeld. Goed, dit was even een tussendoortje.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Piet,
    Hoezo tussendoortje? Waar denk jij, deze bedrijven komen? Niet in NL, dat wil de consument niet. Dus die komen vaak in de landen met ietsje pietsje vreemde cultuur en werkwijze, waar je wel over moet kunnen.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Aan m'n vorige reactie wil ik nog iets toevoegen @Josien, je schrijft over verwachtingen, dat is een heel belangrijk woord !!!... Mij is ook opgevallen door het praten met jongelui dat de verwachtingen en de persoonlijke eigendunk vaak veel te hoog zijn, daardoor de desillussie navenant !!!... Sommige lopen een psychologische deuk op, of zijn gefrustreerd. Onze discussie genoot @Jeroen is een uitzondering die de regelmaat in onze regio bevestigd, zijn sterkste deugd is hij kan luisteren en heeft organisatie-talent.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland.

    Dat was telepathie Jeroen, op het moment dat ik nog schreef, is jouw reactie binnengekomen, ge hebt gelijk aanpassen is ook een must!!!... Buiten NL is bijna alles anders. Met tussendoortje bedoelde ik de persoonlijke discussie met Josien. Voor de rest denk ik dat wij elkaar goed begrijpen, maar ervaringen delen en van gedachten wisselen is altijd goed, groetje's.

  • no-profile-image

    boerin

    Mijn ervaring is, dat er genoeg capabele jongeren rondlopen, maar dat er inderdaad gebrek aan perspectief is. Niet op het financiele vlak, management functies worden goed betaald, lees de Hoard Dairyman er maar op na. Maar wordt er genoeg perspectief geboden op het gebied van 'groei' in de functie, verantwoordelijkheid, kans op eigendom/winstdeling. Ik hoor het onze bedrijfsleider nog zeggen, toen mijn man een van zijn beslissingen had overruled: Wie is er nou eigenlijk de baas? Tja, wij zijn nog van de oude generatie, waarschijnlijk zijn onze kinderen beter met delegatie

  • no-profile-image

    Jasper

    Beste W Geverink, dank voor uw aanvulling, helemaal mee eens. Natuurlijk krijgt niemand iets in de schoot geworpen, gelukkig niet! Net als boerin USA aangeeft ben ik er van overtuigd dat er voldoende uitdagende mogelijkheden zijn om als zelfstandig ondernemer de landbouw in te rollen. Nogmaals, wees creatief.

  • no-profile-image

    josien kapma

    "wie is er nou eigenlijk de baas?" prachtig voorbeeld van boerin USA van de verschillende verwachtingen en misverstanden tussen ondernemer / medewerker.

  • no-profile-image

    Han

    Josien. Ik ben het met je eens dat voor de nieuwe landbouw mensen met durf nodig zijn, maar tevens moeten het mensen zijn met visie en daarnaast mensen die manager zijn. Jouw opgeleide bedrijfleiders, die denken in Baas - Arbeider structuren (de vakbond mentaliteit). Hoe grootschaliger hoe meer personeel en om mensen aan te sturen is een ander gedrag nodig dan dat van het pappa, mamma, zoontje / dochter bedrijf met nog een medewerker uit het dorp die wet wat jij wilt en denkt.
    Jeoren heeft helemaal gelijk dat Nederland volkomen ongeschikt is voor Grootschalige landbouw. In Nederland zal de Massa = Kassa denker niet ver komen, hier zal de inventieve ondernemer, die weet van niche produceren en vermarkten de toekomst hebben. Hier heeft Boerderij in de afgelopen melkcrisis een leuk vooreeld van aangehaald uit Amerika de Massa = Kassa melker daar had miljoenen verlies / jaar en de niche kaasboer met minder dan 100 koeitjes had nog steeds vette winst uit zijn melk. Toch blijven de Nederlandse boeren (jong en oud) zich verzetten tegen de nieuwe tijd geest, waarbij de burger via democratische weg bepaald wat de boer wel en niet mag doen op zijn land en erf.
    Josien voorbeeld van Boerin is geen misverstand het is het niet weten waar de grenzen ligeen van de medewerker / bedrijfsleder.

  • no-profile-image

    boerin

    Han, onze bedrijfsleider weet heel goed waar zijn grenzen liggen. Mijn man weet af en toe niet waar zijn grenzen liggen.
    Over de melkcrisis: en waren genoeg grootschalige bedrijven die ook in staat waren winst te boeken in 2009.

  • no-profile-image

    koetje

    Jong elan wil vooral groot,groter,grootst.Cees't Hart zei in het laatst verschenen ledenblad van FC dat wanneer de melkdruk niet zo hoog zou zijn,je dan kunt gaan snoeien in de slecht renderende onderdelen,ten bate van de goed renderende onderdelen.Helaas de melkdruk wordt alleen maar groter.Bij wie ligt nu het echte probleem?

  • no-profile-image

    natuurboer

    In hoeverre zal jond elan in de landbouw sectoroverschrijdend gaan denken en handelen. In de decennia die achter ons liggen zijn de landbouwbedrijven in Nederland van overwegend gemengd in ontmengde landbouwbedrijven veranderd. Een boer op een gemengd bedrijf zal zelf ondervinden wat verandering van zijn veehouderijtak betekend voor zijn akkerbouwtak of omgekeerd. Bij de ontmengde bedrijven van tegenwoordig speelt dat dat niet meer. Iedere boer is alleen wegwijs geworden in de eigen sector. En ondervind en overziet niet meer welke veranderingen in de veehouderij van invloed zijn op de akkerbouw en omgekeerd. Relatie akkerbouw met tuinbouw hetzelfde verhaal. Enkele voorbeelden. De grootschalige akkerbouwers in Noord- en Zuid Amerika zijn met dollartekens in de ogen met RR teelten begonnen. En nu gaan de geruchten dat RR veevoer steeds meer vruchtbaarheids problemen bij de veehouderij opleveren. De lusten van de ene sector blijken de lasten bij de andere sector neer gelegd te hebben. In Nederland is het de melkveehouderij die met het afschaffen van melkquotum met uitbreidingsplannen rondlopen. FrieslandCampina en de banken hebben de plannen klaarliggen voor een uitbreiding van ca 25%. Consequentie daarvan zal zijn dat vanwege de mestwet de varkenshoudeij drastisch zal moeten krimpen en de akkebouw ca 250.000 ha akkerbouwland aan de melkveehouderij zal moeten afstaan voor de ruwvoerwinning. Ook hier weer zijn de lusten voor de ene sector en de lasten voor de andere. De voorheen tuinbouwgewassen uien, peen, kolen en tuin/sperciebonen, ijsbergsla, enz worden in Nederland nu akkerbouwmatig geteeld. (je moet de groenten van HAK hebben) Met als gevolg dat de akkerbouwers de tuinders in de kassen hebben gejaagd. En omgekeerd hebben de tuinders op akkerbouwland gejaagd om er grootschalige kassen op te bouwen. Ik vind dat boeren tegenwoordig veel te veel met de eigen sector bezig zijn en niet rekening willen houden met een andere sector dan alleen hun eigen. Bij lusten een andere sector niet willen tegemoet treden. En bij ondervinden van lasten niet meer naar een andere sector als veroorzaker durven wijzen. Ik hoop niet dat jong elan met oogkleppen op alleen voor de eigen sector zullen gaan. Want dan kunnen ze wel eens op voet van oorlog met elkaar verder moeten.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Boerin USA, werkt jullie bedrijfsleider onder toezicht van uw man? Dus ook in overleg met uw man? Hoe lang durft uw man de bedrijfsleider alleen te laten, zonder telefonisch contact? Misschien wordt het begrip/taak bedrijfsleiderschap verschillend ge-interpreteerd. Tussen de regels door begrijp ik dat de bedrijfsleider van uw man in beginsel zijn rechterhand is, of? Mijn algemene vraag is hoeveel kunnen/mogen wij een bedrijfsleider toevertrouwen? Hoe groot is zijn kennis/overzicht cq. inzicht/ervaring ?

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Natuurboer uw reactie deel ik van harte, de ontsporingen van de afgelopen 35 jaar gaan nu hun tol eisen!!!... Het is te hopen dat het jong elan daar oog voor krijgt, zo denk ik er ook over.

  • no-profile-image

    Han

    @Natuurboer en Piet. Hoe moet het jonge elan oog hebben voor de andere sectoren? Hoe moeten ze het verband tussen de verschillende takken van landbouw nog zien? De school leidt toch geen landbouwers op maar, Veehouders, akkerbouwer, Varkenshouders, Pluimveehouders etc., Door deze specialisatie is de boer maar ook de voorlichter de samenhang in de natuur kwijt. De samenhang waar de biologische boer zo zijn best voor doet om die in ere te herstellen en voor hem te laten werken. Nee het jong elan wordt geleerd om van jongs af zich te specialiseen in hun passie (koeien, varkens, piepers of wat dan ook). Helaas wordt er in het onderwijs nog te veel gestuurd op hoe verhelp ik een kwaal bij dier en plant, in plaats van hoe voorkom ik de ze of hoe verhelp de gevolgen van luchtvervuiling (amoniak uitstoot) in plaastvan hoe Voorkom ik deze vervuiling. Zolang we zo door gan zal de lndbouw alleen maar meer afhankelijk worden van Kapitaal zonder dat er een directe verbetering van product tegen over staat. Welk jong elan durft deze uitdaging op te pakken. Terug naar het gemengde bedrijf en uitstoot verulende stoffen zoveel mogelijk vookomen in plaats van oplossen.

  • no-profile-image

    Hendrik de broer van Gait

    Je kunt zeggen dat jonge mensen onvoldoende interesse hebben om in de landbouw te gaan ondernemen. Het kernprobleem is dat het rendement op kapitaal en werk onvoldoende is om jongeren enthousiast te maken om te gaan boeren.
    De specialisatie in de landbouw heeft boeren alleen maar afhankelijker van banken en toeleveranciers gemaakt. Mijn broer Gait heeft een pluimveebedrijf met verbouw van eigen voer voor de kippen.
    Mest van de pluimveehouderij wordt aangewend op het akkerbouw gedeelte en de granen met peulvruchten gaan op het eigen bedrijf in de opslag en vervolgens aan de kippen verstrekt. Geen tussenkomst van handelaren, transporteurs en mengvoederfabrikanten. Op deze manier worden kringlopen gesloten.
    Veel biologische boeren doen het op deze manier.

