Home

Achtergrond 522 x bekeken 144 reacties

Jong elan in de landbouw? (1) – Discussieer mee

De landbouw vergrijst. Te weinig jongeren kiezen voor landbouw. En wie wél wil, kan amper overnemen. Deel 1 van 'jong elan in de landbouw': hoe zorgen we dat méér jongeren liefde voor landbouw meekrijgen?

"En, is er een boer bij?", wordt me regelmatig gevraagd over onze kinderen. De vraag impliceert dat boer-zijn ín je zit, dat het een soort aanleg is, die op basisschoolleeftijd al tot uiting komt. Of niet, en dan ben je geen boer. Het kiezen van een groene opleiding is een gevolg van het feit dat je boer bent, niet de oorzaak. Oftewel: boeren worden niet gemaakt maar geboren. Toch is de vraag ‘Is er een boer bij?’ nooit gesteld toen we nog geen landbouwbedrijf hadden. Bij dezelfde kinderen.

Landbouw doe je erbij, iets voor oude mensen

Bedrijfshoofden in de landbouw zijn oud. In Portugal is 70 procent ouder dan 55 jaar. Slechts 2 procent is jonger dan 35. In Nederland is 'slechts' 44 procent van de boeren ouder dan 55. Maar er zijn net zo min veel jonge boeren: slechts 4 procent is jonger dan 35 jaar. Daarbij wordt landbouw steeds vaker een parttimebezigheid. Ruim een kwart van alle boeren in Nederland heeft naast het bedrijf een andere activiteit waar inkomen uit voortkomt.
Boeren, een stelletje ouwelui van wie ook nog eens een op vier niet financieel afhankelijk van het bedrijf is. Dat is niet echt een goede uitgangspositie voor de innovatie en transitie die de landbouw in Nederland zal moeten doormaken.

Paplepel…

Hoe zorgen we voor jonge aanwas? Juist als boeren niet gemaakt maar geboren worden, zijn er nogal wat die we missen, simpelweg omdat ze de vraag 'zit er een boer in jou' nooit gesteld kregen.
Toch worden boeren ook gemaakt. Van boeren hoor je immers vaak dat de liefde voor het vak ‘met de paplepel is ingegoten’. Ze waren altijd achter te vinden: kalveren voeren, mee op de trekker. Als kind waren ze op de achtergrond aanwezig bij alle strategische beslissingen, die immers aan de keukentafel gebeurden. Al van jongsaf werden ze gestimuleerd om voorliefde voor het boer-zijn te ontdekken en te ontwikkelen.’Met de paplepel’.

… Of papkindjes?

Hoeveel kinderen krijgen tegenwoordig nog die kans? Als we de jonge cliënten van zorgboerderijen niet meerekenen, blijven er erg weinig over. Er zijn gewoon steeds minder boeren. Met de verzakelijking komt ook steeds meer een scheiding tussen bedrijf en gezin. Misschien is in de ogen van sommige boerenkinderen papa's werk gewoon een baan, net als de baan buitenshuis van mama. Wat doen moderne boerengezinnen aan die paplepel? Zien de kinderen de afkalfstal vooral via de webcam, net voordat ze Farmville op de computer opstarten? Kennen boerenkinderen de koeien? Gaan kinderen mee kalveren voeren, op de trekker? Kennen ze het teelt- of begrazingsplan, weten ze de verhuisschema's van de zeugen? Werken eigen of buurtkinderen mee, op zaterdag?
En hoe geven we andere kinderen dan onze eigen kinderen ook een hapje met die paplepel? Moeten we nu alle kinderen gaan vragen: zit er een boer in jou? Of zijn er andere manieren? Vertel het ons in de discussie.

Discussie

Hoe kunnen meer jongeren uit boerengezinnen en uit gewone gezinnen, een voorliefde voor landbouw ontdekken en ontwikkelen, zodat ze kiezen voor een groene opleiding?

Wat stemde u?

Wat stemde u in de peiling, en waarom? Laat uw mening horen en discussieer mee!

Foto

Laatste reacties

  • no-profile-image

    ikke

    Ik heb jonge kinderen, welke mogelijk boer willen worden, maar zal het zeker niet stimuleren, en denk dat ze beter buiten de agrarische sector werk kunnen zoeken. Een baantje van 38 uur, en genoeg vakantie is ook veel waard, en dat zien ze zelf ook al wel in.

  • no-profile-image

    Eleonie

    Ik heb de boerderij dus niet met de paplepel ingegoten gekregen, maar zou niet liever willen. En dat is ook wel eens frustrerend, want de meeste boeren, waar wij wonen, zitten zowat op het 'pluche van hun boerderij' en zijn niet voornemens om d'r vanaf te gaan. Jongeren staan wel degelijk te trappelen, misschien niet de verwachte oudste zoon/dochter van de boer, maar van buitenaf. En dan zijn de goede opleiding en betrouwbare, goede stageplekken onontbeerlijk!

  • no-profile-image

    Han

    Josien. Ik heb weer eens niet gestemd, niet mogelijk. Alle antwoorden zijn een beetje van toepassing. Voor mij is de vraag waarom er zo weinig jongeren zijn in het boerenvak snel te beantwoorden. Het inkomen staat niet in verhouding tot de werkdruk en de enorme financieele risico's. Daar komt bij dat boeren UIT is en urbanisatie IN is. Ik kan alleen maar constateren, dat de terug loop van de plattelands bevolking een Mondiaal probleem is van het rijke noorden tot het arme zuiden. Waarom komen de arme oost Europeanen bij ons in de landbouw werken? Alleen om het geld, niet omdat ze landbouw leuk vinden, want dan waren ze wel thuis gebleven om boer te worden op de vele brak liggende ha's goede grond. Wat te denken van de opmerking die ik nog al eens hoor bij boeren; "Gelukkig mijn kinderen worden geen boer". Ik hoorde deze uitspraak zelfs in de oude DDR van een gedreven LPG direceur. Hij zag voor zijn zoons een betere toekomst buiten de landbouw. Ik kan geheel met de man mee voelen. Het probleem an deze diredteur was; "Hoe vertel ik het de leden van de LPG, zonder hun motivatie ng verder onderuit te halen".

  • no-profile-image

    Henk

    Beste ikke je vergeet 1 belangrijk punt.
    Het boer zijn is ook een vorm van vakantie.Voor je begint te mekkeren dit.
    Welke werknemer kan zijn kinderen zo zien opgroeien als een boer.
    Welke werknemer kan als hij het wil smorgens ontbijten met zijn kinderen tusen de middag lunchen met de kinderen en ook nog 's avonds dineren met de kinderen.
    Zijn eigen tijd indelen en niet 's morgens om 6 uur of half 7 van huis gaan en 's avonds ergens tussen 5 en 7 weer thuis komen.Ik wil dus zeggen boeren is een manier van leven met nadelen en ook een hele boel voordelen.Maar ja bij een ander is het gras altijd groener omdat je de echte omstandigheden niet ziet of wilt zien.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Jongeren staan te trappelen maar ouders gaan niet van de boerderij, zegt Eleonie. Hoe bieden we deze jongeren perspectief? Daarover gaat deel 2, even geduld nog dus. :-)

    In de discussie zou ik graag inventariseren: hoe brengen we zoveel mogelijk kinderen van jongsaf liefde voor landbouw bij? Voldoende rendement is ook belangrijk voor de mate waarin liefde voor het vak met de paplepel doorgegeven wordt, lees ik al.

    De vraag komt ook voort uit eigen ervaring: onze eigen kinderen zijn lang niet dagelijks achter te vinden. School en activiteiten houden ze lange dagen buitenshuis, en ook in het weekend is er andere afleiding in de vorm van beeldschermen.. Als ze buitenspelen met vriendjes vind ik het geen prettig idee dat ze op het bedrijf komen. Met kinderfeestjes krijgen vriendjes de waarschuwing mee "niet vies worden, niet bij de beesten komen" dus dat is ook geen gelegenheid. Kortom, als we niks doen is het vrij gemakkelijk dat de boerderij slechts een soort entourage wordt. Is dat bij jullie ook zo? Doe je er iets aan?

  • no-profile-image

    Han

    Eleonie. Jij staat misschien te trappelen om boer(in) te worden. Ik hoor helaas van oud collega's in het landbouw onderwijs, dat er met moeite genoeg leerlingen te organiseren zijn om nog specifieke akkerbouw lessen te verzorgen. op school gaat dat al niet meer, nee ze gaan naar proefboerderijen en dan met 3 of 4 verschillende scholen nog enigzinds een groepje bij elkaar te sprokkelen die voor de instructeur de moeite is. Waarom is het mondiaal een probleem om genoeg werkers te vinden om de landbouw draaiende te houden. als er zo als jij zegt zat jongeren staan te trapplen dan moest er wel haast een overschot aan gemotiveerd personeel zijn. Nee helaas er zijn alleen maar armen te vinden om in loondienst in bv Nederland of USA het handmatige werk te doen, ze zijn thuis in eigen land niet van plan ooit boeren werk te doen, laat staan boer worden.
    ik ken heel wat collega's die net als ik vroegtijdig te trekker aan de wilgen hebben gehangen om hun buurman gelukkig te maken met meer grond en nu die aan overname toe is, blijkt zijn gedoodverfde opvolger er van afzien vanwege de zware lasten (werkdruk, niet in te calculeren risico's etc.) of omdat hij kiest voor zijn geliefde, die een iets ander beeld heeft van het leven, dan 7 dagen werken en dat 52 weken per jaar. Ik ben al jouw trappelaars nog niet tegen gekomen. Eleonie ik vrees dat je je eigen gedachten / gevoelens te veel projecteert op anderen. Er zouden inderdaad zat jonge boeren zjn, als overname op een goede verantwoorde manier mogelijk zou zijn, maar bij de hidige kosten en opbrengst prijzen is er geen rendement te halen voor de doorsnee boer en is hij een veredelde slaaf van de geldschieter (bank). Je zult mijn eind zin wel negatief vinden, maar ik heb nog nooit een realistisch bedrijfsplan kunnen maken waarbij rendementen haalbaar zijn als bij de andere schakels in de voedsel keten normaal gevonden worden. mijn insteek is dan ook niet voor niets, boer trek meer schakels van de keten op je erf.

  • no-profile-image

    Christa

    Door projecten als de Boerderijschool (een intensieve vorm van boerderij educatie)krijgen leerlingen in de basisschoolleeftijd een goede indruk van het werken op de boerderij. Door alles wat ze zien, ervaren en leren kan het haast niet anders dan dat ze op latere leeftijd zich meer verbonden voelen met de natuur en het platteland. Ze ontdekken wat ze leuk vinden en waar hun hart ligt en daardoor zullen ze misschien ook wel eerder kiezen voor een groene opleiding.

  • no-profile-image

    Josien kapma

    Ik zie opeens in de rechterbalk hier op de boerderij-site "genomineerde opa's", allemaal met kleinkind(eren). Ook een mooi voorbeeld van personen die bij uitstek de liefde voor het vak kunnen overbrengen.

  • no-profile-image

    theo

    geld verzoet de arbeid niet meer. de hedendaagse boer is slaaf van de grootmachten mondiaal worden (voedsel)producenten tegen elkaar uitgespeeld en uitgemolken. handel en politiek gaan er mee aan de haal. er is geen waardering meer voor de fysieke arbeid.

  • no-profile-image

    Huib Rijk

    Vraagstellingen zijn belangrijk. Zowel wat er gevraagd wordt als wat er niet gevraagd wordt. De opmerking dat er te weinig jonge boeren of jonge medewerkers dreigen ben ik al vaker tegen gekomen. Maar als je dat "vertaalt" in het tegenovergestelde: de landbouw moet grootschaliger worden Zodat we met minder mensen meer kunnen produceren, waarom zou het dan erg zijn dat veel jongeren de landbouw niet zien zitten? Het is in dit soort gevallen steeds interessant te zien wie welk standpunt inneemt. De landbouw wil altijd graag dat er veel bedrijfsopvolgers zijn, dat er veel landbouwgrond is waarop veel voedsel geproduceerd kan worden zodat de prijzen laag zijn. Is dat niet vreemd? Dwz het zou logisch zijn dat juist de consumenten dat willen en dat boeren daar neutraal/voorzichtig over zouden zijn.

  • no-profile-image

    Han

    Huib. Je geeft aan de eis van goedkoop produceren van de boeren komt en dat het eigenlijk van de consument moet komen, Mee eens. Een producent is gebaad bij een prijs die alle kosten dekt ook rente eigen vermogen. Het benodigde vermogen is door het vevangen van arbeid door kapitaal dermate groot gewordn dat het voor opvolgers niet meer is op te brengen bij de huidige rendementen op kapitaal. De opvolges kunnen wel staan te trappelen, maar dan trappelen ze op de verkeerde stoep, nl. ze moeten niet bij de oude boer zijn maar bij het durf kapitaal. En deze categorie is nog steeds niet geintereesd in voedselproductie. Zolang boeren alles zullen doen om per man maar meer te produceren, zonder zich rekenschap te geven rendementen en sociale acceptatie van de gevolen van deze productie groei, zullen de opvolgers er verstandig aan doen zich og eens te bedenken of zij wel de moderne pispalen van de maatschppij willen zijn hun hele leven.

  • no-profile-image

    Eleonie

    @Han, projecteren van eigen gevoel op anderen, daar heb je wel gelijk in, daar waar je mee bezig bent, zie je om je heen. Daarom heeft ook iedereen net een andere auto, als jij ook een nieuwe hebt gekocht, en lees ik dus veel verhalen van mensen die zoeken naar een kans in de agrarische sector. Wellicht sluit ik de ogen wel wat meer voor het negatieve imago. En maak ik me boos over boeren die hun uren en uurloon afzetten tegenover het uurloon van iemand die vertegenwoordiger is.
    Maar ik zou zelf niet gelukkiger zijn in een 2-onder-1-kap en moeten autorijden voor je werk. Ik ben gelukkiger met werk op het eigen erf, door creatief te kijken naar nieuwe ontwikkelingen, te zoeken naar lokale mogelijkheden, de combinatie van werken met natuurlijke processen en zakelijkheid. Meningen over loonslaaf, daar kan ik eerlijkheidshalve niet over meepraten, maar wellicht is ook dat een kwestie van perceptie.

  • no-profile-image

    guillaume

    Niet doen,leidt alleen tot teleurstelling.Boeren is zo voorbij in Nederland,tenzij je marionet wil worden van de monopolisten.Meestal kom je daar achter als het te laat is en als je inziet en zijn alle idealen gauw verdwenen en zit je in de fuik.Je moet maar eens met gestopte boeren praten die alles afgewerkt hebben met de belastingdienst en vrij kunnen praten,de meeste zeggen het was leuk(toen had je nog vooruitgang), maar begin er niet meer aan.Wil je toch boertje spelen,neem dan niet direct over maar wordt eerst 15a20 jaar werknemer in diverse agrarisch bedrijven(of buiten).Daarna als je de mogelijk hebt pas na je 35-40 jr zelfstandig worden en heb je een bewuste keuze gemaakt samen met je evt .gezin.Eerst levenservaring en verleidingen(bedrijfsgroei) weerstaan.Want de periferie is getraint om alles op een paar schouders te duwen en zelf met de marge te gaan lopen.Laat je niet gebruiken!Dit zal niet mogelijk zijn omdat de meeste jongeren geen eigen vermogen zullen krijgen als de voedselprijzen(rendementen) in west Europa zo laag zullen blijven met de voorlopig economische fin. crisis.

  • no-profile-image

    W Geverink

    De bereidheid om te werken voor niks om maar boer te kunnen zijn is de grootste fout. Voor je jezelf voor de leeuwen gooit denk na waarvan je met pensioen gaat.

  • no-profile-image

    Han

    Eleonie. Ik kan je best begrijpen, ik ben lang geleden ook boer geworden vol idealen en zou de wereld (mijn vader) wel even laten zien dat boer worden en blijven geen enkel punt was. De generatie voor mij was te negatief, te somber. Helaas heb ik moet toegeven dat boer worden één was maar boer blijven met geld van een ander (bank) en daarnaast ook nog voldoende tijd aan je gezin kinderen besteden een totaal andere wereld is. Mij keus, zij het laat, was mijn kinderen en hun toekomst komen eerst en dat kan het beste zonder boerderij. Er zijn nl. ook boeren die niet in het bezit zijn / waren van een vrouw die meewerkt of op andere wijze een kapitaal binnen brengt ieder jaar. Ik heb altijd van mijn vak gehouden en weet uit ervaring da tje het ook op andere wijze kunt bedrijven dan alleen als onder gewaardeerde ondernemer (boer). Maar goed als je graag boer wilt worden zijn er mer dan genoeg mogelijkhedne om met bescheiden kapitaal te beginnen als echte pionier dus in een arm land waar de bvolking zelf niet wil / kan boeren. Er zijn genoeg van dit ssort landen te vinden waar je met weinig kapitaal maar met een flink stel handen je boerham kunt verdienen en zelfs nog wel kunt groeien naar groter. Het zal wel afscheid nemen worden van alle moderne gemakken van de westerse maatschappij. Ik ga er van uit, dat als de jongen of het meisje ECHT boer willen worden, omdat dat hen levens doel is, deze ontbering hen dan niet tegen zal houden en er geen Nederlandse boer zijn pensioen aan hoeft op te offeren.

