Home

Achtergrond 2144 x bekeken

Fiscale behandeling van toeslagrechten (2)

In bepaalde gevallen moeten boeren omzetbelasting betalen over de toeslagrechten. Dat hoeft niet als gebruik gemaakt wordt van de landbouwregeling. Deel twee over de fiscus en de nieuwe landbouwsubsidies.

Voor de beantwoording van vragen op het gebied van BTW moet rekening gehouden worden met de bijzondere fiscale positie die landbouwers innemen. Het uitgangspunt is dat agrarische prestaties niet onderworpen zijn aan de omzetbelasting. Het gevolg daarvan is dat er geen BTW gefactureerd mag worden. Daarnaast mag de landbouwer de in rekening gebrachte omzetbelasting niet verrekenen of terugvragen.

Voor boeren die niet van die regeling gebruik wensen te maken, de zogeheten optanten, is de situatie anders. In dat geval dient er wel met BTW gefactureerd te worden en mag de eerder betaalde omzetbelasting (de ‘voordruk’) teruggevraagd worden. Het is de vraag hoe dit alles uitwerkt voor de toeslagrechten en de daaruit voortvloeiende betalingen.

Mohr-arrest
De Europese rechter heeft geruime tijd geleden in het zogenoemde Mohr-arrest beslist dat subsidies zoals de bedrijfstoeslagen niet onderworpen zijn aan de omzetbelasting. De betaling vormt namelijk geen tegenprestatie voor de geleverde goederen of de verrichte diensten. De subsidie blijft derhalve geheel buiten het bereik van de BTW. De bedrijfstoeslag is in feite een compensatie voor het inkomensverlies als gevolg van de aanpassing van de garantieprijzen voor de agrarische producten.

Ook staatssecretaris Wijn (Financiën) heeft in een besluit aangegeven dat inkomenssteun voor agrariërs als compensatie voor inkomensverlies geen prestatie is in de zin van de Wet OB 1968. Het maakt hierbij niet uit of de boer een regelaar of een optant is. In alle gevallen is de ontvangen subsidie onbelast voor de omzetbelasting.

Verkoop van rechten
Maar hoe zit het met het verkopen van toeslagrechten kunnen? Wordt een geheel bedrijf of een gehele onderneming verkocht, dan mag hierover nu al geen omzetbelasting in rekening worden gebracht. Worden de rechten echter los verkocht, dan kan de verkopende partij over de verkoopopbrengst omzetbelasting verschuldigd zijn. Dat is zeker het geval bij de optanten.

Voor de regelaar is van belang dat Wijn in een goedkeurend besluit heeft beslist dat landbouwregelaars géén omzetbelasting hoeven te voldoen over de dienst die bestaat uit het doen overgaan van het melkquotum (Besluit VB 1989/712). Dit besluit is in 2004 van overeenkomstige toepassing verklaard op de vergoeding voor de overgang van het recht op melkpremie. Dit zal ook gelden voor de toeslagrechten.

Verhuur van rechten
Hetzelfde als hiervoor bij de verkoop werd aangegeven, is van toepassing op de tijdelijke terbeschikkingstelling (verhuur, lease) van rechten. De optant zal moeten verhuren met BTW, de regelaar kan op basis van voornoemd besluit zonder BTW verhuren.

Rechten zonder landbouwbedrijf
In uitzonderlijke gevallen kan zich de situatie voordoen dat rechten in handen zijn van een particulier. Bijvoorbeeld bij ondernemers die al eerder hun onderneming staakten. In de inkomstenbelasting is dan over de waarde van deze rechten al afgerekend bij het staken van de onderneming. Gaat de particulier zijn rechten exploiteren (vaak: verhuren), dan dient hij 19 procent omzetbelasting in rekening te brengen. Op het goedkeurend beleid van de staatssecretaris kan dan geen beroep meer worden gedaan, omdat er geen sprake is van een landbouwonderneming.

Toch BTW
Als sprake is van levering van rechten (of liever gezegd: de dienst bestaande uit het doen overgaan ervan) dan is die dienst belast tegen het algemeen tarief van 19 procent BTW. Dit geldt ook voor het zogenaamde verleasen van melkquotum: het ter beschikking stellen van het recht op bedrijfstoeslag (onder meer verhuur) is dus eveneens een dienst in de zin van de Wet OB 1968, die onderworpen is aan het algemene tarief van 19 procent.

mr. S.F.J.J. Schenk (GIBO Adviesgroep Belastingen)

Lees ook Fiscale behandeling van toeslagrechten (1)

Administrator

Of registreer je om te kunnen reageren.