Artikel

'Gefermenteerde mest en stro het beste voor bodem'

Algemeen

11 50

Akkerbouwers moeten hun bodem voeden door er humus in te werken.

Die boodschap gaf Jan Feersma Hoekstra van Agriton uientelers mee op de landelijke uiendag.

”Met kunstmest helpen we onze planeet naar de verdoemenis”, zegt Feersma Hoekstra. "En het kost de boer nog geld ook.” Na de Tweede Wereldoorlog bood kunstmest uitkomst om hoge opbrengsten te realiseren. Op lange termijn werkt het echter niet, zegt Feersma Hoekstra. ”Je moet levenskracht houden in de bodem."

Hij laat gefermenteerde mest en stro zien. "Dit is het beste wat je de grond kunt geven. Je kunt het zelf maken en het mag het hele jaar worden uitgereden."

door Petra Vos 27 aug 2010 laatste update: 27 aug 2010

zie ook

50 reacties

Kritische Lezer 27 aug 2010

# 1

Goedgelovig, ik verwijs je nogmaals naar de brief van Henk van der Pol. Als je dit verhaal niet snapt, dan ben jij degene die zich buiten de discussie plaatst. Probeer dit dus eerst maar eens te snappen, dan kunnen we daarna verder praten.
wipstaartje 27 aug 2010

# 2

Jeetje Herkauwer, ben je nu hier weer bezig. Prima werk doe jij hoor, petje af. Toevallig was ik vanavond bij vrienden op de Veluwe en hoorde verhalen over doorgeknipte rasters, ouwe vloerbedekking op wildroosters, opengezette hekken en voersporen van mais en graan naar kwetsbare percelen. Als LNV geld wil besparen en natuur wil beschermen dan moeten ze in het hele land de jagers onder de vrijstellingswet plaatsen. Tot In de P.C.Hoofdstraat!
jan warmenhuizen 27 aug 2010

# 3

Herkauwer laat je nou niet stangen door die melkveehouder. Mijn vriend uit Waterland zegt dat ouwe koemest met veel stro het prima doet om de structuur van de veenbodem te verbeteren en het bodemleven rijker te maken. En zijn zwager die bouwboer is in de Purmer zweert ook bij strorijke mest voor zijn akkerland. Maar hij zegt dat het vaak lastig is om eraan te komen.
herkauwer 27 aug 2010

# 4

Jan, het is misschien moeilijk om aan strorijke ruige rundermest te komen omdat bijna alle melkveehouders drijfmest maken. Dat kan dus wel een probleem zijn. Paardenmest is ook heel geschikt zei mijn makker, maar dat wordt veel verkocht voor de champignonteelt. Maar daarna kan het weer wél op het land gebruikt worden.
Cas 27 aug 2010

# 5

De overheid ziet organische mest als een afval en daarmee belastend milieuprobleem. Als de overheid nu eens denkt in duurzame kansen in plaats van problemen, dan kan het kunstmestgebruik drastisch teruggeschroeft worden. Het is toch niet normaal dat de mestwet je kan verplichten om mest af te voeren terwijl er op je bedrijf wettelijke ruimte is om kunstmest aan te voeren. Zijn de "verliezen" van organische mest ten opzichte van kunstmest naar de bodem milieubelastender dan de productie en transport van kunstmest? Het klopt volgens mij gewoon niet.
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 6

Het verhaal wordt nog gekker als je je bedenkt dat volgens LNV de mineralen in dierlijke en kunstmest precies hetzelfde zijn. Dan voer je dus iets af omdat het zo slecht voor het milieu zou zijn, terwijl je precies hetzelfde weer aanvoert.
herkauwer 27 aug 2010

# 7

Melkveehouder luister: je durft mij tunnelvisie te verwijten, maar zelf steek je uit zultvermoeidheid je kop onder de staart van een guste koe om te zien of d'r al een kalf aankomt. Man hoepel alsjeblieft gauw op!
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 8

