Akkerbouw

Achtergrond 2195 x bekeken 19 reacties

‘Bewijs over neonicotinoïden helder als modder’

Studies over neonicotinoïden komen tot tegenstrijdige conclusies. Dat leidt tot veel discussie.

Verwarrender kan het bijna niet. Half augustus publiceerden entomologen van de Washington State University een studie in het Journal of Economic Entomology, met als conclusie dat neonicotinoïden bij landbouwkundig gebruik geen schade toebrengen aan bijen.

In dezelfde week meldden wetenschappers van het Centre for Ecology and Hydrology in Nature Communications dat neonicotinoïden in koolzaad grotendeels verantwoordelijk zijn voor het verdwijnen van veel bijensoorten in Groot-Brittannië. De Britse boerenbond NFU stelt dan ook cynisch dat het wetenschappelijk bewijs omtrent de schadelijkheid van neonicotinoïden 'zo helder is als modder'.

Effect van normaal gebruik of hogere inname

De vele rapporten over neonicotinoïden vormen inmiddels een bibliotheek op zich. Veel studies kijken naar de effecten van een normaal gebruik van neonicotinoïden op bestuivende insecten. Andere studies kijken wat de effecten zijn van een geforceerde hoge inname. Dat leidt onvermijdelijk tot tegenstrijdige conclusies en dat lokt weer felle discussies uit.

Dat gebeurt dus ook na de publicatie van de Britse studie, meldt het Vlaamse landbouwinformatiecentrum Vilt. De onderzoekers vergeleken de populatiecijfers van 62 soorten wilde bijen met de gebruikte hoeveelheden neonicotinoïden in de koolzaadteelt over een periode van 18 jaar. De conclusie: de sterfte onder bijenvolken die op koolzaad vliegen, is 3 keer hoger dan onder bijen die andere bloemen bezoeken.

De eerste kanttekening komt van de onderzoekers zelf, en wel van hoofdonderzoeker Ben Woodcock van het Centre for Ecology and Hydrology in Oxfordshire. "De invloed van neonicotinoïden is waarschijnlijk niet los te zien van andere factoren, zoals verlies van leefgebied, ziektekiemen, klimaatverandering en andere insecticiden."

Wat is oorzaak en wat is gevolg?

Fabrikant Bayer mengt zich ook in de discussie. Het chemisch concern wijst erop dat de studie niet aanwijst wat oorzaak is en wat gevolg. En in België zet de gewasbeschermingsmiddelenindustrie, verenigd in Phytofar, vraagtekens bij de methodiek van de studie. Ook vindt Phytofar het onbegrijpelijk dat de effecten ernstig zijn in Groot-Brittannië, terwijl in Canada en Australië geen problemen zijn met bijen. Terwijl in die landen alle koolzaad is behandeld met neonicotinoïden én daar voeden de bijen zich veel met stuifmeel van koolzaad.

De discussie over neonicotinoïden duurt nog wel even. Ook al is de bibliotheek met studies nog zo groot.

Laatste reacties

  • Henk Tennekes

    De geschiedenis herhaalt zich. De tabakindustrie probeerde ook decennia lang - en met succes - twijfel te zaaien over het verband tussen roken en longkanker. De agro-industrie zaait nu twijfel over de risico's van neonicotinoïden voor insecten. Ondertussen vliegt er bijna geen vlinder meer rond op het boerenland en zijn de insectenetende zwaluwen ook zo goed als verdwenen. Dit is wat de voormalige Engelse premier Edward Heath "the unacceptable face of capitalism" noemde. Alles wat ons lief is wordt ondergeschikt gemaakt aan de homo economicus.

  • alco1

    Ach Ach Tennekes. Ik zou de ontkenning van het gevaar van asbest er ook nog even bij pakken.
    "En omdat daar achteraf het gevaar van werd ingezien, IS dus ook de ontkenning van het gevaar van neo's fraude.
    Wat ben jij goedkoop zeg.

  • Bennie Stevelink

    Ik zou de zure regen er ook nog bij halen als symbool van milieuactivistisch bedrog.

  • fj_dijkstra

    De grootste fout is dat er appels met peren word vergeleken. Je kunt de uitkomst van wetenschappelijk onderzoek niet los zuen van de opdrachtgever. Geld voor chemie en milieu organisaties.