  • no-profile-image

    josien kapma

    ehm… het was mijn bedoeling te inventariseren hoe we jonge mensen kunnen laten ervaren wat landbouw is… niet om ze ervan af te praten! Het gaat om een hele *praktische* vraag: hoe leren jullie je kinderen wat landbouw is?

    Hebben jullie kinderen, kleinkinderen, buurkinderen? Wát doe je met ze, wat moeten ze een keer meemaken? Hoe leer je ze liefde voor natuur, voor de cyclus van de seizoenen, eerbied voor de bodem, geboorte, ziekte en dood?
    Gaan ze mee machines smeren of omheiningen nalopen? Zijn ze een beetje handig, met pinken omweiden?
    Hoe oud mogen ze zelf trekker rijden? Wanneer zelfstandig melken?



  • no-profile-image

    guillaume

    O ja ,dit is een rundveehouderijdiscussie,koeienboeren krijgen we genoeg,moet je ze wel in de wei houden. Gewoon gaan stage(maatschappelijk) lopen(werken)Of de Agr bedrijven vakantiebaantjes bij diverse burger uitzendbureau's aanbieden.Komen ze vanzelf bovendrijven.Heb je misschien toekomstig personeel voor de mega-landbouw.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Aan welke eisen zal een volgende generatie boeren moeten moeten voldoen? Vandaag de dag produceert één Nederlandse boer voor ca 650 consumenten. En als het huidige landbouwbeleid zich voortzet gaat de komende jaren het aantal boerenbedrijven in Nederland halveren. Eén Nederlandse boer produceert dan voor ca 1300 consumenten. Welke maatschappelijke positie heb je dan nog als boer, in een door stedelingen democratisch gedomineerde samenleving. Bovendien zal bij schaalvergrotingen de plattelandseconomie gaan krimpen. Met als gevolg dat een volgende generatie boeren de kans loopt om boer te zijn in een verpauperd en leeggelopen platteland. Niet echt motiverend voor de volgende generatie boeren lijkt mij. Mijns inziens zullen er in het huidige landbouwbeleid heel wat roeren om moeten om jong elan in de landbouw te behouden. Ga er maar vanuit dat boeren boeren kunnen maken en dat boeren boeren kunnen breken. (Een niet-boer zal dat nooit kunnen.) Boer Sicco Mansholt was met zijn pleidooi voor grote bedrijven een echte boerenbreker. En zijn echo klinkt nog steeds na in huidig landbouwland.
    ( Daartegenover durf ik reageerder Han Meshovsk, gezien zijn werk, weer een boerenmaker te noemen) Echter tegenwoordig worden boeren die boeren breken geprezen en gesteund. (De ratracers populair gezegd.) En boeren die oog hebben voor het maken van boeren worden m.i. verguisd en krijgen weinig medewerking. Welke stempel zal dan op jong elan in de landbouw gedrukt moeten worden? Boerenmakers of boerenbrekers. Ikzelf heb die keuze wel gemaakt, want over honderd jaar zullen er ook nog wel boeren nodig zijn.

  • no-profile-image

    Veehouder

    Voor de meeste jongeren is het onmogelijk om een boerderij over te nemen. Het rendement is te laag, als dit niet snel verandert kunnen de meeste het bedrijf niet overnemen. Men vergeet dat boeren zeer belangrijk zijn. Zij zorgen voor zeer goed voedsel. Veel luilakken zijn actievisten, zij doen er alles aan om de boeren de nek om te draaien. Dat is hun milieu, trekken en niet werken en alles doen wat god verboden heeft. Het is te betreuren dat net de boeren die alles doen voor een goed milieu, omdat dit voor de boeren van het aller grootste belang is, uit gemaakt worden voor milieu vervuilers. Het komt er gewoon op neer dat de boer meer gewaardeerd moet worden. Dus respect voor het werk en beter betalen voor de producten. Dan houdt men boeren voor de toekomst. Wel zullen de bedrijven veel groter moeten worden, geen eenmansbedrijf, sosiaal is dit veel te zwaar! Of dit in Nederland mogelijk is, dat is bedenkelijk, te duur en te weining ruimte. En te veel beklemmende regelgeving!

  • no-profile-image

    Eleonie

    @ Josien, ik probeer mijn kinderen inderdaad de liefde voor de landbouw mee te geven, al wonen we dan (nog!) niet op een landbouwbedrijf. De keren dat ze meerijden op de trekker, en meegaan in de melkstal, helpen bij het inkuilen zijn niet te tellen. Maar dat zijn meer de praktische, alledaagse zaken, en ik weet niet of daar nou boeren van geboren worden.
    Wel zijn we bij ons thuis actief bezig met het overbrengen van waarden die wij belangrijk vinden. En dat komt hopelijk een laagje dieper bij ze binnen; Zorg dragen voor elkaar en voor de natuur, geloof, opmerkzaamheid over de schepping en de veranderingen van de seizoenen, maar ook bewust zijn waar eten vandaan komt, en dat niet alles ook zomaar in de prullenbak mag belanden. Maar nou zijn die van mij nog maar 2 en 4. En zitten wij als ouders vol idealen!

  • no-profile-image

    Eleonie

    @ Han, dan vertrouw ik er maar op dat onze kans vroeg of laat voorbij komt. Want het zit 'm niet in de moderne gemakken inderdaad, of het groot/groter/grootst. We houden er ook rekening mee dat nog een emigratie er best wel eens in zou kunnen zitten. Sommige doelen en wensen zitten namelijk zo diep, en voor ons is dat dus die boerderij, daar horen 'ontberingen' bij. Heb je nog 's een tip, dan staat de lijn open!

  • no-profile-image

    Han

    Josien je wilt weten hoe ik mijn kinderen Boer minded heb gemaakt. eenvoudig stap één mijn vrouw kon zich niet vinden in het plattelands leven en vertrok met de kinderen naar de stad om een nieuw leven te beginnen. IK zat vanaf dat moment zonder gezin en met een boerderij. Hoe leidt je dan je kindern op om het vak in te gaan, je bent er voor ze als ze wensen te komen en dat was vaak. Vervolgens geef je aan, dat als ze geld willen verdienen ze bij een collega moeten zijn. Werkt perfect mijn, dochter ging richting manage, haar hobby en mijn zoon ging in de droogbloemen, betaalde goed. Daana waren ze genezen en volgden hun hart, dat bij de een ligt in de medische wetenschap en bij de ander in de Open Source gemeenschap m.a.w. in het ontwikkelen van Linux besturings programmatuur voor de computer. Gelukkig heb ik ze beide in dezen kunnen ondersteunen en dat is me meer waard dan een opvolger, die het bedrijf over neemt omdat hij / zij het als een plicht voelt. Dit laatste kwam vroeger en misschien nog wel voor. Ik heb de pest aan mensen die hun kinderen vanaf de wieg op trekkerjes zetten en miniatuur machines geven. Geef je kinderen de vrije keus voor hun toekomst en geef ze nooit de kans om stage te lopen bij papa en mama of en aardoge oom / buurman ,omdat het zo gezellig en vertrouwd is. Stage moet je lopen op een vreemd bedrijf, waar de boer bereid is je in het gezin op te nemen, zodat je leert je aan te passen aan andere omstandigheden en zij zullen alle INS en OUTS op tafel moeten leggen die te maken hebben met het bedrijf en het leven. Stage is voor mij meer dan goed verdienen en hard werken, het is een Leer proces in de breedste zin van het woord en dat kan men het beste doen onder vreemde omstandigheden en in een vreemd gezin. Heb hier ervaring mee als leraar van een MAS en als stage boer. Josien begrijp me goed ik ben met plezier boer geweest en heb daar veel van geleerd wat ik later als leraar en in mijn huidige werk als interim manager / consultant kan toe passen.

  • no-profile-image

    Han

    @Eleonie. Dat je je kinderen laat mee rijden op de trekker moet je zelf weten. Ik vind dit onverantoord en in niet verstandig. Ik weet van boeren die netzo dachten, als jij zult denken, gezellig en och wat kan er mis gaan? Niks!! Tot het moment, dat het mis ging maar, toen was er geen weg meer terug. Gaat boertje spelen voor veiligheid??? Als we zo jonge boeren moeten opvoeden / opleiden zijn we als ouders diep gezonken.

  • no-profile-image

    Eleonie

    Han, met de keuze van speelgoed, ben ik niet bezig met de keuze van hun toekomstige vak. Ik voel me bijna schuldig dat mijn kinderen met veel plezier met trekkertjes en boerderijdiertjes spelen (en de poppenwagen en de voetbal) en met veel hoera-geroep in een kinderzitje op de trekker meerijden. Dat kan toch niet de bedoeling zijn?

  • no-profile-image

    Han

    Ik heb mijn kinderen nooit de boerderij ontzegd Maar nooit op trekker of i.d. dergelijks meegenomen. Altijd de gevaren van een druk erf en grootte macines uit gelegd. Mijn credo is en zal altijd zijn; "Beter een kindje, dat huilt omdat het niet mee mag op de trekker of bij de stier in het hok, dan later tranen om de gevolgen van een ongeluk, dat voorkomen had kunnen worden. Wees eerlijk een moderne boerderij is een levens gevaarlijke omgeving met alle grootte machines en vrachtauto's. om maar te zwijgen over mestputten, graan silo's of stappels hooibalen.

  • no-profile-image

    melkveehouder

    Ik denk dat het een zege is voor de sector dat er steeds minder mensen het ouderlijk bedrijf over willen nemen. Dat is beter dan uit armoede moeten stoppen. Als wij een beetje geluk hebben dan komt er een tijd dat er zo weinig mensen het werk willen doen dat automatisch de produkten duurder worden. En dan kunnen boeren weer normaal geld verdienen met hun harde werken.

  • no-profile-image

    Han

    @Melkveehouder. Als je gelijk krijgt zou dat een goede toekomst voor de landbouw betekenen. Maar het betekent niet een goede toekomst voor de zelfstandige ondernemers. Laat één ding duidelijk zijn als het aantal werkers in de landbouw eerst tot dit diepte punt moet dalen, is ook het onderwijs tot een diepte punt daald. Laat o.a. Rusland je als voorbeeld zijn in dezen. Minder boeren minder vraag naar landbouw opleiding dus een afkalvend ondewijs systeem. Maar erger er zal geen vermogen zijn bij jonge potentiele boeren. Het gevolg zal zijn dat het groot kapitaal met de landbouw winsten aan de haal gaat en de jongeren waar we het steeds over hebben mogen het viese werk doen als loonslaaf. En ik denk dat de meeste trappelaars uit de discussie daar geen behoefte aan hebben, dus moet de landbouw het weer hebben van Gastarbeiders.
    Zou de politiek niet in grijpn als de voedsel prijzen tot een voor de primaire landbouw aantrekkelijk noveau gaan stijgen??

  • no-profile-image

    josien kapma

    eerlijk gezegd vind ik de reacties in deze discussie een bewijs van gebrek aan jong elan in de landbouw (behalve eleonie, go girl!). Kinderen verwelkomen op de boerderij, op een veilige manier mee laten beleven wat er gebeurt, vertellen over en betrekken bij de natuur, de keten van grond tot bord: toch hopelijk allemaal dingen die we graag doen? Er is een overweldigende belangstelling voor vanuit de maatschappij, maar als zelfs traptrekkers al niet meer 'mogen'!!
    Het gebrek aan rendement is toch juist een reden om kinderen/buren wél te betrekken, als er iets fout iets zullen we het (juist omdat boeren zelf een kleine minderheid vormen) via de 'consument' of betrokken burger moeten op zien te lossen. Het lijkt of de 'transitie' naar multifunctionele landbouwbedrijven helemaal niet opgemerkt wordt door sommige reageerders. Verbreden is níet hetzelfde als langzaam stoppen met landbouw, het is echt landbouw maar misschien niet voor de wereldmarkt. Kijk eens naar de tabjes educatie, kinderopvang of recreatie op deze site: http://www.multifunctionelelandbouw.nl/
    In dit soort bedrijven zie ik wel degelijk jong elan.

  • no-profile-image

    koetje

    Net zoals het gezin de hoeksteun is van de samenleving,is het gezinsbedrijf de hoeksteun van de landbouw.Pa en ma die samen met een paar zoons of dochters een supergroot bedrijf bestieren van een x-aantal ha,koeien of varkens is net zo goed een gezinsbedrijf.Afgelopen week vroeg de jongste van 7 of hij mee mocht om de koeien uit de wei te halen voor het melken,tuurlijk mocht dat,de honden mee en hij ontdekte plotseling een paar reeën achter in de wei,prachtig gezicht.Dan komen er vragen,sommige weet je zelf het antwoord niet eens op.Maakt niet uit,boeren kinderen zien dingen op het eigen erf of land waar heel veel kids uit de stad voor moeten rijden naar natuurgebieden en dan is het nog maar afwachten of ze wat zien.

  • no-profile-image

    Han

    Josien je hebt gelijk met multifunctionele landbouw. Helaas zie ik het probleem niet als Nederlands of Europees maar mondiaal. En mondiaal loopt het aanbod van opvolgers terug, er zijn niet voor niets grote uitzendbureaus die mensen "ronselen" om elders de oogst te gaan doen. Jonge landbouw stiudenten uit Nederland naar Australië, Oost Europeanen naar Nederlandse kassen. Het heeft allemaal te maken met het te lage rendement om lokale mensen te interesseren voor de landbouw. Hier komt nu bij dat door de finaciele crisis veel overheden nood gedwongen zullen gaan snijden in sociale voorzieningen en de zorg boerderij zal als één van de eersten vallen. Het is immers een bijtak van de landbouw, dus maar van financieel marginaal belang (politiek excuus).

  • no-profile-image

    natuurboer

    Hoe selectief zal jong elan in de landbouw gaan groeien. Voor melkveehouderij? Voor akkerbouw?, Voor tuinbouw? Of voor de intensieve veehouderij? Publicaties van kinderen die meedraaien op een melkveehouderij zijn volop voorhanden. Maar hoe zit het met die bekendheid in de glastuinbouw. Zijn er ook kinderen die in een tuinbouwkas meedraaien? Of in een varkens- of kippenstal? Hoe interessant zullen kinderen akkerbouw vinden? In de series van genomineerde opa`s, rechts op deze site, zijn het verreweg in de meeste gevallen genomineerde opa`s uit de melkveehouderij. Als je dat gaat projecteren op jong elan in de landbouw zijn bij een volgende generatie boeren in Nederland alleen maar melkveehouders beschikbaar. Sorry Josien, maar ik vind dat je met dit artikel wel een beetje teveel voor eigen parochie preekt.

  • no-profile-image

    Josien Kapma

    Natuurboer, dat is dus precies mijn vraag! Worden kinderen betrokken bij akkerbouw, tuinbouw, varkens?????

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Iedereen met een goede opleiding kan een goede boer zijn, denk ik. k'Kom er even tussenvallen. Uiteraard moet er ook een gezond portie passie zijn, denk ik (?). Enerzijds hebben wij ook met een andere mentaliteit te maken; wat geeft het en wat moet ik er voor doen, die vraag wordt veel gesteld. Anderzijds en <> moeten velen met duizelingwekkende financieringen beginnen. De realiteit mogen wij natuurlijk niet uit het oog verliezen dat NL een duur eiland is geworden en ook zal blijven voor de gehele agrarische sector!!!...

