Akkerbouw

Achtergrond 958 x bekeken 2 reacties

Suiker Unie: je kunt beter de beste zijn dan de grootste

De marktordening voor suiker stopt 30 september. Directievoorzitter Albert Markusse van Cosun vindt dat Suiker Unie hier goed op is voorbereid.

De vraag is: overleeft Suiker Unie de liberalisering van de Europese suikermarkt? Want op 1 oktober 2017 zijn de suikerquotering en de minimumbietenprijs definitief verleden tijd in de EU. Om de vraag te beantwoorden legt directievoorzitter Albert Markusse van bietentelerscoöperatie Cosun een grafiek op tafel. Daar staan alle grote suikerproducerende landen op: Brazilië, India, Thailand, de EU, de VS, Australië, Pakistan, China en Mexico. Ook Nederland staat erop, waar het Cosun-dochterbedrijf Suiker Unie de enige suikerproducent is.

Volgens Markusse zijn twee factoren bepalend voor de efficiëntie van de suikerproductie. Dat is de productie per fabriek en de suikeropbrengst per hectare. Pakistan scoort het slechtst op de grafiek, met een gemiddelde productie van 50.000 ton suiker per fabriek en zo’n 5 ton per hectare. De andere landen scoren niet veel beter. Brazilië staat als grootste suikerproducent in de wereld vrij sterk met 150.000 ton suiker per fabriek en bijna 10 ton per hectare. Het enige land dat ver boven alle andere uitsteekt is Nederland, met een suikerproductie van 600.000 ton per fabriek en 14 ton per hectare.

Albert Markusse (58) is sinds 1 juni 2017 voorzitter van de concerndirectie van bietentelerscoöperatie Cosun. Hij volgde Robert Smith op. Markusse was daarvoor tien jaar directeur van Suiker Unie, een van de vijf dochterbedrijven van Cosun. Daarvoor was Markusse directeur bij CSM Suiker. Toen Cosun in 2007 de suikeractiviteiten van CSM kocht, ging Markusse mee naar Cosun. - Foto: Peter Roek
Albert Markusse (58) is sinds 1 juni 2017 voorzitter van de concerndirectie van bietentelerscoöperatie Cosun. Hij volgde Robert Smith op. Markusse was daarvoor tien jaar directeur van Suiker Unie, een van de vijf dochterbedrijven van Cosun. Daarvoor was Markusse directeur bij CSM Suiker. Toen Cosun in 2007 de suikeractiviteiten van CSM kocht, ging Markusse mee naar Cosun. - Foto: Peter Roek

Markusse wil daarmee zeggen dat Suiker Unie goed is voorbereid op het einde van de marktordening voor suiker in de EU. “Maar het is geen appeltje-eitje. De kostprijs per kilo suiker is een essentieel criterium voor of je als producent succesvol blijft. We moeten voortdurend bezig blijven met het verlagen van de kostprijs en het vergroten van de efficiëntie in de hele keten.”

Op 30 september 2017 loopt de Europese suikerregeling af (zie kade hieronder). Welke gevolgen heeft dat?

“De suikerproducenten in de EU mogen voortaan onbeperkt suiker exporteren en produceren, ook voor de voedingsmarkt. De minimumprijs voor bieten vervalt. Wat wel blijft is dat een groep landen suiker mag exporteren naar de EU zonder invoerheffing of tegen een verlaagd tarief. Voor de overige landen blijft de importheffing bestaan.”

Suikerquotering stopt 30 september

De EU stelde in 1968 de marktordening voor suiker in. In het laatste seizoen van de marktordening bedraagt het quotum 13,5 miljoen ton suiker. De overproductie aan suiker moet worden afgezet in de non-foodsector en mag voor een klein deel worden geëxporteerd. Een groep ontwikkelingslanden mag jaarlijks 3,5 miljoen ton suiker exporteren naar de EU zonder invoerheffing te betalen. Zo dekt de EU tot nu toe de suikerbehoefte van 16,5 miljoen ton. Daarnaast geldt een minimumbietenprijs van € 26,29 per ton bieten op basis van 16% suiker. Deze marktordening vervalt 30 september 2017. Cosun hanteert vanaf oogst 2017 een eigen minimumprijs van € 32,50 per ton bieten met 17% suiker en een winbaarheid van 91.

