Artikel

Telers moeten zich organiseren, vindt Keimpe van der Heide, voorzitter van de NAV-werkgroep Consumptieaardappelen.

De fysieke marktprijs van aardappelen ligt behoorlijk boven de contractprijzen, net als de termijnmarkt. Er kan nog een flinke nagroei plaatsvinden, maar de kans is reëel dat de aardappeloogst in Noordwest-Europa dusdanig kleiner is dat de marktprijs dit seizoen boven de contractprijzen zal blijven.

Er ontstaat nu een discussie over het nut van contractteelt. De vraag rijst of de teler in de huidige situatie niet moet proberen het contract open te breken. Het is een begrijpelijke reactie, maar kan dit een oplossing bieden?

Het voordeel van contractteelt is uiteraard de zekerheid die het biedt. Maar door de zeer zwakke positie die de teler in de keten heeft, zijn er ook grote nadelen aan verbonden.

Doorgaans ligt de contractprijs duidelijk onder de kostprijs. Je kan dus alleen geld verdienen met contractteelt als je vrijwel zeker weet dat je kilo-opbrengst per hectare beduidend boven het landelijk gemiddelde ligt en in de contract- en leveringsvoorwaarden de belangen van de teler adequaat zijn geregeld.

De teler die een contract afsluit weet welke prijs hij ontvangt in een 'slechte' en een 'goede' markt. Hij kiest voor zekerheid en neemt bewust het ’risico’ dat hij een hoge prijs ’mist’ in een jaar met een tegenvallende oogst. Als de marktprijs onder de contractprijs ligt, verwacht de teler dat de afnemer zich aan het contract houdt. Dus ik denk dat het openbreken van contracten in de huidige situatie geen structurele oplossing biedt en slechts wenselijk is in ernstige overmachtsituaties.

De huidige situatie toont weer duidelijk de noodzaak aan dat telers zich organiseren, hun krachten bundelen, om een gelijkwaardige partner in de keten te kunnen worden. Pas als de teler een gelijkwaardige partner is, kunnen we samen met onze afnemers aan meer gelijkwaardige leveringsvoorwaarden werken en rendabele (contract)prijzen voor telers. Volgens mij kan alleen een structurele oplossing aan structurele problemen het hoofd bieden.