  • no-profile-image

    Han

    Josien waarom moeten kinderen betrokken worden bij het vak en de paasie van de ouders? Niemand vraagt zich af of het kind van de leraar wel genoeg bij het leraarschap betrokken wordt en hoe we in de toekomst voldoende goede leraren krijgen of hisartsen. Waarom moet ik me als boer daar dan wel druk over maken, voor mij als ouder geldt maar één ding: "Hoe worden mijn kinderen gelukkig en biedt hun passie / vak voldoende toekomst perspectief. Waarom wil jij dat jouw kind (eren) jouw passie gaat (n) delen ja er zijn / haar toekomst van maakt. Is dit niet wat erg veel gedacht vanuit het IK. Zogauw de landbouw weer meer perspectief biedt en minder in de verdom hoek zit zullen er zich meer overname kandidaten aanmelden. Ik ken heel veel oudere akkerbouwers die blij zijn dat hun kinderen een ander vak hebben gekozen met meer perspectief.
    @Piet je stelt iedereen met een goede opleiding kan boer worden. Ik dacht dat we laatst hadden geconcludeerd dat er voor boeren nog iets nodig is en dat is passie en daarnaast geen enkel gevoel voor rendementen. Een boer neemt genoegen met een inkomen(tje) als we het vergelijken met de enorme risico's die hij loopt.

  • no-profile-image

    dirk

    Het ergste wat de landbouw is overkomen is dat veel boeren zich schamen om er voor uit te komen dat ze boer zijn,vooral als het om dierhouderij gaat.Ik merk het steeds om me heen als boeren praten met andere mensen op bepaalde meetings dat er velen zijn die de kat uit de boom kijken of ze er wel goed aan doen om te zeggen wat ze in het dagelijks leven doen.Ze zijn bang om kritiek te krijgen om wat ze doen.Dat is veroorzaakt door allerlei dier- en milieugroeperingen die hun boodschap lekker gesubsidieerd over de Nederlandse bevolking uitgestrooid
    hebben!Het gevolg is dat de bevolking zeer eenzijdig is voorgelicht over voedselproductie en hoe schadelijk die wel niet kan zijn!Op de basisschool begint de indoctrinatie al volop door de behoorlijk linkse stroming die er heerst.Laatst werd hier in groep 6 nl gevraagd hoeveel keer iedereen in de week vlees at en daarna verteld hoe schadelijk dit voor het milieu wel niet is!Mijn dochter kwam aangeslagen thuis met zeer veel kritische vragen over waar boeren eigenlijk mee bezig waren.Hier zou je gewoon bang van worden.Het verhaaltje dat de boer beter moet communiceren heb ik al lang achter gelaten.Je moet de illusie niet hebben dat die paar boeren die er nog zijn het tij kunnen keren!Ze kunnen beter zorgen dat ze hun staldeuren goed opslot houden.Het is vechten tegen de bierkaai.Ik adviseer niemand om ooit boer (de tuinders komen ook steeds negatiever in beeld) te worden in Nederland.Zeer jammer maar helaas,maar ik zie de omstandigheden in een hard tempo achteruitgaan .

  • no-profile-image

    melkveehouder

    Dirk, ik denk dat je de spijker op z'n kop slaat. Het boeren vak heeft gewoon niet zo'n goed imago en vooral de jongeren zijn daar gevoelig voor. Je moet wel erg veel passie hebben om tegen deze stroom in te varen, daar komt nog bij dat de verdiensten ook nog eens erg marginaal zijn, maar dat is misschien nog niet eens het grootste punt. Per slot van rekening kan Jan Modaal, als gemiddelde werknemer, de eindjes ook maar net aan elkaar knopen. Misschien dat er in de toekomst meer waardering komt voor de voedselproducent, maar momenteel zie ik het nog niet gebeuren.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Han, mijn of jouw kinderen hoeven geen landbouwer te worden, maar iemands kinderen wel. Aangezien veel mensen denken dat je landbouwer wordt door er als kind mee in aanraking te komen (zie de peiling resultaten) is mijn eenvoudige vraag: hoe zorgen we dat veel kinderen met landbouw in aanraking komen. Ik moet echt zeggen dat ik schrik van de reacties in de discussie: geen traptrekkers, deuren op slot. Ja DUH!!!
    Zo wordt het nooit wat.

    Gelukkig zie ik elders hele andere bewegingen. Boeren geen goed imago?? Het is maar wat je wilt zien, er is zowel kritiek en ongehoorde acties, als boerzoektvrouw romantiek en enorme belangstelling voor waar je eten vandaan komt. Maak je keuze waar je aandacht aan wilt geven.

  • no-profile-image

    Eleonie

    laten we voorop stellen dat alle mensen met een met-de-handen-werken-beroep, van elektromonteur en timmerman tot boer en kraanwagenmachinist onderbetaald en ondergewaardeerd worden.
    Maar ook bij al deze beroepsgroepen probeert de ouder toch zijn kind enthousiast te maken. Bij kinderen van bosbouwers wordt ook met miniatuurmotorzaagjes gespeeld, en metselaarskinderen gaan mee als pa op zaterdag staat te beunen. Er zijn er velen (ik zeg bewust niet 'iedereen') die proberen hun liefde voor het vak wat ze verstaan over te dragen, en je eigen kinderen staan het meest dichtbij, dus die 'voelen' dat het meest. Volgens mij is er in mijn repertoire nog 1 advies over: trek je niet zoveel aan van wat iedereen van je vindt, er is altijd wel iemand die vindt dat hij/zij beter is. Zolang je zelf maar weet wat je bijdrage aan het grote geheel is. Financiële vergoeding daar gelaten natuurlijk, maar daarover kunnen anderen veel meer zeggen.

  • no-profile-image

    Han

    Josien. Het imago van de boer is zowel in het kapitalistische deel van de wereld als in het voormalige communistische deel verziekt. Ik constateer in het westen een tekort aan opvolgers en zelfs werkers ondanks grote werkeloosheid (appels plukken kan ieder gezond mens), maar in het voormalige Sovjet blok is het niet anders. Ik ken veel Russen uit de grootte stad en die kijken reeds generaties lang neer op de (domme) kolchoze boeren (hbo gschoold). Hebben wij niet decennia lang de oude veehandelaar, met stok, petje en sigaar, als beeld bepalend gehad en daarna de giertank. Hoe wordt er over boeren gesproken in de politiek en zeker als het over hun inkomen of hun dierhouderij gaat? Nee dat kinderen afzien van boer worden is begrijpelijk. Als boer wordt je verantwoordelijk gehouden voor, het milieu, dierwelzijn, de hongerende mensen en een stagnerende economie. Ja nu zijn de voedselprijzen, na een geringe stijging de schuld van een aan wakkerende inflatie. Niemand ziet hier de hand in van een falende politiek of falende bureaucratie of voedsel bewerkers en retail. Voor mij geldt, kinderen moeten hun eigen weg zoeken en vinden, Ik zal ze helpen, om het verkeerde pad te mijden, maar sturen in een richting, die mij goed lijkt, NEE. Dit geldt voor werk, sport, maar even zo goed voor geloofs of levens overtuiging. Ik ken mensen, die de kant werden opgeleidt die pa of ma zelf graag had willen gaan. Resultaat Geen. Uitspraak die me trof; "Your head must bow to your heart", deze is van een carriére vrouw.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Han, en andere reageerders ik ben jullie echt kwijt in deze discussie. Ieder kind moet zijn talenten volgen: natuurlijk hoeft niemand tegen zijn zin boer te worden. Maar er zijn kinderen met aanleg en interesse voor landbouw. Dat het imago van de landbouw slecht zou zijn (ik zie óok juist een supergoed imago, en dat lijkt rijzende) en dus weinig mensen voor landbouw kiezen zie ik ook: dat is de insteek van de discussie. Zelfs zó weinig, dat alle groene opleidingen samen nog niet genoeg mensen leveren om de vacatures te vervullen straks.

    Dus wat kunnen we eraan doen? Als boeren de staldeur op slot doen en iedereen adviseren om maar geen boer te worden, kunnen we beter nú allemaal de grond verkopen en stoppen.


    Nogmaals, gebrek aan rendement, onbegrip vanuit de maatschappij: juist redenen om diezelfde maatschappij te confronteren met de feiten. "Beste mensen, dit is hoe we het doen. Moet het anders, dat kan maar moet betaald worden."
    Volgende week hebben we het over perspectief bieden aan jonge boeren, deze discussie gaat het om een groter aantal pubers te vinden wiens interesse ligt bij landbouw en hen de mogelijkheden van een groene opleiding te bieden. Als jullie je erbij neerleggen lijkt het alsof je het terecht vindt dat het imago van landbouw negatief is.

  • no-profile-image

    W Geverink

    Hier in Canada is het imago van de boer best positief. Maar ja een positief imago betaald de rekeningen niet. Hier moet ook heel wat veranderen in de landbouw wil ik mijn kinderen niet adviseren wat anders te gaan doen. Er is gewoon veel te veel kapitaal geinvesteerd om voor niets te kunnen werken. De melkveehouderij in dit land is het mooiste voorbeeld wat er is om te laten zien wat de positie van de boer zou kunnen en zou moeten zijn. De melkveehouders zetten de prijs en die halen uit de melk een best inkomen net als de andere deelnemers in de keten. Dat terwijl de vrije markt boeren in bijvoorbeeld graan en varkens alleen kunnen hopen op een ramp elders om financieel even wat lucht te krijgen. Boeren is een mooi beroep maar het om dikke investeringen te doen en afhankelijk te zijn van derden waarvan je hoopt dat ze je genoeg gunnen om de bank terug te betalen. Om geld te investeren in de landbouw zal het plan wel veel beter moeten zijn dan dat. Ik denk dat de politiek eerst maar eens moet uitzoeken hoe ze de landbouw er uit willen laten zien.

  • no-profile-image

    Han

    Josien laat ik het anders benaderen Waarom worden veel potentiele opvolgers geen boer? Niet omdat het vak niet mooi is of het ze niet aanstaat. Nee ze willen loon naar werken, met andere woorden zolang de prijspolitiek één is van als boer mag je je hoofd boven water houden, maar je mag geen extra verdienste hebben, om de beroeps risico's (dierziekte, extreme weersomstandigheden etc.) te kunnen dragen zonder hulp van de overheid, dan hoeft het van deze mensen niet en kiezen ze voor de nr. 2 op hun keuze lijst. Waarom willen de meeste boeren niet inzien, wat alle economen je kunnen vertellen, dat de prijzen te laag zijn en de belasting te agressief, om deze risico's zelf te kunnen opvangen. Neem als voorbeeld de geiten houders die geruimd zijn, de vraag is of de meesten het wel op een menswaardige wijze overleven ondanks de vergoeding per geruimd dier. Wil jij de landbouw promoten bij de jeugd Josien is de beste en snelste weg een goed inkomen garanderen voor zowel de beste boer als het grote peleton volgers. Uitvallers zullen er blijven, maar zolang het alleen voor de winnaar leuk is en het peleton er alleen is om het renners veld te vullen en als figurant moet dienen, zullen er weinig nieuwelingen aan de start verschijnen. Maar zolang je als landbouw vindt dat je de wereld moet voeden tegen elke prijs zal het gross van de potentiele starters niet aan de streep verchijnen maar langs het parcour staan kijken.

  • no-profile-image

    josien kapma

    okee, eigenlijk zeggen jullie dus: Drie manieren om jong elan in de landbouw te krijgen: rendement, rendement en rendement.

  • no-profile-image

    Wilma

    Ik denk dat iedereen die gedreven en passie heeft voor de landbouw wel boer kan worden. Alleen is het niet voor iedereen weggelegd om een paar miljoen op tafel te leggen om een bedrijf te starten. Voor de meeste boerenjongens of meiden die het ouderlijk bedrijf willen overnemen is het niet eenvoudig, daarbij komt als je zoveel kapitaal erin pompt je er niet van een leien dakje van af kunt maken, aangezien de verantwoordelijkheid zwaar weegt. Je kunt het boer zijn ook niet zien als een baan, het is een levenswijze want het draait toch allemaal om je bedrijf. Het is ook niet altijd makkelijk om alles maar te slikken, aangezien we aan het begin vd voedselvoorziening staan, maar tegelijkertijd zijn we ook het afvoerputje van een heleboel problemen. Mijn conclusie; er zullen altijd boeren blijven, aangezien er altijd kinderen van boeren zijn die helemaal idolaat van het vak zijn, tegelijkertijd zullen er ook kinderen zijn die niet van boerenafkomst zijn maar die om de een of andere redenen ook helemaal idolaat zijn van het boeren en vaak wagen die kinderen de sprong naar het buitenland om daar iets op te bouwen.

  • no-profile-image

    Han

    Josien ik denk dat Greverink de spijker op de kop slaat. Wil je als akkerbouwer, varkenshouder of tuinbouwer een goed jaar hebben, dan moet een colega elders op de aardkloot het water letterlijk tot aan de neus hebben of hij moet staan uit te drogen. Want de politiek gunt ons niet allemaal tegelijk een goed jaar. Ik mag voor de melkveehouders hopen, dat er een vorm van productie beheersing blijft na 2015, anders gaan jullie dezelfde kant op als vrije jongens. Een hoera prijs gevolgd door een diep dal. Als de politiek nu eens begon met een beleid waarbij ze de voedsel voorziening voor de mensen veilig stellen en tegelijk de producenten een recht van bestaan garanderen, dan is jouw probleem van toekomstige boeren opgelost. Maar zlang de politiek met het huidige korte termijn beleid denk uit te komen zullen er weinig mensen behoefte hebben lange termijn investeringen te doen, die we net eens hoeven en kunnen aflossen in een mensen leven. Voor mij is een boer met aflossings vrije hypotheken niet veel meer dan een bank employe met kapitaals risico iets wat de bank directeur nooit zelf zu pikken. Zolang er nog ondernemers zijn, die kost wat het kost een eigen bedrijf willen runnen, dat nooit hun eigen kan worden vanwege de zware hypothecaire schulden, die steeds weer moeten worden vernieuwd om te kunnen blijven bestaan / groeien. Ik weet van zeer grote bedrijven opgezet met rente vrije leningen, die nooit rendabel worden als de huidige verhouding kosten : opbrengsten niet verbeterd.

  • no-profile-image

    tom

    In dit bericht ziet ik me eigen een beetje, ik heb altijd de droom gehad om later boer(melkveehouder) te worden maar door alle regels en de situatie in de familie is dit voor mij niet mogelijk. En overname van het bedrijf van een familie lid is ook niet echt gemakkelijk.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Wie heeft ooit ervaring opgedaan bij kinderen van diverse pluimage waar het opwekken van elan voor de landbouw gestalte heeft gekregen ? Ikzelf heb in het verleden (20-25jaar terug) die nodige ervaring wel opgedaan. Toeval wil dat ons bedrijf relatief dicht bij de bebouwde kom ligt en er zodoende nogal kinderen uit ons dorp interesse toonden voor het boer zijn. Vooral op zaterdagen en in de vakanties. Toendertijd leek ons bedrijf soms wel een kinderboerderij. Onder mijn leiding hebben in die jaren tig kinderen de beginselen van het boer zijn op ons bedrijf mogen ervaren. Klussen werden dan opgespaard om die door de kinderen te laten uitvoeren. Uiteindelijk waren er gedurende die jaren een 15 kinderen, in de leeftijd van ca 12 tot 17 jaar, die regelmatig terugkwamen voor de klussen op ons (toen gemengd )bedrijf. En dat met een jeugloon(tje) voor zowel veldwerk als in de stal. Soms kwamen er 1of 2. Maar vaak genoeg kwamen er ook 4 of 5 tegelijk opdraven. Echter geen probleem, voor 1 of 5 kinderen tegelijk, er was werk zat. Alle 15 goed trekkerrijden geleerd en later toen dat nodig was op mijn kosten het trekkerrijbewijs laten halen. Is een tijd geweest met een hoop lol met die jeugd en ze konden gemotiveerd werken als de beste. Het ging echter ook wel eens wat anders. Bij dit soort jeugd heb je soms ook last van ruzies en vechtpartijtjes onder mekaar. En een enkele keer was bij ongelukjes een gang naar dokter of zelfs ziekenhuis nodig. Maar dat mocht de pret niet drukken. Het ging toen echt door dik en dun. En nu het resutaat van al mijn inspanningen om jong elan voor de landbouw te krijgen. Slechts één van die 15 kinderen is tot vandaag de dag werkzaam in de landbouw. Al die anderen vonden het boerenwerk prachtig, maar ook zij hoorden dat met de nodige risico`s de verdiensten in de landbouw niet bijster hoog waren en kozen later voor een baan buiten de landbouw. Geen groot resultaat van al mijn inspanningen dus. Dat die andere 14 kinderen snel een baan kregen was het enigste wat nog voldoening gaf. Want ze hadden werkervaring opgedaan en wisten wat werken onder een baas allemaal inhield. Ik kom ze nog regelmatig tegen en dan spreken we nog even over die mooie tijd. Hoe is de situatie nu. Ons bedrijf is ontmengd en trekkers en machines zijn 2 of 3 keer zo groot als toen. Niet echt veilig en leerzaam voor de jeugd. Door de hoge werkdruk is er ook geen tijd meer voor begeleiding van jeugd. Enkele stagelopers daargelaten. En de jeugd van tegenwoordig dan? Vanuit het dorp komen enkelen uit nieuwsgierigheid nog wel eens op ons bedrijf. Ze zijn dan meestal ballorig en werkschuw. (Moet ik dat doen?) Vogelnestjes en kattekwaad uithalen gaat ze ook goed af. En een grote mond natuurlijk. Het lijkt me tegenwoordig een stuk moeilijker om jong elan voor de landbouw op te wekken dan een 25 jaar geleden.

