Akkerbouw

Foto & video 5341 x bekeken 3 reactieslaatste update:15 aug 2013

Vlasoogst al flink eind gevorderd

Nu nog keren, roten en binnenhalen. Boerderij bekijkt de verschillende teelt- en oogstmanieren in Zeeland.

Foto

  • De vlasoogst is in Zeeland al een flink eind gevorderd. De vlaspluk zit er bijna op. Nu nog keren, roten en binnenhalen. Het Zeeuwse vlas is vezelvlas waarbij het zaad er op verschillende manieren wordt afgehaald.

    De vlasoogst is in Zeeland al een flink eind gevorderd. De vlaspluk zit er bijna op. Nu nog keren, roten en binnenhalen. Het Zeeuwse vlas is vezelvlas waarbij het zaad er op verschillende manieren wordt afgehaald.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
De klassieke methode is plukken, keren, ophalen en op het bedrijf ontzaden. Hier is loonwerker Hoondert uit Heinkenszand bezig met het keren van vlas. De zaadbollen blijven eraan. Terwijl ze met drie machines bezig waren begon het te regenen. Toch is dan van belang om het gehele perceel te keren omdat anders kleurverschillen kunnen ontstaan. Het vlas gaat naar vlasbedrijf Dewaele in België.

    De klassieke methode is plukken, keren, ophalen en op het bedrijf ontzaden. Hier is loonwerker Hoondert uit Heinkenszand bezig met het keren van vlas. De zaadbollen blijven eraan. Terwijl ze met drie machines bezig waren begon het te regenen. Toch is dan van belang om het gehele perceel te keren omdat anders kleurverschillen kunnen ontstaan. Het vlas gaat naar vlasbedrijf Dewaele in België.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Duidelijk is dat bij het oprapen tijdens het keren de zaadbollen zo weinig mogelijk worden geraakt om zaadverlies te voorkomen.

    Duidelijk is dat bij het oprapen tijdens het keren de zaadbollen zo weinig mogelijk worden geraakt om zaadverlies te voorkomen.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Een andere methode van ontzaden is met de ontzader. Deze machine keert het vlas maar ontzaad het vlas ook tijdens de gang door de machine. Vlasbedrijf van Looij uit Sint Jansteen  keert en ontzaad vlas voor graanhandel Dieleman

    Een andere methode van ontzaden is met de ontzader. Deze machine keert het vlas maar ontzaad het vlas ook tijdens de gang door de machine. Vlasbedrijf van Looij uit Sint Jansteen keert en ontzaad vlas voor graanhandel Dieleman

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Detail van de ontzader waarmee het vlas wordt ontzaad. De vlasstengels zitten tussen de klemband boven en worden door de breker ontdaan van de zaadbollen. Onderin de foto is nog net  één van de twee stalen kegels met ribben, de zogenaamde konen, te zien waar tussen de zaadbollen van de stengel wordt geschraapt. De zaadbollen vallen in een dorsunit, vergelijkbaar aan de methode bij graanoogst. Het zaad valt door zeven en met wat wind wordt het voorgeschoond.

    Detail van de ontzader waarmee het vlas wordt ontzaad. De vlasstengels zitten tussen de klemband boven en worden door de breker ontdaan van de zaadbollen. Onderin de foto is nog net één van de twee stalen kegels met ribben, de zogenaamde konen, te zien waar tussen de zaadbollen van de stengel wordt geschraapt. De zaadbollen vallen in een dorsunit, vergelijkbaar aan de methode bij graanoogst. Het zaad valt door zeven en met wat wind wordt het voorgeschoond.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Uiteindelijk komt het vlaszaad in de tank. Deze heeft een capaciteit van 1.000 kilo. Van een hectare komt ongeveer 1.000 kilo met uitschieters in een goed jaar van 1.200 kilo.

    Uiteindelijk komt het vlaszaad in de tank. Deze heeft een capaciteit van 1.000 kilo. Van een hectare komt ongeveer 1.000 kilo met uitschieters in een goed jaar van 1.200 kilo.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 

Op dit 30 hectare groot perceel wordt pre-basiszaad  ‘Damara’ geteeld voor graanhandel Dieleman. Peter Dieleman kijkt naar de situatie van het gewas. In aanvang zag het er niet al te best uit, zelfs onderploegen is overwogen. Maar het gewas herstelde zich redelijk voorspoedig en geeft toch nog een redelijk zaadvolume. Het vlas wordt door vlasbedrijf Van Looij verwerkt. Vezelvlas wordt geteeld voor de vezel, maar de percelen zijn bijna altijd vermeerderingsvelden. Vermeerdering gaat door tot het vijfde jaar. Zaad vanaf het vijfde jaar wordt niet meer gebruikt voor vermeerdering maar gaat weg voor onder meer veevoeder.