Herkauwer, het heeft geen enkele zin om met de LTO aan te komen. (Waarom blijft iedereen toch altijd zo roepen om die ellendige LTO), want zij zijn bondgenoten van LNV. Ze (ZLTO) heeft dit beleid zelf doorgedrukt bij het ministerie. Ik bedenk dit niet, dit is medegedeeld door een ambtenaar van LNV. Begin 1998 al. Zij zijn dus echt de allerlaatsten die tegen LNV gaan procederen.
herkauwer 27 aug 2010

# 9

Beste kritische Lezer, dat weet ik natuurlijk ook wel. Maar ik herkauw steeds maar weer in de hoop dat er een moment komt waarop boeren wakker worden uit hun schier eeuwigdurende winterslaap en dan constateren, dat ze al sinds jaar en dag collectief door LTO genaaid worden. ZLTO is al jarenlang een agri-crimineel syndicaat en van de hele LTO-constellatie heeft sowieso nog nooit een rotmoer gedeugd. Boeren willen kennelijk graag uitgeknepen, leeggezogen en misbruikt worden. Van mij mogen ze. Maar het gaat mij om veel zwaarder wegende belangen. En daarom is het zaak dat deze hele materie zo spoedig mogelijk tot op de bodem wordt uitgezocht.
boerton en bert bakker van de kro ,als 27 aug 2010

# 10

ik heb bij de invoering van de huidige meststoffenwet ,in de jaren 80 tegen de huidige meststoffenwet bij de rechter in den bosch geprocudeerd.Deze rechter wees mij er op doordat er maanden van te voren massaal boerenprotesten in Boekel geweest waren;hoe het kwam dat ik maar met een paar mensen en een reporter van de kro aanwezig was;en daarom dacht dat deze wet toch wel door mijn volksvertegenwoordigde standsorganisatie gedragen werd.Wel gaf deze toe dat deze nieuwe wet van toenzoals ik aanvoerde kunstmest minend(niet schuwend was)
deze rechter zij vervolgens ;ik zit hier op een stoel van de wetgever en kan niet anders dan de wet toepassen;maar ik heb U eerlijke mening aangehoord en dan adviseer ik u om deze wet(ondanks dat deze krom is)via de politiek te veranderen.dat is de enige oplossing .
herkauwer 27 aug 2010

# 11

Beste Lol, zoiets is mij ook weleens overkomen. Daarom sla ik alle fora waarop ik reageer meteen op in 'favorieten' en maak er ook een bureaunotitie van. Dan kan er niks zoekraken. Veel plezier en leve de lol!
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 12

Het is zeker niet normaal Cas, om je dierlijke mest dikbetaald af te moeten voeren terwijl je vervolgens wèl kunstmest (dikbetaald) aan mag voeren. Maar wat nog veel abnormaler is, is het feit dat boeren het nog gaan doen ook. Ik verbaas me er werkelijk dagelijks over dat mensen zo slaafs en volgzaam zijn. Met boeren kunnen ze werkelijk maar doen wat ze willen. Mensen waar zit jullie verstand??
herkauwer 27 aug 2010

# 13

Inderdaad Cas. Kijk in de fora "chauffeur met teveel kippenmest in duitsland" en "puber verdubbelt mesthandel". En neem contact op met Henk van der Pol in Tollebeek (NOP). Die kan je Alles over de fouten in de mestwetgeving vertellen.
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 14

Duizenden boeren! Herkauwer, je hebt wel gevoel voor humor. In al die jaren dat Henk van der Pol en ik hier nu mee bezig zijn, zijn er misschien VIJF(!) die iets durven te doen. De rest schijt bagger. En vergeet niet dat zo'n 85% van de intensieve boeren de kaken stijf op elkaar houdt. Ze denken dat ze slim zijn. Echter, dit is korte termijn denken.
lol 27 aug 2010

# 15

Het ging me meer om de natuurlijke processen waarnaar hij refereert die ik niet 'by heart' ken. Sorry voor de late reactie, ik kon het onderwerp niet zo snel meer vinden.
herkauwer 27 aug 2010