  • no-profile-image

    boerin

    Piet, wij kunnen met een gerust hart enkele weken met vakantie, zonder ook maar een telefoontje te ontvangen. Uiteraard checken wij zelf wel met het thuisfront. Het is voor het personeel een eer dat wij onze koeien aan hun toevertrouwen, want ze weten donders goed wat de koeien voor ons betekenen. Ik denk dat wij onze bedrijfsleider gemotiveerd weten te houden door hem het hele bedrijf toe te vertrouwen.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Bedankt voor uw toelichting @Boerin, ik begrijp dat jullie in staat zijn het personeel te motiveren. k'Denk ook dat jullie zo nodig grondig overleg plegen met de personeelchef/bedrijfsleider. En dat is nou juist het punt, elkaar begrijpen en willen begrijpen. Dan kan je van Team-work spreken, dat hebben jullie. Dat is de belangrijkste formule, om succesvol te ondernemen!!!...

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Dat is waar @Han, de afgelopen 30-35 jaar zijn de opleidingen steeds gespecialiseerder geworden. @Josien stelt ook de vraag; zijn er samenwerkingsmogelijkheden. Mijn gemengde bedrijf zou bij-voorbeeld met 3 zzpe-ers rondgezet kunnen worden 1 voor de akkerbouw, 1 voor de logistiek en onderhoud en 1 voor de melkveehouderij. Goed ik zou dan een grondloon met winstdeling kunnen voorstellen. Maar dan, als het om risico en verantwoordelijkheid gaat (@Boerin gaf reeds aan; perspectief is duister), dan blijft er zo weinig animo over!!!... Moet ik dan toch bomen gaan planten om groene energie te genereren???...

  • no-profile-image

    Han

    Josien haar vraag; "Zijn er samenwerkings mogelijkheden?" Natuurlijk kan een akkerbouwer samenwerken met een veehouder om zo tot een meer gesloten gemengd bedrijf te komen. Helaas zijn er voor zo,n samenwerking twee of meer partijen nodig die bereid zijn hun >vrijheid< op te geven en die elkaar blindelings vertrouwen. Juist de vrijheid die voor een boer zo heilig is geziene meeste reacties. Naar de toekomst toe zal er sprake moeten zijn van productie verhoging per man, de ingeslagen weg die we als heilig zijn gan beschouwen. De consequentie hiervan is, dat één van de partners vroeg of lat moet uittreden met achterlating van zijn aandelen in het geheel ookal doet dat geen rendement. Bijkomend probleem is welke partner moet zijn kinderen de pas tot opvolgen afsnijden? Josien als jonge boerin vol elan mag deze vraag beantwoorden. Of willen we echt grote bedrijven creeeren van duizenden ha s om maximaal gebruik te maken van moderne technieken en zelfsupporting te zijn? Dan staan we aan de poort van NV vorming of co-op. Kennen we dit soort bedrijven niet uit andere landen? Ook hier is de werkgelegenheid voor alle aandeelhouders op termijn het probleem gebleken. Sovchoze, Kolchoze maar ook Kiboetsh kenden dit probleem toen de mechanisatie zijn intrede deed en de bevolking groeide. Ik denk dat de oplossing van het landbouw probleem meer een uitdaging is voor de Sociologen dan voor de Economen en de Techneuten. Bij alle technische en economische oplossingen wordt de factor MENS terzijde geschoven evenals de factor geschiedenis. Alle huidige problemen zijn een product van het verleden en zijn misschien wel eenvoudiger op te lossen door terug te gaan in de tijd om tot een analize te komen van het hele traject en zo een nieuw pad uit te stippelen in plaats van even á la minute een nieuwe route te bepalen zonder achterom te hebben gekeken.

  • no-profile-image

    F VDKasseien

    Je moet als landbouwer gewoon stoppen met overproductie. Afspraken maken met andere landbouwers in de EU om een minder groot areaal te beplanten.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Beste F vd Kasseien, er zijn een aantal redenen waarom dit niet lukt: -boeren worden het onderling niet eens, -overheden en ketenpartners zullen dit voorkomen (NMA veroordeelde nog vorig jaar boerensamenwerkingen) omdat het voor hen nadelig is, -Europa is niet langer een fort dus anderen brengen hun produkten graag binnen.

  • no-profile-image

    Han

    @Josien. Nu je onder hebt geconcludeerd, dat productie beperking om daarmee vraag en aanbod meer op elkaar af te stemmen niet lukt / kan/ mag. Heb je geaccepteerd dat landbouw naar alle waarschijnijkheid afhankelijk zal blijven van >liefhebbers< die kost wat het kost boer worden. Hiermee geef je je meten over aan het grootkapitaal die zich in arme landen grond toeeigend omdat in het rijke deel der aarde de productie eenvoudig wordt weg gesaneerd door de markt werking. Dit laatste hebben zowel de politiek als de boerenbonden geaccodeerd toen ze de met gejuich Vrije Wereld Markt omhelsden. Dit alles om de economie voor de korte temijn op groei te zetten, zo we nu weten. Het heeft de voedsel productie en kwaliteit niet verbeterd,de wereld vrede niet gebracht en nog erger de honger niet verminderd eerder verergerd. Maar belangrijker het heeft de financiele crisis tot een wereld probleem gemaakt die zijn weerga niet kent. Lees alle commentaren goed en je komt tot één conclusie; Waarde van ons geld bestaat alleen doordat we het systeem vertrouwen. Vroeger was de waarde van geld voor ca. 100 % gedekt door waardvaste goederen (goud, graan) Wie verouwt nog blindelings op DE MARKT als zijn inkomen elk jaar verslechtert of zijn voedsel voorraad tot onder NUL is gedaald?? Ik denk dat we eerst deze sociale problemen moeten oplossen voor we voldoende opvolgers in kunnen verwachten. Ik moet er toch niet an denken dat we communistishe omstandigheden krijgen in de voedsel voorzienig, studenten en militairen die gedwongen worden in de landbouw te werken in piek perioden.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Ik heb de oplossing niet maar ik weet 1 ding wel: die komt niet dichterbij door alle mogelijke beren op de weg helemaal uit te tekenen. Jong elan nodig je daarmee ook niet uit. De wal zal het schip keren: als schaalvergroting doorzet komt er weer ruimte voor kleintjes, Als het wereld / marktsysteem wat WTO predikt ineenstort dan zijn er ook weer kansen. En voor het zover is kunnen we best wat doen: bv meer diverse loopbaanperspectieven bieden. Het blindstaren op loopbaanperspectief van 'grote boer' als enig aantrekkelijke optie is te smal. Er zijn leuke posities als agrarisch medewerker en er komen er nog meer, farm manager of herd manager, en ook de agrarisch zzp'er kan veel kanten op. Waarom die opties niet meer in de picture gezet?

  • no-profile-image

    F VDKasseien

    Beste josien, Stel nu als alle boeren het eens zijn dan kunnen die toch hun eigen verwerkingsbedrijven oprichten bv een frietfabriek,of een suikerfabriek. En de winsten worden dan uitgekeerd aan de landbouwers. Landbouwers moeten eens beginnen inzien dat dit een heel goede oplossing is. Het is gewoon heel moeilijk om alle landbouwers op een lijn te krijgen dat weet ik ook. Van die ketens en van overheden moeten we niet bang zijn. Als je met een grote groep landbouwers je eigen faciliteiten hebt om een eindproduct te maken. Dan ga je toch gewoon in concurrentie met bestaande bedrijven. En als die bedrijven dan meer geld willen geven, de landbouwer niet gelaten, dan verkoopt hij gewoon terug aan die multinationals. Maar ja Marco Borsato zong het al.. alle dromen zijn bedrog. De landbouwer moet gewoon eens ophouden met te denken dat schaalvergroting en overproductie de beste manier is om geld te verdienen. Het is zo logisch weinig aanbod is veel vraag, veel vraag is veel geld. Maar het zit nu eenmaal in de mensheid, iedereen wil het meeste en het grootste hebben. Misschien moeten we eens de Europese landbouw subsidies afschaffen. Dan zal de landbouwer weer een creatief moeten zijn om zijn geld te verdienen.

  • no-profile-image

    boerin

    Ik ben het eens met de stelling dat schaalvergroting niet de oplossing is, maar toch zal het blijven bestaan. Hier schreeuwen de verwerkers momenteel om melk. Ik weet het, het kan zo weer omslaan in een overschot.
    Ook ben ik het eens met de stelling dat er gereguleerd moet worden.
    Ondertussen staan er genoeg jongeren in de startblokken om in de agrarische sector aan de slag te gaan. Zij kunnen niet wachten tot alle wereldproblemen zijn opgelost.
    Wij hebben twee opvolgers. We hebben niet gestimuleerd maar gaan ook niet zeggen dat ze iets anders moeten gaan doen. Ze moeten gaan doen wat ze graag willen, net zoals wij hebben gedaan. En het is aan hun om een weg te vinden to make it work.
    Er zijn zoveel mooie voorbeelden van jongeren die deze weg gevonden hebben en met veel plezier 'boer' zijn.
    Het bedrijf waar ik stage liep, heeft een dochter die de melkvee tak doet terwijl een zoon kaas maakt van een gedeelte van de melk van zijn zus.
    Nogmaals, waar een wil is, is een weg.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Best vd Kasseien, even off topic. Josien zei het ook al, samenwerkingsverbanden van boeren om een eigen fritesfabriek of suikerfabriek te runnen is via de NMA bij wet geregeld. Niet meer dan 8% van het totaal aantal boeren die eenzelfde product voortbrengen mogen een samenwerkingsveband aan gaan zoals U dat in uw laatste reactie schetst omtrent een eigen fritesabriek of suikerfabriek.. Bij een samenwerkingsverband van meer dan 8% van de boeren spreekt de NMA dan van kartelvorming. En dat is dus verboden.

  • no-profile-image

    F VDKasseien

    Beste Natuurboer, het is heel pijnlijk omdat te lezen. Dus een landbouwer, veeteler... worden allemaal onderdrukt door overheden en multinationals. Eigenlijk hebben die twee dat wel goed bekeken. De overheid bekijkt het in het standpunt van "Geen voedsel is chaos". En verwerkingsbedrijven denken "Hoe meer productie hoe lager wij kunnen aankopen en hoe hogere winstmarges we kunnen maken". En dan gaan ze die productie beginnen stimuleren met subsidies. En de boer die ploegt verder.