  • no-profile-image

    sam

    er zijn steeds minder boeren, maar hoe moeten jonge mensen die geen ouders met een boerderij hebben dat dan doen? heb zelf geen ouders met een bedrijf, maar zou niks liever willen dan een eigen boerderij. helaas, GELD.......

  • no-profile-image

    guillaume

    Vooral het de massale omvang een zijdige werkzaamheden maakt het vaak niet aantrekkelijk.Manager spelen en aansturen willen ze allemaal.Het domme werk is men gauw moe(ook al heb je het er perfect bijliggen).Vaak gaat het jonge elan(bv.m.b.t. bedrijfsopvolgers+liefhebbers) doorleren en gaat als b.v als adviseur/etc. in de periferie aan de slag.Deze groep is vrij groot geworden zodat ze wel goed weten hoe het allemaal in mekaar zit(ook veel vertegenwoordigt in agrarisch bestuurswerk).Wat ik ook de laatste jaren constateer in mijn omgeving dat als de evt. overname nadert,de boel niet overnemen,ook grote kapitale bedrijven van voorlopers in massa(vaak van keiharde werkers).Het"rendement" bepaalt zeker het toekomstbeeld,dit zit vooral nog! ,in de periferie(ook deze krimpt met grote snelheid).Het gevoel voor het boeren is men gauw kwijt als het om de knikkers gaat en als er dom onrendabel gewerkt moet worden.Het is te zakelijk(afstandelijk) geworden en de bemoeizucht/ regelgeving en financiele druk is te groot op enkele schouders.Zo verdwijnen alle idealen en blijft de harde werkelijk over leegloop cq. vergrijzing.Zo onderscheid je als agr.sector niet t.a.v. het bedrijfsleven,dit dankzij de opschaling en slechte rekensommetjes van de periferie en oa. een bank, met ideeen.Zetboer worden is nog wel mogelijk,heb je geen kapitaal voor nodig als je maar goed hard kunt werken en niet te veel nadenkt en volgzaam bent en voor weinig wil werken.Kan ook een ideaal zijn?Is dit wat Josien bedoelt alleen de mooie dingen zien,vaak van korte duurzaamheid.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Mooi verhaal van de ervaring van natuurboer, dit is nou waar ik naar op zoek ben.



    Gebrek aan rendement is een heel belangrijke factor, dat zie ik ook wel. Toch is het geen verklaring. Neem muziek of sociale media of vrijetijdswetenschappen… geen sectoren waar je rendement van hoeft te verwachten en toch een enorm jong elan.
    Kan je het ook omdraaien: door een tekort aan jong elan worden niet genoeg nieuwe, creatieve geesten gepijnigd om manieren van landbouw te 'heruitvinden' op een manier die wél rendement biedt? Waarom is er nog geen farmville in real life. Waarom kan ik geen 'app' downloaden die me de stand van het gewas in een oogopslag laat zien?
    Dus: meer talent aantrekken zorgt vanzelf voor meer rendement?

  • no-profile-image

    Boer

    Wat zouden er nu veel varkensboeren stopen als ze er maar van af konden komen en ook jonge boeren.
    Heb het bedrijf overgenomen maar nu zit je met de gebakken peren.
    De varkens houderij in nederland mag al jaren niets overhouden. zonder normaal inkomen 2x modaal We werken gemiddeld 65 uur (ik ) als het niet meer is. kun je de inversteringen die nodig zijn voor bij te blijven niet doen. Dus wie boer wil worden kan dat nu makkelijk bedrijven zijn spot goed koop. Bel maar een makkelaar maar je krijgt geen geld bij de bank dat is het die weten ook niet meer hoe het moet (nooit geweten ). Gras kijkt altijd groenen bij de beuren.
    Dus niet zeuren ik had ook boer willen worden informeer maar eens hoe in en in triest het op veel bedrijven is.. financeel

  • no-profile-image

    Han

    Josien iedere vergelijking gaat mank. die van jouw helemaal. Het vergelijken van een miljoenen investering om je ideaal te bereiken of het investeren in het aanvragen van de nodige uitkeringen om je hobby / ideaal uit te oefenen lijkt mij wel en verschil. Ken jij jonge kunstenaars die miljoenen investeren om hun ideaal te bereiken? Josien je idee van app s downloaden en daarmee de stand van je gewas alla minuut in beeld krijgen is mogelijk via Mijn Akker, alleen het alla minuut bijsturen als het niet optimaal is of de prijs klapt in dat is een Utopie in de natuurlijke wereld. Jij kunt bst extra bij bemesten als de app dat nodig vindt maar als de regen uitblijft of er staan 7 zonnen aan de hemel, heb jij aan al je kennis / informatie geen snars als boer.
    als jij denkt dat meer talent / kennis meer rendement geeft, waarom hebben de Nederlandse boeren dan zo'n laag rendement? Wij bezitten toch de beste Landbouw Universiteit ter wereld!! Of vergis ik me zijn er inmiddels betere? Josien landbouw speelt zich af in d eopen natuur en de landbouw handel speelt zich af in de vrije markt. De eerste is niet te sturen en de tweede laat zich niet door boeren sturen. Bij de handel zitten andere mensen aan de knoppen en beschikken over dezelfde informatie m.b.t. gewasgroei en lange termijn weerbericht dan de boeren.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Daarin heb je allemaal gelijk Han. Als t makkelijk was dan was het (elan, rendement) er al. Laat ik de vraag omdraaien: waarom heb je tóch liefde voor landbouw?

  • no-profile-image

    Han

    Josien ik ben 40 jaar geleden aan het vak begonnen, dit tegen de wil van mijn ouders, die een boerderij runden met voor die tijd grote omvang ( 3 vast personeel) en een boerin die buitens huis werkte. Ik heb na 20 jaar boeren besloten iets anders te gaan doen, iets wat ook in die tijd al niet eenvoudig was voor een HBO-er van boven de veertig. Ik heb ook lang gedacht, dat groot de toekomst had. Dus naar een land waar grond en arbeid "niets" kostte, Rusland. Nu na 20 jaar daar te hebben rond gelopen en gewerkt, ben ik tot de slotsom gekomen, dat ook daar de kosten gemiddeld hoger zijn dan de opbrengst prijzen en werken in de landbouw ook daar alleen voor "Gastarbeiter" is. Helaas hebben deze goedkope krachten net als in Nederland een veel te lage opleiding voor moderne landbouw met jouw app's.
    Dit alles neemt niet weg dat landbouw voor mij een uitdaging blijft Maar niet als boer maar als mede denker met boeren die vooruit willen. Ik probeer zoveel mogelijk "Of the record" te denken en te werken. Ik lees te vaak toekomst voorspellingen, die niets anders is dan oude wijn in nieuwe flessen. Oude stallen met technische snufjes om milieu problemen op te lossen, zonder te kijken hoe deze problemen ontstaan en of het niet beter is deze oorzaken weg te nemen, inplaats van voor ieder nieuw probleem veroorzaakt door nieuwe technologisch vernuft weer een oplossing bedenken. Mijn uitdaging binnen landbouw ligt in het ontrafelen van het proces om zo in te kunnen grijpen, waar het mis dreigt te gaan of te besparen waar het zonder al te veel risico kan. Voor mij valt of staat landbouw met een Risico beheersing. Maar landbouw zal anders moeten om duurzaam te zijn. Voor mij betekent Duurzaam; "Het landbouw bedrijf kan op eigen benen schoon en veilg produceren". Dus zonder dat het bedrijf steeds dieper in de schulden komt, omdat hij niet productieve investeringen moet doen. Jij zult deze investeringen zien als nodig om duurzaam te produceren, maar deze duurzamheid is financieel dodelijk voor de bedrijfstak. Ik kan ook zeggen, dat jij en met jouw duizenden collega's bereid zijn om improductieve zgn. duurzame investeringen te doen om je liefhebberij (boeren) te mogen beleven. Iedere goed opgeleide jongeling zal al deze opgelegde improductieve zaken als bedreiging voor zijn toekomstige onderneming zien en besluiten om maar geen boer te worden, hoe mooi het vak ook is.

  • no-profile-image

    dirk

    Han,met de zin:Jij zult deze investeringen zien als nodig om duurzaam te produceren,maar deze duurzaamheid is financieel dodelijk voor de bedrijfstak,sla je spijker op zijn kop!De zogenaamd innovatieve (wat een verschrikkelijk woord)investeringen worden klakkeloos door vele ondernemers uitgevoerd en leggen zichzelf hier een strop om de nek!
    Zie de stomste investering die men ooit kan doen:Het plaatsen van een luchtwasser!Ja,maar dan kan ik nog meer dieren houden is vaak het argument.Wie is hier nou gek?Je kunt op je vingers uittellen dat de extreme dierenfreaks hier ook weer bezwaar op gaan maken want die vinden dierhouderij zo steeds fabrieksmatiger!!Weet je wat pas innovatief is:Je bedrijf steeds kleiner proberen te maken (lees minder dieren) en hier toch een boterham uit zien te halen!Ga er een diervriendelijk verhaaltje van zien te maken en probeer de burger hiervan te overtuigen dat zoiets een prijskaartje heeft.Ik denk dat dat de toekomst moet zijn ,in Nederland tenminste.De rest zal allemaal onder zogenaamde milieu en aanverwante verzonnen problemen weggepest worden.

  • no-profile-image

    josien kapma

    "Weet je wat pas innovatief is: Je bedrijf steeds kleiner proberen te maken (lees minder dieren) en hier toch een boterham uit zien te halen!"

    Eens, dat is echt innovatief. En het zou de entreedrempel voor jong elan meteen wat lager (want minder investering) maken. Maar (dus) ook heel lastig. Niet alleen is met een klein bedrijf marge maken al heel lastig, krimpen of omvormen vanuit groot maakt dat nog moeilijker.

    Over nieuwe denkwijzen in veehouden brainstormden we afgelopen zondagavond op twitter: "het nieuwe veehouden", zie hier een verslag http://is.gd/sayGZC

  • no-profile-image

    josien kapma

  • no-profile-image

    melkveehouder

    Krimpen in de melkveehouderij is lonend. Dat dure quotum in NL kun je nooit terug verdienen in die paar jaar!

  • no-profile-image

    Han

    Josien. Jij bent bang met een geringe productie omvang geen marge te kunnen halen. Ik denk, dat we niet moeten vergeten dat de kosten per eenheid bij een kleinere omvang wel eens geringer kunnen zijn, dan bij een groot en pittig gefinanierd bedrijf. Ik heb onlangs een gesprek gehad met een bioboer, die met zijn 60 koeitjes, die nooit droog staan geen antibiotica gebruiken voor droogzetten, en geen 8000 ltr geven wel de buurman er bij kocht, waar zijn reeds groot gegroeide buren met 9000 - 10.000 ltr. bij de bank geen cent voor konden krijgen. Wie is nu fout bezig als het gaat over (economisch) duurzaam?
    Dit is wat ik bedoel, als ik zeg Of the record denken. Deze boer bezat na genoeg geen machines, de anderen wel. Zou loonwerk dan toch economiser zijn als het geld nodig voor machines wordt geinvesteerd in productierechten?

  • no-profile-image

    melkveehouder

    Ik heb enkele weken terug in discusie gehad met een voor de LTO een goede bestuurder. Het ging om rendement. Ik ben van mening dat je in Nederland als melkveehouder aan het rentenieren bent en voor de hobby koeien houd. En als je in rendement gaat denken dan is het hoe minder hoe meer je over houd op lange termijn. Bijna de hele agrarische sector is aan het werken voor rechten. Daarbij komt het in Nederland de mestkosten er nog bij. Heb je niet voldoende grond voor de mest dan kun je het naar mijn mening vergeten. Alleen de pluimveehouderij heeft dit probleem opgelost. Maar in de varkenshouderij vechten wij al jaren voor een goede mest verwerking. Het komt niet van de grond. Hebben ze een biogas instalatie die de mest verwarmt net lopen, gooien ze de grenzen weer dicht. En zo zijn er nog meer voorbeelden te noemen waarom ik niet geloof in mestverwerking. En dan moet je ook nog rekenen met minstens 10 euro kosten per kuub. In andere landen wordt regelmatig voor mest betaald. De grond prijzen zijn ook veel te hoog. Het loont niet om land bij te kopen voor die belachelijke prijzen. En pachten is ook geen rendabele optie. Na een half uur gaf die LTO man toe dat het de kunst van overleven was en niet van rendement. Maar dan denk ik als jonge ondernemer: MOET IK MIJN HELE LEVEN PROBEREN TE OVERLEVEN???

  • no-profile-image

    Han

    Josien ik heb net je link geopend en zie zeer positieve ontwikkeling in het nieuwe veehouden". Ik trof hier helaas weer de ons aller bekende uitgangspunten, duurzam, diervriendelijk, consument vriendelijk, boer vriendelijk (eigen woorden). Maar geen van de organisaties durft het heikele punt van de Euro's aanstippen. Je kunt door gaan op de oude voet en hier van alles en nog wat aan toe voegen, het zal de prijs verhogen en daar de buitenlandse concurent deze extra's niet heeft zal hj het in de schappen gaan winnen op pijs zeker ten tijde van crisis. Verder denk ik dat als je Snel wilt reageren op ontwikkelingen of zelf wilt ontwkkelen zal de keten klein en kort moeten zijn. Hoe meer mensen moeten / willen mee beslissen, hoe trager de besluitvorming.
    Het voorbeels van 57 smaken Heinz wil je hiermee zeggen dat de veehouder ook meer smaken melk, vlees eieren moet maken, wil hij de markt winnen? Vergeet niet dat Heinz voor meer dan 150 landen produceert en dat in heel veel landen totaal verschillende smaak ervarngen gelden. Mischien is het aanmerken van voedsel als GROND stof wel totaal negatief op hetimago van de landbouw. Boeren maken immers geen eten meer, de fabriek maakt bv. melk met smaakjes en met gezondheids toevoegingen. Dit wekt de suggestie dat melk van nature NIET gezond is. Combineer je dit met het romatische gevoel van koeien in de weide kleine eenheden (tijd van opa en oma) dan is de huidige veehouderij zonder weidegang en grootte koppels die geen daglicht zien DUS ongezond. Ik speel nu even de advocaat van de duivel (anti dierhouderij). Hoe wil je dit tij keren en de melk zonder toevoeging weer op e tafel krijgen en wel voor de prijs van de gevitaliseerde melk?

  • no-profile-image

    Woopie

    Jong Elan, krijg je misschien weer terug op het land als je ze de natuur laat zien, hoe het echt is.
    Dus niet door het op elkaar proppen van dieren, zoals dat al bijna een halve eeuw gebeurt. Het is onnatuurlijk dat kleine kinderen zien hoe dieren opgroeien in kleine hokken en daarna afgevoerd worden om opgegeten te worden!
    Dat is ongehoord en niet normaal.
    Het is zwaar ziek, dat is mijn mening en van vele anderen, DENKERS.

  • no-profile-image

    Han

    @Woopie Als je de dierhouderij terug wilt brengen naar natuurlijke proporties, zo je schrijft hebben we nog één á twee aardbollen nodig om alle dieren en het (veel te) grote aantal mensen een acceptabele ruimte te geven. Ik denk ook dat we de discussie best kunnen verbreden naar willen we onze kinderen een aarde nalaten waar voldoende plaats is voor ieder levend individu. In plaats van te denken, mensen nog hoger stapelen en de varkens en koeien meer m2 geven, nog meer natuurveldjes aanleggen en ons eten uit de fabriek halen. Lukt dit? Ja natuurlijk maar dan heeft mens of wild dier nog geen leefbare ruimte over en zal van stress weg kwijnen. Jonge boeren krijg je dan al helemaal niet meer, zijn in de toekomstige voedsel fabriek ook niet nodig, hier maken procestechnologen de dienst uit. Zij zullen van de mineralen rechtsteeks voedsel maken zonder tussen komst van de omslachtige natuurlijke processen. Eindelijk weer leefruimte voor ieder schepsel op aarde.