# 16

Goedgelovig, dat lijkt mij niet zo moeilijk. Gewoon drijfmest vermengen met veel gehakseld stro of ander strooisel (zaagmeel bijv) en het een poosje nat houden en geregeld omwerken. Op zware gronden wellicht wat kalk erdoorheen werken en de mest gewoon met de ouderwetse strooiwagen uitrijden. Een boerenkind kan de was doen!
goedgelovig 27 aug 2010

# 17

Hoe kan ik op een goede manier runder(drijf)mest fermeteren? Gegroet.
katja oudshoorn 27 aug 2010

# 18

Kritische Lezer, als Lol zich maar niet in een compote van moesappels en stoofperen heeft verslikt! Sommige boeren nemen immers alles letterlijk!
jan warmenhuizen 27 aug 2010

# 19

Kritisch Lezer, het is toch de bedoeling dat mest op de bodem inwerkt? Op de vruchtbaarheid en het bacterieleven en zo. Maar volgens mij ken kunstmest daar helemaal niet goed voor zijn. Dat maakt de bacterie en de wurm juist kapot. Of zijn ik nou gek?
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 20

Jan en Lol, het gaat erom dat er ook processen in de plant zelf plaatsvinden. De anorganische mineralen worden in de plant anders opgeslagen. In het manifest van de hoogleraren (wat ook de praktijk is), kun je lezen dat de massa toeneemt bij het voeren van de dieren. Om dit proces te verkrijgen zal er dus eerst een proces aan vooraf moeten gaan. Dit proces vindt in de plant zelf plaats. Door de koolzuurassimilatie 'verdwijnt" de massa eerst door het anders opslaan van de mineralen (omzetten van anorg. naar org). De plant produceert immers zuurstof, die bij de vertering weer wordt toegevoegd.
herkauwer 27 aug 2010

# 21

Kritische lezer, je hebt het weer heel duidelijk uitgelegd. Maar bij de WUR zullen ze dit nooit begrijpen. Want in dat geval zouden ze immers genoodzaakt zijn om hun eigen fouten toe te geven. En dat is zélfs voor échte wetenschappers vaak al een brug te ver. Laat staan voor onterecht tot academici opgeleukte landbouwhogeschooljeugd!
Albert van 't Schip 27 aug 2010

# 22

Van dryfmest heb ik geen verstand en kan er niet over oordelen,maar met natte kippenmestheb ik eens een proef gedaan en er compost van gemaakt.1 lading blubber-kippenmest mengen met de trekker met droog organisch en fyngehakt materiaal zoals zaagsel,stroo en houterig en gehakseld organische afval uit plantsoenen en dergelyke en dan tegelyk EM-a er over heen spuiten en met zwart plastic afdekken van 800 micro.Na ongeveer 2 maanden heeft u een prachtcompost.Gewoon Agriton bellen in Noordwolde en die helpen u verder.Ik doe dit al 8 jaren lang,maar dan grotendeels met schapenmest van onze schapen-fokkery en heb geen last meer van ziektes in m'n chrysanten.
Wilt u contact opnemen hier m'n mail:
alberdaute@hotmail.com
herkauwer 27 aug 2010

# 23

Prima Albert, dat is een heel waardevolle tip. Beste Goedgelovig, volgens Wikipedia vinden er in de pens van runderen fermentatieprocessen plaats in symbiose met anaerobe bacterieen. Als Herkauwer zijnde concludeer ik dan dat rundermest er dus al gefermenteerd uit komt. Jeetje zeg, ik wist niet dat ik het in me had!
lol 27 aug 2010

# 24

@kritische lezer, de kerk dacht eerst ook dat de aarde plat was.
herkauwer 27 aug 2010