  • no-profile-image

    Han

    @Boerin. Je schrijft "De industrie schreeuwt om melk" Is dit omdat er echt te weinig is of willen ze weer het excus van te veel om de prijs te drukken. Ik heb dit in één van mijn projecten meegemaakt, hier vroeg de chips fabriek om reclame te maken onder mijn telers in Ukraine om aardappelen te gaan telen, Bij navraag bleek dat ze genoeg grondstof haden maar de prijs wilden drukken door over productie te creeeren. Hier heb ik niet aan mee gedaan, ik ga mijn vrienden niet activeen iets te doen wat na één of twee jaar geld gaat kosten. Hetzelfde heeft de Europese frite industrie gedaan door in Midden Frankrijk het land van schapen en vleeskoeien met steun de boeren aan de vroege aardappelen te krijgen tegen goede prijzen, prijzen die ze daarna dubbel en dwars terug verdienden bij de bulk uit de gangbare gebieden. Reden overvoerde markt!!!

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Feit is enerzijds dat de politiek/consument goed en goedkoop voedsel wil !!!... Feit is ook dat de scholing/adviseurs de boeren geanimeerd hebben grenzenloos te produceren!!!... En nu zitten wij met de gebakken peren!!!... Maar ik vind ook net als Josien en Boerin dat wij niet alles negatief moeten zien!!!... En natuurlijk zijn er mogelijkheden, ''waar een wil is, is ook een weg'' schreef ik reeds. Enkele maanden geleden leerde ik het woord 'tunnelvisie-denken' kennen van @Han Meshovsk. Helaas komt tunnelvisie te veel voor, en ik denk vooral bij de jeugd!!!... Dat is funest, wij moeten ook durven het anders te doen!!!... Pioniersgeest kom ik niet meer tegen, dat vind ik jammer, heel erg jammer. Vandaag las ik een blog van Johnny Hogenkamp, die schreef; wij moeten niet productie-denken, maar winst denken. Wij moeten ons brood verdienen, op een zo prettig mogelijke manier, daar gaat het om!!!... Wij moeten ons niet storen aan de politiek, handel of consument. Wij moeten zelf beslissen wat wij willen en leuk vinden!!!... Er zijn veel zwarte wolken aan de horizon, dat is waar, zeker als wij doorgaan met het zogenaamde ''Tunnelvisie-denken''. Beste jongelui, durf te zijn wie je bent en doe wat je leuk vindt !!!...

  • no-profile-image

    boerin

    Er is echt een krapte aan melk in de upper midwest en east. En uiteraard met de huidige prijzen stimuleert dat extra produktie. Deze extra produktie laat echter op zich wachten door de hitte, zodat er voorlopig geen overschot verwacht wordt. Maar vroeg of laat gaat de varkenscyclus zijn werk doen, dus is het oppassen geblazen. Ik zie dit echter als onderdeel van de bedrijfsvoering: risk management.

  • no-profile-image

    F VDKasseien

    ''Tunnelvisie-denken''. Beste jongelui, durf te zijn wie je bent en doe wat je leuk vindt !!!... Als ik alles wil doen wat ik leuk vind dan zal ik niet veel geld verdienen! "wij moeten niet productie-denken, maar winst denken. Dat zal heel moeilijk zijn in de boerenstiel". Er zal altijd een iemand zijn die voor een lagere prijs zal verkopen.
    De tunnelvisie die nu wordt toegepast bij de boeren, is zoveel mogelijk winst maken door zoveel mogelijk te telen. Ergens klopt dat wel. Maar je kan veel effectiever werken door minder te telen als elke boer dat doet natuurlijk. Je zal meer winst halen per hectare en je zult minder hard moeten werken. Of je moet de westerse wereld terug laten inzien hoe belangrijk eten wel is. Want voor sommige mensen is eten fastfood. En daar gaat het helemaal mis. Overleven is een van de voorwaarden waarom wij leven en daarvoor heb je eten nodig. Maar dat begrijpen veel mensen niet meer.

  • no-profile-image

    Han

    @Piet. Wil de consument / politiek goedkoop eten? Ik vind het eten niet echt goedkoop als ik de prijs van de gronstof (boerenprijs) afzet tegen de winkelprijs. Nee de economie moet elk jaar groeien om de kiezer aan te tonen dat de regerende groepen het beter doen dan de vorige kliek. Kijkend naar Griekenland, Amerika en anderen blijkt niet het goedkope voedsel de economische groei te maken, maar het opvoeren van het leningen niveau van een land. Als we het vertrouwen in de Dollar verliezen, stort de Amerikaanse ja zelfs de wereld economie in ondanks de (te) lage boeren prijzen zal zelfs de voedselprijs stijgen met alle negatieve gevolgen van dien. Wat Amerika nu gedaan heeft beekent geld bij drukken en dus inflatie bevorderen. Deze inflatie is alleen te voorkomen door een blindelings vertouwen in de Dollar / economie. Josien zal me wel de man vinden die beren op de weg ziet. Josien neemt liever aan dat het wel mee zal vallen. Helaas zijn aannames vaak valkuilen gebleken!!

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han de argumenten in jouw betoog/reactie zijn goed gefundeerd. Gisteren sprak ik een politicus die in de deelstaat Saksen actief is (CDU), hij vertrouwde mij toe; wij weten drommels goed wat er aan de hand is op wereld-niveau (financieel/economisch), maar wij kunnen en mogen dat niet aan de gewone man vertellen, anders breekt er paniek uit!!!... Zijn opinie kwam overeen met jouw opinie Han, mijn nuchter verstand kan geen tegenargumenten vinden. Goed, jong-elan!, het is waar @Josien, ''the show must go on'' !, selbstverstaendlich !!!... Stel je voor Josien; ik ga mijn bedrijf verpachten, ligboxenstal voor 130 melkkoeien, melkquotum, 920.000. kg. jongveestal, 100 ha. grasland te huur voor 1/3 van de NL prijs en ben bereid de veestapel op afbetaling te verkopen. Benodigd start-kapitaal ca. 75.000,=Euro, rest binnen 5 jaar. 30 jaar geleden zou ik binnen een week 30 ge-interesseerden hebben!!!... Nu misschien 3 binnen 3 maanden, of zou ik mij vergissen Josien???...

  • no-profile-image

    Hendrik de broer van Gait

    Han heeft helemaal gelijk en ik denk dat Josien van een andere wereld komt.

  • no-profile-image

    koetje

    Voor sommige mensen is eten fastfood en daar gaat het mis schrijft vd Kasseien,gek eigenlijk,pas geleden was in het nieuws dat de zorgsector de op één na grootste werkgever is geworden in dit land,zieke en hulpbehoevende mensen als economische hulpmotor.Komt vast niet alleen door de vergrijzing,maar veelal door verkeerde voeding. Balfour schreef daar ruim 60 jaar geleden al over,healthy citizens are the greatest asset any country can have(citaat Churchill)hiermee begint het eerste hoofdstuk uit haar boek.
    DSM is mede groot geworden dankzij de kunstmest,nu zijn hun vitamine-preparaten veel gevraagd.Het verband hiertussen legt ze goed uit in dat boek.
    Mooie uitdaging voor jong elan om hier iets aan te veranderen.Dat heeft overigens niks van doen met keutellandbouw.

  • no-profile-image

    boerin

    We weten allemaal dat Han gelijk heeft. We eten slecht, we verzieken het milieu, we leven op krediet, onze bezittingen zijn niets meer waard. Dus moeten we nu allemaal maar bij de pakken neer gaan zitten?
    We kunnen niet allemaal boerenkaas gaan maken of organic healthy oilseeds gaan telen.
    Wat zou jij onze kinderen dan adviseren, Han?

  • no-profile-image

    Agrarier

    Kijk eens op de labels van veel producten met al die E nummers en alles meer. Europa en Amerika groeit, nu kom ik ook wel in Oost Europa, waar men veel natuurlijk eet en de mensen ook slanker zijn of er een verband zit weet ik niet.

  • no-profile-image

    Han

    @Boerin. Ik heb mijn kinderen niets geadviseerd. Ik heb ze zelf hun richting laten kiezen en hun daarbij geholpen om dat te verwezelijken. Eén wilde altijd al medcijnen studeren, dan ondersteun je dat als vader. De ander was en is nog gek van Linux OS computer programa s ik heb hem dan zoveel mogelijk gesteund ook toen dat betekend vertrek naa Zuid Amerika om daar tewerekn bij een software house vandaar is hij vertrokken naar Noord Amerika en doet wat hij leuk vindt en waar hij goed in is. Dat wil niet zeggen dat ik het soms niet jammer vind dat hij ver weg woont en niet mijn pasie, landbouw, deelt. Beide zijn gelukkig en met hun werk en hun bestaan. Ik was dus zonder opvolger heb op dat moment eieren voor mijn geld gekozen, verkopen en doen wat ik leuk vond, reizen en landouw bedrijven elders op de wereld.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Han wat zou je adviseren aan de kinderen van Boerin USA? Zij hebben de ruimte gekregen om zelf te kiezen en kozen wel voor landbouw. Ze zijn jonge opvolgers in deze tijden.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Wij moeten/mogen nooit bij de pakken neer gaan zitten, als ik op uw vraag aan Han mag inhaken Boerin, nooit,nooit, nooit !!!... Wij moeten wel ''als het getij verandert de bakens verzetten'', dat wel. @Josien heeft terecht opgemerkt dat door de groei van de bedrijven in de oude EU, ruimte is gekomen voor vakbekwaam personeel die ook bereid zijn verantwoordelijkheid op zich te nemen. Goed wij zijn in deze ontwikkeling waar beiden (werkgever/werknemer) nog aan moeten wennen. Nu de vraag; hoe moet een jonge boer/ondernemer de toekomst inschatten, dat is moeilijk, op dit moment erg moeilijk!!!... Waarom?, omdat winst en verlies zo akelig dicht bij elkaar liggen!!!... Voor mij is er maar één devies; lage kostprijs en zo min mogelijk vreemd kaptaal in het bedrijf !!!... Dan kan men met een gerust hart, lage prijzen het hoofd bieden. Kostprijsverlaging door schaalvergroting is alleen nog verantwoord als wij het uit/door eigen geld/middelen kunnen financieren. Advies van de krediet-gevers moet men nu met een korrel zout nemen, die denken anders. @Han wees daar reeds op. Goed @Boerin, U bent een pientere vrouw, wat ik geschreven heb wist u al !!!... Maar het is misschien goed, het ook van een lotgenoot te horen/lezen.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Omdat ik een langzame schrijver ben, heb ik zonder het te weten, voor mijn beurt geschreven. De vraag van @Josien heb ik na mijn laatste reactie gelezen. Stoor je niet aan mij @Han.

  • no-profile-image

    boerin

    Goed, nu zijn we weer waar deze discussie om draait. Han, jouw kinderen hebben niet voor de landbouw gekozen. Er zijn een heleboel jongeren die wel voor de landbouw kiezen, gelukkig maar, er zal toch iemand voedsel moeten produceren, en daarbij is 'boer' een ontzettend mooi beroep. Hoe bieden we deze jongeren toekomst?

