Home

Achtergrond 246 x bekeken

’Geen actiekamp, maar bijeenkomst om te netwerken’

Wie een bruisend landbouwactiekamp verwacht in Swifterbant, komt maandagochtend enigszins bedrogen uit. De deelnemers moeten vooral bijkomen van de koude nacht in de tent. En het gros van de mensen die zich hebben aangemeld, is er nog niet. Een impressie.

De soep en het brood zijn verantwoord en duurzaam. Soep met groenten van het eigen erf, met linzen. De actie op het landbouwactiekamp in Swifterbant is op maandagochtend nog niet te zien. De deelnemers moeten nog bijkomen van de koude nacht, als Flip Vonk in een van de drie tenten de driedaagse bijeenkomst officiëel opent. De deelnemers zitten op strobalen, die zojuist in de tent aan de rand van de akker in een kring zijn gezet.

”Er hebben zich tachtig mensen opgegeven, maar waarschijnlijk komt het merendeel wat later omdat ze pas vanaf 9 uur goedkoop met het openbaar vervoer kunnen reizen”, zegt Flip tegen de zeventien aanwezigen. De meesten zijn tussen de 20 en 30, een enkeling heeft de grens van 30 gepasseerd. Praktizerende boeren zijn er niet bij.

Het zijn vooral studenten en activisten die het biologisch-dynamisch akkerbouw- en vollegrondsgroentebedrijf Gaos in Swifterbant op dit tijdstip al hebben gevonden. De windmolen doet zijn werk goed in de schrale wind die over de polder waait. Het tentdoek klappert heen en weer, een van de deelnemers schraapt het laatste restje van zijn ontbijt van het bord, terwijl hij luister naar de openingswoorden van Flip Vonk.

Het landbouwactiekamp is georganiseerd door Aseed, een jongerenbeweging die zegt te strijden voor solidariteit, milieu, rechtvaardigheid en diversiteit. En hoewel het woord actie in de naam zit, beperkt zich dat tijdens het actiekamp tot een paar ludieke speldenprikken. Bij de Albert Heijn in Dronten zullen later die avond stickers worden geplakt op producten die gemaakt zijn met in de ogen van de activisten onverantwoorde soja. Later deze week wordt een speurtocht uitgezet langs de landerijen van de Waiboerhoeve, het proefbedrijf van Wageningen UR waar zowel genetisch veranderde aardappelen als mogelijk ook transgene mais worden geteeld.

Flip Vonk werkt zelf bij een biologische tuinderij in De Beemster (Noord-Holland). Hij is al jaren betrokken bij het werk van Aseed. ”We zien dat heel veel mensen met eten bezig zijn. De slow food beweging schiet als een paddestoel uit de grond, de ene na de andere documentaire komt uit – je hebt niet eens de tijd meer om ze te kijken; er zijn voedselopstanden die leiden tot politieke hervormingen, landbouw en klimaat zijn een issue, de megastallen. Het leek ons een goed idee om die verschillende mensen bij elkaar te brengen, zodat er een zekere kruisbestuiving ontstaat. Jong en oud moeten bij elkaar komen, de praktijk moet bij de theorie komen – mensen moeten het verband gaan zien tussen wat ze doen en wat ze zeggen.”

Meewaarde

Het actiekamp is dan ook veel meer een netwerkbijeenkomst. Natuurlijk zijn de workshops over onverantwoordelijk soja of de monopolie op zaden van belang, maar de meerwaarde van de bijeenkomst moet toch vooral zitten in de onderlinge contacten bijvoorbeeld bij het kampvuur.
Boeren zijn er niet. ”Dat is ook logisch”, vindt Didi van Dijk, die de workshop Soja voor veevoer? Verantwoord?’ verzorgt. Zij ziet ook dat begin mei niet een gunstige tijd is een actieweek te organiseren, waar ook boeren aan mee zouden kunnen doen. ”Voor hen is het een drukke tijd. Maar voor veel van ons is het wel mooi dat we weer eens op een echt boerenbedrijf komen.”

Voor haar is het doel van de bijeenkomst op de lange termijn dat er een rechtvaardige en duurzame landbouw komt, die in staat is de wereldbevolking te voeden. Hoewel ze ooit veganist is geweest, is ze niet per se voor vegetarische landbouw. ”Ik denk dat dieren passen in de landbouw, niet op grote schaal en zeker niet zonder de dieren met respect te behandelen. Ik ben overtuigd vegetariër: beter voor het klimaat, voor het dierenwelzijn en voor je eigen gezondheid. Maar die keuze moet iedereen zelf maken.”

Didi van Dijk studeerde ooit aan de Warmonderhof, de school voor biologisch-dynamische landbouw. ”We waren daar wel heel druk bezig met biologische landbouw, maar ik miste vaak de context – hoe de grotere verbanden zijn.”

Inmiddels is ze afgestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam. In haar workshop legt ze uit welke rol de grote bedrijven als Bunge, ADM, Cargill en Monsanto spelen in de wereld van de soja-productie en -handel. Een bezoek aan kleine boeren in Argentinië en Paraguay heeft haar de ogen geopend.

De Belgische actievoerder Steven Desanghere is ook in Paraguay geweest. Hij wijst naar de uitgestrekte velden rond het biologisch bedrijf in de polder. ”We denken dat we hier praten over monoculturen. Maar dit is niets vergeleken met Paraguay, waar de sojavelden zo ver reiken als het oog reikt. Kleine boeren worden van hun grond gekocht. Als ze het geld op hebben dat ze hebben gebeurd zijn ze landloos en hebben niets. Iedereen die in België vlees eet, moet weten wat de consequentie is van zijn handelen.”

Desanghere voert de druk op tegen de supermarktketen Colruyt. ”Dat is in België een belangrijke speler, maar op wereldschaal stelt het niet veel voor. Als de consument bewust wordt van zijn keuze en de macht die hij heeft, zullen de supermarkten hun gedrag veranderen”, hoopt hij.

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.