# 25

Zuinige Goedgelovig, Albert en ik hebben het niet over composteren maar over het gebruik van, middels natuurlijke chemische processen, inwendig gefermenteerde anaerobe runderstront. Als stro kopen je te duur is (goedkoop is duurkoop, dat weet je hopelijk?), dan haal je toch gewoon het ongedorste stro weg dat SBB in samenwerking met jagers uit Meijel, Roermond en Elsendorp heeft uitgestrooid in de bosjes vlak bij de aangelegde zwijnenzoelen in de Groote Peel, de Banen, De Zoom, De Kruisvennen, De Groote Moost, de Leijsing, de Deurnese Peel, de Klotterpeel, de Stippelberg en de Sijp. Dit om de klandestien uitgezette zwijnen te wennen aan graan en hen zo naar akkers te leiden! Want er moet natuurlijk wel heel rap forse landbouwschade komen om draagvlak voor jaarrond afschot te creeeren!( zie forum: 'wilde zwijnen vestigen zich rond eindhoven') Dat ongedorste stro hoort niet in natuurreservaten dus je kunt het op mijn verantwoording zo weghalen. Eventueel wil ik je de gps-coordinaten wel geven.(PS. Je ziet het: de kennis over de peelzwijnerijen neemt met het uur toe!)
Jan Klaassen 27 aug 2010

# 26

Zielig onze bekende herkauwende spotvogel. Gaat zich zelf middels talloze nicknames complimentjes uitdelen. Hoe diep kun je zinken ?
melkveehouder 27 aug 2010

# 27

Feiten? Je hebt gewoon last van een enorme tunnelvisie herkauwertje
herkauwer 27 aug 2010

# 28

Beste Lol, de kerk denkt tot op de huidige dag nog wel meer dingen die ik als misplaatste galgenhumor beschouw! De Heiligheid van de Paus en de kuise onbaatzuchtigheid van de clerus bijvoorbeeld! En beste Kritische Lezer, dit is inderdaad ook weer zo'n onderwerp waarvan de WUR nog nooit gehoord had toen zij voor LNV het 'wetenschappelijk instrumentarium' voor de Mestwetgeving assembleerden. Ik vind het verhaal van Albert een eyeopener en het vormt het zoveelste handvat om er de wrakke Mestwetgeving mee onderuit te halen. Of ongefermenteerd ten grave te dragen!
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 29

Een hele prestatie beste Marcel. Het zou een nog grotere prestatie zijn als dit gekoppeld zou zijn aan echte wetenschap. Opdrachtgevers lopen niet zo'n groot risico bij de WUR, omdat de vraagstelling en het eindresultaat al bekend zijn. Wageningen vult het middenstuk wel in, waarbij men de splinters die in de goede richting wijzen omarmt en de balken die de andere kant uit wijzen aan de kant gooit. Wetenschap? Laat me niet lachen.
herkauwer 27 aug 2010

# 30

Marcel, ben jij misschien familie van doctor ingenieur Peter Verreijken van het LEI? Die bracht destijds een rapport uit over het Groene Hart waarin hij ervoor pleitte om al die kale weiden vol te bouwen met 'mooie woningen en flinke tuinen'. Want daar "kunnen ook vogel broeden! Dit soort kulwetenschap levert veel geld op, want het legitimeert het wanbeleid van overheden!En louter en alleen daarom is de WUR wat de WUR is. Een Fakewetenschapfabriek!
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 31

Dat zouden meer mensen moeten doen, Piet! Maar gewoon even logisch nadenken is blijkbaar al heel moeilijk.
loll 27 aug 2010

# 32

Stap dan naar de NMV, die willen vast wel wat voor jullie betekenen.
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 33

Dit bedoel ik inderdaad, Lol. Maar leg mij uit wat je niet snapt en ik leg het je uit.
herkauwer 27 aug 2010

# 34

Beste Kritische Lezer, dat is inderdaad van de gekke. Boeren moeten nog steeds leren dat klagen nergens toe leidt en dat er alleen maar dingen zullen verbeteren als men voor zichzelf op durft te komen. Zo massaal mogelijk! Het is natuurlijk van de idiote om - zoals LNV doet - botweg te beweren dat er geen verschil zit tussen dierlijke mest en kunstmest. Maar het begint wel steeds duidelijker te worden dat alle wetgeving om het gebruik van dierlijke mest te dwarsbomen, slechts één werkelijk doel dient. Namelijk het stimuleren van het gebruik van kunstmest! De artificieel chemische troep waardoor op de hele wereld de bodemvruchtbaarheid, de structuur en het milieu naar de testikels worden geholpen! Daarom bestrijdt LNV alle gefundeerde en goed doortimmerde kritiek op de Mestwetgeving. Zet er een advocatencollectief van het kaliber Spong, Boonen, Doedens, Wladimirov, Flicq en Moskowitz op, laat hen die hele wet op feitelijke correctheid toesten en span dan een proces aan tegen LNV. Jawel, dat kost een paar stuivers, maar als duizenden boeren lappen dan zijn die kosten per participant te verwaarlozen. En ze verdienen zichzelf gauw weer terug.
herkauwer 27 aug 2010