  • no-profile-image

    F VDKasseien

    offtopic: Mag ik eens vragen aan BOERIN,USA, of jullie daar ook subsidies hebben en hoe die worden bepaald.

  • no-profile-image

    josien kapma

    F vd kasseien, in de US spelen ongeveer dezelfde vragen als bij ons, zie bv http://www.bit.ly/eSZegY .

    Maar on topic vind ik ook nog wel interessant.

  • no-profile-image

    boerin

    We krijgen een payment als melk onder bepaalde prijs gaat, met een ingewikkelde berekening wordt deze prijs bepaald. Er is een cap qua liters per jaar, zodat de kleinere boeren bevoorrecht worden, en terecht denk ik.
    Het moet echter al heel slecht zijn wil de subsidie in werking treden. Ook is er subsidie op export maar die komt niet in handen van individuele boer maar beinvloedt weer wel de melkprijs. De meeste subsidie hier gaat naar de akkerbouw, en dat is niet weinig.
    Ook hebben wij als melkveehouders zelf een pot gecreeerd om koeien (dus melk) uit de markt te nemen als de prijs slecht is. Deze pot wordt volledig door de melkveehouders zelf bekostigd. Momenteel wordt er hevig gediscussieerd over een supply management plan voor melk, maar of we het eens zullen worden is nog maar de vraag.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Interessant boerin, US. Verder praten over dát onderwerp kan op http://www.bit.ly/qTW5Tk

  • no-profile-image

    bert

    Volgens mij heerft de oudere generatie altijd al gedacht dat de landbouw ten dode was opgeschreven. Ik ben net een bedrijf gestart, en heb het de laatste jaren best goed gehad. De vraag is inderdaad of we met de bodem en het milieu wel goed bezig zijn, maar dat geluid hoor je steeds meer en er wordt langzamerhand ook steeds meer aan gedaan. Dus niet te negatief, het goede komt langzaam! Als iedereen zo negatief praat is er ook niks meer aan.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Beste Bert, de omstandigheden zijn per bedrijf verschillend. Als je het goed doet en je produceert voedsel wat goed in de markt ligt, bovendien een lage kostprijs hebt. Bij voorbeeld door jou persoonlijke inzet en verstandig beleid, geloof ik van harte dat ge nog een goed belegde boterham verdienen kan!!!... Misschien heb je ook nog wat ge-erfd ook (?) , dat kan ook een zeer positieve bijdrage opleveren!!!... Vruchtbare grond en gunstige klimatologische omstandigheden kunnen ook tot zeer goede resultaten leiden!!!... Wat verbouw je Bert???...

  • no-profile-image

    Han

    @Josien. Als je go mijn verhaal hebt gelezen wet je wat ik geaan heb om mijn kinderen hun ideaal te laten bereiken. Zoveel mogelijk en nodig (dit laatste is heel belangrijk) ondersteund om hun doel te bereiken. Dit is net wat iedere boer ook van zichzelf verwacht te doen jegens zijn kinderen. Daarnaast houd ik van eigen inbreng van de jeugd waa het gaat over toekomst visie en financiering waarbij vader zich in eerste instantie geheel terug trekt met zijn geld of in ieder geval vor zijn geld en normale renten in rekening brengt. Dus als case een bedrijf at voor 100 % moet worden ove genomen zonder hulp in de vorm an gratis arbeid en gatis eigendoms overdacht. Pa en ma hebben en pensioen nodig uit het bedrijf en daar komt bij dat ik vin dat nde opvoger geen rechteeft op voortrkkerij ten opichte van andere kinderen. Als de opvolger deze zaken (bijna) rond kan zetten kun je gaan denken "Hoe maak ik het netjes mogelijk" Voor mij gelt als andere item; "Waarom moet de (oude) boer de burgerij subsidieren door zijn zoon dochter de toekomstige voedsel producenten te subsidien?? Ik haat subsidie zowel voor voedsel als voor natuur of kuns of wat dan ook.

  • no-profile-image

    Han

    Sorry voor de type fouten in onderstaand blog.

  • no-profile-image

    bert

    Han, je schrijft dat de opvolgers zich zelf voledig moeten redden maar dan had ik het ook niet kunnen doen, en waarschijnlijk bijna niemand. Is het reeel dat de ouders die 40 jaar geleden grond hebben gekocht voor 7000 euro er nu 70000 voor krijgen? Als dat de insteek is dan ben ik het helemaal met je eens dan ziet het er somber uit voor de landbouw in nederland en veel meer landen.

  • no-profile-image

    Han

    @Piet. Economish zijn er geen verschillen per bedrijf. het verschil is dat ieder een andere start heeft, maar de prijzen van grond, machine etc, staan vast bij de fiscus.(zul je merken bij vererving) Reken je hiermee, dan heb je een economish eerlijk vergelijk. De een kan dan wel meer overhouden dan de ander, omdat al het kapitaal verkregen is uit familie kapitaal ( 0 %), boerderij verplaatsing met overheids geld o.i.d. We mogen de prijzen nooit afstemmen op de geluksvogels met weinig kapitaals kosten. Dit zou betekenen dat de landbouw in zijn geheel de maatschappij subsidieëert met (te) lage prijzen voor voedsel. Zou hier niet één van de oorzaken zitten van de econmische crisis?

  • no-profile-image

    Han

    @Bert, Goes. Ik shrijf niet dat je als jonge boer , opvolger, geheel jezelf moet redden. Ik schrijf dat je wel eerst een business plan moet maken waarin je doet als of er geen giften zijn van familie, om te weten wat het betekent als als je de steun van bv.broers of zussen niet krijgt. Stel één van je broers of zussen wil een eigen bedijf beginnen en heeft en flink vermogen nodig, maar je vader kan niets meer vrij maken zonder jou of zelf in de problemen te brengen. Wat doe je dan? Zeggen sorry joh te laat ,ik was eerst? je bent bereid om boer te worden en hebt er een breuk in de familie voor over? De keus is aan jouw!

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han dat er in NL en ruimer gezien de EU het één en ander is scheef gegroeid behoeft geen twijfel. 30 jaar geleden bracht een ton tarwe 250,-€ op (af bedrijf), als nu de tarwe hetzelfde opbrengt hoor je zeggen de tarwe is duur!!!... Er is wel degelijk het één en ander scheef gegroeid !!!... In hoeverre daar de economie een deuk van opgelopen heeft kan ik niet overzien. Dat de Financiele crisis door het gesubsidie-eerde landbouwbeleid gevoed wordt geloof ik wel !!!... Maar het instant houden van de Euro kan ook nog een dure aangelegenheid worden !!!... @Bert uit Goes, gaf ook toe dat er weinig zullen zijn die zonder financiele hulp kunnen starten. Subsidie's afschaffen zou betekenen dat wij allemaal weer met een schone lei kunnen beginnen. Maar en nogmaals maar, dan krijgen wij een grenzenloze REVOLUTIE !!!!!..... Eerst de boeren daarna de burgers zullen de straat op gaan. Goed de Politiek weet drommels goed waar zij mee bezig zijn, weten ook dat het zo niet eeuwig verder kan gaan. Onder andere daarom verwacht ik op den duur grote problemen, die zoals je reeds aangaf Han, door 2% van de bevolking (de landbouw) moet worden opgelost (lees betaald). Nu de vraag; is er toekomst voor jong elan ???... Ja, er is toekomst denk ik, al dan niet met hulp van de Famaly. Maar het zal ook veel Flexibiliteit en Innovativiteit verlangen, omdat de Ups and the Downs groter en onberekenbaar zullen worden, denkt o.g.t.

  • no-profile-image

    koetje

    Het valt blijkbaar nog wel mee om jong elan te vinden.


    http://www1.omropfryslan.nl/82689/Flinke-groei-foar-AB-Fryslan.aspx

  • no-profile-image

    Jeroen

    @Koetje boe,
    AB is niet alleen voor landbouw meer, die zitten ook in de andere sectoren, dus dit bericht zegt niet echt veel nog.

  • no-profile-image

    Han

    Wie kan / durft mij aan te geven wat de gevolgen op dit onderwerp zullen / kunnen zijn van de huidige financiele crisis, die sinds gisteren weer een nieuwe dimensie heeft gekregen?

  • no-profile-image

    Han

    @Piet. Jij eeft aan dat er toekomst is voor nieuwe elan. Mee eens alleen op welke >termijn

  • no-profile-image

    natuurboer

    Han, jong elan voor de landbouw en financiële crisis hebben weinig met elkaar te doen neem ik aan. Er sluimerd onder de jongeren best wel elan voor de landbouw. Maar hoe komt dat elan bovendrijven.? Onlangs mocht ik het volgende in mijn omgeving vernemen. Een burgerjongen met een baan buiten de landbouw krijgt een liefdesrelatie met een boerendochter. Door reorganisaties bij zijn werkgever is die jongen een tijdje geleden zijn baan kwijtgeraakt. En op weg naar een nieuwe baan heeft hij nu tijd over om zijn toekomstige schoonpapa op de boerderij wat te helpen. En hij vindt het boerenwerk nog leuk ook! In een gesprek met hem vertelde hij mij, dat hij in zijn jeugd als burgerjongen nooit in aanraking met de landbouw kwam. Een beetje vissen en op het sportveld vertoeven was het enige "veldwerk" waar hij in zijn jeugd mee te maken kreeg. Hij zei: Als ik in mijn jeugd veel meer in aanraking met de landbouw zou zijn gekomen, was hij misschien wel boer geworden. Hij wist tot nu toe niet beter. Duidelijk wel wat boerenbloed in deze jongen aanwezig. Maar er was geen paplepel beschikbaar om bij hem het elan voor de landbouw tot bloei te brengen. Nog iets waar ik me met betrekking tot jong elan voor de landbouw aan heb geërgerd. Ik kwam een tijdje geleden op een of ander internetforum van iemand de volgende opmerking tegen: Op een basisschool ergens in den lande werd aan de leerlingen van groep 6 gevraagd hoeveel dagen per week ze vlees aten. Waarna juf hen zonder blikken of blozen uitlegde dat het eten van vlees slecht voor het milieu was.!!! Wel ja, als je sluimerend jong elan voor de landbouw de kop in wil drukken dan kun je inderdaad al op de basisschool het beste de methode van indoctrinatie toepassen. Wanneer aan de ene kant de jongeren geen kansen krijgen om in aanraking met de landbouw te komen en aan de andere kant diezelfde jeugd wordt voorgehouden dat boer zijn een milieu onvriendelijke bezigheid is. Hoe kun je dan ooit ( sluimerend) jong elan voor de landbouw, laten bovendrijven ????