  • A1967

    Als iedereen de moeite nam om onbevooroordeeld te kijken wat wetenschappelijk onderzoek eigenlijk inhoud en hoe diverse tijdschriften beoordelen of het gepubliceerd wordt, dan zouden de voorstanders en de tegenstanders hier niet reageren en zou Boerderij niet het zoveelste nietszeggende onderzoek publiceren.

  • pinkeltje

    In ieder geval fijn om te weten dat meneer Tennekes nog een van de mensen is die alles nuchter en objectief bekijkt en zich niet door welk belang of vooroordeel dan ook laat leiden.

  • Henk Tennekes

    Het kalf moet eerst verdronken zijn, voordat de put wordt gedempt. U kunt een toxicoloog met 40 jaar internationale vakervaring in het veiligheidsonderzoek als een milieu-activist bestempelen, omdat hij een visie uitdraagt die U niet in de kraam past, maar het cultuurlandschap dat door de agrariërs van nu aan volgende generaties wordt doorgegeven is inmiddels zo dood als een pier. Bent u daar trots op?

  • Peltjes

    Ik heb 36 jaar ervaring als boer en zie dat de hectare opbrengsten nog nooit zo hoog zijn geweest. Ja inderdaad met kunstmest en drijfmest en met een beetje chemie. Biologische boeren halen niet voor niets halve opbrengsten. Met dat soort opmerkingen van jou Henk Tennekes maak jij je compleet ongeloofwaardig. De kalverstal bij mij is zon beetje witgekalkd met zwaluwschijt. Wat voor advies heb jij eigelijk voor de bio boeren die hun aardappelen zien verpieteren door fythofthora? Heb ik je al eens eerder gevraagd maar geen reaktie.

    Reactie gewijzigd door een beheerder

  • kleine boer

    Henk weet denk ik niet hoe een zwaluw eruit of ik zie het als een zwaluw maar is het niet vliegen er hier veel en veel meer als voorheen. Maar die in zon doosje hoe heten die ook alweer oja ik weet het weer met zon rooie kop lucifers dat klopt die zie je bijna niet meer....

  • Henk Tennekes

    Net als de anderen op de man gaan spelen, Peltjes, lost de problemen niet op. Ik ben geen expert in plaagbestrijding, kan wat dat betreft dus geen adviezen verstrekken. Maar ik weet wel wat imidacloprid in het cultuurlandschap heeft aangericht, en dat is zonder meer dramatisch. Het heeft weinig zin te gaan schelden als ik dat beschrijf.

  • alco1

    Het is kiezen dus voor het minst erge. Of doodgaan door honger of een niet omstreden middel gebruiken.

  • Peltjes

    Henk ik respecteer ieder zijn mening, maar de opmerking over dood cultuurlandschap schoot mij in het verkeerde keelgat.

  • Henk, wat is dan jou visie op duurzame landbouw? Ik heb ook al eerder aangegeven dat er geen enkele agrariër is die voor zijn plezier gewasbeschermingsmiddelen spuit. Iedere boer is een natuurfreak. Anders waren we wel in een stoffig kantoor gaan zitten. Als er alternatieven zijn gaan we die gebruiken. Helaas zijn die niet altijd voorhanden. Als ze er zijn weet met name de industrie er een slaatje uit te slaan, weer ten koste van. Tot die tijd doen we drift beperken, lage doseringen, GPS gebruiken, plaats specifiek werken, teeltvrije zones, bloemenranden aanleggen. Alles voor het milieu. De generieke afschildering van de agrariër als wanbestuurder moet stoppen. We verdienen respect voor het productienivo dat we halen binnen het krimpende kader. Wij gebruiken middelen die beschikbaar gesteld worden. Europees goedgekeurd. Zijn ze slecht? Kom met een werkbaar alternatief. Zijn ze er niet? Toch middelen verbieden? Dan straks niet zeuren dat de polder verpaupert omdat er geen boer meer is die het kon onderhouden. En niet huilen bij een leeg schap.

