Home

Achtergrond 109 x bekeken

Ook in de Europese Unie geldt: wie betaalt, die bepaalt

Europarlement en lidstaten strijden dezer dagen over de EU-begroting 2011. Inzet is niet zozeer geld, maar macht. Een voorbode voor de slag om de meerjaarlijkse begroting na 2013?

Terwijl het Nederlandse parlement deze weken in moordend tempo de ene na de andere begroting behandelt, houdt de Europese begroting voor 2011 de gemoederen in Brussel flink bezig. Op grond van het Verdrag van Lissabon heeft het Europees Parlement nu evenveel zeggenschap over de begroting als de EU-lidstaten.

Het Europarlement heeft dus meer macht gekregen en wil die uiteraard ook benutten. De lidstaten zijn echter niet van plan zich de kaas zomaar van het brood te laten eten, en meer zeggenschap naar Brussel te laten wegvloeien. Gevolg is dat de onderhandelingen over de EU-begroting voor 2011 voorlopig muurvast zitten.

Een eerste onderhandelingsronde tussen het Parlement en de lidstaten strandde halverwege november. Punt van discussie vormde niet zozeer de omvang van de begroting; het Parlement wilde 6 procent meer, de lidstaten wilden liefst geen cent erbij, en dus kwam men keurig in het midden uit, op plus 2,9 procent.

Het debat spitst zich toe op twee zaken: het Parlement wil ‘flexibiliteitsruimte’, om bij meerderheid extra middelen aan de EU-begroting toe te kunnen voegen. Niet ongelimiteerd: tot nu toe bedroeg die ruimte 0,03 procent van het bruto nationaal inkomen. Het Parlement wil dit handhaven, de lidstaten niet.

Daarnaast wil het Parlement een debat over eigen middelen voor de EU. Eurocommissaris Janusz Lewandowski deed daarvoor recent voorstellen, zoals een heffing op financiële transacties, een vliegtax en het veilen van rechten voor de uitstoot van broeikasgassen. Enkele lidstaten, waaronder Nederland, willen daar niet aan, uit vrees dat dan belastinggeld (en dus zeggenschap) weglekt naar Brussel.
Als eerste stap in de nieuwe onderhandelingsronde presenteerde de Europese Commissie vorige week een aangepaste ontwerp-begroting. Inmiddels zouden de lidstaten de flexibiliteit hebben geaccepteerd. Blijft over de discussie over EU-middelen.

Premier Mark Rutte zei deze week dat Nederland op dit punt niet zal toegeven. En minister Jan Kees de Jager (financiën) speelde in op anti-Europese sentimenten, door te zeggen dat hij geen Europese belastingen wil.

Een beetje stemmingmakerij, oordeelt Europarlementariër Jan Mulder, partijgenoot van Rutte. “Al vanaf het begin van de Europese samenwerking zijn er Europese belastingen geweest, eerst de heffing op kolen en staal, later de invoerrechten en de BTW.”

Alleen is in de loop der jaren hun aandeel in de inkomsten geslonken; de begroting wordt nu vooral betaald uit afdrachten van de lidstaten. En die staan bepaald niet te trappelen méér aan Brussel af te dragen, eerder minder.

Aanstaande maandag komen delegaties van het Parlement, de lidstaten en de Commissie weer bijeen om te praten over de nieuwe ontwerp-begroting. VVD’er Mulder verwacht dat de partijen er wel uit komen. “Niemand is gebaat bij nóg een probleem erbij; dat schaadt het Europees imago.” De hardheid waarmee het spel gespeeld wordt is wel een indicatie voor de onderhandelingen over de meerjarenbegroting na 2013, die medio volgend jaar zullen beginnen.

1267717

Of registreer je om te kunnen reageren.