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Beste @Han, nou stel je mij wel een erg concrete vraag. Een tegenvraag hoe lang zal ''deze positieve wending duren''???... k'Heb al meer geschreven dat wij ons financieel en economisch op glad eis bevinden!!!... Het enigste wat wij zeker weten is; dat de cosument, de handel en de politiek graag veel, goed en goedkoop voedsel willen!!!... De boeren en tuinders willen graag (die ook aangespoord worden door de gratis adviseurs) zo veel mogelijk produceren. Af en toe krijgen de boeren de hoofdprijs voor hun producten meestal een troostprijs, ook dat is waar. Nu, to the point--- de toekomst ---het is moeilijk Han om daarin concreet te adviseren. Ik denk dat elke jonge vrouw/man daar persoonlijk heel diep over na moet denken en zich af moet vragen wat wil ik en wat kan ik. Ben ik bereid risico's te nemen, kan ik er tegen om af en toe verlies te nemen, financieel/psychologisch. Tenslotte economisch bekeken is de agrarische sector sowieso de minst rendabele, het zal mij ook niet verwonderen als dat zo blijft!!!... groeten.

  • no-profile-image

    F VDKasseien

    Ik ben een jonge boer. Kan me er iemand vertellen hoe ik een betere prijs krijg voor mijn aardappelen?

  • no-profile-image

    aard

    EH!! MAAK ER PUREE VAN.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Zelf vermarkten @F vd Kasseien !!!... @Han, daar ben ik weer. Na mijn antwoord aan jou las ik ook de reactie van @Natuurboer, dat deed mij ook goed. Jij hebt geld voor je eieren gekozen Han, gezien jouw omstandigheden was dat niet verkeerd, in het bijzonder als ge daar iets anders voor in de plaats hebt wat jouw bekoord. Economisch gezien ben ik aan mijn verkeerde werk bezig, ook dat ben ik voor 100% met jou eens!!!... Maar ik als ik mij geroepen voelt te doen wat ik doet, doe ik dat. Over het algemeen met plezier!!!... Nu zijn wij daar waar het om gaat; het ''jong elan'', zij moeten gewoon doen wat zij graag willen!!!... Maar anderzijds moeten zij ook nadenken over de consequentie's die daaraan vebonden zijn!!!... Het boerenleven is niet alleen Rozengeur en Maneschein, dat is waar. Gelukkig heb ik nooit de behoefte gehad om rijk te worden!!!... Wel de behoefte om boer te worden!!!... Dat is mij ook gelukt, zonder hulp van papa of mama. Dat vereiste wel pioniersgeest, die jongelui die dat hebben moeten daar gewoon op de een of andere manier invulling aan geven.

  • no-profile-image

    guillaume

    Tjongge jonge is het nou nog niet afgelopen!bijna 100 reacties,geweldig.Een tip voor het jonge elan,gewoon aan iets beginnen en zien waar het schip strand wel met een lege knip dan heb je niets te verliezen.Gewoon op nul beginnen.van het grootkapitaal kun je niet winnen maar je kunt er wel aan knabbelen.Er onstaan ook weer mogelijkheden bij de onmogelijkheden.Lekker met je 18 a20 jaar single naar het buitenland ruimte genoeg.Een loopbaan moet je zelf creeren en ervaren en aangaan en leg de Lat niet te hoog voor je zelf (GELD)zodat je nog ruimte hebt voor je creatieve geest.

  • no-profile-image

    Han

    Beste Piet. Ik stel de vraag aan de jeugd die el geld wil investeren in hun toekomst;"Wat betekent de huidige financiele crisis voor de toekomst". De crisis heeft zich de laatste paar dagen niet in positieve zin gewijzigd, ne de beurs is onderuit gegaan en de Amerikanen willen geen inflatie maar drukken wel miljarden bij. Dit kan alleen maar betekenen dat er nog meer geld geleend wordt om de oude leningen af te lossen om te doen als of er niets aan de hand is. Piet jij zet de jeugd op het verkeerde been door te stellen, dat jij zonder hulp deze grote boerderij hebt opgetuigd.Ik denk dat je eerlijk moet zijn en moet vertellen dat je dat pas een jaar of tien geleden hebt gefikst met geld verdiend in de handel en door zuinig te leven. Piet nu jij een opvolger zoekt, die van jouw alle steun kan krijgen die nodig is om de toko voort te zetten, zijn ze er niet. Het elan is er volgens velen wel, maar de moed ontbreekt of heerst er (terechte) angst voor de meest onbetrouwbare partner die een ondernemer zich kan wensen >de overheid<.
    @guillaume. Ik ben het volkomen met je eens, maar dan moet je je wel bewust blijven van het feit, dat het (niet jij) kan mislukken en dan ook geen tranen zoals de varkensboeren nu laten vloeien en anderen in de keten de schuld geven.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Oké, we komen in de comfortabele positie dat er een rij jong elan klaar staat om boer te worden. En dan? Wat zal een toekomstige jonge boer dan het gevoel geven dat hij/zij een goede boer is geworden. Zoals het nu is ben je alleen een goede boer wanneer je meewerkt aan overproductie in de landbouw. Een boer met uitbreidingsplannen wordt tegenwoordig als potentiële overproducent de hemel in geprezen. En de boer die zonder uitbreidingsplannen pas op de plaats maakt en daardoor voor meer evenwicht op de landbouwmarkten zorgt (en dus geen medewerking verleent aan overproductie ), wordt een waardeloze boer genoemd en mag van het toneel verdwijnen. En wat als de volgende generatie boeren ook op basis van concurrentie een ondernemende boer moet zijn? Concurrentie tussen boeren kan er alleen zijn wanneer er overproductie in de landbouw bestaat. Is de landbouwmarkt in evenwicht dan is concurrentie tussen boeren helemaal niet nodig. Iemand die roept dat er concurrentie tussen de boeren moet zijn roept dus ook dat er overproductie in de landbouw moet zijn.. Wanneer we dan op jong elan dezelfde ondernemende criteria loslaten die tegenwoordig rond de boeren gemeengoed zijn, zoals concurrentie en medewerking overproductie. Dan denk ik dat de bloei rond nieuw en jong elan voor de landbouw, snel weer gaat verwelken.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    ''En anderen in de keten de schuld geven'', schrijft @Han. Het gaat om de waarheid; wat is er precies aan de hand op het wereld-toneel en in het boerenleven. @Natuurboer heeft er terecht op gewezen dat het productie-denken niet noodzakelijk is maar financieel dodelijk kan zijn/worden. @Han nog bedankt voor jouw terechtwijzing. Toch begon mijn loopbaan met koeien melken toen ik 17 jaar oud was, uiteraard molk ik mijn koeien met de hand !!!... Ik denk omdat ik oog voor rentabiliteit had en een regelmatig inkomen wilde hebben. Vroeger leerden wij nog rekenen op school, dat is veranderd in produceren. Typerend vond ik de opmerking van een jongeman enkele maanden geleden; rekenen laat ik aan ''mijn adviseurs over'', als die zeggen dat het kan dan doe ik het. Ach ja dacht ik, zo kan het ook (?).

  • no-profile-image

    guillaume

    De varkenshouderij is een mooi voorbeeld.Ik zelf ouder jong elan heb al jaren met deze problematiek(hobby om de verleiding van groeien te weerstaan en heb goed rondgekeken in diverse sectoren) te maken,net zo als vele jong elan.Had dit voorzien en wij hebben niet het streven gehad om te groeien.Heb wel op vrijwillige basis elk jaar de veestapel laten krimpen en de productie per dier opgeschroeft en de overtollige rechten tussentijds verkocht,genetische vooruitgang gebruikt(wel gevoeliger varkentje met meer ind.zorg verleend),zodat je de totale productie gelijk bleef.Ook met grotere groepen gewerkt zonder de gebouwen aan te passen.Nu horen we er niet meer bij terwijl je pakweg 15 jaar geleden een voorloper was en een goed inkomen had.Ik had dus maling aan wat een andere commerciele partij had en gingen onze eigen weg en de grote schuur weg gelaten om de rest van de sector te spekken.Heb er een inkomen bij gezocht en het rendement bleef gelijk alleen geen inkomen meer uit het bedrijf want de periferie heeft dit afgepakt.Vele kleinere collega's zijn nu noodgedwongen weggeconcureerd door toch aan de overproductie mee te doen. Nu is mijn afzet ook bekeken,door het krimpen was het milieu vraagstuk a piece of cake,met duurzame energiearme oplossingen zelfs in de bestaande stallen.Nu draai ik tijdelijk leeg en begin er aan weer aan als de overproductie(tij keert) weg is.Maar dan zal de lto en de Nvv en Brussel eerst generieke biggenquota en vleesquota's in moeten gaan voeren want je kunt het niet aan de sector overlaten en ook niet aan de banken.Mijn kostprijs kan heel scherp zijn maar met deze wantoestanden blijft er geen ene particuliere boer meer over laat staan jong elan.Spreek uit ervaring!Liever een Waardeloze boer dan een kont vol schuld en grote neusgaten.Die schaalvergroting leidt tot niets.Wanner worden de grote en nog kleine boeren eens wakker.Als deze mentaliteit niet veranderd komt er geen jong elan meer in de varkenshouderij met deze o.a.capaciteiten.

  • no-profile-image

    Han

    Beste v.d. Kasseien. Als de aardappel prijs te laag is heb je twee mogelijkheden. Prijsverhogen hoe dat moet in een overvoerde markt weet ik niet. Als ik dat wist zou ik nu een schatrijke boer zijn. Een andere optie is stoppen met de aardappelteelt en een gewas zoeken dat een beter rendement levert eventueel in combinatie met werk buiten je bedrijf gedurende de vrijkomende uren.

  • no-profile-image

    Bas

    @NATUURBOER
    Vanaf dat ik kon lopen was ik dag en nacht te vinden op de boerderij van mijn oom. Ik wilde zelf altijd graag boer worden maar dat was niet mogelijk, ik heb wel de Middelbare- en Hogere Landbouwschool gevolgd later.
    Ik denk ook dat als je zelf als kind al affiniteit met de landbouw krijgt, je meer respect voor deze sector hebt.
    Melkveehouderij is voor mij nog steeds het mooiste beroep wat er is, ik volg dan ook dagelijks deze site. Kinderen zouden meer over de primaire sector moeten leren op school.