  • no-profile-image

    Marteen

    Er zijn veel jongeren die graag willen boeren (wanabee boer)maar dit financieel niet kunnen.

    Ik ben in 2004-5 bij 43 boeren geweest met het volgende voorstel:

    Ik wil zelfstanding boeren en niet in loondienst. Ik heb voorgesteld om de bedrijfsvoering over te nemen tegen een verdeling van de opbrengst 70/30.
    70 voor de bedrijfsvoering en 30 voor de eigenaar. MAAR ik doe het op MIJN (ecologische) manier.

    Ik ben er mee gestopt alleen maar ruzie en naar frankrijk verhuist waar ik wel tot overeenstemming kon komen.

    De meeste baby-boom boeren zitten zo met het huidige systeem in hun maag dat er niks anders kan. Kreeg alleen maar dat kan niet, dat gaat niet, zo hebben we het nooit gedaan, naar mijn hoofd gegooit.

    Vroeg me vaak af willen die stoppende boeren wel willen stoppen. Veelal hebben ze een frustratie dat hun eigen kinderen geen zin in boeren hebben.

    Wannabee boeren (dus geen boeren zoon/dochter) lopen steeds tegen deze muur op. Zeker omdat het op een vaak ecologische manier willen doen en daar zit de stoppende boer al helemaal niet op te wachten

  • no-profile-image

    guillaume

    Compliment,Han v R. uit Meshovk,je zou een goede minister van Landbouw(economische) zijn.Met kennis(praktijk durf en theorie) en het hart op de juiste plek(oa.ervaringsdeskundige).Boeren zoeken nog echte leiders die onafhankelijk en de dialoog aangaan.Iets voor jou?

  • no-profile-image

    josien kapma

    Talent / elan 'lekt' weg naar het buitenland. Waarom is in Aus/Nw Zeeland 'share-milking' wel heel gewoon en bij ons niet?

  • no-profile-image

    koetje

    Dit volgende citaat komt van de LTO-site:(samen met de WUR)
    Zijn ze nu echt zo blind,of lijkt het maar zo.Er wordt gewoonweg een belangrijke schakel overgeslagen.Er moet blijkbaar iets 'opnieuw' worden uitgevonden wat allang is uitgevonden.
    Lectuur genoeg voorhanden,tis maar net wat je wilt lezen.

  • no-profile-image

    josien kapma

    koetje boe, ik ben denk ik ook blind, verlicht ons?

  • no-profile-image

    koetje

    De akkerbouw,je zou het boek The Living Soil van Eve Balfour eens moeten gaan lezen.

  • no-profile-image

    Han

    @Marteen. Onbekend maakt onbemind. Maar tevens weten deze oudere boeren, dat een vorm van samenwerken in hun geval het roer 100 % overgeven en dan afwachten wat de 30 % geeft aan pensioen. verkoop of verhuur kunnen ze uitrekenen en nog een paar jaar uitvieren is ook een bekend traject. Jouw verhaal van; Dat doe ik even op een andere wijze en die is goed (beter dan de uwe) wekt antipatie bij veel ondernemers. Verhuur van je onroerend goed in Nederland staat gelijk aan het overdragen van macht, je kunt lopend ehet contract en enkele jaren daarna niets anders met je land dan de huurder behagen. (wettelijke bescherming) en hier hebben de meeste Nederlandse eigenaren geen zin aan. Frustratie zo jij schrijft lijkt me een foute conclusie. In het land waar je nu zit zijn je eigenaarsrechten bij verpachten / verhuren beter beschermd dan in Nederland. Dit is één van de redenen dat verhuur / verpachten voor veel Nederlandse grond eigenaren niet antrekkelijk gevonden wordt, voorla omdat de pacht opbrengst niet in verhouding staat tot de marktwaarde van het onroerend goed. Dit ligt in Frankrijk ook anders.

  • no-profile-image

    Han

    @Guillaume biedt je me aan job aan? Er valt met mij altijd te praten. Ik wil best mijn kennis aanwenden om de landbouw en voedsel voorziening uit het slob te helpen trekken. Maar als de rest niet "Off the record" kan en wenst te denken, dan heb weinig in dat circus te zoeken.

  • no-profile-image

    eppo

    deze discussie ding toch over het aantrekken van nieuwe boeren? waarom word er dan toch weer gesproken over keutel landbouw. jonge boeren zitten in de ondernemende fase van hun leven die willen dus iets op zetten. ze zijn dus een uitdaging nodig. Die uitdaging kan milieu liggen in de koeknuffelhoek, maar vaker ligt die in de hoek van een groot bedrijf runnen. En die grote bedrijven zijn belangrijk om de wereld van voedsel te voorzien kijk maar naar Afrika nu. Ik vind het dus zeer belangrijk dat de overheid zijn best moet doen om de jonge boer op gang te helpen. Dit moet ook een van de weinige manieren van overheidssteun worden voor de. landbouw. Mijn motto is help de jonge boer op gang zodat hij zich later financieel zelf kan redden. dus niet tegenwerken maar deze gepasioneerde vakmensen op gang helpen.

  • no-profile-image

    Han

    @Eppo. Het feit dat de overheid de jonge boer op gang moet helpen betekent, dat de voedselvoorziening als een niet rendabele tak moet worden gezien en zo moet blijven. Was landbouw rendabel dan was er geen opvolgings probleem en dan was er geen overname nodg. Levert de primaire landbouw voldoende geld op dan wil het groot kapitaal daar graag in mee doen en dan is de industiele landbouw geboren. Zie maar hoe bv. palmplantages of suikerriet plantages uit de grond worden gestamd door mulinationals. Dit doen ze niet met melk, vlees, piepers o.i.d. geen loon naar werken. Het feit dat er >alleen< door grote bedrijven voldoend evoedsel kan worden geproduceerd in de toekomst is niet meer dan accoord gaan met de ingeslagen weg. Ik kan met even veel recht beweren, dat veel kleine bedrijfjes de gehele wereld bevoling kunnen voeden tegen minder kosten.
    @Josien. Jij vraagt je af waarom geen Sharemelken in Nederland / Europa? Dit heb ik me in mijn stdie tijd reeds afgevraagd en kan alleen maar tot de slot conclusie komen, dat wij op de oude wereld Te vast zitten aan onze grond en of de grond te duur is om op deze wijze over te dragen aan vreemden. Is een vader - zoon maatschap niet een soort van share milk constructie? Maar hier komt het eigendoms recht van vee en grond op den duur bij je kind en niet bij een vreemde. Een bijkomend pobleem zou kunnen zijn de voor landbouw onrendabele grondprijzen, veroorzaakt door vraag van buiten de landbouw. Deze vermogens aanwas, die je pensioen waarde vast maken, geef je toch niet graag aan vreemden, die het melken van koeien of het telen van piepers en suikerbieten als hun ultime uitdaging zien? Of zou jij met alle liefde later je zuur verdiende vermogen voor bijna niets overdragen aan een vreemde? Als laatste komt daar nog bij onze pachtwet (Nederland) die de pachter (arme partij) zwaar beschermd t.o.v. de verpachter (kapitalist). Wil jij sharemelken aantrekkelijk maken voor jong en oud dan moet je politiek heel wat overhoop halen en daar zit Den Haag niet op te wachten.

  • no-profile-image

    guillaume

    Nou staan er in Nederland genoeg mega-bedrijven te koop die bij de tijd zijn en van voldoende omvang(geen last meer van uitgekochte boeren).Zo'n bedrijf is ook met meerdere jonge boeren cq.ondernemers te exploiteren.De evt. grond die vaak door meerdere jongeren zonder geld niet over te nemen is blijft van de bank(of aandeel houder)of verkoper die er niet vanaf kan. Deze kun je terug/pachten/constructie later kopen.Bv tje grond ,bv gebouwen,bv etc.Dan kun je gepassioneerd de marges met elkaar verdelen en laten zien dat je durf/de kennis en de wil voorhanden is.Gebeurd al veel in het grotere agr.bedrijfsleven.Echt alleen boeren met als doel vermogensgroei voor eigen kop zit er in mijn optiek niet meer in voor de jongeren daar is de oa.grond te duur voor.De poging tot Samenwerken gebeurd in de varkenshouderij nu al door verschillende varkenshouders die het anders ook alleen ook moeilijk hebben.Dus @eppo zoek wat gelijkgestemden(geen familie) bij elkaar, maar ga niet bij mekaar wonen dat gaat vaak niet goed.Eendracht maakt macht? o ja @Han,ik helaas geen invloedrijke politieke vrienden omdat ik slecht tegen konkelen kan en tegendraads(m.b.t landbouw)probeer mijn kleine ideaal met de oude grondbeginselen waarom ik boer ben geworden vast te houden(met een baantje erbij,gevarieerd) en achteraf met redelijk succes(hoelang nog?),maar dit wordt toch veel gelezen?, door de politiek en belangenbehartigers en journalisten en boeren en burger,dus wie weet!

  • no-profile-image

    opvolgers

    wij zijn een jong stel van midden 20 en al jaren op zoek naar een melkveebedrijf om over te nemen/pachten/huren of wat dan ook! we zijn al bij een aantal boeren geweest om een maatschap aan te gaan maar zonder succes! hoe en waar kunnen wij melkveehouder worden?????

  • no-profile-image

    Han

    Opvolger. Ik weet een gemeng bedrijf dat zijn melkveetak wel op termijn wil overdoen aan een gemotiveerde jonge boer, die niet bang is om te pionieren.

  • no-profile-image

    sibbe jan noppert

    ik ben sibbe jan noppert, werkzaam bij boerenleen vermogensbeheer.

    Wij hebben op 27 juli een bijeenkomst in wolvega en 3 augustus in eindhoven georganiseerd. Hier gaan we agrarische problemen met economische concepten oplossen. Ook gaan we het hebben over kansen in de opkomende landen. Ik ben 24 wij de jeugd heeft nog een lange toekomst die wordt wat we er van maken. Ik nodig iedereen hierbij uit. ga naar Onze website boerenleen.nl voor meer info.

  • no-profile-image

    Han

    Meneer Noppert. U garandeert rendement op investeringen NU en in de Toekomst. Hoe kunt u iets wat andere mensen niet kunnen, de Toekomst voorspellen. Hebt u een Kristallenbol die wij als ondernemers missen? Ik heb uw website gelezen, zeer indrukwekkend interessante rente percentages. Ik weet één ding bij hoge rentes horen hoge risico's. Hier spreekt u niet over, jammer.

  • no-profile-image

    arie maas

    hallo Han
    verhaal van dhr Noppert klinkt goed,tenminste als je erin gelooft. Laten wij ook maar een inzamelingsactie gaan houden wie weet misschien trapt er wel iemand in hahaha

  • no-profile-image

    .

    Een hele goede zaak om een nieuwe bank te beginnen. Er moet concurentie komen. De oude banken kunnen niet met de ondernemers mee. Het niveau van het gros van de mensen is ver onder de maat. Daarmee hebben ze de mensen op de werkvloer die soms wel een behoorlijk niveau hebben gedegradeerd tot loop jongens.

  • no-profile-image

    natuurboer

    Tja, banken. Hoe zullen de banken tegenover nieuwe boeren gaan staan?
    Die banken zullen per sector een eigen visie op de toekomst van de landbouw gaan toepassen. En hoe selectief zullen de banken dan tewerk gaan? Zoals de politieke kaarten nu geschud zijn heeft in Nederland de melkveehouderij het meeste toekomstperpectief. Een jonge melkveehouder zal dus wel steun van de bank kunnen verwachten. Maar de jonge tuinder, de jonge varkenshouder en de jonge akkerbouwer dan? Vandaag de dag weinig kans lijkt mij. We kunnnen als boeren dan ons best gaan doen om jong elan in de landbouw te krijgen. Maar uiteindelijk zullen de banken selectief de jonge boeren gaan benaderen. En zijn het dus de banken die selectief per sector gaan bepalen welke jonge boer wel en welke jonge boer niet, de toekomst in mag gaan. Volgens de banken zijn jonge melkveehouders dan geen probleem. Echter de jonge tuinder, de jonge varkenshouder en jonge akkerbouwer zullen hun toekomst in de landbouw bij de deuren van de hel moeten weghalen. Willen we jong elan in de landbouw opwekken en behouden dan zullen de banken én de politiek er beter aan doen om de landbouw met meer evenwicht tussen de verschillende sectoren te benaderen. Politieke voorkeur, mestwet, milieu regels, overheidssteun, enz, vallen tegenwoordig het gunstigste uit voor de melkveehouderij. Grote kans dat we dan in Nederland alleen nog jonge melkveehouders overhouden. En dat kan volgens mij niet de bedoeling zijn.

  • no-profile-image

    .

    @ natuurboer Ik denk dat de melkveehouders in Nederland er veel slechter voor staan dan de meeste denken. Ik denk dat de meeste bedrijven veel te zwaar gefinancierd zitten en daardoor weinig toekomst perspectief hebben. Als het melkquotum in 2015 helemaal niets meer waard is hoeveel vermogen heeft een melkveehouder dan nog. Over 1.000.000 kg quotum is in 10 jaar €2.500.000,- afgeschreven. En dat is denk ik niet in de grondprijs terug gekomen. Dus ik denk dat er bedrijven komen die net als in de varkenshouderij technisch fialiet zijn. Maar dat is niet bij iedereen zo. En dat verschil kunnen banken niet overzien. Daar hebben zij veel te weinig kennis voor. Die mensen snappen het gemiddelde bedrijf. Maar daar moet je het niet van hebben. Je moet uniek zijn om geld te verdienen. En dat weten de banken dan weer wel. Maar die missen de kennis om hierover te oordelen.

  • no-profile-image

    ?

    Kan ,. al geen naam meer bedenken;?

  • no-profile-image

    natuurboer

    Geachte reageerder Door.. ., dat er in de melkveehouderij bedrijven zijn die weinig toekomstperpectief hebben zal ik niet ontkennen. Maar banken kijken in de regel niet zozeer naar een individueel landbouwbedrijf. Die kijken meer naar het collectief in de landbouw. Daarom heeft Friesland Campina vorig jaar van de banken een kredietfaciliteit kunnen krijgen van € 1miljard. Met als inzet 25% uitbreiding van de Nederlandse melkplas. En daar tegenover staat dat de banken de geldkraan bij The Greenery, AVEBE en de Nederlandse tak van Vion weer niet wijd open hebben staan. Er moet ruimte voor die 25% uitbreiding van de melkplas komen toch.? Geeft m.i. aan dat de banken in de landbouw selectief per sector te werk gaan. Waarbij dan blijkt dat de melkveehouderij bij de banken het meeste vertrouwen geniet. En dat zal de nodige invloed op het individuele landbouwbedrijf dan ook niet missen lijkt mij. En dat geldt voor zowel de melkveehouderij , intensieve veehouderij, akkerbouw als de tuinbouw. Banken hebben in Nederland dus liever een akkerbouwer, varkenshouder of tuinbouwer failliet dan een melkveehouder. Komt nog bij dat in doorsnee een Nederlandse melkveehouder een hogere omzet per ha haalt dan de Nederlandse akkerbouwer. In Nederland is de agrarische waarde van landbouwgrond daarom opgetrokken naar het melkveehouders niveau. En dat is weer te hoog voor de akkerbouw en de daarmee samenhangende intensieve veehouderij. Ik heb het in mijn vorige reactie ook al aangegeven, in Nederland plust de melkveehouderij op velerlei gebied ten opzichte van de andere landbouwsectoren. Poltiek, LTO, banken, milieuorganisaties houden het liefst de melkveehouderij de hand zoveel mogelijk boven het hoofd. En die andere sectoren, ach die moeten maar beter hun best doen. Zeg nou zelf, welke landbouwsector heeft de laatste 5 jaar de beste financiële resultaten kunnen halen. De melkveehouderij dus. En ten tijde van de melkcrisis 2009/2010 liepen politici zich het vuur uit de sloffen om de melkveehouderij op de rails te houden. En nu hebben we een zieltogende varkenshouderij en tuinbouw en geen politicus die voor hen in de bres springt.
    En de Nederlandse akkerbouw mag daar dan tussenin bungelen. Geeft te denken allemaal. In de landbouwsectoren apart zoals melkveehouderij, intensieve veehouderij, akkerbouw en tuinbouw zal de onderlinge economische samenhang welredelijk goed zijn. Echter wanneer je sectoroverschrijdend gaat kijken dan blijkt er nogal wat economische scheefgroei tussen die landbouwsectoren te zijn ontstaan. En dat lijkt me niet iets waar we een volgende generatie boeren mee kunnen opzadelen. Dan hebben we meer evenwicht tussen de verschillende landbouwsectoren nodig. In zowel economisch als teelttechnisch opzicht.