    Op dit 30 hectare groot perceel wordt pre-basiszaad ‘Damara’ geteeld voor graanhandel Dieleman. Peter Dieleman kijkt naar de situatie van het gewas. In aanvang zag het er niet al te best uit, zelfs onderploegen is overwogen. Maar het gewas herstelde zich redelijk voorspoedig en geeft toch nog een redelijk zaadvolume. Het vlas wordt door vlasbedrijf Van Looij verwerkt. Vezelvlas wordt geteeld voor de vezel, maar de percelen zijn bijna altijd vermeerderingsvelden. Vermeerdering gaat door tot het vijfde jaar. Zaad vanaf het vijfde jaar wordt niet meer gebruikt voor vermeerdering maar gaat weg voor onder meer veevoeder.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Met deze machine die vlas-en zaadbedrijf Van de Bilt inzet wordt het vlas geplukt en de zaadbollen eraf getrokken. De zaadbollen worden op het bedrijf gedroogd tot ze dorsbaar zijn.

    Met deze machine die vlas-en zaadbedrijf Van de Bilt inzet wordt het vlas geplukt en de zaadbollen eraf getrokken. De zaadbollen worden op het bedrijf gedroogd tot ze dorsbaar zijn.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
De geoogste zaadbollen worden in de kipper gelost en naar het bedrijf gebracht waar ze via een losschudmachine in kisten gaan die voor de droogwand wordt geplaatst.

    De geoogste zaadbollen worden in de kipper gelost en naar het bedrijf gebracht waar ze via een losschudmachine in kisten gaan die voor de droogwand wordt geplaatst.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
De pas geoogste zaadbollen in de kipper.

    De pas geoogste zaadbollen in de kipper.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Een variant op de vorige methode is om tijdens de pluk het zaad eruit te dorsen, min of meer vergelijkbaar met graan dorsen. Loonbedrijf Paridaen plukt en dorst voor Van de Bilt.

    Een variant op de vorige methode is om tijdens de pluk het zaad eruit te dorsen, min of meer vergelijkbaar met graan dorsen. Loonbedrijf Paridaen plukt en dorst voor Van de Bilt.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Een kijkje in de dorstrommel. Hier repelen repelkammen de zaadbollen van de stengel die dan in een dorsunit vallen. Het vochtpercentage van het zaad mag bij deze methode eigenlijk niet boven de 10 procent komen.

    Een kijkje in de dorstrommel. Hier repelen repelkammen de zaadbollen van de stengel die dan in een dorsunit vallen. Het vochtpercentage van het zaad mag bij deze methode eigenlijk niet boven de 10 procent komen.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
De traditionele manier om de vlaslengte te meten is door hand over hand een bundeltje vlas door de handen te laten gaan . Vijf à zes handen is een mooie lengte en komt overeen met 80 à 100 cm. Hier laat Bart Depourcq van vlasbedrijf Van de Bilt  de methode zien. Duidelijk is dat het vlas een goede lengte heeft. Het vlas op dit perceel is eerste vermeerdering van het ras ‘Suzanna’.

    De traditionele manier om de vlaslengte te meten is door hand over hand een bundeltje vlas door de handen te laten gaan . Vijf à zes handen is een mooie lengte en komt overeen met 80 à 100 cm. Hier laat Bart Depourcq van vlasbedrijf Van de Bilt de methode zien. Duidelijk is dat het vlas een goede lengte heeft. Het vlas op dit perceel is eerste vermeerdering van het ras ‘Suzanna’.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 

Een bundeltje vlasstengels voor het plukken. Tijdens het plukken verdwijnen de bladresten, de verdorde zwarte resten, zodat een schone stengel op het land ligt om te roten. In een ideale wereld zou het rootproces zo verlopen: na het plukken twee dagen droog weer, gevolgd door een flinke regenbui en vochtig weer. Daarna kan het vlas gekeerd worden. Optimaal zou het rootproces een week duren. In praktijk is dat door wisselend weer echter langer. Blijft het te lang vochtig dan bestaat het risico dat de stengels uiteindelijk gaan rotten.

    Een bundeltje vlasstengels voor het plukken. Tijdens het plukken verdwijnen de bladresten, de verdorde zwarte resten, zodat een schone stengel op het land ligt om te roten. In een ideale wereld zou het rootproces zo verlopen: na het plukken twee dagen droog weer, gevolgd door een flinke regenbui en vochtig weer. Daarna kan het vlas gekeerd worden. Optimaal zou het rootproces een week duren. In praktijk is dat door wisselend weer echter langer. Blijft het te lang vochtig dan bestaat het risico dat de stengels uiteindelijk gaan rotten.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Intussen worden de proefvelden bij Vande Bilt ook geplukt. Deze machine plukt en maakt schoven. Hier worden de proeven van vezelvlas geplukt. Op de voorgrond staan de proeven van olievlas. Voor dit gewas is de stengel van minder belang. Het is dan ook veel korter maar met een veel hogere zaadopbrengst.