  • no-profile-image

    Franny Bos

    Het is voor jonge boeren moeilijk een bedrijf te beginnen en draaiend te houden met de gemiddelde prijzen van de laatste paar jaren. Er wordt bij uitbreiding subsidies aangeboden, maar daarbij zijn zulke vreemde regels bij, dat bijna niemand daar voor in aanmerking komt. Daar moet eens naar gekeken worden, dat elke ouder waarvan een zoon het bedrijf over wil nemen, ook voor subsidie in aanmerking kan komen, want zo als het nu is kan ik best begrijpen dat er bijna geen boerenzoons meer boer worden.

  • no-profile-image

    Saskia

    wauw, ik schrijf de 100ste reactie!
    Helaas, overname zat er bij mijn man niet in en ik kom al helemaal niet uit een agrarisch nest, maar we wilden beiden wel boer worden! Acht jaar geleden als gingen mijn man en ik als jonge honden naar de bank voor €€€€ om een boerderij te kopen (nb in ZH!). Land huren we... We zijn begonnen met 4 zoogkoeien, 11 schapen, een hoop idealen en een fulltime baan. Nu hebben we wel bijna 50 koeien (groot en klein) en 25 lamschapen, hebben een mooie boomgaard en zijn bio. Bijna alle dieren gaan via huisverkoop weg. We hebben beiden nog steeds onze fulltime baan. We weten waar we voor werken en het is heerlijk! Thuiskomen na de uren op kantoor, zo je oude werkkloffie aan...Vanuit een nulsituatie maar met een ideaal hebben, en zijn we nog steeds iets moois aan het bouwen. Nee het is niet gemakkelijk, maar ja het is prachtig om te doen en om ons bedrijf zo te zien ontwikkelen. Wij hebben niet de ambitie om heel groot te worden (ik wil alleen produceren wat ik aan huis, direct aan de consument kwijt kan, de markt is nog wel groeiend!), alleen maar beter (kwaliteit, dierwelzijn)! Klein boer zijn is ook erg fijn! (alleen wel ondergewaardeerd in 'boerenkring zoals al meermalen ook in de discussie wordt aangehaald)

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    ''Er zijn genoeg mogelijkheden om meer diverse loopbanen te ontwikkelen in de landbouw'' meent/denkt 52% op dit moment, 1 van hen ben ik. De vraag is natuurlijk ook; past het verlanglijstje van de werknemer ook bij de gedachten en voorstellingen van de werkgever???... Uit ervaring weet ik dat, dat wel eens anders uitvalt!!!... Na een diepgaand gesprek met onze discussie-genoot @Han, concludeerden wij dat het bij mij om een generatie-conflict ging. Ik bedoel maar; als de werkgever en de werknemer, bedrijfsleider of personeelchef, niet op de zelfde golflengte zitten, is samenwerking zinloos!!!... Dat werkt contra-productief!!!... Daarom neem ik nu liever een 35 jarige in dienst met ervaring, dan een jongeman van 25 jaar die meent alles beter te weten en/of te kunnen.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Saskia, ik vond het leuk, jouw reactie met jouw ervaringen te lezen!!!... Doe waar je plezier in hebt en laat de andere maar praten!!!... Diegene die in het gareel lopen van de productie adviseurs, leven en werken niet automatisch gelukkiger, vergeet dat maar!!!...

  • no-profile-image

    boerin

    Saskia, groot respect voor jouw. Jullie leven om te werken. Maar dat boeren-bedrijf van jullie kan dus helaas geen gezin van leven , 50 jaar geleden wel. Dat is een feit wat velen zich niet willen realiseren.

  • no-profile-image

    Han

    Saskia, Jij zegt,klein geeft ook voldoening. Helemaal mee eens. Mijn motto is altijd geweest; "Doe als een ander en het vergaat je als een ander". Dit even terug koppelen aar de boeren en je ziet iedere boe rent achter het Groei model aan en bereikt nooit de finish. Ze lopen zich allemaal dood. Jullie gaan dom weg jje eigen weg, een weg die de meeste boeren verafschuwen, maar die kennelijk wel richting podium leidt. In ieder geval hebben jullie weinig concurenten want de potentiele concurenten binden de strijd aan met de onbekende wereld boer.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Saskia, prijzenswaardig dat jullie een boerenbedrijf runnen. En dat kan dus met een fulltime baan erbij. De bedrijfsvorm die jullie daarmee hebben komt in mijn omgeving, en landelijk gezien, ook veelvuldig voor. Manlief runt de boerderij en Vrouwlief heeft er een fulltime baan bij. Maar is dat economisch gezond te noemen? Het houdt in dat manlief als boer hobbymatig werkt. En het boerenbedrijf runt zonder winstoogmerk met dezelfde kostprijs als opbrengstprijs. Waarbij vrouwlief, met de fulltime baan erbij, dan voor het gezinsinkomen zorgt. Omdat deze bedrijfsvorm in Nederland veelvuldig voorkomt zal het er op neer komen dat in het algemeen de opbrengstprijzen van landbouwproducten rond de kostprijs zullen blijven schommelen of zelfs daaronder. Een boerenbedrijf met een bijbaan kan dan nog wel rondkomen. Maar een boerenbedrijf waar ook het gezinsinkomen verdiend moet worden komt dan geld te kort. In zijn algemeenheid lijkt het me in de landbouw niet echt goed voor de concurrentieverhoudingen, wanneer de bedrijfsvorm boer/fulltime bijbaan en boer/eigengezinsinkomen tegenover elkaar staan. Wanneer je in de landbouw de verschillende bedrijfvormen kan tegen komen, zoals boer als BV, boer/bijbaan en boer/eigengezinsinkomen, dan wordt volgens mij de lat voor jong elan wel heel erg hoog gelegd om daaruit te moeten kiezen. Kan de poitiek die keuze voor het jong elan niet wat eenvoudiger maken? Dan hoeft de lat ook niet zo hoog te liggen. (En Saskia, gewoon doorgaan hoor! Mijn geschrevene alleen als kennisgeving aannemen.)

  • no-profile-image

    ben

    Jammer dat Saskia haar adres niet vermeld. Ik zou graag een vleespakket willen proberen.

  • no-profile-image

    Agrarier

    Natuurlijk is het knap wat Saskia en man aan het doen zijn, maar je kan er niet van leven. Dus moeten we nu van een Elan verwachten dat hij een godsvermogen neer gaat leggen en daarnaar fulltime ergens anders ook gaat werken?

  • no-profile-image

    josien kapma

    Klein beginnen kan (met grote inspanning en een of twee banen erbij), maar klein worden als je eenmaal groot (en beleend) bent is lastig. Dat is de les die ik meeneem.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Groot beginnen kan ook @Josien, maar dan heb je een sponsor(erfenis) nodig, of subsidie, of krediet-gever, of wat het ook zijn moge (?). Door de productie-mentaliteit zijn veel bedrijven zwaar gefinancieerd, die kunnen het zich niet veroorloven kleiner te worden, dat is waar. Meestal wordt er dan geliquideerd, als zij stoppen, de betreffende agrariér trekt zich terug in een rijtjeshuis, of als hij/zij goed geboerd heeft kunnen zij zich een vrijstaand huis veroorloven, soms nog een paar ha. land voor liefhebberij. Goed, wat ik geschreven heb tot nu toe is geen nieuws, dat is ook waar!!!... Maar en nu komt @Agrarier Wereld, ook mee in de discussie, wat vinden wij ieder voor zich belangrijk ? Wat zoekt het jong elan, een baan met verantwoordelijkheid ? Of zoeken zij veel geld en veel vrije tijd ? Of willen sommige zelfstandig agrariér worden maar missen de munten (geld), het startkapitaal, dat kan. Daarom heb ik respect en waardering voor starters die zonder erfenis beginnen!!!... Het zal mij dan ook niet verwonderen als onze wereld @Agrarier met een riante erfenis begonnen is. Tenslotte, wat heeft de boerenstand bereikt ?, goedkoop voedsel voor handel, industrie en consument ???... Wat krijgen wij er voor terug ???... Precies, meer stank als dank !!!... Vermoedelijk is een flink gedeelte van het jong elan zich dat bewust, denkt o.g.t. groeten allemaal.

  • no-profile-image

    Agrarier

    Agrarier wereld heeft geen erfenis, maar werkt ze kapot voor anderen en heeft al lang besloten om niks voor zijn eigen te beginnen aangezien mijn rekenmachine het wel doet.
    Josien is het real om klein zo te beginnen, het is net een aflevering "ik vertrek". Spijt me dat ik er negatief over doe, maar je kan toch niet verwachten, dat elan dit wil gaan doen? Hard werken ok, maar om een vermogen met 5 of 6 cijfers te inversteren plus alles erachter om dat nog 1 of 2 banen buiten de de deur te nemen. Het is gewoon heel simpel, er komen straks grote bedrijfsmatig bedrijven die ons eten gaan verbouwen, kennis word anders opgedaan. Klaar.

  • no-profile-image

    Han

    @Agrarier, Wereld. Of het reëel is, je ziet het gebeurd. ik ben het met je eens "Het is gekken werk Je heb gelijk dat er in de toekomst een andere vorm van voedselproductie komt, de eerste tekenen dienen zich reeds aan. Grote beleggings fondsen en banken (ook Rabo) roeren zich op de intenationale grond markt, met als doel Produceren en Geld verdienen. Deze mannen ziten echt niet te wachten op jong ELAN die als gekken werken om hun hypotheek af te lossen. Het Elan mag mee doen als technisch managers als ze goed zijn en niet te veel willen verdienen.

  • no-profile-image

    Agrarier

    @Han,

    Wat zie ik dat er gebeurd? De vraag ging om Elan> opvolger>inkomen van het bedrijf krijgt. Dit zie ik niet in dit voorbeeld.
    Laten we toch real zijn, als elke ELAN of wie dan ook een bedrijf wil overnemen en zich een schuld van ik weet niet hoeveel geld op zich wil nemen zonder daar een vergoeding voor te krijgen, is een goeie dromer. De melkprijs,varkensprijs etc zijn allemaal niet verandert in verhouding de laatste jaren maar de kosten kant wel. Dit gaat mis en zal niet extreem lang op zich laten wachten.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Beste @Agrarier, k'vind het leuk dat je mee doet in de discussie!!!... k'Moet ook toegeven dat ik jou verkeerd heb ingeschat, sorry!!!... Maar je hebt gelijk wie rekenen kan, krabbelt eerst achter z'n oren. Toch ben ik benieuwd hoe de ontwikkelingen zich voortzetten, @Han ziet het groot-kapitaal in de agrarische sector, k'ben ook bang dat hij gelijk krijgt, groeten.