Hoe heeft Cosun zich voorbereid op de geliberaliseerde suikermarkt?

“In 2012 werd duidelijk dat de suikerregeling niet zou worden verlengd in 2017. De strategie van Cosun staat op vier pijlers. We hebben de productiecapaciteit van onze twee fabrieken vergroot van 23.000 ton bieten per dag naar 28.000 ton. We hebben opslagtanks gebouwd om diksap op te slaan en dat later te verwerken tot witte suiker. We leggen nu de laatste hand aan de renovatie van de washuizen. Zo gebruiken we onze fabrieken efficiënter. Daarnaast importeren we ruwe rietsuiker die we verwerkten tot geraffineerde suiker. De import groeide van 10.000 ton in 2012 naar 200.000 ton dit seizoen. Als derde hebben we verkoopkantoren opgezet in landen met een suikertekort, zoals Italië en Groot-Brittannië, om extra afzet te creëren bij nieuwe klanten. Als vierde pijler heeft Cosun extra ledenleveringsbewijzen uitgegeven aan de leden, zodat het bietenareaal kan groeien. Want we gaan de geïmporteerde rietsuiker vervangen door zelf geproduceerde bietsuiker.”

‘We blijven onze aanvoer van bieten afstemmen op de suikermarkt’

Waar staat Suiker Unie op de suikermarkt na deze stappen?

“Suiker Unie heeft de twee grootste bietsuikerfabrieken in de wereld. We kunnen zeer efficiënt bieten verwerken. Dat verlaagt onze kostprijs. Ook de hoge suikerproductie per hectare maakt de Nederlandse suikerketen efficiënt. Suiker Unie produceert nu bijna 1,5 miljoen kilo suiker. De situatie op de suikermarkt bepaalt of we meer suiker gaan produceren. Daarom houdt Cosun het systeem van toewijzing. Dat bepaalt hoeveel procent van de ledenleveringsbewijzen de leden aan bieten kunnen leveren. We blijven onze aanvoer en productie afstemmen op de suikermarkt.”

Suiker Unie produceert 7% van de Europese suiker en is de zevende producent in de EU. De grootste producent is Südzucker met 4,7 miljoen ton en een aandeel van 23%. Is Suiker Unie niet te klein om interessant te blijven voor grote afnemers?

“Ons aandeel is niet groot, maar wel voldoende om interessant te blijven voor grote afnemers. Grootte is niet het enige criterium. Je kunt beter de beste zijn dan de grootste. Suiker Unie wordt gewaardeerd door de afnemers. Coca-Cola heeft 14.000 leveranciers in Europa voor alle grondstoffen, blikjes en andere benodigdheden. Suiker Unie is twee keer achter elkaar door Coca-Cola gekozen als beste toeleverancier.”

Groei kan plaats vinden door andere suikerproducenten over te nemen. Is dat een optie?

“Dat is geen gemakkelijke optie. Zo’n 9% van de Europese suiker wordt geproduceerd door zo’n vijftien kleine spelers. Die hebben vaak inefficiënte fabrieken en de telers halen lagere hectareopbrengsten dan in Nederland. Dat is kostprijsverhogend, terwijl de kostprijs een essentieel criterium is om succesvol te blijven als suikerproducent. Met zo’n overname zou Suiker Unie zichzelf eerder verzwakken dan versterken. We houden onze ogen open voor overnames, maar ik zie dat niet direct gebeuren.”

‘Het teeltregistratiesysteem Unitip laat zien dat onze leden duurzaam bieten telen.’

Als sterke groei niet direct voor de hand ligt, hoe houdt Suiker Unie zichzelf dan aantrekkelijk voor de grote afnemers?

