Home

Achtergrond 684 x bekeken 2 reacties

Zwaar weer voor schaapskuddes

Nederlandse schaapskuddes gaan een onzekere toekomst tegemoet. Met het schrappen van geld voor natuur, dreigt de ondergang van traditionele rassen. Sommige provinciebesturen zoeken toch nog een oplossing. Elders zijn de schapen aangewezen op hulp van particulieren en het lokale bedrijfsleven.

Elke ochtend vertrekt herder Ger Lardinois met zijn schaapskudde vanuit Epen naar de hellingen in het Zuid-Limburgse heuvellandschap. Daar vreten de dieren de schrale kalkgraslanden kaal, waarna er weer zeldzame bloemen en planten kunnen groeien. Hoe lang Lardinois hiermee kan doorgaan, is maar de vraag. Per 1 januari wordt de subsidie van 52.000 euro aan zijn Schaapskooi Mergelland stopgezet.

In Nederland zijn zo’n veertig schaapskuddes actief. Sinds 1994 krijgen ze subsidie van de overheid, de laatste jaren via de provincies. De kuddes bestaan uit traditionele rassen als de Schoonebeker, het Veluwse heideschaap en het Mergellandschaap. Met de begrazing van heide en graslanden voldoet Nederland aan Europese eisen voor behoud van biodiversiteit en zeldzame huisdierrassen. Het rijk wil het landelijk budget voor natuurbeheer verminderen van 300 miljoen euro tot 87 miljoen per jaar. Dat provincies hierdoor gaan korten op schaapskuddes, lijkt onvermijdelijk. Voor veel kuddes betekent een korting op een toch al klein budget het einde.

De Limburgse herder Lardinois beheert zijn Mergellanders voor Staatsbosbeheer. Die draait de geldkraan met ingang van 2012 dicht. De organisatie kan het jaarlijkse bedrag niet meer opbrengen. Een mogelijke redder in nood, de gemeente Gulpen-Wittem, besloot enkele weken geleden af te zien van een donatie waarmee de kudde nog tijdelijk gered had kunnen worden.

”Het ziet er somber uit”, beaamt Huub Beaujean, voorzitter van de Schaapscompagnie Mergelland. Deze stichting zet zich in voor het behoud van vier kuddes Mergellandschapen in Zuid-Limburg en participeert in de kudde van Ger Lardenois. ”Staatsbosbeheer, de gemeente, de provincie, allemaal vinden ze het jammer dat de kudde dreigt te verdwijnen, maar niemand helpt echt. Alleen de provincie komt nog met een bedrag van 4.000 euro. Dat is iets, maar lang niet genoeg.”

Dus gaat Beaujean op de barricaden om de schapen te redden. Een pasopgerichte stichting (Vrienden van de schaapskooi Mergelland) moet donaties van particulieren binnenhalen. Daarnaast is het lokale bedrijfsleven, waaronder de Brand Bierbrouwerij en Heuvelland Hotels, benaderd. De zestien hotels die bij Heuvelland Hotels zijn aangesloten, stellen de gemeenteraad voor de toeristenbelasting met 5 cent te verhogen ten bate van de schaapskudde. De hoteliers hebben met de kudde immers een toeristische trekpleister voor de deur.

Ook in Overijssel en Drenthe lopen de schaapskuddes gevaar. Landschap Overijssel moet een van de twee kuddes in de provincie verkopen. De Stichting tot Behoud van de Drentse Schaapskuddes stuurde vorige week een brandbrief naar de provincie Drenthe om de aandacht te vestigen op de vijf kuddes waarvoor zij de financiering regelt.

”De kleinere kuddes tot 250 ooien krijgen jaarlijks 16.000 euro, de grotere 28.000 euro”, vertelt secretaris-penningmeester Jan Reemt Jaarda. ”Dat er wordt bezuinigd is op zich niet onlogisch. Maar als de kleine kuddes bijvoorbeeld 10.000 euro minder krijgen, dan is dat niet meer op te lossen. Ook niet met donaties van particulieren.”

Met het verdwijnen van de kuddes gaat cultuur-historisch erfgoed verloren, zegt Jaarda. ”Het Drentse heideschaap en de Schonebekers horen tot de oudste rassen van West-Europa. Nederland moet volgens Europese richtlijnen werken aan het behoud van zeldzame huisdierrassen. Bovendien is het ook voor het toerisme belangrijk dat de kuddes blijven rondlopen.”

In enkele provincies is er voor de rondtrekkende viervoeters nog hoop. Gelderland stelt volgend jaar eenmalig 260.000 euro subsidie beschikbaar voor tien kuddes die vooral op de Veluwe rondlopen. Ook Friesland overweegt geld te blijven reserveren voor de kuddes.
Huub Beaujean is blij met dergelijke ontwikkelingen. Het belang van de kuddes is volgens hem groot. ”De schapen zorgen voor natuurherstel. Sinds ze drie jaar geleden het Zuid-Limburgse heuvellandschap zijn gaan begrazen, zijn zeldzame soorten teruggekeerd.” Als de Schaapskooi Mergelland verwijnt, gaat de grond terug naar de boeren die haar drie jaar geleden afstonden. ”Dan worden het opnieuw weilanden met koeien en verlies je weer vele rode-lijstsoorten”, aldus Beaujean.

In Drenthe houdt Jan Reemt Jaarda hoop op een goede afloop. ”Voor het rijk is het bedrag dat de Nederlandse schaapskuddes bij elkaar kosten ’peanuts’: 1,5 tot 2 miljoen euro per jaar. Voor iedere provincie afzonderlijk is het een paar ton. Ik kan me niet serieus voorstellen dat overheden voor zulke bedragen de schaapskuddes de nek gaan omdraaien.”

Foto

Laatste reacties

  • no-profile-image

    Mooi zo hoort dat ook , ik krijg ook geen subsidie op mijn vee . Dus ik heb ook geen zin om belasting te betalen op andermans vee . Het zijn me dan ook geen bedragen wat die gasten krijgen . 52000 euro heb ik niet verdeint de afgelopen jaren . Dit hadden ze veel eerder moeten doen als die kuddes levensvatbaar zijn had dat wel gebleken

  • no-profile-image

    Zo te lezen moeten die schaapsherders in dikke sportwagensrijden.
    We kennen allemaal de reklame nog wel dat die boeren in hun sportwagens stappen met hun aanhangwagentje melk.
    Maken deze bedrijven dan geen rendement, er komen toch ook lammetjes ???

Of registreer je om te kunnen reageren.