Akkerbouw

Achtergrond 479 x bekeken 2 reacties

Machines samen goedkoper

Door samen te werken drukken we de machinekosten aanzienlijk. Het vraagt wel vertrouwen. Maar het is ook solidariteit die goed is voor het sociale leven.

Ik heb de afgelopen weken weinig tijd gehad om te bloggen. Mijn ouders zijn even in Friesland, op familiebezoek, maar willen snel weer terug. Niet vreemd, als ik hoor hoe het miezert in Nederland.
Hier in het zuidwesten van Frankrijk is het alweer 20 graden. We zijn al druk op het land bezig. Deze week komen we klaar met al het voorjaars werk. Dan kunnen we beginnen met het uit elkaar halen van de droogoven. Dat wordt dus weer en blog! Convoi Exceptionel, leuke foto's er bij...Komt helemaal goed!
De bouwvergunning voor m'n schuur is wéér terug gekomen, de gemeente wil nog meer documenten en kleine details zien, ah l'administration Française! Om soms gek van te worden, dat vertraagt en zo loopt de hele planning weer in de war.

Werktuigencoöperatie

Naast boer ben ik ook nog eens trésorier, zeg maar penningmeester, van de plaatselijke ‘cuma’. Dat is een soort werktuigencoöperatie die boeren helpt om voordelig materieel aan te schaffen.
De eerste cuma's stammen uit de jaren '50 en vandaag de dag zijn er 12.700 in Frankrijk. Opmerkelijk genoeg stijgt de laatste jaren het aantal leden, terwijl er steeds minder boeren zijn. De laatste 15 jaar is het aantal boeren afgenomen met 30 procent terwijl het aantal cuma-leden vrijwel gelijk is gebleven.

Gemiddeld 20 leden per cuma

De gemiddelde cuma telt zo'n 20 boeren,. De grootste cuma’s hebben vaak personeel in dienst en een eigen loods. Onze cuma telt 45 leden. Er is geen personeel of schuur, het materieel staat bij verschillende boeren in de schuur. In het Franse zuidwesten, waar wij zitten, zijn de cuma’s sterk. Meer dan de helft van de boeren hier is lid van een of meerdere cuma’s. De regio Midi Pyrénées telt er alleen al meer dan 1.000. 

Aandelen kopen, daarna goedkoop werken

edere machine heeft een verantwoordelijke persoon, vaak zorgt deze ook voor de stalling van het apparaat. Er zit veel verscheidenheid in het materieel. Zo hebben we een laad-graafcombinatie, een zaadschoner, zaaimachines, mestwagens, een zelfrijdende spuit, een trekker en een balenpers. En er zijn ook nog veel machines voor onder meer de teelt van knoflooktabak.
Om gebruik van een machine te mogen maken moet je aandelen in de cuma aanschaffen en vervolgens wordt er per uur of per hectare gefactureerd.

Goedkoper zaaien met de cuma

Wij zitten we in de groep van de zaaimachine, een Monosem NG+3 met een nieuwwaarde van €25.000. Als we zelf die zaaimachine kopen en in vijf jaar afschrijven, kost die ons ruwweg €5.000 per jaar, voor zo'n 100 ha zaaiwerk. Oftewel: het kost €50 per hectare. Nu we deze machine in samenwerking met vier anderen hebben, zaait de machine 400 ha per jaar en kost het ons nog maar €12.50/ha. En na vijf jaar kunnen we hem weer omruilen voor een nieuwe en hoeven dan alleen nog maar het verschil te financieren. Dan wordt het dus nog goedkoper per/ha.

Samen goedkoper een laad-graafcombi

Hetzelfde geldt voor de laad-graaf combinatie van €48.000. Omdat we deze machine kochten met tien leden, kost deze ons €10 per uur. Een loonwerker kost al gauw €80 per uur als hij met een kraan moet komen.

Subsidie tot 40 procent van nieuwwaarde

Naast het delen van de kosten hebben de cuma’s nog een ander groot voordeel. De Franse staat geeft hen voor de aankoop van materieel subsidie die oploopt van 20 procent tot zelfs 40 procent van de nieuwwaarde. Deze 40 procent geldt alleen voor de aankoop van nieuwe machines die nog niet in de desbetreffende cuma aanwezig is, dus niet voor de vervanging van een oudje. In 2007 is voor €287miljoen geïnvesteerd door de cuma’s.

Afspraken wel op papier

De 12.700 cuma’s hebben 6.500 trekkers, 3.500 maaidorsers, 2.500 hakselaars, 12.000 zaaimachines, 1.500 verreikers, 8.500 mestverspreiders en 1.250 wijn-oogstmachines. Het is natuurlijk niet alleen maar pracht en praal. Het cuma-principe werkt alleen maar goed als er een goede verhouding is onder de leden. Vaak is het onderhoud een groot breekpunt. Er wordt niet voldoende gesmeerd, nooit schoongemaakt en soms niet eens gerepareerd. Dus heb je een machine nodig, dan kun je hem eerst schoonmaken, dan smeren en als je ‘geluk’ hebt ook nog eens repareren. De mentaliteit is dan niet goed, de mensen zien het materieel als van de cuma, niet als eigen.
Bij onze cuma valt dit mee, het is vooral een kwestie van erop letten wie in de aankoopgroep zit en dus gebruik maakt van de machine. Wij hebben in onze cuma een speciaal reglement voor elke machine. Elke aandeelhouder tekent daarvoor. Zo voorkomen we dat er leden zijn die het materieel niet onderhouden.

Solidair met een borrel toe

Ik vind het interessant om lid te zijn van een cuma. Als lid kan ik ook al het andere materieel in onze cuma tegen een aantrekkelijke prijs huren, zonder er een aandeel in te hebben. Als nieuwe projecten voor 2009 denken we erover om een strip-till-machine met de cuma te kopen en om de zaadschoner te vervangen. 
Het ‘in cuma zijn’ is een vorm van solidariteit die we in Nederland bijna niet meer zien. En naast alle zakelijke argumenten speelt natuurlijk het sociale ook een rol. Even een machine ophalen gaat al gauw samen met een praatje van een halfuur. En soms met een aperitief. 

Foto

Laatste reacties

  • no-profile-image

    Ed Bakker

    Jan hier zijn er in de franse navolging ook enkele cuma's maar voor b.v. zaaimachines lukt dat niet zo best het voorjaar is hier kort en dat komt er vaak op neer dat iedereen eigenlijk gisteren al klaar had willen zijn maar het is een absoluut feit dat je door de cuma veel modernere machines kunt hebben die voor jezelf anders te duur zouden zijn

  • no-profile-image

    josien kapma

    leuk om te lezen dat het wel kan. Hier in Portugal zie ik het maar weinig. Ieder wil voor zich... en de afstanden zijn groot. Hoe is dat bij jullie?

Of registreer je om te kunnen reageren.