“We leveren kwaliteit en onze service is op orde. We denken mee met onze klanten. Wij beheren bij grote afnemers de suikersilo’s. Als de voorraad te klein wordt, vullen wij die aan. Daarnaast helpen wij klanten om hun prijsrisico’s voor suiker te beheersen. We ontzorgen onze klanten. Daarnaast blijft Suiker Unie innoveren. Als een klant koekjes wil produceren met een bepaalde bruine kleur, zoeken wij uit aan welke criteria de suiker moet voldoen om dat voor elkaar te krijgen. Of we passen de fijnheid van de poedersuiker aan, zodat de afnemer de juiste topping op een gebak kan maken. Daarnaast willen onze afnemers maatschappelijk verantwoord produceren. Het teeltregistratiesysteem Unitip laat zien dat onze leden duurzaam bieten telen.”

Wat is de grootste onzekerheid voor u op de geliberaliseerde Europese suikermarkt?

“Dat is de suikerprijs. Die zal in Europa sterker gaan schommelen, net zoals op de wereldmarkt. Begin 2016 noteerde de termijnmarkt in New York 10,5 dollarcent per pound suiker. Eind 2016 stond de notering op 23,5 dollarcent en nu staat die weer rond de 14 dollarcent. Sterk schommelende suikerprijzen drukken de rentabiliteit. We willen een zo stabiel mogelijke bietenaanvoer. De kostprijs stijgt hard als we onze fabrieken niet optimaal benutten. Cosun hanteert daarom een minimumbietenprijs van € 32,50 per ton bieten. Dan heb ik nog de zorg dat de Europese Commissie bilaterale handelsakkoorden sluit met andere landen, waarbij die landen goedkoper suiker kunnen exporteren naar de EU. Ook de Brexit is een zorg. Suiker Unie verkoopt suiker op de Britse markt. Het is nog onduidelijk welke gevolgen de Brexit gaat hebben.”

Drie marktinstrumenten blijven nog bestaan na 30 september. De referentieprijs blijft € 404 per ton suiker. De Europese Commissie kan via een particuliere opslagregeling suiker opkopen om de marktprijs te ondersteunen. En de invoerheffing blijft maximaal € 419. Is dat voldoende om een lage suikerprijs te voorkomen?

“De eerste twee marktinstrumenten stellen niet veel voor. Particuliere opslag vindt pas plaats als de suikerprijs onder het referentieniveau zakt. Bij zo’n prijs zijn al veel producenten omgevallen. De importheffing is wel belangrijk om te zorgen dat Europa niet wordt overspoeld met bijvoorbeeld Braziliaanse suiker.”

‘We ons op grote voedingsmiddelenproducenten in derde landen, waar we al zaken mee doen’

De Europese producenten mogen straks net zoveel suiker exporteren naar derde landen als ze willen. Gaat Suiker Unie dat ook doen?

“Onze export naar landen buiten de EU is met ongeveer 100.000 ton per jaar altijd bescheiden geweest. Daarbij concentreren we ons op grote voedingsmiddelenproducenten in derde landen, waar we al zaken mee doen in de EU. Zij kennen ons en wij kennen hen.”

Analisten verwachten na twee jaar van tekorten een suikeroverschot. Dat lijkt mij geen veelbelovend begin van het quotumloze tijdperk.

“Een lage suikerprijs drukt de bietenprijs. Dat is ook voor Cosun een gegeven. Maar ik constateer wel dat Suiker Unie er goed voor staat. Twee jaar geleden was de suikerprijs erg laag. Alle grote producenten leden verlies op hun suikerproductie. Dat was bij Suiker Unie niet het geval. Dat geeft mij vertrouwen dat Suiker Unie goed is voorbereid op de nieuwe situatie op de suikermarkt in de EU.”

Laatste reacties

  • 8911077012

    en de akkerbouwer heeft het na kijken

  • Alex63

    Ben benieuwd maar????

Of registreer je om te kunnen reageren.