Akkerbouw

Foto & video 1302 x bekeken 1 reactie

Ploegen maakt de grond te fijn

De gebroeders Harders hebben een akkerbouwbedrijf in Smilde (Dr.). Ze ploegen al tien jaar niet meer.

Foto

  • Wim (56, links) en Roelof (55) Harders namen in 1984 het ouderlijk akkerbouwbedrijf over. Sindsdien is het bedrijf op de zanddalgrond ruimschoots verdubbeld van 56 naar 125 ha.




    Foto's: Jan Sibon en tekst: Karin Oonk-Nooren

  • Het bouwplan is traditioneel voor deze streek. De akkerbouwers telen bijna 1 op 2 zetmeelaardappelen met in totaal 53 ha. Daar komt nog 5 ha eigen pootgoedteelt bij. Daarnaast telen ze 36 ha zomertarwe, 15 ha suikerbieten, 8 ha wintergerst en 8 ha cichorei.

  • Adviesprogramma’s zijn voor de akkerbouwers zeer belangrijk. Ze startten al in 1990 met Comwaes van Agrovision. Nu gebruiken ze daarnaast Prophy voor een optimale bescherming tegen phytophthora. Maar ze zijn met name te spreken over Gewis. Dit programma zorgt ervoor dat de telers altijd weten wat het optimale spuitmoment en de juiste dosering is voor het betreffende middel. Dit is zeker handig in de chichoreiteelt. Dan luistert de onkruidbestrijding heel nauw. Een goede onkruidbestrijding scheelt vele uren wiedwerk.

  • Ruim twee maanden heeft er een dik pak sneeuw gelegen over alle percelen van Harders. Nu de sneeuw weg is, kunnen ze eindelijk de stand van de winterbrouwgerst controleren. Hun conclusie luidt: de stand is goed, wel zit de vorst nog in de grond en is de toplaag daarom erg drassig. Toch hopen de akkerbouwers binnen twee weken te kunnen bemesten met varkensdrijfmest. Als dat niet lukt, wordt deze gift vervangen door een kunstmestgift in april.

  • Hier is duidelijk te zien dat de ganzen ook op dit perceel zijn geweest. Veel plantjes zijn aangevreten. Helaas mogen de jagers deze soort ganzen niet schieten, zij schieten enkel wat in de lucht. In het najaar gingen de broers er daarom twee keer per dag heen om de dieren te verjagen. Dit is waarschijnlijk het laatste jaar winterbrouwgerst voor Harders. De extra financiële opbrengsten wegen niet op tegen de kosten. De bemesting is duurder, aardappelopslag is lastiger te bestrijden en spuiten tegen windhalm kan niet. Daarom kiezen de broers volgend jaar waarschijnlijk weer voor zomergerst.

  • Spuiten doen de akkerbouwers zelf met deze 27 meter brede spuit van John Deere. Omdat de spuit niet vorstvrij staat, zit er antivries in de leidingen. Hoewel de akkerbouwers werken met gps-besturing zit dit nog niet op de spuit. Dit is een wens voor de toekomst. Zeker bij gerende percelen is dit erg handig. Maar door de vele bomen in de omgeving werkt een dergelijk systeem nu nog niet goed. Nu gebruiken ze gps om recht te rijden en voor het uitzetten van de paden.

  • De akkerbouwers kozen twee jaar terug voor het rijpadensysteem. Ze willen onder alle omstandigheden kunnen spuiten. En met rijpaden kun je veel sneller het land op. Hun ervaring is dat de aanleg van de rijpaden in de aardappelen nauwelijks tot geen opbrengst kost. De rijen grenzend aan het rijpad geven door de betere lichtinval een hogere opbrengst.

  • De zetmeelaardappelen gaan allemaal naar Avebe. Zo’n 22 ha slaan de telers zelf op in deze geïsoleerde loods voor 1.100 ton. Eén dezer weken worden de aardappelen opgehaald. Het bewaarseizoen is goed verlopen. De Arvarna’s en Festiens aangevuld met Seresta’s zitten momenteel op circa 4 graden.

  • De schuur zit helemaal vol met aardappelen. Alleen vlakbij de deur is nog een plekje voor wat pootgoed. Het Avarna-pootgoed kan hier goed staan. Dat ras is niet zo kiemlustig. In de zomer slaan de broers hier soms het graan tijdelijk op. Dat is makkelijk tijdens de oogst. Wel is het lastig met beluchten als het vochtpercentage aan de hoge kant is.

  • De rest van het pootgoed staat allemaal in de mechanische koeling. De broers kopen E-pootgoed aan en vermeerderen dat één keer. Het pootgoed kwam goed uit de nacontrole. Tussen de 0 en 4 % van de planten is aangetast door virus. Het selecteren en het spuiten met olie en insecticide heeft dus goed geholpen.

  • Groenbemesters zijn zeer belangrijk in het zanddalgebied. Aaltjes leveren in alle gewassen wel schade op. Het enige aaltje waar de akkerbouwers hier nog geen last van hebben is het bietencysteaaltje. Het is dus zaak de goede groenbemester uit te kiezen, zodat de aaltjes niet kunnen vermeerderen. Daarnaast hebben groenbemesters nog een extra voordeel. Het N-naleverend vermogen is groot en het geeft een hoop structuurvoordeel. Als er nog ruimte is, worden de groenbemesters bemest met dierlijke mest in het najaar.

  • Japanse glanshaver als groenbemester laat de populatie van sommige aaltjes sterk krimpen. Daarom zaaiden de akkerbouwers dit gewas dit jaar voor het eerst. Ze kozen voor het ras Astrigosa. Dit ras is met name sterk op Pratylenchus penetrans en Trichodoridea-aaltjes. Het gewas kan in het najaar een enorm dik pak vormen. In oktober had de Japanse haver van de broers een hoogte van 0,6 meter. Op dat moment was het de vraag hoe ze dit goed ondergewerkt konden krijgen.

  • Gelukkig ging het vriezen. De haver ligt nu helemaal plat op de grond. Dit scheelt veel werk. Nu kunnen de akkerbouwers met enkel een bewerking met de cultivator toe en hoeft de groenbemester niet met een aparte voorbewerking ingewerkt te worden. Dan kunnen de broers daarna direct de aardappelen poten. Ploegen doen ze al een jaar of tien niet meer. Ze vinden dat de grond te fijn valt.

  • Ook de tarwe zaaien de akkerbouwers dus in zonder te ploegen. Deze cultivator heeft tanden om de 50 centimeter. Dit maakt de grond iets los en mengt wat. Achter de cultivator hangt de zaaimachine. Zo kunnen de broers in één gang zaaien.

  • Een stuifdek van gerst is voorkomt in deze streek stuifschade. Met een kunstmeststrooier strooien de akkerbouwers dit vlak voor de grondbewerking met de cultivator. Met het lostrekken werken ze direct het zaad in. Dit jaar moeten ze voor het eerst ook in de aardappelen gerst zaaien. Dierlijke mest mag niet meer niet ingewerkt op de rug blijven liggen. Deze winter hielden de akkerbouwers daarom wat extra eigen gerst achter om het stuifdek te kunnen zaaien.

Karin Oonk-Nooren

Eén reactie

  • no-profile-image

    Dirk Waal

    Leuk van Jan Sibon dat hij een foto van onse website haald (gebrwaal.nl) en deze gebruikt, met het ras Silke (japanse haver)

Of registreer je om te kunnen reageren.