  • no-profile-image

    Han

    @Natuurboer. Als ik je goed begrijp, dan verwacht jij, dat de banken de melkveehouderij zullen financieren ten koste van de akkerbouw Dat betekent dat Nederland groen wordt, dat het akkerland wordt omgezet in gras en mais voor de koeien. Willen we de melkveestapel uitbreiden zal, dat ook de enige weg zijn om geen rundveemest overschot te krijgen. te gelijk houdt dit in een nog groter mest probleem bij de varkens en de pluimveehouderij. Vandaar jouw idee, dat zij moeilijk aan geld kunnen komen bij de banken. Wat nog de markt nog de politiek is gelukt, lukt de Rabo en zijn collega's wel.

  • no-profile-image

    liefjevanbuffalowharrie

    Graag wil ik even reageren op jullie poll ! Ik geloof dat liefde voor de boerderij erin moet zitten maar dat je niet op de boerderij moet geboren worden ! Mijn vriend is immers een kei goede kippenboer en vroeger was ie loodgieter ! Nog een reden voor het feit dat er weinig jonge boeren zijn is omdat vaak alleen maar van de zonen verwacht wordt dat ze op de boerderij gaan werken terwijl er kei goede boeredochters rondlopen die zo graag de kans zouden krijgen zich te kunnen bewijzen ! Jammer vind ik die vooroorlogse gedachten ... omdat zogezegd de naam zo belangrijk is !

  • no-profile-image

    josien kapma

    liefjevan.., boerendochters zijn juist helemaal aan het opkomen de laatste tijd!

  • no-profile-image

    Han

    @Josien. We komen nu op het punt van waarom zonen en geen dochters als opvolger of moet je als goede boer geboren zijn op een boerderij. Hier zit niet de pijn van wel of niet slagen als opvolger op een grond gebonden bedrijf. Ik wil het even niet hebben over intensieve veehouderij, dit is voor mij een vorm van industrie waar in verhouding weinig kapitaal nodig is vergeleken met akkerbouw of melkveehouderij. Laten we eerlijk zijn in dicht bevolkte gebieden als Nederland zitten de opvolgers met verschillende problemen ten opzichte van landen met meer ruimte. De grond kost meer dan uit rendements oogpunt mogelijk is en daarnaast moet er te veel rekening worden gehouden met de andere bewoners van het gebied. Deze redenen maken landbouw in de openmarkt als een onrendabele bedrijfstak in landen als Nederland. Gevolg nauwelijks bedrijfs overnemers en hieroor een ongeremde groei van de bestaande bedrijven tot dat ook daar de opvolging voor een onoplosbare uitdaging zorgt. Ik denk, dat we de oplossing moeten zoeken in de financiering van de grond, dan komen de opvolgers vanzelf weer ten tonele. Helaas Nederlandse grond heeft en prijs die in geen verhouding staat met de landbouwkundige waarde en is dan ook niet interessant voor beleggers, anders dan speculanten die de krenten uit de grond pap pikken.

  • no-profile-image

    josien kapma

    … dan zal de grondprijs nu wel snel zakken, als niemand hem wil.

  • no-profile-image

    Han

    @Josien. Volgens markt wetten zou dit kloppen. Maar er zijn meer machten die invloed hebben op de grondprijs. Wat denk je van de wens van boeren om te groeien? Melkquotum weg in 2015 dan de veestapel uitbreiden of een goed aardappel jaar uitbreiden, de wens van iedere zichzelf respecterende Nederlandse boer, druk op de grondmarkt. Rabobank en andere banken hebben leningen met als onderpand GROND, die mag niet veel in prijs dalen, want dan daalt de waarde van het totale onderpand te veel en heeft de bank een probleem. Het is algemeen bekend, dat de Rabobank de nodige honderden hektares in productie heeft in samenwerking met lokale loonwerkers. Dit zijn percelen die te klein zijn voor een nieuw veehouderij bedrijf en waarvoor de lokale akkerbouwers geen geld hebben en daar komt bij dat verpachten voor de bank niet bespreekbaar is vanwege de wetgeving. Als de grondprijs net als de huizen prijs in Nederland echt zakt (meer dan enkele %) hebben we echt een economisch probleem, die wel eens vergelijkbaar kan zijn met de dertiger jaren. Ik hoop dat het niet zover komt , maar dat betekent wel dat de jonge boeren in Nederland een oplossing zullen moeten zoeken voor de financiering van hun benodigde hectares. Laat het duidelijk zijn bij iedere oplossing die ze vinden, ze niet of nauwelijks grond in eigendom zullen hebben en daarmee komt hun "oude dag" in de knel. Ik denk, dat veel boeren, dat probleem nu al hebben, omdat hun hypotheek berekend is op de ons bekende hoge grondprijs en als er nu gen kopers zijn voor die prijs?

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han ik ben het eens met jouw betoog aan @Josien, ter aanvulling nog de gefinancieerde quota!!!... Het is waar de huidige marktwaarde van een gemiddeld agrarisch bedrijf is te hoog om rendabel te exploiteren. Het boer zijn zie ik ook als een roeping/ideaal maar als ge er geen droog brood mee verdienen kunt, heeft het geen enkele zin. Voor iemand die niets erft biedt NL geen mogelijkheden. Anderzijds verwondert het mij dat veel jonge boeren aan NL vastgeroest zitten. Buiten NL zijn nog veel betaalbare mogelijkheden!!!...

  • no-profile-image

    Han

    @Piet een bevriende notaris van me zei 30 jaar geleden al "boeren is een hobby en hobby's kosten geld". In deze dertig jaar is nog niets verandert. Soms vraag ik me af "Hoe is het mogelijk, dat boeren met hun inkomen, dat de kosten bij lange na niet dekt tevreden zijn?"

  • no-profile-image

    W Geverink

    Dat is een hele goeie vraag Han. Als rendement belangrijk is kunnen je kinderen beter notaris worden. Dat wil niet zeggen dat ze de boerderij dan meteen vaarwel moeten zeggen. Als ze melken of trekkerrijden leuk vinden kunnen ze als de ontwenningsverschijnselen de kop opsteken het werk een paar uur overnemen van de bedrijfsleider tot ze zich weer beter voelen. Als daarnaast het negatieve bedrijfsinkomen wordt afgestreept tegen het notarisinkomen, kan er vast ook belastingtechnisch nog een voordeel worden behaald.

  • no-profile-image

    Han

    @Geverink. Als je kinderen boer willen zijn, omdat ze het werk leuk vinden, zijn er inderdaad oplossingen te vinden. Ik heb jaren geleden boerderij van 50 ha akkerouw bezocht ie gerund werd door een chirurg in het universiteits ziekenhuis, hij wilde graag op zijn geboorte grod wonen en vond trekker rijden een goede afleiding. Zie als je zo'n baan hebt en een goede loonwerker of buurman kun je best nog iets overhouden aan je boerderij. Maar of we als mensheid voor ons eten afhankelijk willen zijn van dit soort hobbyisten is voor mij een vraag, die ik zelf met NEE beantwoord. Jouw voorstel is ook een goede, maar die bedrijfsleider is er net zo min als er opvolgers zijn.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Maar nu komen we wel in de richting van alternatieven voor het enige perspectief wat 'interessant' lijkt in de landbouw: de ondernemers-eigenaars positie. Er zijn toch echt andere constructies denkbaar; share milking, 'toegang tot' grond ipv eigendom over, bedrijfsleiderschap.

  • no-profile-image

    Han

    @Josien heb je je wel eens gerealiseerd wat het betekent als je als boer geen grond in eigendom hebt, dat regelmatig in prijs stijgt? Naar mijn idee wordt het krijgen van geld bij een bank moeilijker (geen waardevast onderpand), geen pensioen voorziening voor later. Wil je wel een oudedags voorziening regelen zal dit ten koste moeten gaan van je besteedbaar inkomen. Laten we eerlijk zijn je gebouwen zullen als je stopt bij 65 jaar niet voldoende opbrengen om en een huis en een pensioen voorzieing te hebben. Gezien het feit dat je moet blijven groeien wil je voldoende inkomen blijven halen, zul je tot de laatste dag moeten blijven investeren en dus moet je na beeindiging eerst de bank aflossen en andere eventuele gebruikers lease (machines etc.) moeten vereffenen De Nederlandse boer heeft tot nu toe de mogelijkheid gehad steeds meer hypotheek op te nemen, omdat het onderpand (grond) in waarde bleef stijgen. Alle groei investeringen zullen niet direct tot meer besteedbaar inkomen geleid hebben. Helaas is het vinden van een oplossing voor meer jongeren in de landouw niet eenvoudig, ookal, omdat het een mondiaal verschijnsel is. Zelfs in hongerend Afrika gaan de mensen liever naar de grote stad in de hoop dat daar een ligt te wachten, dan dat ze hun eigen voedsel produceren rond hun geboorte dorp.

  • no-profile-image

    W Geverink

    We kunnen er grappen over maken maar eigenlijk is de situatie dieptriest. We zien op deze site zoveel voorbeelden van boeren die geld uitgeven aan gebouwen alsof er geen morgen is. Tot over de oogballen steken ze zich in de schulden om droompaleizen van stallen te bouwen die nog voor de eerste koe of varken er in gaan het grootste gedeelte van hun waarde hebben verloren. Ik sluit me aan bij Piet. Er is een reden voor dat Nederland niet overspoeld wordt met duitse engelse deense poolse of canadese boeren die boerderijen willen kopen. Dat is omdat het onlogisch is om te investeren in een nederlandse boerderij (en dat is het voor de nederlanders zelf eigenlijk ook!) In het buitenland liggen volop kansen voor mensen die in nederland kansloos zijn of voor boeren die willen groeien maar geen knechtje van de bank willen zijn.

  • no-profile-image

    guillaume

    Is het dan niet zo als de marktwaarde van de roerende en ontroerende goed al versnelt afgeschreven wordt(mbt stallen), niet slopen werkt de waarde omlaag(kapitaalsvernietiging=weg oude dag),behalve grond die waarde mag niet alles verdisconteerd worden in de pacht=NMA) Om het platteland niet te laten verloederen het weer mogelijkheden biedt om in de normale oudere stallen in Nederland op de normale voet zoals in de jaren 90(toen de periferie bepaalde kleinere met opzet achteraf,bedrijven buiten de markt drukten) met de kennis van nu is het mogelijk op op bijna 0 te beginnen.Grote bedrijven(>3fte excl. periferie) voor de Wereldmarkt =export en de kleine bedrijven voor de lokale inkoop op verantwoordelijke rijke westerse wijze incl. dierwelzijn/transparantie en milieu en kleinschalig met duurzame afzet.Redden de grote het niet(op de duur) meer kan de periferie+wereldspeler bank zonder ideeen de productie intussen financieel verplaatsen naar de plek waar het moet zijn en de grote schuren slopen. Grote banken kunnen dit faciliteren.De overheid aanmoedigen en het belastingsysteem aanpassen voor de ZZP boer.Nu hou je in Nederland op de huidige manier geen boer over alleen werkgevers landbouw met geen gevoel voor eerlijke productie.Dit is nu de keiharde realiteit.Alweer een generatie boeren verloren.

  • no-profile-image

    Han

    @Greverink. Mij houden de vragen bezig, waarom kunnen wij Nederlanders bedrijven overnemen in het buitenland en waarom willen / kunnen de potentiele opvolgers het in die landen niet waar maken? Ik heb hier maar één antwoord op "Landbouw is een niet economische activiteit, die we alleen maar kunnen bedrijven als we over voldoende startkapitaal beschikken of naast ons boeren inkomen een zeer goed inkomen van buiten d elandbouw hebben". Denk hirbij aan ex minister Veerman, minister, professor en da nodige bijbaantjes. Zo kan iedereen een boerderij overnemen en uitbreiden.

  • no-profile-image

    W Geverink

    Nederlanders konden in het buitenland bedrijven overnemen omdat bedrijven (grond) in nederland tig keer zo duur was dan hier in Canada. Vaak kwamen ze hier met miljoenen. Sinds dat ik hier woon is op plekken waar veel nederlanders wonen de grond al een keer of acht zo duur geworden. Voor een nederlander is de grond dan nog steets goedkoop (tot ongeveer $450000 per quarter of $7000 per hectare. Als de grond zo belachelijk duur moet zijn mogen ze het mijne hebben zeggen veel Canadezen dan. Hier in Canada is de mentaliteit toch anders. Men kan het bijvoorbeeld moeilijk begrijpen waarom een multimilionair een halve wereld ver weg gaat wonen van vrienden en familie om twee of zelfs drie keer per dag 365 dagen per jaar een zooi koeien te gaan melken. een Canadees wil over het algemeen meer vrije tijd om leuke dingen te doen en minder gebondenheid.

  • no-profile-image

    Melkveehouder

    @ Han Ik denk dat Geverink hier een punt heeft. Ik ben niet zo bang voor de rendementen in de landbouw. Maar dan moet je alles tellen en ook durven ondernemen. Met koeien melken wordt je niet rijk. Maar zonder kun je ook niet ondernemen. Maar als je kijkt dat enkele mensen melkquotum op tijd gekocht en verkocht hebben en hiermee goed geld verdiend hebben. Andere mensen zijn op het juiste moment ingestapt in een bedrijf in het buitenland en die is flink in waarde gestegen. Weer andere hebben op het juiste moment in Denemarken gekocht en weer verkocht. Daarmee verdien je geld. Niet met dom weg boeren en proberen tegen de markt in zoveel mogelijk te produceren.

  • no-profile-image

    josien kapma

    Han, ik heb me inderdaad wel eens gerealiseerd wat het betekent als je als boer geen grond in eigendom hebt. Wij hebben zelf maar 7 ha. Inderdaad, je hebt weinig onderpand dus je kunt minder goed bij de bank terecht, je pensioen zit niet in je onroerendgoed en je rendement kun je niet halen uit waardestijging. Allemaal voordelen! Het laat je helder kijken naar je rendement uit bedrijfsvoering.

  • no-profile-image

    Han

    @Melkveehouder. Je voorbeelden zijn meer voorbeelden van handel in roerend, onroerend goed en productie rechten dan van boeren in zijn zuiverste vorm. Boeren die regelmatig verkassen al dan niet verplicht (stadsuibreiding etc.) hebben doorgaans mooie op de toekomst gerichte bedrijven of hebben een super oudedag. Maar laten we wel zijn ze hebben geen rendement van het geinvesteerde kapitaal en hopen maar weer op een grondprijsstijging, die ze kunnen verzilveren.
    @Greverink. Ik ben het helemaal eens met de Canadezen, waarom je laatste cent investeren om 365 dagen te moeten werken en hopen dat je kapitaal op zijn gunsigst de inflatie bijhoudt. Ik hoorde eens iemand zeggen; "Er zijn twee manieren om van je geld af te komen. Wordt boer of ga naar het Casino. In het laatste geval heb je nog een kans op meer, zonder veel moeite".

  • no-profile-image

    melkveehouder

    @Han. Waarom hebben zij geen rendement op het geinvesteerd kapitaal? Als zij de rente kunnen opbrengen van de explotatie en zij kunnen het beter verkopen of het wordt meer waard? En dat het meer lijkt op handel heb je gelijk in. Maar dat is toch ondernemen. En iedereen zegt dat je als boer ondernemer bent of moet zijn om het vol te houden. Wat is er dan mis mee om op het juiste moment in te stappen en op het juiste moment uit te stappen? Ik ben van mening dat je dan juist een goede boer bent. Dom weg door melken zonder te kijken of die laatste of zelfs de eerste liter interesant is hoort naar mijn mening niet meer bij het modern boeren/ondernemen. En dat is niet alleen in de melkveehouderij. Hoeveel akkerbouwers ruilen hun grond of zelfs verpachten omdat dat een beter rendement geeft? Ik ken menig boer die laatste jaren meer verdiend heeft met boeren dan de beste bellegers die op de beurs gokken.

