Home

Achtergrond 149 x bekeken

'Vrouwen spelen belangrijke en bepalende rol in de landbouw'

Dit jaar alleen al worden 1 miljard mensen geconfronteerd met honger. Met name vrouwen lijden onder de huidige crisis. Aan de vooravond van de Wereldvoedseltop wil netwerk WECF de aandacht vestigen op het in 2008 verschenen IAASTD-rapport.

Honger en armoede kunnen, aldus de IAASTD (International Assessment of Agricultural Knowledge, Science and Technology for Development), slechts op lokaal niveau worden overwonnen. Daarnaast moet voedselsouvereiniteit verzekerd zijn, moet de multifunctionaliteit van de landbouw worden bewaard of verbeterd, moet er gestreefd worden naar kleinschalige, landelijke diversiteit in plaats van naar monoculturen en moet er vooral gepraat worden mét in plaats van over agrarisch werkers. Maar het belangrijkste punt volgens de IAASTD is met name dit: 'vrouwen maken het verschil'!

Gender is een belangrijke en ook bepalende factor wanneer er naar landbouw wordt gekeken. Met name in ontwikkelingslanden spelen vrouwen een belangrijke rol in de landbouw. Niet alleen wordt 90 procent van al het voedsel door vrouwen gemaakt, ook 85 procent van het bewaren, vervoeren en vermarkten en 65 procent van alle processen wordt uitgevoerd door vrouwen. Het grootste deel van de in de landbouw werkzame vrouwen, wereldwijd, wordt echter geconfronteerd met een slechte gezondheid, slechte arbeidsvoorwaarden, een laag inkomen en beperkt toegang tot onderwijs.

De oververtegenwoordiging van vrouwen in de landbouw heeft nog een andere keerzijde: de blootstelling aan schadelijke pesticiden kan kanker veroorzaken, neurologische aandoeningen, aangeboren afwijkingen en onvruchtbaarheid. We hebben geen cijfers over de ontwikkelingslanden, maar niet zo lang geleden bleek dat, zelfs in Nederland waar het gebruik van pesticiden meer gereguleerd is, vrouwen in de landbouw een hoger risico hebben op een miskraam (Bretveld, 2006). Het is te verwachten dat dit probleem vele malen groter is in ontwikkelingslanden waar mensen niet de middelen hebben om zich te beschermen en waar pesticiden worden gebruikt die bij ons verboden zijn. Dit leidt tot "milieu-onrechtvaardigheid", waar met name vrouwen het slachtoffer van worden.

Gender-gelijkheid is volgens ons daarom een pijler van duurzame ontwikkeling. Het gezichtspunt van vrouwen en andere groepen die minder deelnemen aan besluitvormingsprocessen, is essentieel. Ondanks de vooruitgang die nationaal en internationaal is geboekt, zijn nog steeds dringend maatregelen nodig om gender en sociale gelijkheid deel te laten uitmaken van het internationale landbouwbeleid. Niet alleen is het essentieel dat vrouwen vrij toegang krijgen tot onderwijs, informatie, wetenschap en technologie, ook moet het vrouwen mogelijk worden gemaakt economische en natuurlijke eigendommen te beheren en te controleren. Hiervoor zijn speciale kredietregelingen en versterking van vrouwenorganisaties en -netwerken nodig. Ook is het belangrijk om te investeren in de leef- en arbeidsomstandigheden van vrouwen in plattelandsgebieden en dan speciaal op het gebied van duurzaamheid.

Duurzaam, lokaal geproduceerd voedsel en bescherming van agrobiodiversiteit zijn de speerpunten van WECF (Women in Europe for a Common Future/Vrouwen in Europa voor een gezamenlijke toekomst) ten aanzien van landbouw en voedselproductie. In onze landbouwprojecten proberen we met name duurzame energie, water- en afvalmanagement te integreren volgens het 'gesloten kringloop' principe. Vooral in tijden van klimaatverandering en toenemende droogte is hergebruik van afvalwater, door middel van bijvoorbeeld natuurlijke bodemfilters, een kans. Als vrouwennetwerk zijn we vooral bezorgd over de teloorgang van de biodiversiteit en zien daarom de verbinding tussen landbouw, sanitatie, energie en gezondheid als basis voor een duurzame plattelandsontwikkeling, naast het versterken van de rechten en kansen van kleine boeren en boerinnen. Een voorbeeld hiervan is ons project Unser Land in Beieren, dat 14 jaar geleden door een aantal agrarische vrouwen werd opgericht en in de loop der jaren producenten, consumenten, stad en platteland en landbouw en milieu bij elkaar heeft gebracht.

Dit artikel is geschreven door Sabine Brueckmann, zij is coördinator landbouw en biodiversiteit bij WECF en Chantal van den Bossche, zij is coördinator communicatie bij WECF

Administrator

Of registreer je om te kunnen reageren.