Akkerbouw

Achtergrond 873 x bekeken

Pootaardappelsector kijkt terug op bijzonder seizoen 2010/2011

HZPC-manager Jan Hoogenboom kijkt terug op een bijzonder seizoen voor pootgoed. De combinatie van een hoge kilo-opbrengst en een goede prijs komt bijna nooit voor. Teler Tjeerd-Jan Boomsma is dan ook erg tevreden over het afgelopen seizoen 2010/2011.

De pootmachine van akkerbouwer Tjeerd-Jan Boomsma in het Friese Morra bij Dokkum staat al weer in de schuur. ”Ik ben 6 april begonnen met poten en was 15 april klaar. Ik kan me niet herinneren dat de pootaardappelen al zo vroeg in de grond zaten. Het voorjaar is gewoon perfect.”

Boomsma heeft een akkerbouwbedrijf van 75 hectare met pootaardappelen, suikerbieten en graan. Hij teelt één op vier pootaardappelen. ”Ik huur land bij zodat mijn pootgoedareaal ieder jaar rond de 28 hectare uitkomt. Ik teel de rassen Spunta, Fabula en Innovator. Spunta beslaat ruim de helft van het areaal. We hebben hier altijd veel Spunta geteeld, maar het areaal is wel gekrompen ten gunste van Innovator en Fabula.”

De akkerbouwer kijkt terug op een uitstekend pootgoedjaar 2010/2011, dat door de weersomstandigheden bijzonder is verlopen. ”Vorig jaar begon ik 19 april met poten en was ik 29 april klaar. Ook dat was een mooi voorjaar waarbij ik onder goede omstandigheden kon poten. Maar de meimaand was koud en nat, waardoor ik pas half mei de aardappelruggen had opgebouwd.”

Juni was weer een erg droge en warme maand. Boomsma vroeg zich toen wel eens af wat het moest worden met de pootaardappelen. ”Maar ik had het grote geluk dat begin juli hier 30 millimeter regen viel. De regen kwam precies op tijd.”

Daarna begon een hele natte periode voor de akkerbouw in Nederland. Boomsma begon vorig jaar 20 augustus met de pootgoedoogst. ”De laatste pootaardappelen kwamen de derde week van oktober uit de grond. Dat is een maand later dan gebruikelijk. Gelukkig hadden we hier toen twee weken droog weer, waardoor het pootgoed goed bewaarbaar in de schuur kwam.”

Boomsma koopt sinds een jaar of zes miniknollen. ”Toen we in 2005 stopten met de tulpenteelt kwam er arbeidstechnisch ruimte om met miniknollen te beginnen. De ziektedruk was geen aanleiding om dat te doen. Wat dat betreft beviel de aankoop van S-pootgoed ook goed. Maar ik wil de hele pootgoedteelt graag in eigen hand houden. Daar heb ik aardigheid aan.”

De teler is tevreden met de keuringsresultaten van seizoen 2010/2011. ”De virusdruk was lager dan in 2009 of 2008. Ook heb ik geen last van erwinia. In de nacontrole waren er geen klasseverlagingen.”

De Nederlandse pootgoedsector had het afgelopen pootgoedseizoen minder last van erwinia. Maar dat wil niet zeggen dat de sector de bacterieziekte onder de knie heeft, vindt Boomsma: ”Erwinia blijft een ongrijpbare ziekte, die onverwacht kan opduiken op een bedrijf.

Boomsma heeft ruim 36 ton pootgoed per hectare afgeleverd. ”Dat is geen topjaar, maar wel een bovengemiddelde opbrengst. En de prijs voor de pootaardappelen was goed. Handelshuis HZPC publiceerde een prognoseprijs van 33 euro per 100 kilo. Met zo’n prijs en een bovengemiddelde hectareopbrengst kijk ik terug op een goed pootgoedseizoen.”

Het brengt Boomsma er echter niet toe de pootgoedtak verder uit te breiden. ”De capaciteit van de rooier, de sorteermachine en de grootte van de bewaring zijn afgestemd op ongeveer 30 hectare. Als ik het areaal uitbreid, moet ik op veel fronten gaan investeren.”