  • no-profile-image

    Han

    @Melkveehouder. Je hebt gelijk een echte ondernemer zou zo gauw er voldoende vermogens aanwas is zijn bedrijf verkopen. Maar dan ben je geen boer meer of je moet voor hetzelfde bedrag nieuw kopen c.q.uitwijken naar een goedkoop gebied. Goed ik ga er van uit dat jij tot de goede ondernemers behoort anders was je geen melkveehouder meer of vergis ik me, zou je als een echte ondernemer was je quotum niet verkocht hebben enkele jaren geleden, toen de prijs op zijn hoogte punt was. Vanaf nu tot 2015 zal de waarde van het quotum afnemen als de politiek het afschaffen doorzet. Ben je als echte ondernemer toch mooi de nodige tonnen zo niet miljoenen achteruit geboerd, door te blijven melken en bang te zijn voor de blauwe brief van Min. De Jager zijn club. In mijn vorig relaas heb ik het niet over verdienen maar over rendement op geinvesteerd vermogen. Verdiensten bestaan bij mij uit o.a. arbeidsinkomen en rente op vermogen. Voor mij is de groei van de grondprijs een vorm van inflatore prijs stijging en gemiddeld ook niet veel meer. Zie maar hoeveel er de laatste jaren is verloren door project ontwikkelaars, gemeenten en woning corporaties op hun grond voorraden. Dit beloofd niet veel goeds voor de grondmarkt de komende tien of meer jaren nu de babyboom boeren met pensioen wensen te gaan. Nee zij zullen nog niet gaan, maar nog wat door hobbien ten kosten van de opvolgers die volgens dit discussie stuk zich in rijen van drie hebben opgesteld om en bedrijf te bemachtigen.

  • no-profile-image

    guilllaume

    Vraag aan de drie heren en dame uit buitenland,hoe moeten we als Neerlands jong elan dan allemaal naar het buitenland gaan pionieren en de oude babyboom generatie met hun kapitaal laten zitten?.Volgens de journalisten vd Gelderlander (een krant,"dg.nl/buitenland" en de Rabobank(zoekt 2000 opvolgers in NL) en de FAO is de voedselvoorzieningstijging een must,alleen de verdeling is niet goed.De groei is niet meer zo groot als in 1960-2000 toen de wereldbevolking verdubbelde.Met deze vraagstukken dubt het jonge elan oa. zoals ik in de praktijk nog wel elke dag minder motivatie,maar zie nog geen oplossing en het grootkapitaal en grote bedrijven maken ons steeds armer. Maar we hebben wel wat genoeg te eten(giro555)De kennis is er maar met een lege knip naar het buitenland vertrekken zie ik niet zitten en een (half)volle al helemaal niet want er is geen lokale marktwerking meer alleen een uitknijpprijs voor de primaire producent en de rest in de wereld lijd honger.Het oude spreekwoord luidt,Bij een teveel zit gauw een tekort.De jeugd heeft de toekomst=HOE gaan we dat faciliteren in bv. Nederland als vooraanstaand landbouwland met de grote kennis vooral in de periferie die niet zelf persoonlijk(primair) durven te ondernemen en garant te staan voor een stabiel inkomen,behalve in de varkenshouderij die wordt zo bijna in de maag gesplits(boeken van de voerfabriek worden steeds dikker)van de periferie als het zo doorgaat ook door de oudere jonge elan,en rennen hard weg of moeten gaan samenwerken om de grotere periferie in de been te houden als loonslaaf.Dit is het grote voorbeeld zoals het niet moet (uit de hand gelopen)worden in mijn optiek.

  • no-profile-image

    W Geverink

    Ik denk dat het jonge elan eerst eens zakelijk in overleg moet gaan met hun babyboomer ouders en andersom. Wil je als boerenzoon bijvoorbeeld wel een varkensbedrijf overnemen in een land waar de productiekosten bij de hoogste ter wereld behoren, de regelgeving een strop om de nek is die telkens strakker wordt aangehaald en waar je meer schulden aan moet gaan dan waar dan ook om te mogen produceren? Als ouders moet je denk ik in de spiegel kijken en je afvragen of je je opvolger op wil zadelen met de zorgen, stress en torenhoge schulden die waarschijnlijk niet kunnen worden afbetaald in een generatie. Natuurlijk zijn er genoeg bedrijven met een toekomst maar hoe zorg je dat je bij die bedrijven zit? Ik kijk naar de reportage van die varkensboer die een spiksplinternieuw bedrijf bouwd voor 5400 vleesvarkens. Wat is daaraan vooraf gegaan. Dat was op de Boerderij site niet te lezen. Ik zou denken dat ze voor de schop de grond inging voor die iets van 2.5 miljoen Euro investering stevig geonderhandeld is met de slachterijen voor een degelijk prijscontract met kostprijsprijsformule voor een lange periode, toch? Zonder dergelijke zekerheid ga je vandaag de dag toch niet meer investeren of toch wel? (Als ik twee en half miljoen Euro had zou ik die niet in een stal stoppen in binnen of buitenland denk ik) Mijn bedrijf hoeft niet overgenomen te worden omdat ik anders met een hoop schuld blijf zitten die met de verkoop van het onroerend goed niet kan worden afbetaald. Met oog op wat er nu wereldwijd aan ontwikkelingen gaande is denk dat onze kinderen zoals de zaken nu liggen een beter leven zullen hebben als ze niet de landbouw ingaan. Mijn kinderen mogen doen wat ze willen als het op beroepskeuze aankomt maar als de politiek, de belangenbehartigers en de uitbuiters er er geen belang bij hebben om de boer uit zijn pispaal positie te trekken zal ik er persoonlijk voor zorgen dat ze in ieder geval geen "foute" keuze maken.

  • no-profile-image

    guillaume

    Ben helemaal met je eens@w geverink gezien je voorbeeld en feiten.Voor het jonge elan geen toekomst als op deze voet word verder wordt gewerkt.Door de voerprijzen gaat het in de varkens nu de schifting erg hard.Wie gaat dadelijk dat werk nog doen in die megastallen,gastarbeiders?De jongeren van de boerenafkomst leren niet voor niets door met een beetje gezond verstand doet dat zeker niet meer voor een loontje.Deze werken vaak in de periferie grootmachten die de marges inpikken(integer?).Ook gezien de vergrijzing wordt(is) dit ook een probleem, werk zat.Maar wie gaat dan in de stal(ongezonde)werk gaan doen.Ik niet meer en ook vele(potentieele opvolgers) met mij.Eerst door het grote kapitaal aan de kant geschoven worden en dan ook nog te werk in de landbouw!Lijkt wel communisties(deze leiders hadden in het begin ook grote idealen maar op het einde werd het een grote stuurloze corrupte bende bv.DDR),nu geen overheid maar grote heren landbouw kartel graai,bedrijfsleven.Of is er nog een sprankje hoop,komen we nog tot inzicht in Nederland als voormalig voorloper, met een zogenaamde democratie voor dat het jonge elan wegrent en burger word.Voedsel vraag blijft.

  • no-profile-image

    Han

    Als er genoeg bedrijven sluiten en hun productie wordt niet voortgezet, zou dit theoretisch moeten leiden tot prijsstijging. Hier zitten denk ik de groot investeerders op te wachten. Maar goed Josien vroeg in haar stuk Hoe we verder moeten, Ik denk dat een oplossing zou kunnen zijn het vormen van NV of BV tussen verschillende (oude) eigenaren / boer en jong elan. Hierbij moet aangetekend, dat de wijkers dit alleen doen als ze voldoende inkomen krijgen om een goede oude dag te hebben. Het jong elan zal zich niet als werknemer maar als zelfstanig ondernemer profileren. Wenst hij als directeur van de NV 40ige werkweek en geen viese vingers, dan is het einde van de NV nabij. In deze constructie is het boeren bestaan voor het jonge elan tot op zekere hoogte geregeld, helaas zal het gevormde bedrijf nooit zijn eigendom worden als er geen grootte verbetering komt tussen kosten en opbrengsten. De aandelen zullen op den duur verdwijnen naar investeerders van buiten de landbouw. Of dit is wat Josien bedoelt, vraag ik me af.

  • no-profile-image

    guillaume

    Dit is het grootste probleem @han de scheefgegroeide rendementen tussen partijen bv.zie farmfocus debat.Het probleem als je deze jong /oud/constructies toepast met b.v. n.v meerdere er wel een langjarig prijscontract aan moet hangen(zie g.gevering).De banken willen zekerheid.Ik weet dat dit in de varkenshouderij en de melkveehouderij als in grote lijnen al zo werkt .Dit word de toekomst waar nog wel een beetje aan de inkoop kun rommelen.Meestal is dit een optie als je start.Maar contracten gezien het verleden(in de varkenshouderij) blijf je in leven maar meer ook niet.Je moet het hebben van de uitschieter in prijs.Deze uitschieters gezien het aanbod van vlees worden al weggehaald,zie prijsvorming vleesvarkensprijs=vlak.Hier is te zien dat de varkenshouderij en de melkveehouderij in de tang lopen van de afzet(en je krijgt alleen een Kontrakt met goede stallen en resultaten) Dus gaan we met zijn allen nooit meer aan echte vermogensvorming toekomen.Het vertrouwen moet weer terug komen en dit bereik je alleen als er een tekort is in aanbod van voedsel dan kun je wat wagen.De grote varkenshouders staan hier op te wachten,ze kunnen niet anders.

  • no-profile-image

    Han

    Een andere oplossing voor een deel van de boeren in kleinschalige gebieden is het zelf ter hand nemen van de verwerking en afzet van je producten. In delen van USA doen deze kleinschalge boeren goede zaken op deze wijze, hun productie kan de afname vraag niet bijhouden. Laat internet en samenwerking onderling hierbij hulpmiddelen zijn en laten we de wens om tot het einde der dagen te groeien eens over boord zetten. Welk mens wordt beer van de rate race? Ik denk dat de meesten er voor terug schrikken en niet meer aan deze race met opschuifbare finish (die nooit bereikt wordt) beginnen.

  • no-profile-image

    guillaume

    Daar was ik al vijftien jaar klaar mee met deze rat race.@Han,wat is dan kleinschalig.In Nederland t.a.v. delen USA ?Hoe is dit in grote lijnen duurzaam financieel georganiseerd?

  • no-profile-image

    Han

    Guillaume op deze link de nodige informatie over deze vorm van boeren en afzet producten, met doorverwijzing naar hun website. http://en.wikipedia.org/wiki/Community-supported_agriculture

  • no-profile-image

    Han

    Guillaume op deze link de nodige informatie over deze vorm van boeren en afzet producten, met doorverwijzing naar hun website. http://en.wikipedia.org/wiki/Community-supported_agriculture
    Ons land is klein schalig met 16 miljoen mensen op 3 milj ha. We hebben dus geen ruimte voor grootschalige landbouw eenheden (>200 koeien/bedrijf) of duizenden varkens zonder, dat je land hebt voor voederproductie en mest afzet.
    De kleinschalige landbouw besproken in de CSA is van kaliber Nederland rond jaar 2000. De truck zit in de financiering en de afzet organisatie waarbij het voortouw in deze is genomen door de organische productie. (bio boeren). Hier heeft de consument gevoel bij en niet bij de varkensflats met (tien)duizenden dieren of melkvee bedrijven met stallen van één of meer voetbalvelden. Wij boeren blijven ons met de rate race afzetten tegen de burgers onze consumenten en misschien wel onze mede strijders voor een leefbaar platteland en een leefbaar leven voor de boer. We zullen af moeten van de gedachte boer - burger een soort van vijandige verhouding waarbij we tot elkaar veroordeeld zijn.

  • no-profile-image

    guillaume

    Kijk dat is wat ik en denk bewuste burger horen wil ,iets positiefs dus ga aan de slag.Ken ook nog een bio professor in mijn netwerk,die ga ik ook even inschakelen.Die is al jaren op het goede spoor.Nu de juiste afzet,strategie en financiering. De tools zijn nog aanwezig, biedt mogelijkheden @Han Bedankt. Goed Weekend toegewenst. ps.zal nog wel eventjes duren maar ik was al op weg het oude systeem op te ruimen en krijg een beetje vrije tijd over.Deze kan dan gemotiveerd benutten.Wordt vervolgt

  • no-profile-image

    Han

    @Guillaume. Red Overall is doende om rond Rotterdam een tray out op te zette van een web winkel, die als als het lukt moet uitgroeien tot een CSA vorm. We hebben samen de gedachten voor deze afzet vorm bedacht en ik heb er een blog aan gewijd die ergens in juni is geplaatst. Helaas weinig reacties uit de boeren hoek, zodat ik moet concluderen dat de meeste boeren lezers zeer tevreden zijn met de huidige gang van zaken of angst hebben voor nieuwe wegen. Het kan natuurlijk ook zijn er weinig jonge boeren zijn, die de moed hebben een andere weg in te slaan, dan de hun op school geleerde weg van groeien en en de markt uit handen geven aan zichzelf goed bedelende handelaren.

  • no-profile-image

    guillaume

    Even gauw,Ik kom ook uit die school soms recalcitrant t.a.v de leerstof.Toch in de loop van de tijd achtergekomen dat dit hier niet werkt in de praktijk en met me laten sollen(je krijgt het langzaam door) door de grote handelaren etc. ,als kleintje ben je het eerste a/d beurt en lang volgehouden,Geincasseerd en ondertussen goed rondgekeken als ondertussen oudere jong elan en geluisterd.Hier zeggen ze ,vaak bu j te bange !Blij dat het nog niet geworden ben,nu de juiste koppeling met de burger heb de site al bekeken(nieuwsgierig).Moet er nog wel over brainstormen,eerst weekend.P.S mijn opa was ook zo'n zelfvoorzienende boer met eigen dorpse afzet(helaas niet meegemaakt)afkomstig uit een megaboeren nest,na de 30-jaren crisis terug bij (af)en kon op bijna 0 beginnen,kan een generatie overgeslagen zijn?We zullen zien.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    ''Boeren is een hobby en hobby's kosten geld'', las ik op de reactie van @Han Meshovsk, 19 jul 2011, 01:12. Daar ligt ook het probleem voor de starters, de hobby om te boeren is te duur geworden. Daarom zal de productie van agrarische producten buiten NL toenemen en in NL afnemen!!!... Bovendien zal de politiek ook haar medewerking verlenen, bv de mestwetgeving. De jonge boeren/ondernemers die goed kunnen calculeren c.q. rekenen zullen naar het buitenland gaan. Denkt o.g.t.

  • no-profile-image

    Jeroen

    @Piet en toch moet je blijven rekenen.
    Hoever moet je naar het buitenland, is het boeren zo belangrijk, dat het boven je sociale leven gaat?
    Ik zie ook wel de betere mogelijkheden in Oosten. En voor een inversteerder werken is ook niet helemaal verkeerd, je bent toch nog in verre een vrij man.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Jeroen, de ''streber'' mentaliteit is groot in NL, in principe ook niet verkeerd !!!... Maar waar liggen de grenzen ???... Dat is uiteindelijk een heel persoonlijke aangelegenheid, daar moet ieder voor zich over nadenken. Bovendien is het verstandig zoals jij als werknemer in het oosten je ogen de kost te geven, daar heb je naar mijn mening helemaal gelijk in!!!... groeten.

  • no-profile-image

    Han

    @Jeroen. Ik ben het met je eens dat er meer is dan boer zijn in het leven. Ik zou alle potentiele opvolgers aanraden om zich de vaag te stellen; "War vind ik zo leuk / aantrekkelijk aan het vak. Is het het omgaan met dieren, is het werken met machines of werken in de natuur etc.? Of is het onzekere van de markt en de grillen van de natuuu, ben ik verslaafd aan het nemen van grootte risico's?"
    Zou het antwoord dan zijn in de trand van werekn met dieren, machines en in de natuur, dan zijn er vele alternatieven die minder risico geven en een beter sociaal leven garanderen. laten we eerlijk zijn jouw werk is hetzelfde als dat van een boer, maar dan met minder finaciele risico's. Bevalt je werkplek niet meer om welke reden dan ook, dan stap je op en begint elders op nieuw, voor een boer nagenoeg onmogelijk hij zit gebonden aan zijn grond en gebouwen. Wie heeft nu de meeste vrijheid de boer-bedrijfsleider of de zelfstandige boer.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han, @Jeroen en andere ge-interesseerden, de zelfstandige boer is gebonden aan zijn bezit plus de eventuele leningen en/of leasingen, dat is waar. Als de natuur en de markt meewerken kan het een ''LUST'' zijn!!!... Werken markt en natuur tegen kan het een ''LAST'' zijn, soms een hele grote last!!!... Ondanks alles zijn er nog risico-minnende jonge boeren, maar!!! en nu komt het !!!, als het om hun eigen zuur verdiende geld gaat blijft er niet veel boer meer over!!!... Dan hoor je meestal zeggen; ''geef mijn portie maar aan fikkie''. Ik bedoel; erven ja van papa, mama of een suiker-oom!, persoonlijk investeren liever niet!!!...