  • no-profile-image

    Hendrik de broer van Gait

    De discussie m.b.t. het vraagstuk gaat over de grootte van een bedrijf. De Meesten denken dat je met meer omzet meer winst maakt. Niets is minder waar. Zodra een landbouw bedrijf met vreemd geld en vreemde arbeid gaat werken gaat het rendement onderuit. Men zou moeten focussen op marge i.p.v. omvang.
    Er zijn maar weinig mensen in de landbouw die dat doen. Mijn zoon heeft dat wel gedaan en is sinds kort als dertigjarige succesvol boer.

  • no-profile-image

    Agrarier

    Hendrik,

    Vreemd geld,maakt het nog belangrijker dat je resultaat boekt, want de inversteerders willen iedergeval hun rente hebben. Dat hebben de inversteerders van mijn bedrijf ook ingezien, naar dat ze met lokaal management totaal geen resultaat boekte en wel de kosten bleven stijgen, zijn ze naar buitenlands management gaan zoeken,die als opdracht krijgt de zaak op de rails te krijgen.
    En ondanks dat het niet mijn bedrijf is, doe ik het bedrijf wel zo, dat als het me eigen bedrijf was en met een paar duizend koeien is het zeker een hele uitdaging.
    En denk als menig Elan wat gaat rekenen ze veel beter af zijn in de secondaire sector or voor iemand anders een zaak gaat leiden.

  • no-profile-image

    Han

    Agrariër. Ik ben het met je eens. Na 20 jaar ELAN heb ik eieren voor mijn geld gekozen en heb dat wat nog over was aan kapitaal verzliverd en reis nu als interim en / of adviseur de wereld over om net als jij te trachten groot kapitaal een rendement te verschaffen en in sommige gevallen moet ik ze adviseren om of een andere plek te zoeken of geheel van landbouw productie af te zien, omdat hun gekozen plaats en hun product keuze niet matchen. Maar teevns weet ik dat onze Boerenbank net als Arabische fondsen de grondmarkt afstropen naar gunstig gelegen gronden om die voor een appel een een ei in eigendom te krijgen. Afrika en Zuid Amerika zijn geliefde lokaties voor deze mannen. Doel is op termijn geld verdienen door productie of verkoop aan jong ELAN, die ze dan ook weer financieren en via al deze constructeis de boekwaade van hun onderneming op te krikken, zodat ze weer meer geld kunnen aantrekken op de kapitaalsmarkt.

  • no-profile-image

    Han

    Zou hier de sleutel liggen tot het landbouw en voedsel probleem?
    http://www.agd.nl/Artikel/570636/Landbouwbeleid-moet-gericht-zijn-op-voedselsoevereiniteit.htm

  • no-profile-image

    natuurboer

    Han, gezien het zoveel mogelijk gesloten houden van de mineralenkringlopen zou het landbouwbeleid best wel eens op voedselsoevereiniteit kunnen uitdraaien.
    Volgens mij staan we in de landbouw nu op een punt waar de teelttechnische kant het dreigt te gaan winnen van de economische kant.

  • no-profile-image

    Han

    Natuurboer. Jij bedoelt de chemische en technische (luchtwassers etc.) landbouw lijkt het economisch af te leggen van de kringloop landbouw ook wel bio logische landbouw genoemd. Ik zou liever zeggen de zgn. economische / technische landbouw heeft onze belangrijkste productie bron, de bodem, uitgeput en vernield, door uitputting, structuur bederf en het uitroeien van bodemleven.

  • no-profile-image

    boerin

    Waarom zou economisch/technisch niet samen kunnen gaan met biologisch?

  • no-profile-image

    Han

    Boerin. Ik bedoel dat het heden ten dage of biologisch is of technologisch / chemisch. Ik geeft direct toe dat biologisch ook economisch moet kloppen anders is een dood geboren kindje met een waterhoofd. Maar ik moet ook constateren dat de moderne op chemie en techniek gebaseerde ;landbouw steeds meer hoogstandjes moet doen om de bodemvruchtbaarheid en de bodemstructuur op een voor de teelt aanvaardbaar niveau te houden / te krijgen. Er is door alle bestrijdings techologieen uit het verleden en het heden te veel bodemleven verdwenen om de natuurlijke bodemvruchtbaarheid op peil te houden. De zware oogst machines en dan vooral bij de rooivruchten en de snijmais verdichten de bodem zo erg dat minimaal om het jaar de bodem tot op redelijke diepte (ca. 0,50mtr) los getrokken moet worden. Bij intensieve veehouderij is alleen een acceptabel omgevings milieu mogelijk met allerlei technologische ingrepen (luchtwassers, speciale ventilatie in de hokken etc.) Om nog maar te zwijgen over het preventieve gebruik van medicijnen omdat anders de dieren niet zouden willen groeien. Ik kan dan ook niet anders dan Natuurboer gelijk geven, in dezen.

  • no-profile-image

    starter

    Ik ben ook liever kleine boer als grote knecht!
    maar ja waar begin je he. kopen is geen optie en een bedrijf om te pachten/huren is nergens te vinden.

    zou gewoon een duwtje in de rug moeten hebben.

    een stoppende boer van wie ik het spul een aantal jaar kan huren ofzo.

  • no-profile-image

    Han

    Starter waar wil je boer worden? In Nederland of elders en hoeveel geld kun je meenemen? Misschien kan ik je van dienst zijn agratax@xs4all.nl

  • no-profile-image

    starter

    Han,
    we willen graag in Nederland starten ik weet dat het moeilijk is maar wie niet waagt wie niet wint.

    wil graag starten met fokschapen heb wel wat eigen start kapitaal.

  • no-profile-image

    koeienboer

    In de schaalvergroting liggen juist de beste kansen. Samenwerking is in de landbouw veelal een met argusogen bekeken zaak. Het gaat niet om "Bazen en knechten" groot of klein. Het is het beöogde resultaat dat telt. Natuurlijk wordt er "Inzet" verlangd op goede en slechte momenten en dat gaat ook wel eens fout, maar de "Match" moet worden gemaakt. Alleen is eigenlijk onmogelijk gebruik dan de kans om met een compagnon wél iets te creëren. Ieder zijn inbreng en verantwoordelijkheid; niet bang zijn; open vizier en gewoon zeggen: We willen toch verder ? Dan ook modern denken en niet in het oude afstandelijke stramien. Gewoon je hoofd gebruiken is een absolute voorwaarde en niet altijd weer die "Emotie" van meer of minder, hoog en laag een rol laten spelen. Je wilt toch boeren en dat is vaak alleen niet mogelijk, dus: niet praten maar breien. Het kost een paar centen maar dan heb je ook wat; succes ermee.

  • no-profile-image

    Kees

    Ik weet niet of je erg honkvast bent starter, maar als je nog een stukje noordelijker wilt gaan: In Noorwegen zijn er genoeg boerderijtjes te huur. Hier ook stagnerende prijzen (al 40 jaar) en landbouwsubsidies die elk jaar hetzelfde blijven. 14 jaar geleden waren er nog 120.000 bedrijven, thans iets meer dan 40.000 met maar 1000 bedrijven die er het afgelopen jaar mee stopten. Veel mensen nemen liever een andere meer lucratieve baan. Maar je kunt van een gemiddeld bedrijf nog aardig rondkomen.

  • no-profile-image

    Agrarier

    Kees weet niet hoe real Noorwegen is, ja huren en subsidies kan je leven en dan>kan je net zo goed bedrijfsleider worden en minde? risico hebben. Hoop mensen met van die dromen, die naar Denemarken of Noorwegen gaan.

  • no-profile-image

    Han

    Agrariër Als je alles op een rijtje zet en uit gaat van het Pachter blijven tot je pensioen heb je gelijk. een bedrijfsleider heeft ten minste aan het eind nog een pensioen, dit moet de pachter maar afwachten.

  • no-profile-image

    Agrarier

    @Han,

    Vind het wat dromerig als ik het soms lees, maar ja, als men gelukkig ermee is, is het hun keuze.

  • no-profile-image

    wouter

    Volgens mij staat de landbouw in west-europa op het punt om grotendeels overgenomen te worden door de industrie. De intensieve veehouderij is daar al een goed voorbeeld van. Ikzelf ben 21 jaar wil doodgraag boeren en zal hier rekening mee moeten gaan houden. Ik ga nu mijn studies proberen af te ronden zodanig dat ik een bedrijf kan leiden voor industriëlen tegen een loon. Verder hebben we thuis een akkerbouwbedrijf met een 30ha grond, dit zal ik enkel als hobby kunnen doen. Mijn doel is wel om dit in 20-25 jaar te verdubbelen. Verder vrees ik dat er veel jongeren zijn in mijn positie en dat dit het toekomstbeeld zal worden .

  • no-profile-image

    Han

    Wouter, zolang er nog mensen zijn die voor een appel en een ei voedsel willen producren zal de industrie en handel hier niet aan beginnen. Ik kan simpel als voorbeeld nemen de uitgangspunten van veel bedrijven in Rusland, ze weten dat er veel verdiend wordt in de keten alleen niet waar . Dus ze beginnen met eigen productie (vlees, tarwe etc.) en maken dit tot hapklare stukken in hun eigen winkel. reken je dan de hele keten door, kom je tot de slotsom dat deze heren veel meer zouden verdienen als ze de grondstoffen (graan, tarwe etc.) op de markt kochten en dan verwerken tot de hapklare brok. Zolang het in het westen ook zo is,zal de handel en industrie hun eigen geld niet wagen aan het riscante voedsel productie proces. In wezen hebbe de boeren via hun co-op s meer dan de helft van de keten in de vingers en nog verdienen ze minder dan de handel maar lopen wel veel meer risico dan de handel.

  • no-profile-image

    hendrik

    de jongeren willen geen offers brengen het is gewoon een prachtig beroep met veel natuur en zelfstandige indeling. Ze gaan met hbo van school nooit gewerkt vanaf kinds af aan en altijd ontzien !! dan zien ze in 1x de resultaten ja dat is anders als je dan vertegenwoordiger wordt met 2300 in de maand laat ze eerst maar eens leren werken en na hun ouders kijken die stap voor stap zijn gegroeid en niet altijd andere de schuld geven offers en niet naar de grote (jongens) kijken ieder1 komt ander aan zijn geld maar geen ene boer spreek daar de waarheid over allemaal zogenaamd goeie ondernemerschap ZORG dat je eerder bed uit ben dan je ouders dat zijn maar weinig jongere die dat kunnen blijf bij je zelf
    groet

  • no-profile-image

    Spuitgast

    Ik ben ZZPer en werk voornamelijk in de pluimvee en rundvee sector, ik was in het verleden bedrijfsleider/herdmanger op grotere bedrijven in het buitenland. En ik ben niet de enige ZZPer die werkt in deze sector. Ik vermoed dat in de toekomstige landbouw en veehouderij steeds minder gebruikt word gemaakt van vast personeel en meer van ZZPers . Vast personeel brengt veel vaste kosten , een zelfstandige rekent alleen de gewerkte uren. Het inhuren van zelfstandige ondernemers door agrariërs vergt wel een goede planning en goede afspraken over en weer.