De start van het nieuwe seizoen 2011/2012 is goed, vindt Booms­ma. ”Het pootgoed zit vroeg in de grond. Maar het seizoen moet nog helemaal beginnen. Het is nu nog te vroeg om een verwachting uit te spreken.”

Pootgoedtelers krijgen pluim van handelshuis HZPC

Financieel manager Jan Hoogenboom van handelshuis HZPC vindt 2010/2011 een uitzonderlijk pootgoedseizoen. ”Het seizoen kende een combinatie van een hoge hectareopbrengst een goede pootgoedprijs. Deze combinatie komt nauwelijks voor.”

HZPC publiceerde een prognoseprijs voor oogst 2010 van 33 euro per 100 kilo. Alleen voor de oogst van 2007 is een hogere pootgoedprijs betaald. Dankzij een bovengemiddelde kilo-opbrengst lag de gemiddelde financiële opbrengst op bijna 13.000 euro per hectare. Hoogenboom: ”Dat is ongekend hoog.”

De droogte in Rusland had veel invloed op de afzet van pootaardappelen, zegt Hoogenboom. ”Rusland moest veel aardappelen importeren doordat het weinig had geoogst. Dit versterkte de vraag naar consumptieaardappelen enorm. Enkele landen in Noord-Afrika en het Midden-Oosten hebben extra aardappelen gepoot om zo mee te profiteren van de grote vraag.
De vraag naar pootgoed overzee was goed. Egypte, Marokko, Israël en Syrië kochten zelfs meer Nederlands pootgoed dan in het al goede seizoen 2009/2010.”

De pootgoedprijs is ook positief beïnvloed door de late oogst in Nederland. Hoogenboom: ”Daardoor konden we de hele vroege bestemmingen moeilijk beleveren. Door de grote onzekerheid over de kwaliteit van de oogst kwam het verkoopseizoen laat op gang. Dat heeft de prijs opgedreven.”

Daarnaast signaleert Hoogenboom een herstel van de pootgoedexport naar Zuid-Europa. ”Die landen hebben het seizoen ervoor vanwege de regen veel aardappelen niet gepoot. Die export is hersteld.”

Hoogenboom geeft de pootgoedtelers een pluim. ”De pootaardappelen zijn onder moeilijke omstandigheden gerooid. Toch zijn ze goed uit de bewaring gekomen, op individuele ongelukjes na. Veel pootaardappelen moesten twee keer worden gesorteerd voor ze konden worden afgeleverd.”

Een paar jaar geleden waren er zorgen over het imago van Nederlands pootgoed doordat in 2008 veel pootgoed is afgekeurd vanwege erwinia. Na het goede seizoen 2010/2011 lijkt die angst minder.

Maar Hoogenboom waarschuwt voor te veel optimisme. ”Erwinia is een sluipmoordenaar en kan zo weer de kop opsteken. Het Deltaplan Erwinia heeft de sector bewust gemaakt van veel risico’s, maar heeft nog niet geleid tot een definitieve oplossing voor het probleem.”

Het Deltaplan Erwinia helpt wel om het goede imago van Nederlands pootgoed te behouden, vindt Hoogenboom. ”En we hebben in Nederland strenge keuringsnormen. De buitenlandse afnemers zien dat Nederland veel doet om erwinia de baas te worden. Onze zorgvuldige aanpak versterkt het vertrouwen in ons pootgoed. Daarnaast blijft Nederland nummer één op het gebied van rasontwikkeling.”

De akkerbouwers telen dit jaar ongeveer hetzelfde areaal als in 2010. Drie jaar geleden werd verwacht dat het areaal zou krimpen vanwege de strengere EU-regels voor aardappelmoeheid die gelden sinds 1 juli 2010. Hoogenboom vindt dat de telers ook wat dit betreft een pluim verdienen. ”Er is uitstekend op ingesprongen door grondruil, rassenkeuze en voldoende AM-onderzoek.”

Hoogenboom wil nu nog geen voorspelling doen over het nieuwe seizoen 2011/2012. ”Het voorjaar kent een buitengewoon mooie start. Maar pas ergens in september wordt duidelijk wat we komend seizoen kunnen verwachten.”

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.