  • no-profile-image

    Han

    Piet hier komt bij, dat de meeste (jonge) boeren geen risico analyse maken, zoals iedere ondernemer doet. Aan de hand van die analyse en de netto omzet verwachting beslissen ze wel of niet doorzetten. Nee één zomer te veel regen of een verkeerde ziekte onder je vee en dan moet de overheid bij de boeren accuut inspringen met een reddings plan, omdat nog de netto omzet nog de fiscus de afgelopen jaren boer de kans heeft gegeven om te reserveren voor callimiteiten. Daar komt, bij dat veel boeren ook niet reserveren, zij investeren om de fiscus te ontlopen met als gevolg geen buffer. Of de jonge boer speelt met geld van de fa,ilie zoals Piet aangaf. Gaat het dan mis jammer, maar geen persoonlijk verlies incasseren.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Even real zijn>om ergens te beginnen heb je een ton (minimaal) nodig, zou je dat willen inversteren in iets, waar je het lang niet zo zeker terug krijgt,uitzondering daar.
    De inversterings vermogen tegen een uitgekeerd vermogen is zo in onbelans, dat het toch niet interesant kan zijn? Werknemer dan maar voor de bank zijn, omdat mijn naam dan op de brieven mag pronken? Of nu voor een inversteerder zijn koeien begeleiden, hoe je het ook voor je eigen koeien zou doen, zonder de financieel hangijzer om je nek?

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Je stelt veel vragen @Jeroen, of was dat Brainstormen ?. Ik denk het ?. Het gaat uiteindelijk om de afspraken die je maakt, met den ene of den andere. Goede afspraken kunnen dan (als het nodig is) een zachte scheiding maken. Even real zijn schrijf je; dat betekend ook dat je bij voorbeeld met een melkprijs van 20 ct per kilo of een graanprijs van 100 € per ton te maken krijgt, daar moet je in principe van uitgaan. Daarom is het nooit verstandig om in een mandje te gaan melken, of overdreven dure/moderne machine's te leasen!!!... Nooit een Molensteen om je nek hangen. Je hebt gelijk Jeroen het gaat om de winst, niet om de schijn, daar kun je geen brood van kopen!!!... Maar en dat blijf ik zeggen; als iemand zijn verstand optimaal (dus real) gebruikt en zijn handen laat wapperen, optimaal !!!... Kunnen wonderen verricht worden!!!...

  • no-profile-image

    Han

    @Piet. Voor zover ik je ken, geloof jij niet in Wonderen al zijn ze de wereld niet uit. Wonderen in landbouw zijn erg schaars en dan nog wil ik ze niet als wonderen bestempelen, maar als doortastend ondernemen. de meesten die binnen landbouw wonderen hebben verricht, hebben naast productie ook de verwerking en afzet in eigen beheer genomen. Hiervan zijn o.a. Farm Frite, Heida toetjes en anderen goede voorbeelden. Dan nog is het hebben van het nodige vermogen van belang met alleen bank geld zal ook dit wonder in de kiem smoren.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Piet, het is vooral realistisch rekenen en inderdaad hoort daar een lage melkprijs bij en die graanprijs die nog hoger is,soya duur.
    Dus als mijn koe gemiddeld 7500 liter geeft is dat ongeveer 1500 opbrengst, waar ik dus afschrijving en rente van moet betalen. Blijft er dan een real nummer over om de gemaakte inverstering te verantwoorden?

  • no-profile-image

    Han

    Jeroen bij de Ukrainse rente zal er arbeid, biksems weinig overblijven om de lopende kosten (arbeid, medicijnen, onderhoud, energie etc.) Zelfs bij de in het westen geldende rente (die oploopt) zal er voor groei en luxe (vakantie boer) weinig overblijven. Dus ik denk dat jouw keus om het risico bij een ander te leggen zo gek niet is en toch doe je alles wat een boer ook doet en waar een uitdaging in zit (verbeteren, vooruigang boeken).

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Jeroen, ik ben het met je eens en met @Han ook trouwens, als ge rijk wilt worden moet je bij voorbeeld Volkswagens gaan bouwen!!!... Die hebben het afgelopen half-jaar 6,1 miljard winst gemaakt, gem. 1 miljard per maand !!!... Daar kunt ge zo'n 500 boerderijen van kopen !!!... Maar dat doet VW niet. Daarom moet je het boeren als een roeping/hobby zien. Als ge dan bij voorbeeld met een begin kapitaal van 100.000,= Euro, 35 jaar later de waarde van dat bedrag vertienvoudigd hebt, dan heb je het goed gedaan, denk ik (?). Uiteraard moet ook een redelijke levensstandaard genoten zijn. M'n oudste broer hoorde ik ruim 30 jaar geleden vaak zeggen; k'ben liever grote Knecht dan klein Baasje. Nu heeft hij zo'n 15 medewerkers en verdient een dik belegde Boterham. Zolang je plezier in je werk hebt Jeroen moet je gewoon doen wat je doet en als je het goed doet krijg je misschien nog een vermelding in het Testament van de Investeerder !!!... Ge weet maar nooit (?).

  • no-profile-image

    Jeroen

    Piet,
    100.000 word 1.000.000 in 35 jaar. Dat is 3% rente stijging afzetten tegen inflatie?? Is wat resultaat?
    Ik hoef er echt niet rijk van te worden, maar het moet wel leuk blijven en ik zie de trend verlopig niet veranderen, dus in dat opzicht kan ik beter die ton in een huis inversteren en verhuren of zo en voor iemand een bedrijf leiden. De financiele compensatie is ruim voldoende en de vrijheid ook, om er toch van te genieten, zelfs dat het niet jou eigen is.
    Er gebeurd ook sneller wat, zo zijn we bezig met een eigen melkfabriek hier, de andere paar duizende koeien moet ook aangepakt worden, dus er is veel meer mogelijk, tuurlijk risico is dat je er morgen uitligt,bij de grille van Russische inversteerders.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han, wonderen zijn de wereld nog niet uit. Wat ik van @Jeroen begrijpt, tussen de regels door, dat hij het goed doet en ook niet te beroerd is zijn handje's te laten wapperen. De afgelopen 10 jaar heb ik nogal wat jongelui op m'n erf gehad, met grandioze plannen, maar met een minimale praktijk ervaring!!!... Als het dan niet zo loopt als zij gedacht hadden, maakten de meesten de opmerking ''ik begrijp het niet''. Ja ik begrijp het niet, daarom is en blijft ''ervaring de beste leermeester''. Maar en dat komt ook voor bij sommige jonge mensen als er iets mis gaat krijgt iedereen de schuld, behalve; de ''veroorzaker''. Laten wij het zo formuleren Han, ''wie niet waagt, wie niet wint''. Als wij geen lot kopen, kunnen wij ook niets winnen in de loterij !!!... Of ???...

  • no-profile-image

    Han

    @Piet. Wie worden in de moderne wereld bij de groep ondernemers geschaard. Niet de boer en de kruidenier, niet d eman die zijn eigen geld inzet. Nee de grote directeuren van de beurs genoteerde bedrijven en zij hebben niet meer risico dan hun personeel. Ze hebben zelfs minder personeel gaat bij ontslag richting uitkering, de directie gaat bij ontslag eerst via de kassa, ontslag regeling incasseren, daarna richting uitkerings instantie. Bedrijf failliet directeur miljonair, welke zelfstandig ondernemer kan dat nazeggen. Geen een, hun failliet betekent weg ALLES. Nog even terug naar Jeroen, hij doet werk wat hij leuk vindt zonder grote financiele risico's. Laten we zeggen Jeroen boert met geld van anderen en en voor anderen en verdiend altijd zijn inkomen ook als het jaar eens tegen zit. Welke boer kan dat zeggen?

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han het is volkomen waar wat je schrijft!!!... De boer, de kruidenier, kortom de kleine middenstand moet nog steeds haar/zijn risico voor 100% dragen/nemen, dat is waar!!!... Dat gaat pas veranderen als de wil om voedsel te produceren ontbreekt denk ik. Natuurlijk is het nuchter bekeken als ge de mogelijkheden in het bedrijfsleven en industrie overdenkt bijna onverstandig of misschien wel gek, of zo ge wilt knettergek, je zuur verdiende geld in een risicobranche te steken!!!... Maar, tot nu toe lopen er nog steeds meer gekken los dan er vast zitten!!!... Tot grote VREUGDE van de CONSUMENT !!!!!..... En de tussenhandel nevenbij !!!...

  • no-profile-image

    Jeroen

    Het mooiste is je eigen, maar er moet realistisch mee worden omgegaan.
    En doordat vele dromen, gaat het mis, helaas.
    Zolang de burger en de maatschappij niet bereid zijn, om te betalen voor voedsel, de situatie echt niet gaat veranderen.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    ''Doordat velen dromen gaat het mis'', schrijft @Jeroen, dat is waar!!!... Slechts 4% van de boerenstand in NL is jonger dan 35 jaar!!!... Schrijft @Josien, dat geeft te denken!!!... Het is waar Jeroen, je moet je ogen goed de kost geven!!!... Opletten en dan gaat er nog genoeg mis, zeker als je dieren hebt dan ben je bijna verplicht 365 dagen per jaar 'stand by' te zijn. Bovendien is de lust/zin om te groeien bij de groten ook niet meer bijzonder groot. De winstmarge is (Han schreef daar reeds over) gewoon te klein. Maar Jeroen, de ''wal zal het schip wel keren'', daar mag je gerust van uitgaan. Uiteraard kan daar een koude sanering aan vooraf gaan.

  • no-profile-image

    Han

    @Piet. Ik heb al vaker geschreven dat het groot kapitaal zich op de agrarische (grond)markt heeft gestort met de Rabo en China voorop. Ze investeren in grond in landen waar het goedkoop produceren is. Zij zullen de markt gaan bedienen met goedkope producten, die niet bepaald Fair Trade zullen zijn gemaakt. Voor de privé boer zal dit geen verbetering geven van zijn situatie. De overzeese gebiedsdelen zullen net als ten tijde van de kolonieën worden uitgebuit ten koste van de eigen boeren, maar nu onder het mom de markt bepaalt de prijs. Tot slot dromen doen we allemaal wel eens, ik heb in de zeventiger jaren reeds gedroomd dat AH zijn eigen boerderijen en verwerkings eenheden zou krijgen. Tot nu toe is de marge op produceren en verwerken nog niet interessant voor AH om het zelf te doen. Boeren nemen genoegen met contracten die de winst bij AH laat en zelf genoegen nemen met een fooi net genoeg om niet te sterven. Ik kan me dan ook niet voorstellen, dat de opvolgers in de rij staan om deze slaven taak vrijwillig op zich te nemen.
    Laten we toch niet steeds excuses bedenken om de keuze van boer worden / zijn goed te praten. Een boer leeft arm en sterft rijk. Helaas heeft hier de Nederlandse fiscus ookal een stokje voor gestoken.

  • no-profile-image

    Jeroen

    En daar zit toch wel het leuke verschil.
    Zo werkt dit bedrijf waar ik zit met hun eigen melkfabriek, hun eigen slachterij en hebben ze zelf hun eigen winkels en restaurants, dus ze hebben de hele keten in eigen hand en ze zijn nu 1 van de grootste producers van deze regio.
    Net wat Han zegt, je bent "slaaf" van de bank/winkels en dat verandert gewoon niet.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Han en Jeroen, dat is HET probleem van de agrarische c.q. boerenmentaliteit ze leven om te produceren, produceren en nog eens produceren. De winst laten zij bij de tussenhandel liggen. Als dan de jonge boer met zware financiele verplichtingen wordt geconfronteerd, vergaat velen de lust om te boeren, dat is begrijpelijk !!!... Han wat gij schrijft over de Chinezen, doen enkele Nederlanders (met ontwikkelingshulp uit de EU) al zo'n 25 jaar in Kenia en Tanzania; bloemen telen met werknemers die minder dan 5,-$ per dag verdienen. Maar zij voorzien voor 2/3 de supermarkten van Europa met hun bloemen. Daarom denk ik ook dat de lageloonkosten landen op z'n minst de exportfunctie van agrarische-producten van Europa zal overnemen!!!... Dat zal geen tien jaar meer duren, denkt o.g.t.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han, nog een vraagje; ondanks alle donkere wolken aan de horizon, zijn er vast en zeker jonge mensen die graag boer willen worden. Daar zie ik nog mogelijkheden voor (niet in NL), maar toch wel binnen de EU. Als de producent, zoals @Jeroen het omschreef zelf de consument bediend, moet een goed belegde boterham te verdienen zijn ?. Afgelopen week reed ik in Westfalen door het Munsterland en zag daar heel veel atraktieve boerenwinkels!!!... Waar een wil is, is toch ook een weg ! (?). Of ?.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Piet, nu kan je met minder kapitaal naar het oosten wel wat beginnen, maar nog steeds heb je redelijk kapitaal nodig om fouten/mis begeleiding op te vangen en dan ga je alleen voor het boeren, is ook een keus.
    Daarnaast die winkels,daar heeft een opstarter geen geld voor.
    En de vrije markt die de EU wil is er alleen zolang de prijs redelijk laag blijft, want als de prijs van voedsel stijgt, komt er onrust. Moeten ww,wao,bijstand omhoog gevoerd worden, dat wil de politiek echt niet, maar open kaart zullen ze nooit spelen.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    Dus @Jeroen, jij denkt dat de Politiek met medewerking van de Europese Commissie, die de lage-prijzen politiek moet ondersteunen, de boerenstand zal blijven animeren de kosten laag en de productie hoog te houden (?). Daar kon je wel eens gelijk in hebben!!!... Nu verwacht dhr. Robert Bodde een overproductie van biggen, onder andere door het voorzichtig en efficienter werken van de slachterijen. Ach ja, ''het hemd is nader dan de rok'', zo zal het wel blijven. ''En de Boer?, hij Ploegde voort''!!!...

  • no-profile-image

    Han

    @Piet je hebt gelijk eigen verkoop levert meer op dan bij de handel inleveren. Hier moet ik één kanttekening bij plaatsen, nl de marge op verkoop is er ook als je niet zelf produceert. De productie is nl. de niet betaalde factor met de meeste risico. (Anecdote)Toen ik een project deed in Minsk was er een jonge boer,die na 1 jaar lobbieen zijn eigen salades, 3 soorten en 6 smaken, van meneer Lukasjenko mocht verkopen. De handel liep als een trein, dus een jaar later deed hij salades van gekochte groentes en liet het risico van slechte oogst, kwaliteit, opslag verliezen bij de collega boer. Zijn verdiensten waren gelijk zo niet beter en zijn zorgen veel minder. Dit geldt ook voor de eigenaren van de boerderij van Jeroen, hun melk zal nooit meer opbrengen, dan dat van de andere boeren, de rest is marge van de opvolgende schakels in de keten. zelf verkoop is alleen gunstig als je een uniek product hebt, dat een ander niet heeft. Piet de vrijhandel is bedacht door de handel en werkt alleen zolang er genoeg goederen elders zijn die goedkoper zijn dan thuis en er thuis nog voldoende geld in omloop is. Dit laatste lijkt op een eind te lopen. Griekenland, Portugal en Ierland, Italie (?) financiele problemen maar erger Amerika weet niet hoe ze de eindjes aan elkaar moeten knopen, alleen geldontwaading kan hier oplossing brengen en de broekriem aanhalen. Voor het halen van eten uit goedkoopte landen ben ik niet direct bang, daar hebben de Chinezen en Arabieren een stevige poot in / aan de grond via aankopen van grond. Wat mijns inziens echt verontrustend is, het nieuwe beleid van de Rabo om bij ieder krediet, zonder dekking door overwaarde langlopende afzet contracten te eisen. Hier mee krijgen bank en handel wel een zeer dikke vinger in de pap. En jij belsuit met De boer? hij ploegde voort! Ik zou willen besuiten met De boer de (nieuwe) slaaf van het groot kapitaal.

  • no-profile-image

    Jeroen

    Piet niet ondersteuen, ze sturen erop. Geloof maar niet dat ze de prijs een bepaald % laten stijgen, want dat consument weer minder kopen>is onrust>slecht voor economie. Dus vrije handel willen ze,zolang de prijs redelijk betaalbaar blijft.
    Han, de prijs vorming is hier ook politiek.

  • no-profile-image

    Piet Slingerland

    @Han en @Jeroen, bedankt voor jullie toelichting. De argumenten en onderbouwing van jullie opinie is duidelijk. Dat betekent als een Boer financieel, structureel en mentaal niet stevig in zijn schoenen staat, kan het moeilijk worden. Dan blijft voor de jonge boer c.q. beginner weinig ruimte over. Tsja, op dit moment wordt ook steeds duidelijker (Han gaf het al aan) dat de financiele crisis nog niet voorbij is!!!...

Laad alle reacties (140)

Of registreer je om te kunnen reageren.