  • no-profile-image

    Agrarier

    Spuitgast,
    En de meeste ZZP'ers gaan de mist in, doordat ze niet alle kosten berekenen en daardoor dus nog geen real loon vragen.
    Heb je een ongevallenverzekering? Wat met invalide? Etc, die verzekeringen zijn verrekte duur en met de prijs die menig ZZP'er vraagt, zit dat er echt niet in.

  • no-profile-image

    Johan

    Ik zit zojuist deze discussie te lezen, dus ik val er een beetje in. Ik ben vennoot in een nederlands akkerbouwbedrijf en ik handel in Oost-Europa in landbouwmachines. Het is jammer dat weinig jongeren voor een loopbaan in de landbouw kiezen. Het is een feit dat het gemiddelde nederlandse akkerbouwbedrijf aan de kleine kant is, maar waarom gaan we niet meer samenwerken? Daardoor blijft de landbouw levensvatbaar en willen/kunnen jongeren instromen. Ik heb het niet over een samenwerking van „de combine en de aardappelrooier samen met de buurman en de rest is mein en dein” Nee met een paar boeren alles op 1 hoop, 1 gezamelijke exploitatie/rotatie, 1 up to date machinepark en draaien maar. Het mooist is om met mensen van verschillende kwaliteiten te zijn, zodat de personen elkaar aan kunnen vullen. Ook als er boeren bij zijn de een baan buiten de deur hebben, kunnen zij die aanhouden. Ze werken voor een X percentage mee op de boerderij en kunnen de (landbouw) ervaring van de andere baan gebruiken voor de boerderij. Wij hebben zo’n samenwerking met 4 akkerbouwfamilies en het werkt goed.

  • no-profile-image

    Realist

    De kosten waaronder de lonen zijn zeer hard gestegen. Dit is voor de ondernemers het grote probleem. De opbrengstprijzen zijn niet mee omhoog gegaan. Dit betekent ook voor de voedselproducent dat het plafont van haalbaarheid bereikt is. Dit is voor de jonge ondernemers een van de grootste reden dat ze iets anders moeten gaan doen. Op deze manier is er geen toekomst weg gelegd in de landbouw! Schaalvergroting is net als in andere bedrijven een must. Kleine bedrijven vallen binnen de korste keren af! Helaas, maar is een keihard feit! De verantwoordelijkheid van overheid en banken en maatschappij is bedroevend laag. Wat ze graag willen is, geld er door jagen er er weinig voor presteren! Hoe kom je aan een crisis? Een kleine groep mensen die hard werkt kan de grote groep mensen die de kantjes er af lopen niet meer dragen! De landbouwer waaronder de boeren en jonge boeren worden hiervan het slachtoffer!

  • no-profile-image

    Spuitgast

    @ agrariër, ik heb alle verzekeringen geregeld, heb zelfs mijn mobiele hogedrukspuiten verzekerd voor diefstal. Ik denk dat de meeste ZZPers veel geld hebben geleend omdat ze graag in een nieuwe bus willen rijden....Ik heb niks geleend en toch 2 mobiele hogedruk reinigers (zelf ontwikkeld en gebouwd), en de jongste machine ( 1 jaar oud) zit in een splinternieuwe gesloten aanhanger. Je moet als ZZPer het materieel dat je bij klanten gebruikt goed voor elkaar hebben en je afspraken nakomen, en flexibel zijn. Goed werk leveren is de beste reclame...Ik doe dit werk alweer een jaar of 7 en huur regelmatig extra ZZPers in,want het klantebestand groeit nog steeds.

  • no-profile-image

    Han

    Josien. Het valt me nu op dat je je aanhef boven het artikel beeindigt met "Hoe bieden we uitzicht op een diverse en interesseante baan? " Is dit iets wat we als ouderen of als maatschappij moeten aanbieden aan de jeugd? De jeugd moet zelf zijn >uitdaging< bepalen en de weg uitstippelen naar zijn / haar ideaal. Voor zover ik weet zijn de meeste boeren / ondernemers vies van een ieder die bepaalt wat goed voor hem / haar is. Uitgerekend jij als ondernemer wil de jeugd bieden wat hij / zij wil. Of verwacht Jij van de oudere generatie, dat hij alles in het werk stelt om jouw je ideaal te laten verwezelijken?

  • no-profile-image

    Hendrik de broer van Gait

    Beste realist uit brabant. Kun je me voor rekenen hoeveel een melkveehouder meer gaat verdienen als
    hij gaat groeien van 100 naar 180 koeien?
    Om de uitbreiding te realiseren moet hij de gehele investering (inclusief grond) financieren en voor die 80 extra koeien moet hij een medewerker aantrekken en betalen.
    Ik wens je veel succes met de berekening en als het niet lukt klopt jou bewering niet.

  • no-profile-image

    Han

    Hendrik d br v G. Je vraagt wel veel van een boer die blindelings gelooft in het groeiconcept. Voor mij is het groeiende groeimodel niets anders dan een geloof aangepraat door de Geld magnaten om maar meer financiele macht te krijgen over de voedselketen.. Als de boeren niet opletten gaan ze de mega tuinders achterna, mogen ze de toko leasen en als dat mis gaat mogen ze aan de hand van de bank groot boer spelen. Ik hoop voor de boeren dat deze droom een kwade droom blijft.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Zo is het @Han en @Hendrik, er wordt helaas heel veel besloten op advies van advieseurs die voor eigen parochie preken!!!... Voor het groot-kapitaal (lees banken/kredietgevers) is dat de meest voordelige manier om aan onroerend-goed te komen!!!... Beste jongelui laat je niets aanpraten, maar reken zelf en denk zelf!!!,,, alvorens te zwemmen in een fuik van iemand anders!!!...

  • no-profile-image

    Wind mee

    Ik ben nog jong, maar voor mijn 25e verwacht ik een bedrijf te hebben met 300nge te hebben. Ik heb net een locatie van mijn ouders overgenomen, redelijk marktconform, en er liggen plannen voor een grote groeisprong klaar. De bank is positief. Er zijn mogelijkheden, maar je moet er wel hard voor werken, goed nadenken en een financier vinden. Nu heb ik misschien wel veel mazzel gehad, maar op kleinere schaal is ook veel mogelijk.

  • no-profile-image

    josien kapma

    meer over jong elan: twee héél verschillende filmpjes over een nieuwe generatie enthousiaste en getalenteerde jonge boeren in de VS.

    Een toont collectieve, biologische groenteteelt, de ander een grote gemechaniseerde dairyfarm.

    De filmpjes tonen duidelijk het contrast tussen twee soorten landbouw. De vraag dringt zich op: gaat dit goed, gaan die twee elkaar niet dwars zitten? Is een tussenvorm mogelijk?

    We disucussieren erover, mét niet-boeren, op LInkedin:
    http://www.lnkd.in/nJ9aFF
    (misschien moet je nog lid worden vd groep, dat is kwestie van paar klikjes)

  • no-profile-image

    Han

    Josien je vraagt of ze elkaar dwars gaan zitten. Hoeft denk ik niet als de moderne gemechaniseerde dairy mag ook akkerbouwer zijn, geen genetische of milieu vervuiling veroorzaakt bij de bio boer. Er zijn nu al gespleten landbouw gebieden in USA door de genetische vervuiling vanuit de RR en Bt gewassen in de (zuivere) biologische gewassen die 100 % vrij moeten zijn van soort vreemde genen. Ik hoop je een soort van antwoord te hebben gegeven op je vraag. Ik denk dat het niet de vraag is of de bioboer en de chemieboer het al dan niet eens zijn en al dan net ruzie krijgen. Ik denk dat de consument zich eens meer moet verdiepen in de producten die hij eet en wat de gevolgen voor zijn leef milieu zijn die de moderne technologieén met zich mee brengen. Nu leunen zowel de boeren als de consumenten te veel p de mooie praatjes van de biotechnologen en de alchemisten, waarvan we maar een handje vol bedrijven op de aarde hebben die er toe doen (patenten bezitten) en politieke macht hebben vanwege hun oneindig grootte omzetten en belasting afdrachten etc.

  • no-profile-image

    Petra

    Ik heb een gedeelte doorgelezen. Voor een deel snap ik de frustratie over de carriere wel.
    Maar nu leg ik u een andere casus voor. Die van een 30 jarige dame, op 20jarige leeftijd op mbo afgestudeerd, na 6 jaar werken besloten om voltijds een HASopleiding te gaan doen. Na 3.5 jaar is deze dame afgestudeerd. Maar de kans op een baan binnen de agrosector is miniem. Puur omdat veel bedrijven jonge, goedkope werknemers wil hebben. De dame is breed opgeleid, niet bang om de handen vuil te maken, desnoods werken in het buitenland maar een baan vinden om de loopbaan verder te vervolgen ho maar. Om zelf in Nederland iets opzetten is niet te doen, ze komt zelf niet van een bedrijf, dus thuis is een overname niet mogelijk. Daarnaast willen banken niet graag investeren in de hedendaagse tijd, zo is de ervaring hier in het oosten met een hoge grondprijs.
    Hoe nu verder, snel goed rondkijken en maar hopen dat er toch rap iets op mijn pad komt zodat ook ik een interessante loopbaan kan vervolgen.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Petra,

    Als je wil heb ik wel iets voor jou in Bulgarije. Melkveebedrijf 1200 koeien, alles nieuw, krijgt vrije hand.Salaris dik in orde plus bonus. Zeg maar als je er wat in ziet.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Wil @Petra zelfstandig ondernemen ? of stapsgewijs iets overnemen ? Wat is uw specialiteit ? Akkerbouw, Melkveehouderij, Varkenshouderij of iets anders ? Misschien zijn er mogelijkheden voor uw ambitie's op ons bedrijf ! (?).

  • no-profile-image

    Piet

    Zoek je een baan op Hbo niveau? Of ook als dierverzorger/assistent-bedrijfsleider?
    Ik heb wel graag een vrouw aan het werk, maar ik ben ook bang dat je te duur wordt voor mij.

  • no-profile-image

    Nihal

    Gezocht: Baan in de landbouw. Ervaring met koeien en akkerbouw. Omg Limburg of buitenland. Wie geeft mij een kans??

Laad alle reacties (145)

Of registreer je om te kunnen reageren.