Akkerbouw

Achtergrond 335 x bekeken

'Vermarkting bepaalt rendement van gewas'

De telers die de prijs van hun consumptieaardappelen vastzetten via een klikcontract hebben dit handelsseizoen tot nu toe een gemiddelde prijs gerealiseerd van € 25,10 per 100 kilo. De werkelijke prijs hangt af van het moment waarop de teler de prijs heeft vastgezet via de aardappeltermijnmarkt.

Het klikcontract is vier jaar geleden ontwikkeld door marktadviesbureau DCA-Markt, LTO en verwerker Aviko. Volgens DCA-Markt maken inmiddels enkele honderden aardappeltelers er gebruik van. ”Inmiddels bieden meerdere fabrikanten van diepgevroren aardappelproducten en handelshuizen deze verkoopmethode aan hun telers aan.”

Het klikcontract is alleen bedoeld om de aardappelprijs vast te stellen. De teler maakt afspraken met een handelshuis of verwerker over de levering van een bepaalde hoeveelheid aardappelen van een bepaald ras op een bepaald tijdstip. Er wordt echter geen afspraak gemaakt over de prijs. De teler kan op elk moment tijdens het teelt- of bewaarseizoen de prijs vastklikken op de aardappeltermijnmarkt in Frankfurt op basis van de notering van het aprilcontract. Per klik kan de teler voor 25 ton aardappelen de prijs vast zetten.

De afnemer moet die prijs betalen, zegt directeur Kees Maas van DCA-Markt. ”De afnemer is zo verzekerd van een bepaalde aanvoer van aardappelen. De afnemer kan zijn risico afdekken op de termijnmarkt door het contract door te verkopen. Maar de afnemer loopt wel het risico dat de teler vanwege overmacht niet voldoende aardappelen kan leveren, terwijl de afnemer wel een verkooppositie heeft ingenomen op de termijnmarkt. Voor dit risico ontvangt de afnemer een premie van de teler. Om het risico te beperken zijn er maxima gesteld aan de hoeveelheid aardappelen die een teler via een klikcontract kan verkopen.”

Het klikcontract heeft een aantal voordelen voor de teler, vindt Maas. ”Hij kan deelnemen aan de termijnmarkt zonder dat hij een borg hoeft te storten of geld moet bijstorten als de notering hoger stijgt dan zijn verkoopprijs. Bovendien kan de teler profiteren van een jaar met hoge aardappelprijzen zonder dat hij op zoek moet naar een afnemer. Want daar heeft hij immers al afspraken mee gemaakt. Je ziet bij telers die gebruik maken van een klikcontract dat ze veel meer betrokken zijn bij de aardappelmarkt dan telers met een vast afzetcontract.”

Ook spreidt de teler zo zijn risico. Maas: ”We zien dat aardappeltelers verschillende verkoopmomenten gebruiken, aangezien zij hun aardappelen in porties van 25 ton per klik kunnen verkopen. Bij een vast afzetcontract wordt vaak de hele aardappelvoorraad in één keer geleverd.”

Als tegenprestatie voor het klikcontract betaalt de teler een premie aan de verwerker of het handelshuis. Deze premie is hoger dan de kosten die de teler zou maken als hij zelf zou handelen op de termijnmarkt. Maas: ”Maar de teler is geen geld kwijt aan borg of bijstortingen. Vooral de bijstortingen kunnen oplopen. Dat kost rente.”

Volgens Maas zijn telers enthousiast over deze vorm van vermarkting van hun aardappelen. ”Ze halen een hoger rendement dan wanneer ze een vast afzetcontract hebben. Terwijl ze toch de zekerheid hebben dat ze hun aardappelen kunnen afzetten.”

Toch is de deelname nog beperkt, constateert Maas. ”Dat heeft te maken met de onbekendheid bij telers met de termijnmarkt en de mogelijkheden die dat biedt. Ik stel boeren vaak de vraag of ze een plantenmanager of een marktmanager zijn. Dat is belangrijk om over na te denken. Je kunt nog zo goed voor je gewassen zorgen, maar het is vooral de vermarkting die bepaalt hoeveel een teler aan zijn gewas verdient.”

Foto

Of registreer je om te kunnen reageren.