Home

Achtergrond 75 x bekeken

Keiharde bezuinigingsopties liggen op tafel

Wekenlang wordt aan het Binnenhof al gesproken over de noodzaak van miljardenbezuinigingen.

Gisteren maakten twintig rapporten van ambtenaren duidelijk over welke concrete maatregelen het dan gaat en hoe ingrijpend de gevolgen voor burgers kúnnen zijn.

De voorstellen liegen er niet om en raken de burger veelal rechtstreeks in de portemonnee, door onder meer een lagere koopkracht en dalende huizenprijzen. De meest ingrijpende zijn het flink beperken of zelfs afschaffen van de hypotheekrenteaftrek, de beperking van de WW-duur, verlaging van het minimumloon met 10 procent en verhoging van het eigen risico in de zorg naar 775 euro.

De ambtenaren noteerden verder een versobering van de AWBZ-zorg, een eigen bijdrage van 5 euro per bezoek aan de huisarts, een verhoging van het collegegeld voor studenten en de afschaffing van provincies en waterschappen.

Het kabinet had twintig werkgroepen van ambtenaren vorig najaar gevraagd op zoek te gaan naar mogelijkheden om 35 miljard euro te bezuinigen, 20 procent per beleidsterrein. Taboes mochten er niet zijn en veel heilige huisjes zijn door de ambtenaren dan ook resoluut omvergeduwd. Donderdag publiceerden ze hun resultaten die door politieke partijen worden gebruikt voor het opstellen van hun verkiezingsprogramma.

Hoewel geen 35 miljard, de opdracht voor het nieuwe kabinet is hoe dan ook enorm. Een groep financiële topambtenaren adviseerde donderdag dat er de komende regeerperiode voor zeker 15 miljard, maar beter nog voor 18 miljard moet worden bezuinigd. Daarnaast zou het nieuwe kabinet al besluiten moeten nemen om op termijn op in totaal 29 miljard aan bezuinigingen uit te komen. Het Centraal Planbureau hield dat de politiek onlangs ook al voor.

Ingrijpende maatregelen en structurele hervormingen moeten volgens de ambtenaren voorkomen dat toekomstige generaties worden opgezadeld met torenhoge schulden. Door de economische crisis kampt de overheid nu al met grote begrotingstekorten, terwijl door een stijgende levensverwachting de financiële opgaven in de toekomst alleen maar toenemen. Al aangekondigde maatregelen, zoals een hogere AOW-leeftijd, moeten volgens hen zeker worden uitgevoerd, het liefst nog sneller en ingrijpender dan al gepland.

De politieke partijen zijn nu aan zet om in de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 9 juni keuzes te maken. Het kabinet onthield zich donderdag, vanwege zijn demissionaire status, van inhoudelijk commentaar. Premier Jan Peter Balkenende waarschuwde nog wel een keer voor ,,doemscenario's'' als er niet fors wordt ingegrepen. ,,De rekening van de crisis gaat niet vanzelf voorbij, niets doen is geen optie. We kunnen niet ongestoord doorgaan, want dan wordt het onbeheersbaar en zou de staatsschuld exploderen.''

De twintig rapporten bieden volgens hem "heel veel inzicht'' in de bezuinigingsmogelijkheden. "Nu is het aan politieke partijen om aan te geven wat ze er wel of niet mee willen doen.''

Administrator

Of registreer je om te kunnen reageren.