# 35

Je hebt het formidabel verwoordt beste Kritische Lezer. Zélfs aan die balken weet de WUR nog geld te verdienen, want ik zat laatst bij Katrien, excuus Wipstaartje, op de Nudeflat een kopje thee te drinken en zag een hele colonne WUR-trekkers met platte karren vol oude balken naar de haven rijden. Daar lag een schuit van de Vezelpers waar alles in gedonderd werd. Katrien zei dat dit een volcontinu gebeuren is in Wageningen. Ik kijk er niet van op!
zwalker 27 aug 2010

# 36

De Lol is er kennelijk af!
goedgelovig 27 aug 2010

# 37

geachte herkauwer, zoals u het omschrijft is het composteren (aerobe) i.p.v. fermenteren (anaerobe). Daarom nogmaals de vraag "hoe krijg ik gefermenteerde rundveedrijfmest"?
Gegroet.
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 38

Maar aan die gedachte werden geen heffingen en boetes gekoppeld van 100.000 euro. Snap je nu nòg de ernst van de zaak niet?
herkauwer 27 aug 2010

# 39

Jan klaasen ik weet niet waarover je het hebt. Ik ben nu even bezig met gefermenteerde mest en gaf Goedgelovig alleen maar een tip hoe hij goedkoop aan ongedorst stro kan komen om te mengen met zijn koemest. Als jij een tikje paranoia wordt van alle feiten in dit forum dan moet je gewoon de Donald Duck gaan lezen.
marcel verreijken 27 aug 2010

# 40

Mijnheer Herkauwer, u geeft wel lelijk af op de WUR, maar weet u wel dat wij de hoogste omzet per student draaien van alle universiteiten in de hele EU? Want wij nemen al vanaf de eerste collegedag deel aan het inverdienproces! En dat is toch wel een prestatie dacht ik?
goedgelovig 27 aug 2010

# 41

Herkauwer en Albert, composteren doe ik al, het streven is optimalisering bodemleven. Maar ik heb nog een gedeelte runderdrijfmest en om die nu met (aangekocht) stro te gaan mengen dat wordt duur vandaar dat ik graag meer wil weten over fermenteren. Kunstmest heb ik niet nodig.
Kritische lezer, je verhaal (of dat van Henk van der Pol) is waarschijnlijk goed bedoeld maar het klopt niet. Er zijn wel degelijk verliezen bijv ammoniak of verhoogde concentraties nitraat in het grondwater. Stel dat iedere boer zoveel voeders (brok) en kunstmest op zijn bedrijf aan mag voeren als hij zelf wil, en zoveel vee mag houden als hij zelf wil en alle mest op eigen grond mag uitrijden (er is immers toch geen verlies), dan zou er qua milieu een wantoestand ontstaan. Het is niet meer dan logisch dat er regelgeving is. Over de hoogte van bijv. bemestingsnormen valt natuurlijk te discusieren, maar met het standpunt dat er geen verliezen qua stikstof zijn plaats je jezelf buiten de discussie. Gegroet.
Patrick 27 aug 2010