  • alco1

    Kleijwegt. Prima omschreven

  • Henk Tennekes

    Peltjes, dat snap ik, en ik twijfel er ook niet aan dat u de beste bedoelingen hebt. We stevenen echter wel af op een dood cultuurlandschap omdat middelen worden toegelaten die zich in het milieu verspreiden en voor sommige levensvormen ongelofelijk giftig zijn en maar langzaam worden afgebroken waardoor gevoelige levensvormen er langdurig aan blootstaan. Ik pleit er voor dat we ons bezinnen of deze vorm van landbouw überhaupt een toekomst heeft. Ik denk dat we op andere manieren plagen moeten bestrijden en ik hoop dat Wageningen hier het voortouw neemt. Bedrijven zoals Koppert hebben met biologische plaagbestrijding de toekomst, en niet Bayer of Syngenta, die blijven vasthouden aan het gebruik van giftige bestijdingsmiddelen. Het is waar, de agrarier krijgt de kritiek, terwijl het probleem heel ergens anders ligt. De macht van de agrochemie moet worden gebroken door een sterke overheid, die de spelregels in de landbouw scherp omlijnt, en het cultuurlandschap beschermt.

  • Peltjes

    Prima Henk, maar dan wel met een werkbaar alternatief zoals kleijwegt (top) omschrijft.

  • Henk Tennekes

    Meneer Kleijwegt, we hebben een crisis in de toelatingsprocedures. De ontwikkeling van een nieuw bestrijdingsmiddel kost honderden miljoenen. Het middel mag de gezondheid van mens en milieu niet in gevaar brengen. Een bijna onmogelijke taakstelling. Ik ken geen middel dat alleen voor plaaginsecten gevaarlijk is, er is altijd ook een risico voor een veelvoud van niet-doelwit organismen. Dat is onbegonnen werk, dus moeten procedures vereenvoudigd worden. De eerste stap die we nemen is de veelvoud van organismen te reduceren tot een aantal modelorganismen. De tweede stap die we nemen is alleen de acute toxiciteit te bepalen in modelorganismen en de chronische toxiciteit buiten beschouwing te laten. De derde stap die we nemen is de gesteldheid van de bodem en de grondwaterstanden bij de risico-analyse grotendeels buiten beschouwing te laten. En zo komt het dat imidacloprid mag worden toegepast in de bollenteelt op zandgronden, die zo lek zijn als een mandje in een land met zeer hoge grondwaterstanden. De Bollenstreek wordt verontreinigd met imidacloprid, dat bij langdurige blootstelling in niet meer meetbare concentraties insecten uitroeit. Eigenlijk is de ontwikkeling van een veilig bestrijdingsmiddel een mission impossible. We gaan dan schermen met termen zoals een "aanvaardbaar risico", maar in feite zijn we bezig de leefomgeving naar de knoppen te helpen. Het roer moet echt om.

  • pinkeltje

    Dat zal betekenen dat we op moeten houden met eten. Want een kind weet dat een wereldwijde volledig biologische landbouw de bevolking bij lange na niet kan voeden. En natuurlijk is het aantal inwoners van een land cq het toaal aantal wereldbewoners geen discussie. Iedereen is heeft het recht zoveel mogelijk kinderen op de wereld te zetten als hij/zij wenst. En die hebben ook allemaal het recht om op te groeien in een paradijselijke omgeving waar alles dat technisch mogelijk is tot norm is verheven en tot op zekere hoogte ook voor iedereen beschikbaar is.

  • Cretoomen


    Er wordt veel gepraat over bijen en honing terwijl de honingbij een gedomesticeerde bij is die zijn leven aan goed imkerschap te danken heeft.
    De solitaire bij, waar veel soorten van zijn verschuift in populatie.

    Het is natuurlijk makkelijk discussieren. Het treft niet je eigen portemonai, je hebt er geen last van, je haalt toch je eten in de supermarkt want die regelt dat en hebt vooral veel commentaar overal op.

    En albert heijn? Die gaat volledig naar milieukeur producten in het schap, want dat is de deal met greenpeace. Niet met de boeren die het telen hoor. Daar hebben we alleen commentaar op.

    Een ding is wel duidelijk. Als emotie en politiek voorrang krijgen op wetenschap en ratio dan heeft de natuur het grootste probleem en de mens op termijn zelf ook.

    Diezelfde fabrikant waar nu zo makkelijk op wordt gescholden is wel diegene die de landbouw technisch vooruitgang heeft geboden en mee heeft gewerkt aan een voor iedereen betaalbaar voedselpakket. Deze fabrikant is nu eens een geldbeluste leugenaar?

    Ik zou zeggen. Dank je wel in plaats van commentaar te hebben.

Laad alle reacties (15)

Of registreer je om te kunnen reageren.