910 x bekeken

Cisgenese: veilige, innovatieve plantveredeling met kansen

Anne Mieke Ravenshorst
In Wageningen wordt gewerkt aan een nieuwe techniek in plantveredeling: cisgenese. Een veilige en snelle manier om planten met natuureigen stoffen resistent te maken, aldus Peter van Dalen.

De Nederlandse land- en tuinbouwproductie heeft in de afgelopen eeuw een enorme vlucht genomen. Vele technische ontwikkelingen hebben daaraan bijgedragen. Die waren nodig, onder andere omdat plantenziektes zich ontwikkelden. De klassieke veredelingsmethodes, die gewassen resistent moesten maken tegen ziektes, konden het tempo niet bijhouden. Dus gebruikten tuinders meer bestrijdingsmiddelen of ze richtten zich op genetische modificatie. Aan beide oplossingen kleven nadelen op het gebied van milieuvriendelijkheid, ethiek en veiligheid. Momenteel wordt in Wageningen gewerkt aan een nieuwe techniek in plantveredeling: cisgenese.

Bij normale genetische modificatie, transgenese genaamd, worden vreemde genen van bijvoorbeeld bacteriën bij een aardappelsoort ingebracht. Er wordt buiten de soortgrenzen getreden, op zoek naar genen die de plant resistent maken. Het resultaat is een genetisch gemodificeerd organisme (GMO).

Bij cisgenese worden alleen soorteigen genen in het veredelingsproces gebruikt. Er wordt binnen een plantensoort gezocht naar natuurlijke genen die de plant resistent maken. De soortgrenzen worden niet overschreden. Het resultaat is een plant die ook op natuurlijke wijze had kunnen ontstaan, bijvoorbeeld door kruisbestuiving. Die nieuwe plant is dus geen GMO.

Cisgenese combineert de snelheid van genetische modificatie met de veiligheid van klassieke veredeling. Dat betekent enorme tijdswinst voor de teler, omdat klassieke veredeling veel minder te sturen is en veel ongewenste genen meekomen in het nieuwe plantenras. Daarnaast is het minstens zo veilig als klassieke veredeling, omdat alleen gewenste, natuurlijke, veilige genen worden ingebracht. Bovendien heeft cisgenese aanzienlijke milieuvoordelen, omdat bij resistente rassen veel minder middelen nodig zijn. Ook biedt cisgenese enorme kansen voor het Nederlandse bedrijfsleven, en vooral het MKB.

Het op de markt brengen van nieuwe, gemodificeerde gewassen is erg duur omdat veel onderzoek gedaan moet worden naar de veiligheid. Dit heeft tot gevolg dat alleen de allergrootste multinationals het geld hebben om een nieuw gewas op de Europese markt te brengen. Omdat de gewassen die voortkomen uit veredeling via cisgenese geen GMO zijn, dienen zij te worden vrijgesteld van een groot deel van die kostbare onderzoeken. Die vrijstelling voor cisgenese is er helaas nu nog niet en daarom organiseer ik op dinsdagmiddag 21 juni een grote hoorzitting in Brussel over cisgenese. Alle belangrijke Europese spelers en besluitvormers breng ik daar samen om hen te laten zien dat cisgenese werkt. Mijn uiteindelijke doel is cisgenese in Europa aanvaard te krijgen als geaccepteerde veredelingstechniek. Dat is goed voor het Nederlandse MKB, de voedselveiligheid voor de consument en het milieu!

Peter van Dalen is Europarlementariër voor de ChristenUnie

Of registreer je om te kunnen reageren.