Home

Achtergrond 181 x bekeken 1 reactie

NMA kan ook bestuurders aansprakelijk houden

Het mededingingsrecht is ook voor de agrarische sector een lastige materie. Bestuurders hangt bij falen boetes en imagoschade boven het hoofd. Advocaat Emma Runia schetst mogelijkheden hoe bestuurders de risico’s kunnen beperken.

Onlangs gaf de bestuursvoorzitter van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMA), Pieter Kalbfleisch, een interview met het Financieel Dagblad. Geeft dit interview aanleiding voor bestuurders om (nog) beter op te letten? Jazeker. Kalbfleisch geeft namelijk in dat interview aan dat de NMA in kartelzaken voortaan altijd zal kijken of leidinggevenden persoonlijk kunnen worden gestraft. De NMa heeft deze bevoegdheid om leidinggevenden te straffen sinds 2007 en inmiddels zijn de eerste boetes opgelegd.

Vijf bestuurders van het bedrijf Wegener hebben boetes opgelegd gekregen variërend tussen € 150.000 en € 350.000 voor het niet nakomen van met de NMa gemaakte afspraken in een fusietraject. Het mededingingsrecht blijft een lastige materie en dat geldt zeker voor de agrarische sector. Immers, wanneer is men gebonden aan het reguliere mededingingsrecht en wanneer kan men een beroep doen op de speciale mededingingsregels in de wetgeving rondom de Gemeenschappelijke Marktordening (GMO)?

Tot voor kort had de agrarische sector een speciale plaats binnen het Europese en Nederlandse mededingingsrecht. Echter, sinds de hervorming van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid en de toenemende marktwerking in deze sector is het reguliere mededingingsrecht een steeds grotere rol gaan spelen. Reden waarom de agrarische sector de afgelopen jaren dan ook een specifiek aandachtsgebied van de NMa is geworden. Het grootscheepse onderzoek naar een vermeend kartel in de meelsector is daar een voorbeeld van.

De boetes die aan de Wegener-bestuurders zijn opgelegd laten bovendien zien dat de NMa zich niet alleen beperkt tot kartelzaken zoals prijsafspraken en klantenverdeling. Ook bij fusies is het oppassen geblazen en kan men als bestuurder persoonlijk aansprakelijk worden gesteld. Sowieso zien wij sinds de inwerkingtreding van de nieuwe boeteregels een intensivering van het aantal boetes dat door de NMa wordt opgelegd, zowel in aantal als in hoogte. Meest recentelijk legde zij nog een boete van € 51.000 op aan de Landelijke Huisartsen Vereniging voor het verbreken van zegels die door NMa medewerkers op een deur waren aangebracht in het kader van een onderzoek.

Daarbij komt dat Kalbfleisch in hetzelfde interview een systeem bepleit waarbij het mogelijk zal zijn om bestuurders in geval van overtredingen van de mededingingswet tijdelijk uit hun functie te zetten. In Engeland kennen ze een dergelijke mogelijkheid al. Daar kan een rechter op verzoek van de mededingingsautoriteit bestuurders diskwalificeren voor een maximale periode van 15 jaar. Mocht Kalbfleisch zijn zin krijgen dan hangt de bestuurder in de toekomst dus niet alleen boetes en imagoschade boven het hoofd, maar kan het zelfs zo zijn dat hij of zij enige tijd geen bestuurlijke functies meer kan uitoefenen.

Wat kan men nu als bestuurder doen om de risico’s te beperken? Allereerst is het zaak om een goed compliance programma in te voeren binnen het bedrijf waarbij wordt voorgeschreven welke normen en waarden in het bedrijf worden aangehouden. Bovenal is het van belang er blijvend op toe te zien dat de werknemers de regels ook daadwerkelijk naleven – het hebben van een compliance programma alleen is niet genoeg. Als bestuurder moet men kunnen aantonen dat men er alles aan heeft gedaan om te zorgen dat het bedrijf zich aan de mededingingsregels houdt.

Werknemers zullen dan bijvoorbeeld ook eens in de zoveel tijd een opfriscursus moeten krijgen opdat het belang van het mededingingsrecht maar weer eens goed naar voren wordt gebracht. Een dergelijke opfriscursus is bovendien vaak het moment waarop misstanden (als die er zijn) aan het licht komen. En mocht dit alles niet helpen en heeft u het vermoeden dat er zaken binnen uw bedrijf spelen die mededingingsrechtelijk niet door de beugel kunnen dan kunt u er altijd nog voor kiezen om een audit te laten plaats vinden. Al met al blijft de gouden regel voor bestuurders: Ken uw onderneming en weet wat er speelt!

Emma Runia is advocaat mededingingsrecht en levensmiddelenrecht bij Baker & McKenzie

Administrator

Eén reactie

  • no-profile-image

    Roelof Wijnholds

    Advocatuur, NMA. Ik heb eens aangifte aan het NMA gedaan inzake het illegaal oprichten en in stand houden van een Advocaten kantoor door een Accountants kantoor. Deze samenwerking is verboden, de ENRON affaire kon middels belangenverstrengelingen zo als hier opgemerkt ten uitvoering worden gebracht.
    Van het NMA kreeg ik direct te horen dat aangever geen bericht van voortgang dan wel uitkomst en of maatregelen aan de dader/s kreeg! Waar liggen de prioriteiten, bij de belangen van de dader/s of heeft het slachtoffer ook nog enig belang in zijn opgelopen schade en de mogelijkheid deze te verhalen op de illegale praktijken van de dader/s?
    Het Accountants/Advocaten kantoor bestaat trouwens ook nog gewoon!!

Of registreer je om te kunnen reageren.