# 42

Zeer goede en wijze opmerking van Jan Feersma "Met kunstmest helpen we onze planeet naar de verdoemenis”, zegt Feersma Hoekstra. "En het kost de boer nog geld ook. ** Het zou zeker door veel anderen ook gedaan moeten worden en kijken wat de resultaten zijn. Kunstmest is industrie business van grote chemie concerns, dus moet je altijd kijken en kritisch zijn dat je niet in de maling wordt gehouden door deze industrie. De mest wet van de WUR, geen verstand van, kan maar zo een gestuurde wet zijn uit de lobby van de industrie. Niets is te vreemd op deze wereld.
Teveel mest op het land is natuurlijk gevoelsmatig ook niet goed, (ik ben geen specialist), dus niet op op het land als het moet omdat het overschotten zijn. Maar mest verbranden is ook zo vreemd en ook niet logisch.
herkauwer 27 aug 2010

# 43

Jawel Kritische Lezer, humor is de levensadem waarmee zélfs kansarmen in de benen blijven. Ik weet heus wel dat de overgrote meerderheid van de boeren alleen maar nutteloos raaskalt, klaagt, kankert of zevert en nooit voor de eigen rechten opkomt. Ik zeg ook niet dat zij individueel Gerard, Jan, Piet, Michail, Dominique of Brammetje moeten gaan benaderen. Daarvoor zijn ze immers lid en betalen jaar in jaar uit hun donaties aan LTO! Ze moeten LTO gewoon opdragen dat er tegen LNV geprocedeerd wordt en kunnen dan hun eisen op tafel leggen. Dus niet de een of andere in successierecht of echtscheidingszaken gestrandde spotgoedkope zwarte kipadvocaat, maar een collectief van toppleiters. Dat is namelijk de enige manier om recht te halen, in het gelijk gesteld te worden en de dankzij foute wetgeving opgelopen schade op LNV te kunnen verhalen. Daarvoor zijn in principe alleen een paar voortrekkers uit de boerenstand nodig om de kar op gang te brengen en in beweging te houden. Als er een actiefonds wordt geopend waarin alle door de Mestwet gedupeerde leden hun inleg storten, dan ontstaat er vanzelf een financieel fundament om met topjuristen aan de slag te kunnen gaan. Voor niks gaat de zon op en als boeren de LNV-uitbuiting zat zijn dan zullen zij er zelf iets tegen moeten gaan doen. Collectief, wel te verstaan!
herkauwer 27 aug 2010

# 44

Boer Ton en Bert Bakker, ik herinner me die Boekselse protesten uit de jaren '80 nog goed. Achterop mesttankwagens stond toen zo'n tekst van 'deze mestwet gaat ook uw baan kosten'. Maar de huidige mestwetgeving werd aan het begin van de eeuw ""wetenschappelijk onderbouwd"" door de WUR en er klopt absoluut geen hout van.
lol 27 aug 2010

# 45

@kritische Lezer, ik heb Henk van der pol even gegoogled en heb op het melkquotum prikbord het bestand gevonden waarnaar u steeds verwijst. Ik kan het grotendeels volgen, ook ben ik ben ik met wat ik ervan snap, mee eens wat er gezegd wordt. Hier is het bestand wat ik denk dat u bedoeld: http://melkquotum.startpagina.nl/prikbord/12685266/waarom-moeten-we-in-de-mestwet-appels-en-peren-bij-elkaar-optellen
marcel verreijken 27 aug 2010

# 46

Ja dat is familie van mij. Slim nietwaar om zo op wetenschappelijke basis woningbouw te promoten? Die WUR-approach levert bakken vol geld op. En zeg nou zelf: ruimte genoeg in dit land.
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 47

Rustig nou maar. Soms hebben mensen wat tijd nodig om dingen op zich in te laten werken.
herkauwer 27 aug 2010

# 48

Beste Goedgelovig, ik ben slechts een simpele Herkauwer en weet niet wat er allemaal met mijn afscheidingsproducten kan gebeuren. Maar de onbetwiste Mestspecialist van deze fora is Henk van der Pol uit Tollebeek (NOP). Hij kan jou vast en zeker een duidelijk antwoord geven op jouw vraag.
piet 27 aug 2010

# 49

Ik heb altijd gedacht dat mest gewoon stront was. Nou ga ik er anders tegenaan kijken!
Kritische Lezer 27 aug 2010

# 50

Volgens de mestwet zijn die processen er helemaal niet.