    Intussen worden de proefvelden bij Vande Bilt ook geplukt. Deze machine plukt en maakt schoven. Hier worden de proeven van vezelvlas geplukt. Op de voorgrond staan de proeven van olievlas. Voor dit gewas is de stengel van minder belang. Het is dan ook veel korter maar met een veel hogere zaadopbrengst.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Om zaadverlies te voorkomen worden de zaadbollen per schoof in een zak gedaan.

    Om zaadverlies te voorkomen worden de zaadbollen per schoof in een zak gedaan.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Op het proefveld herleven klassieke beelden. Om er zeker van te zijn dat door weersomstandigheden geen zaad verloren gaat of verweerd, zijn van een belangrijke proef mijten opgezet. Het regenwater loopt zo langs de kanten weg. Zo wordt oude kennis weer toegepast in moderne bedrijfsvoering. Er had ook ontzaad kunnen worden via een hier eerder beschreven methode maar daar is het veld eigenlijk te klein voor. Mede in aanmerking genomen dat de machine geheel schoon moet zijn.

    Op het proefveld herleven klassieke beelden. Om er zeker van te zijn dat door weersomstandigheden geen zaad verloren gaat of verweerd, zijn van een belangrijke proef mijten opgezet. Het regenwater loopt zo langs de kanten weg. Zo wordt oude kennis weer toegepast in moderne bedrijfsvoering. Er had ook ontzaad kunnen worden via een hier eerder beschreven methode maar daar is het veld eigenlijk te klein voor. Mede in aanmerking genomen dat de machine geheel schoon moet zijn.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Na het rotingproces wordt het vlas op balen gerold en opgeslagen tot het verwerkt gaat worden.
De weersomstandigheden tijdens het roten zijn cruciaal voor de kwaliteit van het vlas. De balen links zijn van dit jaar en van goede kwaliteit. Rechts staan nog balen van 2012 die gezien de kleur minder zijn.

    Na het rotingproces wordt het vlas op balen gerold en opgeslagen tot het verwerkt gaat worden. De weersomstandigheden tijdens het roten zijn cruciaal voor de kwaliteit van het vlas. De balen links zijn van dit jaar en van goede kwaliteit. Rechts staan nog balen van 2012 die gezien de kleur minder zijn.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 

Op deze foto wordt het voorgaande nog eens verduidelijkt. Rechts vezels van goede kwaliteit. Deze kenmerken zich door een zilvergrijze tint. De vezels links zijn bruinig, pluiziger en van mindere kwaliteit.

    Op deze foto wordt het voorgaande nog eens verduidelijkt. Rechts vezels van goede kwaliteit. Deze kenmerken zich door een zilvergrijze tint. De vezels links zijn bruinig, pluiziger en van mindere kwaliteit.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Duidelijk op deze foto is te zien dat het grootste deel van de vlasstengel bestaat uit een houtige kern met daarom heen de vezels waarvan het linnen wordt gemaakt. Het houtige kernmateriaal is geen afval maar wordt bijvoorbeeld gebruikt als strooisel in paardenstallen en als grondstof voor plaatmateriaal dat men gebruikt in de bouw.

    Duidelijk op deze foto is te zien dat het grootste deel van de vlasstengel bestaat uit een houtige kern met daarom heen de vezels waarvan het linnen wordt gemaakt. Het houtige kernmateriaal is geen afval maar wordt bijvoorbeeld gebruikt als strooisel in paardenstallen en als grondstof voor plaatmateriaal dat men gebruikt in de bouw.

    Foto: Anton Dingemanse
  • 
Van het vlas gaat dus zo goed als niets verloren. Ook worden nieuwe rassen geselecteerd op een zeer lage ziektedruk. Nieuwe rassen die blijken gevoelig te zijn voor ziekten zoals brand worden meteen uit het ontwikkelingproces gehaald. Hierdoor ligt de behoefte om bestrijdingsmiddelen te gebruiken zeer laag. Eenmaal spuiting met herbicide en eenmaal hooguit tweemaal een insecticide. Hiermee is vlas dus een duurzaam gewas .

    Van het vlas gaat dus zo goed als niets verloren. Ook worden nieuwe rassen geselecteerd op een zeer lage ziektedruk. Nieuwe rassen die blijken gevoelig te zijn voor ziekten zoals brand worden meteen uit het ontwikkelingproces gehaald. Hierdoor ligt de behoefte om bestrijdingsmiddelen te gebruiken zeer laag. Eenmaal spuiting met herbicide en eenmaal hooguit tweemaal een insecticide. Hiermee is vlas dus een duurzaam gewas .

    Foto: Anton Dingemanse

Laatste reacties

  • massey-ferguson

    Mooie reportage.

    Mooi enkelas kippertje van Bijlsma trouwens, niet helemaal origineel volgens mij ;)

  • hout&co

    schitterend verwoord en in beeld gebracht...

    Ben nieuwsgierig of in de Noordoostpolder ook telers zitten en of het mogelijk is daar een zak vlaszaad te halen...

  • hvr

    Helemaal eens met #2 hout&co, complimenten voor deze informatieve presentatie!

Of registreer je om te kunnen reageren.